Raadsbesluit Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan 2025-2029 (VGRP)

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 48 van 68

Raadsbesluit

Naast deze indexatie moet tenminste de beleidsmatige verhoging behouden blijven voor een rioolheffing die aansluit bij dit plan.

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 49 van 68

Raadsbesluit

Bijlage A - Definities en begrippen Termen en definities stedelijk afvalwater en hemelwater Term Afkoppelen Afvalwater

Areaal

Beheer Beoordelen Bergbezinkvoorziening

Berging Controleren

Doelmatig

Duurzaam

Externe overstort Gemengd rioolstelsel Gescheiden riolering Groenblauwe oplossingen Hydraulisch Hydraulische berekening Infiltratieriool Influentleiding Inspectie Onderhoud Onderzoek

Overstorting Randvoorziening

Definitie Het actief scheiden van vuilwater en regenwater met als doel om het regenwater niet meer naar de AWZI te transporteren. Alle water waarvan de houder zich met het oog op de verwijdering daarvan ontdoet, voornemens is zich te ontdoen of zich moet ontdoen (opmerking: hieronder wordt dus ook afvloeiend regenwater begrepen). Voorzieningen die worden beheerd zoals verschillende soorten riolen, minizuiveringen (IBA’s), wateropvangsystemen zoals een wadi of waterberging. Zie rioleringsbeheer. Het toetsen van een parameter aan de bijbehorende maatstaf en het geven van een oordeel over de uitkomsten van de toetsing. Reservoir voor de tijdelijke opslag van afvalwater waarin tevens slibafzetting plaatsvindt met een voorziening om het slib te kunnen verwijderen en waaruit overstortingen kunnen plaatsvinden. De inhoud van de riolering uitgedrukt in m³ of mm. Controle, toezicht houden op (bijvoorbeeld op de naleving van voorschriften, op het beheer van een zaak, op de werking van een machine. Maatregelen zijn effectief en efficiënt. Met de maatregelen worden problemen voorkomen of aanzienlijk beperkt of opgelost. De kosten van de maatregelen staan in verhouding tot de effecten. Hiermee bedoelen we energie- en grondstoffenzuinig en toekomstbestendig, waarbij we de hele levenscyclus in beschouwing nemen.

Rioolput voorzien van een overstortdrempel die loost buiten het in beschouwing genomen rioolstelsel, meestal op oppervlaktewater. Rioolstelsel, waarbij afvalwater inclusief ingezamelde neerslag door een leidingstelsel wordt getransporteerd. Rioolstelsel, waarbij er een separate rioolbuis voor afvalwater exclusief neerslag is, en een separate rioolbuis voor neerslag. Maatregelen waarin vegetatie (groen) en water (blauw) beiden worden toegepast. Waarbij van de leer van de praktische toepassing van waterbeweging gebruik wordt gemaakt. Het door rekenen bepalen van het hydraulisch functioneren van een rioolstelsel. Rioolbuis die ontworpen en aangelegd is om hemelwater in de bodem te brengen, waarna het in de bodem kan infiltreren. De leiding waarmee de zuivering het influent ontvangt. Het waarnemen, herkennen en beschrijven van de toestand. Herstel van het oorspronkelijke functioneren, waarbij de toestand van objecten ongewijzigd wordt gehandhaafd. Het verzamelen, ordenen, analyseren en verwerken van gegevens, zodanig dat informatie kan worden afgeleid over de toestand en het functioneren van de buitenriolering. De lozing van afvalwater via een overstortdrempel naar oppervlaktewater. Vloeistofdichte voorziening als onderdeel van het rioolstelsel die als doel heeft de lozing van vuil uit het rioolstelsel op oppervlaktewater te verminderen.

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 50 van 68

Raadsbesluit

Term Redelijkerwijs Relinen Renovatie

Reparatie Riolering Rioleringsbeheer Riool Rioolput Verbeterd gescheiden riolering

Verbeteren Vervangen

Vrijverval riolering Wadi Waterkwaliteitsdoelstelling Wortelingroei

Definitie De betekenis hiervan wegen we per situatie af op basis van kostenbaten, inpasbaarheid en maatschappelijke overlast. Toepassen van doelmatig levensduurverlengde maatregelen bij riolen door deze te herstellen zonder graafwerkzaamheden. Herstel van het oorspronkelijke functioneren, waarbij een ingrijpende toestandswijziging wordt doorgevoerd; evenaren technische staat van nieuwaanleg. Herstel van het oorspronkelijke functioneren, waarbij een beperkte toestandswijziging wordt doorgevoerd. Het samenstel van riolen, rioolputten en bijbehorende voorzieningen voor de inzameling en het transport van afvalwater. Zorg voor het functioneren van de buitenriolering. Samenstel van buizen tussen twee putten bestemd voor de inzameling en/of het transport van afvalwater. Constructie toegang gevend tot het rioolstelsel (te herkennen aan gietijzeren deksels in de weg). Gescheiden rioolstelsel met voorzieningen waardoor de neerslag slechts bij wat grotere regenbuien naar oppervlaktewater wordt afgevoerd. Het meest vervuilde deel van de neerslag wordt 'geborgen' in de riolering en naar de zuivering afgevoerd. Het aanpassen van het oorspronkelijke functioneren. Herstel van het oorspronkelijke functioneren, waarbij het bestaande object wordt verwijderd en een nieuw gelijkwaardig object wordt teruggeplaatst. Riool waardoor afvalwater door middel van de zwaartekracht wordt getransporteerd.

Systeem voor hemelwater berging en afvoer door infiltratie en/of drainage. Doelstelling voor de kwaliteit van een oppervlaktewater nodig om dat water een bepaalde functie te kunnen laten vervullen. De wortels van bomen of planten, die door voegen, scheuren of via gebouw- of kolkaansluitingen het riool zijn ingegroeid.

Termen en definities grondwater Term Definitie Drainage De afvoer van water door de grond richting oppervlaktewater Grondwater Water beneden het grondoppervlak, meestal beperkt tot het water beneden de Grondwaterspiegel. Grondwateronderlast Problemen die zich voordoen als gevolg van lage grondwaterstanden. Bijvoorbeeld aantasting van houten funderingen als gevolg van droogstand. Grondwateroverlast Wateroverlast door hoge grondwaterstanden. Bijvoorbeeld plasvorming op binnenterreinen of vocht in kruipruimten. Infiltratie Intreding van water in de bodem, sponswerking van de bodem. Kruipruimte Ruimte onder de begane grondvloer in gebruik voor het bereiken van leidingen voor inspectie, onderhoud of reparatie, en voor ventilatie van de vloer en eventuele houten constructiedelen onder de woning. Peilbuis Een buis of soortgelijke constructie met een kleine diameter waarin een grondwaterstand c.q. stijghoogte kan worden gemeten. Stijghoogte Hoogte boven een referentievlak tot waar het water in een peilbuis stijgt. Deze stijghoogte is afhankelijk van de druk van het grondwater ter plaatse van de opening onder in de peilbuis. Wadi Voorziening voor de opvang, berging en afvoer van neerslag. In een komvormige greppel kan het regenwater infiltreren. Vervolgens kan infiltratie naar het grondwater plaatsvinden of afvoer via een drain.

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 51 van 68

Raadsbesluit

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 52 van 68

Raadsbesluit

Bijlage B - Wettelijk kader In de Omgevingswet - Artikel 2.16 (gemeentelijke taken voor de fysieke leefomgeving) zijn de wettelijke watertaken van de gemeente opgenomen (cursief is door ons een korte toelichting opgenomen). 1.

Bij het gemeentebestuur berusten, naast de elders in deze wet en op grond van andere wetten aan dat bestuur toegedeelde taken voor de fysieke leefomgeving, de volgende taken: a. op het gebied van het beheer van watersystemen en waterketenbeheer: i.

de doelmatige inzameling van afvloeiend hemelwater, voor zover de houder het afvloeiend hemelwater redelijkerwijs niet op of in de bodem of een oppervlaktewaterlichaam kan brengen, en het transport en de verwerking daarvan, (dit is de zorgplicht hemelwater)

ii.

het treffen van maatregelen in het openbaar gemeentelijke gebied om structureel nadelige gevolgen van de grondwaterstand voor de op grond van deze wet aan de fysieke leefomgeving toegedeelde functies zoveel mogelijk te voorkomen of te beperken, voor zover het treffen van die maatregelen doelmatig is en niet op grond van artikel 2.17, 2.18 of 2.19 tot de taak van een waterschap, een provincie of het Rijk behoort, (dit is de zorgplicht grondwater)

iii.

de inzameling en het transport van stedelijk afvalwater, (dit is de zorgplicht stedelijk afvalwater)

iv.

het beheer van watersystemen, voor zover toegedeeld bij omgevingsverordening als bedoeld in artikel 2.18, tweede lid, of bij ministeriële regeling als bedoeld in artikel 2.20, derde lid, (art. 2.18: als beheer van specifieke provinciale wateren niet aan waterschap, maar aan gemeente is toegewezen, art. 2.20: als beheer van specifieke rijkswateren aan gemeente is toegewezen)

v.

de zuivering van stedelijk afvalwater, in gevallen waarin toepassing is gegeven aan artikel 2.17, derde lid (als met waterschap is overeengekomen dat zuivering door gemeente doelmatiger is, bijvoorbeeld via een IBA)

b. het behoeden van de staat en werking van openbare wegen, voor zover niet in beheer bij een waterschap, een provincie of het Rijk, voor nadelige gevolgen van activiteiten op of rond die wegen, c. de beheersing van geluid afkomstig van wegen in beheer bij de gemeente, lokale spoorwegen, voor zover deze niet zijn aangewezen op grond van artikel 2.13a, eerste lid, aanhef en onder b, en industrieterreinen, voor zover deze niet zijn aangewezen op grond van artikel 2.12a, eerste lid. 2.

Op grond van het eerste lid, onder a, onder 3°, wordt stedelijk afvalwater ingezameld en getransporteerd naar een zuiveringtechnisch werk als dat vrijkomt: a. op de percelen, gelegen binnen een bebouwde kom van waaruit stedelijk afvalwater met een vervuilingswaarde van ten minste tweeduizend inwonerequivalenten als bedoeld in de richtlijn stedelijk afvalwater wordt geloosd, door middel van een openbaar vuilwaterriool, (als een bebouwde kom al boven de drempel van 2000 VE zit moet elk nieuw perceel daarbinnen gerioleerd worden).

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 53 van 68

Raadsbesluit

b. op andere percelen, voor zover dit doelmatig kan worden uitgevoerd door middel van een openbaar vuilwaterriool. (De landelijke afstands- en vervuilingscriteria komen vooralsnog in de bruidsschat terecht en blijven daarmee van kracht tot waterschap en gemeente(n) daar samen een eventuele nieuwe invulling aan geven) 3.

In plaats van een openbaar vuilwaterriool en een zuiveringtechnisch werk kunnen andere passende systemen in beheer bij een gemeente, een waterschap of een rechtspersoon die door een gemeente of waterschap met het beheer is belast, worden toegepast, als daarmee hetzelfde niveau van het beschermen van het milieu wordt bereikt. (Dit biedt de mogelijkheid om alternatieve zuiveringen toe te staan).

Ad 2a. De Europese Commissie wil de richtlijn voor behandeling van stedelijk afvalwater aanscherpen. Naast aangescherpte lozingsregels bestaat het voornemen om gemeenten met 1.000 inwoners te verplichten om water te zuiveren (tegenover 2.000 inwoners nu). Nadere informatie over waterbeleid is te vinden op: www.helpdeskwater.nl www.infomil.nl www.riool.net www.stowa.nl www.wetten.overheid.nl www.samenwerkenaanwater.nl www.ruimtelijkeadaptatie.nl www.omgevingswet.nl www.iplo.nl

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 54 van 68

Raadsbesluit

Bijlage C - Overzicht water en riolering

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 55 van 68

Raadsbesluit

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 56 van 68

Raadsbesluit

De overnamepunten (het punt waar we als gemeente het afvalwater overdragen aan Waterschap de Dommel) zijn: Bergeijk: Riool-zuid, ten zuiden van het helofytenfilter aan de Borkelsedijk Luyksgestel: Riool-zuid nabij de randvoorzieningen aan de Schatersedijk Weebosch: Gemaal Weebosch Westerhoven: Gemaal Westerhoven Riethoven: Gemaal Riethoven

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 57 van 68

Raadsbesluit

Bijlage D - Bergeijkse Standaard

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 58 van 68

Raadsbesluit

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 59 van 68

Raadsbesluit

Bijlage E - Afgekoppeld verhard oppervlak Navolgende afbeeldingen tonen de uitgevoerde en in de komende planperiode voorziene afkoppelprojecten.

