bijlage 2 Nota van Uitgangspunten.pdf

Omgevingsvisie Bergeijk Nota van uitgangspunten

Vastgesteld: mei 2021

Inhoudsopgave 1. De Omgevingswet en de Omgevingsvisie 2. De kern van de Omgevingsvisie 3. Aanpak omgevingsvisietraject 4. Inhoud Bergeijkse Omgevingsvisie 5. Participatie en rol van de raad 6. Opzet en vorm Bergeijkse Omgevingsvisie 7. Uitgangspunten

1 De Omgevingswet en de omgevingsvisie Inwerkingtreding Omgevingswet Op 1 januari 2022 treedt de Omgevingswet in werking. De Omgevingswet bundelt wetgeving en regels over onze fysieke leefomgeving. Tot fysieke leefomgeving rekent de omgevingswet: bouwwerken, infrastructuur, watersystemen, water, bodem, lucht, landschappen, natuur en cultureel en wereld erfgoed. De omgevingsvisie kent een grotere reikwijdte dan de structuurvisie omdat álle relevant beleid met betrekking op de fysieke leefomgeving samen wordt gebracht. Dus ook bijvoorbeeld thema’s als energietransitie en gezondheid, vergrijzing, bereikbaarheid en ons voorzieningenaanbod. Gemeenten zijn verplicht om voor haar grondgebied vóór 1 januari 2024 één omgevingsvisie vast te stellen. De omgevingsvisie vervangt de onder de Wet ruimtelijke ordening verplichte structuurvisie. In de omgevingsvisie wordt het strategisch beleid voor de (middel)lange termijn vastgelegd. Onze raad heeft daarom in 2019 het Plan van aanpak ‘Op weg naar de Omgevingsvisie Bergeijk’ vastgesteld. We zetten nu de volgende stap. Samen met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties gaan we aan de slag om de kaders die wij belangrijk vinden voor onze fysieke leefomgeving te bepalen. In deze ‘Nota van Uitgangspunten Omgevingsvisie Bergeijk’ worden daarvoor de uitgangspunten vastgelegd.

Eisen vanuit de wet De Omgevingswet stelt relatief weinig inhoudelijke eisen aan de omgevingsvisie. De omgevingsvisie bevat een beschrijving van wat we belangrijk vinden voor onze fysieke leefomgeving. De omgevingsvisie gaat in op ambities, doelen en de samenhang tussen de onderdelen van onze leefomgeving. Wat willen we beschermen en verbeteren? Welke doelen willen we bereiken om een antwoord te geven op allerlei nieuwe opgaven die op ons af komen. Zoals op het gebied van klimaat, vergrijzing, energie, landbouw, zorg en mobiliteit. De visie vormt daarmee de basis voor de invulling van andere instrumenten van de Omgevingswet: • programma’s; • het omgevingsplan; • Omgevingsvergunningen.

Artikel 3.2 Omgevingswet De omgevingsvisie moet in ieder geval bevatten: a) een beschrijving van de hoofdlijnen van de kwaliteit van de fysieke leefomgeving, b) de hoofdlijnen van de voorgenomen ontwikkeling, het gebruik, het beheer, de bescherming en het behoud van het grondgebied, c) de hoofdzaken van het voor de fysieke leefomgeving te voeren integrale beleid. Aan de omgevingsvisie zijn dus geen vormen inhoudseisen verbonden. Dit geeft ruimte voor het inspelen op lokale behoeftes. Dus soms meer themagericht, of gebiedsgericht of sectorgericht. De gemeenteraad bepaalt dus zelf hoe gedetailleerd het (delen van) de omgevingsvisie opstelt.

2 De kern van de Omgevingsvisie Wat is een Omgevingsvisie niet?

Kern van de omgevingsvisie Gebiedsgerichte beleidsvorming • Generiek en sectoraal beleid per gebied uitwerken in kaders voor de toekomstige ontwikkeling van de fysieke leefomgeving van Bergeijk. Per gebied bepalen • Wat de waarden van het gebied zijn. • Welke opgaven van toepassing zijn op dat gebied. • Welke thema’s voor dat gebied relevant zijn. • Welke ambities we hebben voor het gebied.

Wat is een Omgevingsvisie wel?

Doel • Initiatiefnemers uitnodigen om projecten binnen de kaders vorm te geven • Wat willen we behouden, wat willen we versterken, wat willen we ontwikkelen? Reikwijdte • De gehele fysieke leefomgeving: op hoofdlijnen de ruimtelijke ordening, het milieu en de bebouwde omgeving. Vorm van het beleid • De omgevingsvisie is vormvrij. • De raad is vrij om het abstractieniveau (gebiedsgericht) te bepalen. • Voorstel voor abstractieniveau: zie volgende pagina.

