Algemene Beschouwingen LPB Bergeijk PPN 2025-2028

Algemene Beschouwing PPN 2025-2028 Lokale Partij Bergeijk

Inleiding Dit jaar kiest de Lokale Partij Bergeijk een wat andere insteek dan voorgaande jaren. Dit door een voornamelijk bestuurlijke insteek te kiezen die naar wij hopen visieontwikkeling tot stand brengt. We leggen daarbij de nadruk op processen die moeten leiden tot politieke keuzes, zonder deze reeds te maken. Vier hoofdstukken die leiden tot een viertal moties. Kort maar krachtig.

De PPN zelf De LPB wil slechts twee onderwerpen belichten waarbij wij het besluitvormingsproces van kritische kanttekeningen voorzien en via een motie willen bijsturen. Bij beide onderwerpen hebben we naar onze mening hetzelfde doel voor ogen als het college, maar willen we als fractie een grotere rol van de gemeenteraad. 1. Versterking van de ambtelijke organisatie is zeker gewenst gezien de uitdagingen waar we als gemeente voor staan. We zijn echter nog niet overtuigd van de omvang van de uitbreiding van het aantal formatieplaatsen. Hebben daar ook simpelweg te weinig inzicht in gekregen. Daarnaast is het begrotingsbeeld weliswaar niet heel slecht maar zijn er ook nog steeds jaren met tekorten. Ook is onduidelijk of de inzet wel op alle plaatsen structurele uitbreiding rechtvaardigt. Kortom wij zouden een gefaseerde aanpak voorstaan met een nadrukkelijke sturende en controlerende rol van de gemeenteraad. 2. De dorpsondersteuners in onze kernen hebben een toegevoegde waarde en spelen een belangrijke rol in de samenwerking tussen het sociaal domein, eerstelijns zorg en zorg. De LPB is wel degelijk voorstander van uitbreiding van het aantal uren, zoals ook blijkt uit het mede indienen van de motie van 21 september 2023. Dit zal echter wel moeten gebeuren in een open dialoog tussen college en gemeenteraad.

De LPB houdt ook helemaal niet van de “dreigende taal” die gesproken wordt als wij niet nu akkoord gaan met de uitbreiding. De LPB is niet onder de indruk! Alleen een goede evaluatie en een gedegen raadsvoorstel houdt de gemeenteraad betrokken. Wellicht ongebruikelijk maar hier spreken wij toch specifiek de verantwoordelijk wethouder aan. Wethouder u “drijft los” van de gemeenteraad door solistisch beleid vorm te geven, of dit nu lokaal of regionaal is. Dat is nu evident bij het proces rondom de uitbreiding van de uren dorpsondersteuners maar wij zien dat ook rond de

ontwikkelingen van Maatschappelijke Dienstverlening en KempenPlus. Wij kunnen u helpen bij majeure regionale vraagstukken maar u moet ons wel actief meenemen en dat is veel meer dan enkel informeren! Ook bij de gebiedsvisie rondom de Beatrix/Zonnesteen betrekt u ons niet, u informeert ons zelfs niet. Terwijl u bijvoorbeeld de dorpsraad ’t Hof wel uitnodigt voor een bijeenkomst over deze gebiedsvisie. Dit moet echt veranderen.

Grootschalige Zon- en Windparken. Vanaf 2020 lopen er in onze gemeente discussies over het realiseren van een grootschalig zon- en windpark. Zuid West Bergeijk is aangewezen als het gebied waarin dit gerealiseerd moet worden. De afgelopen jaren zijn er diverse projectvoorstellen ingediend en geëvalueerd. In een persmededeling op 12 december 2023 heeft het college bekend gemaakt dat besloten is het proces en daarmee het project ‘grootschalige zonne- en windenergie in Bergeijk Zuid-West’ stil te leggen. Met twee overgebleven initiatiefnemers, Zuidenwind en Energielandschap heeft de gemeente in 2022 en 2023 een beoordelingstraject doorlopen. Beide projectvoorstellen zijn, door een onafhankelijk deskundigenpanel, getoetst aan het door de raad vastgestelde beleid. Omdat na drie beoordelingsronden beide projectvoorstellen nog steeds beoordeeld zijn als onvoldoende, heeft het college besloten het proces te beëindigen. Het college zou het proces evalueren en onderzoeken hoe alsnog te kunnen voldoen aan de doelstelling om energieneutraal te worden. Of deze evaluatie heeft plaatsgevonden en er een nieuw beleidsvoorstel komt of een voordracht op basis van het eerder vastgestelde beleid is op dit moment bij ons niet bekend. Vanaf 2020 heeft de Lokale Partij Bergeijk meerdere malen uitgesproken tegenstander te zijn van een grootschalig zon- en windpark in onze gemeente.