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 60 van 68

Raadsbesluit

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 61 van 68

Raadsbesluit

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 62 van 68

Raadsbesluit

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 63 van 68

Raadsbesluit

Bijlage F – Verkenning financiële scenario’s In het kader van dit vGRP hebben we een tweetal financiële scenario’s van het kostendekkingsplan doorgerekend. Een scenario met een minimale stijging van de rioolheffing en een scenario met een geleidelijke stijging van de rioolheffing, zodat later geen inhaalslag nodig is. 1. Scenario 1 (Basis: Minimale stijging): Het basisscenario bevat de nodige uitgaven om dit vGRP uit te voeren. Alle investeringen worden geactiveerd. De spaarvoorziening wordt in 2024 volledig benut en niet meer aangevuld. In de planperiode 2025-2029 willen we zo dicht mogelijk blijven bij het stijgingspercentage van de rioolheffing in afgelopen jaren. Dit scenario is daarom berekend op basis van het uitgangspunt: een minimale stijging in de planperiode. 2. Scenario 2 (Geleidelijke stijging): Dit scenario bevat hetzelfde uitgavenpatroon en hanteert dezelfde financieringsmethodiek als hiervoor beschreven voor scenario 1. Ten opzichte van scenario 1 verschilt alleen het heffingsverloop: in de planperiode 2025-2029 laten we de inkomsten al wat eerder stijgen, zodat we de jaren daarna geen inhaalslag hoeven te maken.

Resultaten basisscenario In de aankomende planperiode (met doorkijk t/m 2083) activeren we al onze investeringen. De geactiveerde investeringen leiden tot een boekwaarde. Uit de boekwaarde volgen kapitaallasten (rente- en afschrijvingslasten) voor een bepaalde duur. Bovendien leiden de resterende boekwaarden van in het verleden geactiveerde investeringen in de beschouwde periode nog tot kapitaallasten. Het gecombineerde boekwaardeverloop is weergegeven in Figuur 1.

Figuur 1: Boekwaarden (rest)investeringen in de periode 2024 t/m 2083. Bedragen op prijspeil 2024 (exclusief indexatie)

Het uitgavenpatroon leidt tot het lastenpatroon zoals weergegeven in Figuur 2. Hierin zijn ook de benodigde totale inkomsten uit de rioolheffing in het basisscenario weergegeven.

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 64 van 68

Raadsbesluit

Figuur 2: Lastenpatroon versus inkomsten voor scenario 1 in de periode 2024 t/m 2083. Bedragen op prijspeil 2024 (exclusief indexatie)

De benodigde totale inkomsten uit de rioolheffing zijn in onderstaande grafiek (Figuur 3) vertaald naar de benodigde rioolheffing per eenheid. Tabel 1 geeft de heffingsontwikkeling in de planperiode weer in getallen, zowel op vast prijspeil als nominaal (uitgaande van 1,6% indexatie). De omrekening van totale inkomsten naar heffing per eenheid betreft het basistarief zoals toegelicht in paragraaf 6.2.1.

Figuur 3: Verwacht heffingsverloop in de periode 2024 t/m 2083. Bedragen op prijspeil 2024 (exclusief indexatie)

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 65 van 68

Raadsbesluit

Tabel 1: Verwacht heffingsverloop in de planperiode.

Jaar

Vast prijspeil (2024) Benodigde inkomsten uit rioolheffing

2024 2025 2026 2027 2028 2029

€ 2.029.011 € 2.097.499 € 2.168.105 € 2.240.892 € 2.315.924 € 2.393.267

Rioolheffing per eenheid

€ 180,39 € 184,72 (+ 2,4%) € 189,15 (+ 2,4%) € 193,69 (+ 2,4%) € 198,34 (+ 2,4%) € 203,10 (+ 2,4%)

Nominaal (bij 1,6% indexatie) Benodigde inkomsten uit rioolheffing

€ € € € € €

2.029.011 2.131.059 2.238.039 2.350.185 2.467.739 2.590.954

Rioolheffing per eenheid

€ € € € €

€ 180,39 187,67 (+ 4,0%) 195,25 (+ 4,0%) 203,14 (+ 4,0%) 211,34 (+ 4,0%) 219,88 (+ 4,0%)

In het bepalen van de hoogte van de benodigde inkomsten (verloop van de heffing) is een evenwicht gezocht tussen het zo goed mogelijk aansluiten bij het lastenpatroon enerzijds, en het niet laten schommelen van het tarief anderzijds. Ter bevordering van de lastenegalisatie worden verschillen tussen totale baten en lasten verwerkt op de tarief egalisatievoorziening Riolering (art. 44.2 BBV). Daarbij is de wettelijke regel in acht genomen dat het saldo in die voorziening in geen enkel jaar negatief mag zijn. Het verloop van de egalisatievoorziening is weergegeven in Figuur 4.

Figuur 4: Verwacht saldoverloop van de egalisatievoorziening in de periode 2024 t/m 2083. Bedragen op prijspeil 2024 (exclusief indexatie)

Vergelijkende resultaten De boekwaarden uit (rest)investeringen (figuur 1 voor het basisscenario) zijn in beide scenario’s hetzelfde. Ook het lastenpatroon (figuur 2 voor het basisscenario) is in scenario 2 hetzelfde. Om een vergelijking tussen de twee scenario’s te maken, kijken we daarom vooral naar de verschillen in het verloop van de inkomsten uit de rioolheffing. De rioolheffing per eenheid is weergegeven op de lange termijn in de vergelijkende figuur 5 en voor de planperiode in tabel 2. Ook hier gaat het om de vertaling van totale inkomsten naar heffing per eenheid in het basistarief zoals toegelicht in paragraaf 6.2.1.

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 66 van 68

Raadsbesluit

Figuur 5: Verwacht heffingsverloop in de twee scenario’s in de periode 2024 t/m 2083. Bedragen op prijspeil 2024 (exclusief indexatie) Tabel 2: Verwacht heffingsverloop voor de twee scenario’s in de planperiode.

Jaar 2024 2025 2026 2027 2028 2029

Vast prijspeil (2024) Scenario 1 € 180,39 € 184,72 (+ 2,4%) € 189,15 (+ 2,4%) € 193,69 (+ 2,4%) € 198,34 (+ 2,4%) € 203,10 (+ 2,4%)

Scenario 2 € 180,39 € 186,34 (+ 3,3%) € 192,49 (+ 3,3%) € 198,84 (+ 3,3%) € 205,41 (+ 3,3%) € 212,18 (+ 3,3%)

Nominaal (bij 1,6% indexatie) Scenario 1 € 180,39 € 187,67 (+ 4,0%) € 195,25 (+ 4,0%) € 203,14 (+ 4,0%) € 211,34 (+ 4,0%) € 219,88 (+ 4,0%)

Scenario 2 € 180,39 € 189,32 (+ 5,0%) € 198,70 (+ 5,0%) € 208,54 (+ 5,0%) € 218,87 (+ 5,0%) € 229,71 (+ 5,0%)

Risico’s Het langjarig verloop van de rioolheffing hebben we berekend op basis de huidige beste inzichten. Bij de interpretatie van de resultaten dient rekening te worden gehouden met de (actuele) onzekerheden die de rioolheffing zullen beïnvloeden. Dat kunnen kostenontwikkelingen zijn, zoals prijsstijging van (bouw)materialen, energiekosten, en toenemende opgaven rondom klimaatadaptatie. Ook andere onvoorziene ontwikkelingen, calamiteiten, strengere regelgeving of bijvoorbeeld wijzigingen in financiële uitgangspunten kunnen het verloop beïnvloeden. Met name een rentewijziging kan een aanzienlijke impact hebben op het verloop van de rioolheffing. Om een kostendekkende rioolheffing te behouden, dient de in dit hoofdstuk weergegeven rioolheffing op vast prijspeil telkens te worden geïndexeerd op basis van de optredende inflatie. Voor de nominale cijfers is nu rekening gehouden met 1,6% indexatie. Maar jaarlijks wordt, bij het vaststellen van de nieuwe programmabegroting, het te hanteren indexatiepercentage bepaald. Naast deze indexatie moet tenminste de beleidsmatige verhoging behouden blijven voor een rioolheffing die aansluit bij dit plan.

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 67 van 68

Raadsbesluit

Zoals besloten in de openbare vergadering van de gemeenteraad van Bergeijk van 26 september 2024.

De gemeenteraad,

Y. van Bakel Raadsgriffier

A. Callewaert – de Groot Voorzitter

Verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (vGRP) 2025-2029

Pagina 68 van 68