3 Inhoud Bergeijkse Omgevingsvisie (1) Gebiedsgerichte benadering / ontwikkelperspectieven Uitgangspunt Bergeijk bestaat uit verschillende soorten gebieden (o.a. de kernen en landelijk gebied). Een gebiedsgerichte benadering is belangrijk bij de uitwerking van generiek en thematisch beleid in de omgevingsvisie. Vertrekpunten voor gebiedsgerichte benadering: • Kwaliteiten van de fysieke leefomgeving; • Ruimtelijk functionele structuur; • Nieuwe opgaven; • Speerpunten huidige beleid; • Mate van dynamiek. Voorstel gebiedsindeling Omgevingsvisie Bergeijk 1. Luyksgestel 2. Weebosch 3. Bergeijk ‘t Loo 4. Bergeijk ‘t Hof 5. Walik en Riethoven 6. Westerhoven 7. Recreatieparken (De Paal, Kempervennen, Zwarte Bergen) 8. Buitengebied

3 Inhoud Bergeijkse Omgevingsvisie (2) Abstractieniveau van de omgevingsvisie De koers in de Omgevingsvisie kan op verschillende abstractieniveaus worden uitgewerkt:

Voorstel abstractieniveau Omgevingsvisie Bergeijk De gemeente beschikt over voor diverse onderwerpen die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving over actueel beleid. Dit is zowel lokaal als (boven)regionaal beleid. Bij het opstellen van de Omgevingsvisie bouwen we hier op verder. We continueren het beleid en daar waar nodig vullen we het aan of vernieuwen we het. In het bestaande beleid worden veel beleidskeuzen al concreet gemaakt. Deze keuzen moeten nog wel worden uitgewerkt in beleid voor de fysieke leefomgeving. Dit gaat het beste in een Omgevingsvisie met een abstractieniveau ‘middel’.

3 Inhoud Bergeijkse Omgevingsvisie (3) Uitwerking bestaand (sectoraal) beleid In de omgevingsvisie werken we met een integrale blik op de leefomgeving. We kijken niet meer apart naar verschillende beleidsnota’s, bijvoorbeeld naar groen of parkeren. We maken keuzes per gebied waarin we al die zaken in samenhang bezien. Daar koppelen we doelen en ambities aan. Uitgangspunten: • knip aanbrengen tussen bestaand beleid/ bestaande (beleids)ambities en uitwerking/ uitvoering daarvan; • uitvoering in programma’s. Inpassing in omgevingsvisie

Uitwerking in programma

In te passen beleid, o.a.: • DNA Bergeijk • Centrumvisie; • Woonvisie; • Visie mobiliteit • Beleidskader bewegen ontmoeten en spelen • Zon en wind • Klimaatvisie Kempengemeenten • Regionale bedrijventerreinenvisie • Regionale detailhandelsvisie • Beleidsvisie dag- en verblijfsrecreatie • Lokaal gezondheidsbeleid 2021-2025

Doel: • uitwerking geven aan het (gebiedsgericht) beleid; • inhoud omgevingsvisie door laten werken naar concrete projecten. Gebruik: • om een bepaalde staat/kwaliteit van de fysieke leefomgeving te borgen; • maatregelen vastleggen om een omgevingswaarde of andere doelstelling voor de fysieke leefomgeving te behalen. Nodig: • op basis van de omgevingsvisie en de Omgevingswet wordt bepaald welke programma’s nodig zijn.

3 Inhoud Bergeijkse Omgevingsvisie (4) Samenhang en reikwijdte beschermen en benutten fysieke leefomgeving Uitgangspunten: • in beeld brengen van de huidige staat van de leefomgeving. Inclusief trends en ontwikkelingen, verbeterpunten en opgaven (Leefomgevingsfoto); • combineren met uitwerking beleidskader. Voorstel voor afwegingskader: Een kader is nodig voor het vinden van een balans tussen beschermen en benutten (doel Omgevingswet): • gebaseerd op “m.e.r.-systematiek”: verschillende scenario’s beoordelen; • gebieden staan centraal in beoordeling op basis van thema’s die de fysieke leefomgeving vormen en thema’s uit sectoraal beleid/lopende opgaven; • kan aangepast worden naar aanleiding van reacties vanuit ambtelijke en bestuurlijke sessies. Test afwegingskader door middel van een botsproef: • op basis van een concept van de omgevingsvisie; • test van doorwerking van ambities, doelen en opgaven uit de visie in regels (omgevingsplan) en maatregelen (programma); • bepalen of omschrijving opgaven en ambities duidelijk genoeg zijn; • hoe verhouden de ambities uit de omgevingsvisie zich tot de ambities uit bestaand beleid? Hebben alle ambities een plek gekregen en zijn de ambities strijdig met elkaar?