Het is een gegeven dat windturbines op zee een veel groter rendement hebben dan op land. Zuid West Bergeijk is ook nog eens het meest wind luw gebied van Noord Brabant. De Pielis is als broed- en trekgebied voor vogels in de meest recente kaart van Sovon donkerrood gekleurd. Het aangrenzend grondgebied in Lommel is een Natura 2000 gebied. Aanvullend zijn er de congestieproblemen waarover wekelijks gesproken wordt. Ook de visuele effecten van 18 windturbines met een tiphoogte van 250 tot 260 meter in ons buitengebied mogen we absoluut niet buiten beschouwing laten. We kunnen daarnaast constateren dat er steeds meer berichten en onderzoeksresultaten bekend worden over de negatieve gevolgen voor de volksgezondheid, het milieu, biodiversiteit en de leefomgeving. Landelijk komt er ook steeds meer verzet tegen grote zonneparken. Onze inwoners maken zich grote zorgen. Dit heeft er onder andere toe geleid dat inwoners uit Luyksgestel en de Weebosch een actiegroep hebben opgericht. Voor de Lokale Partij Bergeijk is dit alles reden genoeg om tijdens deze PPN ons standpunt nog een keer helder voor het voetlicht te brengen. Wij zijn geen actiegroep maar voelen als

LPB fractie een grote bestuurlijke verantwoordelijkheid om datgene te doen wat goed is voor Groot Bergeijk. Daarom verzoeken wij de Gemeenteraad en het College een pas op de plaats te maken. Laten we als eerste onze energie steken in het verder verduurzamen van woningen, openbare voorzieningen en bedrijven, het slimmer omgaan met het lokaal opslaan van opgewekte elektriciteit en mogelijkheden van geothermie verder onderzoeken. Elke kubieke meter gas en kilowattuur elektriciteit die je niet verbruikt is echte besparing. Daarnaast stellen wij voor om voor Bergeijk Zuid-West ( het aangewezen gebied) een gebiedsvisie op te stellen. Daarbij voortbordurend op de Gebieds Gerichte Aanpak die in de Pielis al volop loopt. Wij willen daarbij expliciete aandacht voor: Kwaliteitsverbetering van het landschap, natuurbeheer (flora en fauna), toekomstperspectief voor agrariërs en pachters, biodiversiteit en klimaat. Bij deze opsomming past wellicht ook het aanleggen en/of vergroten van bos arealen. CO2 reductie is immers van groot belang. Ingrepen om onze gemeente energie neutraal te maken sluiten wij zeker niet uit op voorhand. Wel blijven wij van mening dat onafhankelijk worden van en het terugdringen van fossiele brandstoffen een globale aanpak vereist. Wij vragen het college en de andere fracties om hier de komende maanden rustig over na te denken.

Wij zullen bij de begroting met voorstellen komen om enerzijds een gebiedsvisie voor Bergeijk Zuid-West op te stellen en anderzijds ons eerder vastgesteld beleid in te trekken. Wij denken dat we zo uit de ontstane “patstelling” kunnen komen zonder langdurig in een juridisch moeras te verzanden. Ook kunnen wij zo de inwoners, pachters , recreanten en agrariërs perspectief bieden.

Toekomstvisie Riethoven De Kernraad van Riethoven en de coöperatie Meer Riethoven hebben het afgelopen jaar beide hun visie gegeven op de gewenste toekomstige ontwikkelingen van de kern Riethoven. Zowel wat betreft voorzieningen als woningbouw en de gewenste ontwikkeling van het bedrijventerrein. Fantastisch dat een gemeenschap zo meedenkt over de toekomst. Wij als gemeenteraad moeten dit waarderen, stimuleren maar vooral daadwerkelijk ondersteunen. In onze gemeentegids valt over Riethoven onder andere het volgende te lezen: “ Relatief veel mensen “van Buiten” bezielen het dorp en Riethoven is een prachtige kern om te wonen dat weten ook de expats die bij ASML in Veldhoven werken, veel mensen in Riethoven werken in de Brainportregio, waarnaar de ontsluiting dan ook perfect is. Ondanks dit alles is Riethoven een hechte gemeenschap, opnieuw uit de gemeentegids: “Samenwerking is een groot goed in Riethoven”. Doormiddel van het ontwikkelen van een toekomstvisie moeten we hier op inspelen. Zeker ook in het licht van de schaalsprong. Naar de mening van de LPB is de kern Riethoven de kern bij uitstek om de uitdagingen van de schaalsprong samen met de inwoners aan te gaan.

De grootste uitdagingen daarbij zijn de woningbouw waarbij we de starterswoningen, seniorenwoningen en sociale huurwoningen zoveel mogelijk bouwen voor de eigen inwoners. We moeten de toewijzing hierop aanpassen: 100% voor eigen inwoners! Gekoppeld aan een forse bouwopgave voor de Brainportregio en specifiek ASML moet dit ook mogelijk zijn. De aanpassingen aan het voorzieningen niveau moeten hier gelijke tred mee houden, niet pas achteraf bezien. Er speelt al zoveel in Riethoven de komende jaren: Renovatie/Nieuwbouw basisschool, de renovatie/verplaatsing van de Rietstek, zeker in relatie tot de toekomst van “De Sleutel”. De discussie die we in de raad gaan voeren over de binnensport accommodaties en in de verdere toekomst de positie van het industrieterrein of eventueel een nieuw industrieterrein. Ook de toekomstige huisvesting van ouderen, specifiek gekoppeld aan zorg verdient veel aandacht. Het college heeft aangegeven de bestaande bestemmingsplannen in delen om te zetten naar een omgevingsplan voor heel de gemeente. Laten we dan maar met Riethoven beginnen, met een toekomstvisie als onderlegger. Belangrijke gewenste ontwikkelingen kunnen we dan in het nieuwe omgevingsplan vastleggen. Beter gezegd we nemen dan als gemeente de regie in handen.

De LPB dient daarom een motie in om bij de begroting geld te reserveren om in 2025 een vliegende start te maken met een toekomstvisie voor Riethoven. Uiteraard samen met de inwoners, dat spreekt vanzelf!

Woonvisie BERGEIJK “Bouwen, bouwen, bouwen is het domste dat je kan doen, zegt voormalig rijksbouwmeester Floris Alkemade: “Je moet geen huizen bouwen maar gemeenschappen” En nog een wijsheid: “Vergrijzing is een zege, daar zit potentieel, ouderen houden onze samenleving overeind”. Laten deze uitspraken de basis zijn voor een Bergeijkse woonvisie. Niets mis met een Kempische woonvisie, want we moeten samenwerken en afstemmen maar op lokaal niveau moeten we invulling geven aan de grote uitdagingen die we op basis van de schaalsprong moeten aangaan. Alleen op lokaal niveau kunnen we concrete invulling geven aan het begrip “Brede Welvaart”. En er liggen nog al wat uitdagingen op ons pad. Ten eerste moeten we nader bepalen welk type woningen wij waar willen bouwen. Te vaak moeten we constateren dat het werken met percentages en niet scherp geformuleerde doelgroepen niet het gewenste resultaat opleveren. Twee voorbeelden hiervan. Jarenlang werken met gewenste percentages voor de nieuwbouw van sociale huurwoningen heeft niet geleid tot een stijging van het totale percentage huurwoningen, het is en blijft rond de 13% schommelen, Je kan je daarbij ook de vraag stellen of de bouw van eengezinswoningen in de sociale huur nog wel aansluit bij de

vraag en maatschappelijk gewenst is. Wij sturen op de bouw van seniorenwoningen zonder dat we het begrip strak hebben geformuleerd en er wordt al helemaal geen link gelegd met Zorg. Willen we sturen op vrijesector huur, willen we nadrukkelijker sturen op “samen bouwen” in welke vorm dan ook? Willen we onze welstandseisen scherper formuleren om de landelijke sfeer in onze kernen te bewaren? Hoe zien we de regieverdeling tussen projectontwikkelaars en gemeente. Wellicht nog een belangrijker punt van discussie dan die over “actief grondbeleid”! Belangrijk is om te weten wat de gemeentelijke organisatie aan kan. Hoe gaan we om met groen, biodiversiteit in onze toekomstige uitleglocaties? In een gemeentelijke woonvisie kan, nee moet je ook de relatie leggen met de Brede Welvaart, dus lijntjes trekken naar verenigingsleven, waar komen mensen samen en wat doe je eraan om “nieuwe inwoners” zo goed mogelijk op te nemen in de lokale samenleving, alle nieuwe inwoners! We vergeten als LPB ongetwijfeld nog tal van zaken maar we hopen duidelijk te maken dat het opstellen van een Bergeijkse woonvisie noodzakelijk is, sinds 2013 is de regio en dus ook Bergeijk echt veranderd. Daarom een motie om in de begroting 2025 geld vrij te maken voor het opstellen van een Bergeijkse Woonvisie. Namens de fractie LPB Arjan van der Hout Fractievoorzitter.