4 Aanpak omgevingsvisie traject (1) Plan van aanpak ‘Op weg naar de Omgevingsvisie Bergeijk’ Augustus 2019

Plan van aanpak Omgevingsvisie 2021

4 Aanpak omgevingsvisie traject (2)

5 Participatie en de rol van de Raad (1)

*Voorbeeld wijkpikker: https://www.wijkprikker. nl/omgevingsvisiehia

Participatie- en communicatieplan Op basis van het Plan van aanpak is een participatie- en communicatieplan uitgewerkt. Er is een participatie agenda gemaakt voor het betrekken van inwoners, ondernemers en andere bij de gemeente betrokken organisaties en er is een participatie agenda voor de raad (volgende pagina): Fase/stap

Inhoud

April (week 16)

Communicatiestart

Informatie over visie en participatie

Mei (week 1619)

Interviews dorpsraden en belangenorganisaties

Aandachtspunten/ items voor ontmoetingen

Mei (week 2021)

Ontmoetingen 1 en 2 en wijkprikker*

(gebiedsgerichte) ambities en opgaven

Juni (week 24)

Slotontmoeting

Terugkoppeling bevindingen

Juni (week 24)

Interview dag ketenpartners

Consultatie en verdieping

Nov.

Tervisielegging en informatiebijeenkomst

Zienswijzen

Rol raad 5 Participatie en de rol van de Raad (2) Fase/stap

Rol gemeenteraad

8 april

Informatiebijeenkomst

Informatie over visie en participatie

Mei (week 18)

Nota van Uitgangspunten in college

Ter kennisname

Mei (week 2021)

Ontmoetingen 1 en 2

Tafelhost

Juni (week 24)

Slotontmoeting

Kennis nemen van

13 juli

Keuzesessie

Consultatie en verdieping

23 sept

Concept omgevingsvisie

Try-out

Najaar 2021

Ontwerp omgevingsvisie

Ter kennisname

Februari 2022

Omgevingsvisie

Vaststellen

6 Opzet en vorm Bergeijkse omgevingsvisie Een omgevingsvisie als website Doel website: Een bijdrage leveren aan de pijlers van de Omgevingswet: • meer overzicht en duidelijkheid voor burger en overheid; • integrale aanpak van de fysieke leefomgeving; • laagdrempelige en gebiedsgerichte ontsluiting van de visie. Uitgangspunt: • iedereen moet de visie met een tablet op schoot kunnen raadplegen. Uitwerking uitgangspunt: • ontsluiting via kaartbeeld; • korte en bondige teksten met verwijzingen naar meer informatie over bepaalde onderwerpen; • visie doorzoekbaar op adres alsmede op thema; • Google Maps gebruiken als ondergrond. Het eindproduct is een uitnodigende en integrale website voor de omgevingsvisie, waarin per gebied de ambities, opgaven en thema’s benoemd zijn, waar de nieuwe rolverdeling duidelijk is en waarin de koers wordt aangegeven.

Voorbeeld: https://omgevingsvisie.drimmelen.nl/

7 Uitgangspunten Uitgangspunten om te komen tot de Bergeijkse Omgevingsvisie In deze notitie zijn de volgende uitgangspunten opgenomen: • Gebiedsgerichte beleidsvorming: Bergeijk bestaat uit verschillende soorten gebieden (o.a. de kernen en landelijk gebied). Een gebiedsgerichte benadering is belangrijk bij de uitwerking van generiek en thematisch beleid in de omgevingsvisie.

•

• De omgang met de uitwerking van (sectoraal) beleid: We bouwen voort op actueel bestaand lokaal en (boven) regionaal) beleid. Waar nodig vullen we het aan of vernieuwen het. We brengen een knip aan tussen bestaand beleid/ bestaande (beleids)ambities en de uitwerking/ uitvoering daarvan in programma’s.

• Participatie en de rol van de raad. We betrekken inwoners, ondernemers en andere bij de gemeente betrokken organisaties en de raad bij het proces op basis van het participatie- en communicatieplan en de participatie agenda.

• Het abstractieniveau van de omgevingsvisie. Beleidskeuzen moeten nog worden uitgewerkt in beleid voor de fysieke leefomgeving. Dit gaat het beste in een Omgevingsvisie met een abstractieniveau ‘middel’.

De samenhang en reikwijdte van het beschermen en benutten van de fysieke leefomgeving We brengen de huidige staat van de leefomgeving in beeld. Inclusief trends en ontwikkelingen, verbeterpunten en opgaven (Leefomgevingsfoto). Dit combineren we vervolgens met de uitwerking van het beleidskader.

• Opzet en vorm van de omgevingsvisie. De omgevingsvisie wordt vormgegeven als een uitnodigende en integrale website, waarin per gebied de ambities, opgaven en thema’s benoemd zijn, waar de nieuwe rolverdeling duidelijk is en waarin de koers wordt aangegeven.

Colofon Deze Nota van uitgangspunten is opgesteld door: