Programma Duurzaamheid - Uitvoeringsagenda.docx

Programma Duurzaamheid Uitvoeringsagenda 2023-2026 Geldrop-Mierlo

Versie

: 2.1

Opgesteld door

: Julie Jentjens

Datum

: 1 december 2022

Inhoudsopgave INHOUDSOPGAVE ...........................................................................................................................................2 1

INLEIDING .................................................................................................................................................3

2

ONDERZOEKEN .........................................................................................................................................5

3

BELEIDSUITWERKING ..............................................................................................................................10

4

UITVOERING............................................................................................................................................16

5

PROJECTEN..............................................................................................................................................35

6

PILOTS.....................................................................................................................................................43

7

EIGEN ORGANISATIE................................................................................................................................44

8

UITWERKING AMENDEMENT...................................................................................................................48

9

BEDRIJVENTERREINEN.............................................................................................................................49

10

AFVAL ...................................................................................................................................................53

11

NA 2026 ................................................................................................................................................57

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 2 van 60

1

Inleiding

Voor u ligt de uitvoeringsagenda van de duurzaamheidsnota Geldrop-Mierlo 2022-2026. In deze agenda staat wat de gemeente Geldrop-Mierlo de komende jaren gaat doen op het gebied van duurzaamheid. Het gaat om een grote verscheidenheid aan activiteiten die in omvang, thema, doelgroep, bereik en planning sterk kunnen variëren maar uiteindelijk allemaal hetzelfde doel hebben: Ze dragen bij om de doelen uit de duurzaamheidsnota Geldrop-Mierlo 2022-2026 te bereiken. Dit betekent dat we net als in de duurzaamheidsnota focussen op 4 thema’s: • • • •

Energie Circulaire economie Klimaatadaptatie Biodiversiteit

Een activiteit kan aan een of aan meerdere van deze thema’s bijdragen. Zo zijn activiteiten die goed zijn om hittestress of verdroging tegen te gaan vaak ook goed voor de biodiversiteit en kan het verminderen van afval ook energie besparen. De activiteiten in deze uitvoeringsagenda zijn in 8 categorieën verdeeld: • Onderzoeken; dit zijn de zaken die nog onderzocht moeten worden voordat we beleid kunnen opstellen of een project kunnen opstarten • Beleidsuitwerking; dit zijn de beleidsstukken die we nodig hebben voordat uitvoering gestart kan worden. • Uitvoering; dit zijn de activiteiten waar de gemeente, vaak doorlopend, mee bezig is. Deze horen vaak tot de dagelijkse werkzaamheden van de medewerkers van de gemeente. • Projecten; dit zijn de activiteiten met een kop en staart, waar we eenmalig binnen een begrensde tijd mee aan de slag gaan. Deze horen vaak niet tot de dagelijkse werkzaamheden van de medewerkers van de gemeente. • Pilots; dit zijn projecten om een idee uit te proberen. Na een pilot vindt altijd een evaluatie plaats en wordt besloten om de activiteit wel of niet definitief uit te gaan voeren. • Eigen organisatie; dit zijn de activiteiten die we doen om de eigen organisatie te verduurzamen. • Bedrijventerreinen; dit zijn de activiteiten die te maken hebben met de aanpak om de bedrijventerreinen in onze gemeente te revitaliseren.

Deze zijn afgestemd met het uitvoeringsagenda van het economische beleid. • Afval; dit zijn de activiteiten die te maken hebben met het onderwerp afval. Deze zijn afgestemd met het beleid en de werkzaamheden op het gebied van afval. Deze laatste twee categorieën hebben een overlap met de eerste zes, omdat de eerste zes geordend zijn op product en de laatste twee op onderwerp. We hebben hier echter voor gekozen omdat bedrijventerreinen en afval onderwerpen zijn die in een ander taakveld belegd zijn. Namelijk bij de taakvelden Economie (bedrijventerreinen) en Afval (afval). Deze activiteiten worden veelal door deze taakvelden getrokken en komen ook in hun uitvoeringsagenda’s terug. Daarnaast geven we per activiteit aan wat de rol van de gemeente is. Dit kan zijn: • Samenwerken; dit zijn de activiteiten die de gemeente niet alleen doet, maar samen. Dit kan met inwoners zijn, maar ook met bedrijven of maatschappelijke organisaties. Een voorbeeld is de samenwerking met het Energiehuis Slim Wonen en de LEV groep om de energielasten te verminderen van inwoners met weinig financiële draagkracht. • Realiseren; dit zijn de activiteiten waarbij de gemeente zelf de uitvoerende partij is. Bijvoorbeeld als de gemeente een waterberging aanlegt. • Reguleren; deze rol heeft de gemeente als ze iets voor elkaar wil krijgen door hierover regels te stellen.

Dit is bijvoorbeeld het geval als de gemeente duurzaamheidsregels opstelt waar nieuwe woningen aan moeten voldoen. • Ondersteunen; in deze rol helpt de gemeente inwoners, bedrijven of maatschappelijke organisaties om zelf stappen te zetten. Een goed voorbeeld is De Groene Zone Isoleren, waarbij de gemeente het voor inwoners zo makkelijk mogelijk maakt om hun woning te isoleren. Zo

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 3 van 60

•

krijgen ze een energieadvies, een offerte en hulp bij het aanvragen van de landelijke subsidie e/of een energiebesparingslening. Stimuleren; hierbij maakt de gemeente het aantrekkelijk voor inwoners om verduurzamingsstappen te zetten. Dit gebeurt meestal door het aanbieden van een subsidie.

Deze uitvoeringsagenda bestaat uit: 1. Een beschrijving van alle activiteiten Per project wordt aangegeven: • Omschrijving • Doel • Thema • Rol gemeente • Doelgroep • Mogelijke partners 2. Een tabel met daarin de planning en het benodigde budget en capaciteit per jaar. Ook wordt in deze exceltabel de prioritering aangegeven. Hierbij geldt dat het onze intentie is om alle activiteiten in de agenda uit te voeren. Omdat op dit moment echter nog niet duidelijk is hoeveel geld wij van het rijk gaan ontvangen voor de periode 2023-2026 werken wij op basis van de prioritering. We voeren in ieder geval de projecten met een hoge prioritering uit. De project met een lagere prioritering worden uitgevoerd als hier voldoende middelen voor zijn.

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 4 van 60

2

Onderzoeken

Onderwerp

Onderzoeken mogelijkheden van de omgevingswet om strengere duurzaamheidseisen te stellen

Omschrijving

Er zijn nu nog geen mogelijkheden om strengere eisen te stellen, de omgevingswet biedt die mogelijkheid straks mogelijk wel. In dit project onderzoeken we waar de kansen liggen om strengere duurzaamheidseisen te stellen voor nieuwbouw en daarnaast voor het gebruik van daken bij bestaande bouw. In het BBL komt nieuwe regelgeving over het duurzaam gebruik van daken voor zonnepanelen of klimaatadaptieve maatregelen. Hiermee kunnen zonnepanelen of een groen dak worden verplicht op bedrijfsdaken. Aandachtspunt bij het verplichten van zon op dak is wel dat dit wel mogelijk moet zijn. Gezien de huidige beperkingen op het terugleveren van energie kan dat gevolgen hebben voor het opleggen van de verplichting voor zon op dak.

Doel

Voor 2025 hebben we bepaald of en zo ja welke strengere duurzaamheidseisen wij opleggen en hebben we in beeld wat de impact hiervan is. Indien we strengere duurzaamheidseisen op leggen zijn we gestart met de implementatie.

Thema

Energie

Rol gemeente

Reguleren

Doelgroep

Woningeigenaren, Bedrijven

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

ODZOB, andere gemeenten

Onderwerp

Onderzoek collectieve duurzame verwarming

Omschrijving

In enkele buurten is een collectieve duurzame verwarming naast individuele oplossingen een mogelijk alternatief voor aardgas. Middels een haalbaarheidsonderzoek moet uitgezocht worden in hoeverre een collectief systeem haalbaar is in deze buurten.

Doel

Voor 2025 is er duidelijkheid over de mogelijkheden van collectieve duurzame verwarming voor 4 buurten.

Thema

Energie

Rol gemeente

Ondersteunen

Doelgroep

Woningeigenaren, Huurders

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Nader te bepalen onderzoeksbureau, Enexis

Onderwerp

Inzetten van Big Data onderzoeken

Omschrijving

We willen onderzoeken of we Big Data ik kunnen zetten om te bepalen waar de meeste winst op het gebied van verduurzaming te behalen is.

Doel

In 2026 hebben we onderzocht of we Big Data kunnen inzetten bij het opstellen van het duurzaamheidsbeleid 2027-2030. Als Big Data kansen biedt hebben we Big Data ook gebruikt bij het opstellen van het nieuwe duurzaamheidsbeleid.

Thema

Energie, Circulaire economie, Klimaatadaptatie, Biodiversiteit

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 5 van 60

Rol gemeente

Ondersteunen

Doelgroep Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Nader te bepalen onderzoeksbureau, andere gemeenten

Onderwerp

Evalueren en aanscherpen beleid GPR nieuwbouw

Omschrijving

GPR biedt handvatten om een woning duurzamer te ontwerpen. Zo wordt binnen het thema milieu circulair materiaalgebruik meegenomen en binnen het thema toekomstwaarde wordt meegenomen of een gebouw zonder hoge kosten en/of veel materiaalverspilling in de toekomst anders te gebruiken is. Als de gemeente een overeenkomst sluit met een derde partij over nieuw te bouwen woningen is sinds 2016 onderdeel van de overeenkomst dat bouwers minimaal een GPR van 8 moeten halen per onderdeel (energie en milieu, gezondheid, gebruikskwaliteit, toekomstwaarde) De GPR ambitie is echter lastig af te dwingen, omdat gemeenten geen bovenwettelijke eisen mogen stellen. Daarnaast is door de strengere duurzaamheidseisen in het bouwbesluit (BENG) de GPR eis van 8 achterhaald.

Doel

In 2026 is het gemeentelijke nieuwbouwbeleid geactualiseerd en in uitvoering.

Thema

Energie, Circulaire economie, Klimaatadaptatie, Biodiversiteit

Rol gemeente

Reguleren

Doelgroep

Woningeigenaren, bedrijven

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

W/E adviseurs, andere gemeenten

Onderwerp

Evalueren en optimaliseren ecologisch maaibeheer

Omschrijving

Evalueren huidig maaibeleid en op basis daarvan een aanpak opzetten voor het verder verduurzamen van het maaibeleid. Gekeken wordt naar onder meer maaifrequentie, moment van maaien en gefaseerd maaien.

Doel

Voor 2025 is er een plan waarin concrete acties staan om meer kansen voor verspreiding van zaden te creëren en het behoud van diertjes te realiseren, mogelijk wordt dit onderdeel van het groenbeheerplan.

Thema

Biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep Status

Opgestart

Mogelijke partners

IVN

Onderwerp

Onderzoek naar voorkomen van wateroverlast in tunnels

Omschrijving

Bij het onderlopen van de tunnels kan de aanrijtijd voor hulpdiensten in gevaar komen. De mate van overlast en mogelijke oplossingen worden onderzocht. Het gaat hierbij om de tunnels bij de Gijzenrooiseweg en de Eindhovenseweg.

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 6 van 60

Doel

In 2024 weten we wat of en zo ja hoe wateroverlast in de tunnels bij de Gijzenrooiseweg en de Eindhovenseweg aangepakt moet worden.

Thema

Klimaatadaptatie

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep

Woningen, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Waterschappen, veiligheidsregio

Onderwerp

Verkennen mogelijkheden en haalbaarheid van ecologische verbinding van de Molenheide naar de Stiphoutsebossen

Omschrijving

Via een ecologische verbinding zouden we de Molenheide aan kunnen sluiten op de Stiphoutsebossen. Hiermee vergroten we het leefgebied van de daar aanwezige soorten en verwachten we dat de biodiversiteit toe zal nemen.

Doel

Voor 2027 hebben we de mogelijkheden en haalbaarheid in beeld voor het realiseren van deze ecologische verbinding en hebben we hierover een besluit gemaakt.

Thema

Biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

IVN, Nuenen, MRE

Onderwerp

Onderzoeken lokale arrangementen verduurzamingsproducten en diensten

Omschrijving

We onderzoeken of met lokale ondernemers arrangementen met verduurzamingsproducten en diensten samengesteld en aangeboden kunnen worden. Energiehuis Slim Wonen werkt al met aanbevolen bedrijven en aanbieders. Dit zou een uitbreiding van die dienst kunnen zijn. Ook kan gedacht worden aan een duurzame beurs waar lokale ondernemers producten aanbieden die inwoners kunnen helpen met verduurzaming.

Doel

Wij willen voor 2026 minimaal 1 arrangement aanbieden waaraan minimaal 5 ondernemers deelnemen en minimaal 50 inwoners gebruik van maken. Ook is er minimaal 1 duurzame beurs georganiseerd.

Thema

Energie, Circulaire economie, Klimaatadaptatie, Biodiversiteit

Rol gemeente

Samenwerken

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Ondernemersverenigingen, Energiehuis Slim Wonen, Platform Duurzaam

Onderwerp

Onderzoek intensiveren toezicht en handhaving energiebesparingsplicht bij bedrijven

Omschrijving

In het reguliere toezichtprogramma wordt bij een beperkt aantal milieucontroles bij bedrijven op het thema energie gecontroleerd. We onderzoeken of we de

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 7 van 60

inzet op toezicht en handhaving kunnen verhogen en wat de verwachtte opbrengst hiervan zal zijn. Doel

We hebben in 2026 besloten of en zo ja waar we toezicht op de energiebesparingsplicht willen intensiveren.

Thema

Energie

Rol gemeente

Reguleren

Doelgroep

Bedrijven

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

ODZOB, andere gemeenten (RES uitvoeringsproject)

Onderwerp

Onderzoeken mogelijkheden omgevingswet om strengere energiebesparingseisen op te leggen bij bedrijven

Omschrijving

Er zijn nu nog geen mogelijkheden om strengere eisen aan bedrijven te stellen op het gebied van energiebesparing. De omgevingswet biedt die mogelijkheid straks mogelijk wel. In dit project onderzoeken we waar de kansen liggen om strengere duurzaamheidseisen te stellen.

Doel

Voor 2026 hebben we bepaald of en zo ja welke strengere duurzaamheidseisen wij opleggen en hebben we in beeld wat de impact hiervan is. Indien we strengere duurzaamheidseisen op leggen zijn we gestart met de implementatie.

Thema

Energie

Rol gemeente

Reguleren

Doelgroep

Bedrijven

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

ODZOB, andere gemeenten

Onderwerp

Onderzoeken systeemefficiëntie en lokaal leveren duurzame energie en warmte

Omschrijving

Door transportschaarste kan het voorkomen dat duurzaam opgewekte energie niet teruggeleverd kan worden aan het netwerk. Het kan dan interessant zijn om de duurzaam opgewekte energie lokaal te gebruiken. Ditzelfde geldt voor restwarmte. Dit is echter juridisch gezien nog lastig. De gemeente gaat onderzoeken hoe zij bedrijven kan helpen die hiervoor open staan.

Doel

In 2026 weten we wat de mogelijkheden zijn en of er bedrijven geïnteresseerd zijn om hiervoor een pilot op te zetten.

Thema

Energie

Rol gemeente

Ondersteunen

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Ondernemersverenigingen, nader te bepalen onderzoeksbureau, Enexis

Onderwerp

Onderzoek naar grond- en hemelwatersituatie beeldbepalende bomen

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 8 van 60

Omschrijving

In dit onderzoek kijken we naar de huidige staat van de waardevolle bomen en het toenemend gebrek aan grond- en hemelwater op deze bomen. In totaal zijn er 456 waardevolle bomen in Geldrop-Mierlo. Op basis van het onderzoek kijken we in 2024-2026 welke maatregelen nabij de bomen getroffen kunnen worden.

Doel

In 2024 weten we welke maatregelen we kunnen nemen om onze waardevolle bomen beter tegen toenemende droogte te beschermen.

Thema

Klimaatadaptatie

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

IVN

Onderwerp

Regionale verkenning klimaatcorridor A67

Omschrijving

In de RES wordt grootschalige opwek langs snelwegen als een mogelijkheid geschetst. De huidige verwachting is niet dat hier windmolens geplaatst kunnen worden. Met andere gemeenten aan de A67 gaan we echter verder verkennen welke er wel mogelijkheden zijn (bijv. zon op geluidsschermen).

Doel

Voor 2026 willen we weten welke duurzame opwek langs de A67 gerealiseerd kan worden en binnen welk tijdsbestek.

Thema

Energie

Rol gemeente

Samenwerken

Doelgroep Status

Lopend project

Mogelijke partners

Gemeenten langs A67, RES, Provincie, Rijkswaterstaat, Enexis

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 9 van 60

3

Beleidsuitwerking

Onderwerp

Duurzaamheid opnemen in evenementenvergunningen

Omschrijving

Voor middelgrote en grote evenementen moet in Geldrop-Mierlo een evenementenvergunning aangevraagd worden. In dit proces wordt nog geen aandacht besteed aan duurzaamheid. Door hiervoor beleid te maken kunnen we evenementen verplichten ook naar duurzaamheid te kijken. Zo willen we de organisatie vragen hoe zij rekening houden met het besparen van energie, het verminderen van afval en het omgaan met extreem weer. Hierbij sluiten we aan bij het project van het cluster EZ.

Doel

In 2026 is duurzaamheid onderdeel van het evenementenbeleid en wordt hierop bij vergunningaanvragen gecontroleerd.

Thema

Energie, circulaire economie, klimaatadaptatie

Rol gemeente

Reguleren

Doelgroep

Maatschappelijke organisaties

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners Onderwerp

Actualisatie strategische visie laadinfrastructuur

Omschrijving

In de visie worden laadpalen gepland op plekken waar op basis van buurtkenmerken grotere aantallen elektrische rijders worden verwacht. In de visie wordt beleid ontwikkeld voor laadinfrastructuur voor personenvervoer, logistiek, vrachtvervoer en doelgroepenvervoer. Deze visie moet elke 2 jaar geactualiseerd worden. In de actualisatie zullen we ook evalueren hoe we omgaan met particuliere verzoeken voor bijvoorbeeld private laadpalen in openbaar gebied.

Doel

Voor 2024 hebben wij strategische visie laadinfrastructuur geactualiseerd.

Thema

Energie

Rol gemeente

Reguleren

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Vattenfall, provincie, andere gemeenten, Enexis

Onderwerp

Actualisatie Transitievisie warmte

Omschrijving

Eind 2021 is de Transitievisie Warmte vastgesteld. Deze transitievisie moet elke 5 jaar geactualiseerd worden

Doel

Voor 2027 hebben wij de Transitievisie Warmte geactualiseerd.

Thema

Energie

Rol gemeente

Samenwerken

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Nog niet gestart

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 10 van 60

Mogelijke partners

Nader te bepalen bureau, woningcorporaties, platform duurzaam, waterschappen, belangenverenigingen, Enexis

Onderwerp

Opstellen wijkuitvoeringsplan voor kansrijke buurten

Omschrijving

In de Transitie Visie Warmte zijn twee buurten geselecteerd die als eerste aan de slag gaan met hun buurt aardgasvrij maken. Met elk van de kansrijke buurten maken we samen een wijkuitvoeringsplan.

Doel

Voor 2026 hebben wij voor twee buurten een wijkuitvoeringsplan opgesteld.

Thema

Energie

Rol gemeente

Samenwerken

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Gestart

Mogelijke partners

Buurtteams, Kernteam aardgasvrij, nader te bepalen bureau, woningcorporaties, bewoners, ondernemers, Enexis

Onderwerp

Opstellen Blauwe Aderplan en aanvullend onderzoek

Omschrijving

Het Blauwe Aderplan is een lange termijn visie op de omgang met hemelwater en ook een plan op hoofdlijnen voor de aanleg van regenwatersystemen. Het geeft een visie op het uiteindelijke ontwerp van het regenwater stelsel, zoals dat er uit moet gaan zien. In het rapport wordt een principeoplossing voor knelpunten beschreven. Dit zijn nog geen voldragen plannen. De schetsontwerpen worden nader uitgewerkt en op het investeringsprogramma van de gemeentebegroting ingepland. Onderzocht wordt of er nog aanvullende locaties aangewezen moeten worden en welke locaties prioriteit krijgen om uitgewerkt te worden.

Doel

Voor 2024 is het aanvullende onderzoek afgerond

Thema

Klimaatadaptatie

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Gestart

Mogelijke partners

Waterschappen

Onderwerp

Verduurzamingsparagraaf monumenten en welstand

Omschrijving

Sommige inwoners lopen er tegenaan dat als zij hun monument of woning willen verduurzamen, ze beperkt worden in hun mogelijkheden door de beoordeling van de monumenten of welstandcommissie. Om een monument of woning bruikbaar te houden is belangrijk dat er ruimte wordt geboden voor verduurzaming. We willen daarom ons beleid actualiseren met een paragraaf waarin mogelijkheden geschapen worden voor verduurzaming.

Doel

In 2026 hebben we ons beleid geactualiseerd waardoor inwoners makkelijker hun woning kunnen verduurzamen.

Thema

Energie

Rol gemeente

Reguleren

Doelgroep

Woningeigenaren, bedrijven

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 11 van 60

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Monumentencommissie, welstandscommissie, Energiehuis Slim Wonen

Onderwerp

Opstellen klimaatadaptieve ontwerprichtlijnen

Omschrijving

We werken uit op welke manier klimaatadaptatie meegenomen moet worden bij ruimtelijke ontwikkelingen. Dit doen we voor: • • • •

Nieuwbouwprojecten Projectontwikkelaars Herontwikkelingen in het centrum Het revitaliseren van bedrijventerreinen

Hierbij kan gedacht worden aan regels over het bergen en infiltreren van hemelwater op eigen terrein of aan binnen welke afstand een koele plek aanwezig moet zijn. Doel

In 2024 hanteren we in onze gemeente een klimaatadaptieve ontwerprichtlijnen

Thema

Klimaatadaptie

Rol gemeente

Reguleren

Doelgroep

Woningeigenaren, bedrijven

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Waterschappen

Onderwerp

Beleid uitwerken voor natuurinclusief bouwen en uitwerking verstedelijkingsakkoord

Omschrijving

We stellen beleid op om natuurinclusief bouwen (waaronder nestgelegenheden) bij nieuwbouw te verplichten. Daarnaast werken we de verplichting van minimaal 8m2 groen per woning uit het verstedelijkingsakkoord verder uit. Hierbij sturen we niet alleen op de hoeveelheid, maar ook op de kwaliteit van het groen dat aangelegd moet worden als er nieuwe gebouwen worden toegestaan door de gemeente. Hierdoor verwachten we dat de biodiversiteit en de klimaatrobuustheid (minder hitte en beter vasthouden van water) in nieuwbouw toeneemt. Het organiseren van toezicht en handhaving om toe te zien op de daadwerkelijke uitvoering en instandhouding is onderdeel van dit plan.

Doel

Vanaf 2026 hebben we beleid voor natuurinclusief bouwen (inclusief uitwerking verstedelijkingsakkoord) en is dit in uitvoering. Hierdoor neemt het oppervlakte en de kwaliteit van groen en het aantal nestgelegenheden bij nieuwbouw toe.

Thema

Klimaatadaptie, Biodiversiteit

Rol gemeente

Reguleren

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

IVN

Onderwerp

Uitwerken (omgevings)programma Doorlopend Groen

Omschrijving

In dit programma werken we uit hoe we doorlopende groenstructuren in onze gemeente realiseren.

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 12 van 60

Doel

Voor 2025 hebben wij een programma doorlopend groen in het kader van de omgevingsvisie uitgewerkt en vastgesteld

Thema

Klimaatadaptie, Biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep Status

Gestart

Mogelijke partners

IVN

Onderwerp

Nieuw inrichtings- en beheerplan agrarische- en natuurgronden Gijzenrooi

Omschrijving

Voor dit gebied wordt een plan ontwikkeld om het karakteristieke karakter te behouden. Dit willen we combineren met een (biologische) stadsboerderij op onze agrarisch gronden in Gijzenrooi. Hiermee kan het (agrarische) landschapsbeheer van het gebied worden geoptimaliseerd.

Doel

In 2023 willen we een streefbeeld voor Gijzenrooi hebben vastgesteld, waarna in de jaren erna dit streefbeeld ook daadwerkelijk gerealiseerd wordt. We zien hierin een centrale rol voor een mogelijke biologische (stads)boerderij, die in Gijzenrooi een plek zou kunnen krijgen. Stap voor stap willen we vervolgens werken aan een nieuw inrichtingsplan voor het gebied, met ruimte voor vernatting, nieuwe natuur, extensief en natuurinclusief agrarisch gebruik door de (atads)boerderij en landschapsbeheer.

Thema

Klimaatadaptie, Biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep Status

Gestart

Mogelijke partners

Brabants Landschap, Herenboeren Rijk van Dommel en Aa

Onderwerp

Wegnemen belemmeringen en aanpassen regels om verduurzaming eenvoudiger te maken

Omschrijving

Regelgeving kan het verduurzamen in de weg staan. Zo komt het voor dat het bestemmingsplan het niet toe laat een woning aan de buitenkant te isoleren. Ook is hier een vergunning voor nodig. Ditzelfde kan gelden als mensen een warmtepomp willen plaatsen. We gaan onderzoeken of het mogelijk is binnen de nieuwe omgevingswet de vergunningsplicht bij dit soort gevallen te beperken (maken deze activiteiten daar waar mogelijk vergunningvrij). Daar waar dat niet gaat kijken we of we het vergunningstraject kunnen versimpelen en passen we onze legesverordening aan zodat mensen geen hoge leges voor deze aanvragen hoeven te betalen.

Doel

In 2026 hebben we ons beleid geactualiseerd waardoor inwoners makkelijker hun woning kunnen verduurzamen en zij geen hoge aanvullende kosten hebben voor vergunningen.

Thema

Energie

Rol gemeente

Reguleren

Doelgroep

Woningeigenaren, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Nog niet gestart

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 13 van 60

Mogelijke partners

Energiehuis Slim Wonen, Kerngroep aardgasvrij, Platform Duurzaam

Onderwerp

Faciliteren van een (multifunctioneel) herinneringsbos

Omschrijving

We stellen beleidskaders op voor het realiseren van een herinneringsbos en stellen eventueel een locatie beschikbaar. Zo maken we het voor inwoners mogelijk om in dit bos een gedenkboom of gedenkbeplanting te planten. De reden of aanleiding de boom te planten kan bijvoorbeeld zijn: een huwelijk, geboorte, verjaardag, jubileum, overlijden, bedrijfsopening, emigratie. Door te kiezen voor een mengeling van inheemse bomen en planten kunnen we de biodiversiteit verbeteren. Uiteindelijk resulteert dit in een bos vol verhalen over het leven van mensen, waar we kunnen recreëren, genieten van de natuur. Dit is aanvullend op het lopende traject voor bomen voor 100-jarigen.

Doel

In 2026 is het beleid vastgesteld en is er een kansrijk initiatief.

Thema

Klimaatadaptatie, biodiversiteit

Rol gemeente

Ondersteunen

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Voorbereiding gestart

Mogelijke partners

Bosgroep Zuid, De Zonnebloem, Platform Duurzaam

Onderwerp

Actualiseren en uitvoeren groenbeleidsplan

Omschrijving

Het groenbeleidsplan richt zich voornamelijk op het openbaar groen. Het is de basis voor het ontwerpen, aanleggen, beheren en onderhouden van de groene openbare ruimte. Duurzaamheid en biodiversiteit worden hierbij meegenomen. Zo wordt bij inrichting van groen gekeken naar bloem- en vruchtdracht, afgestemd op de omgeving zodat een wijk op elk moment wat te bieden heeft voor vogels en insecten. Ook wordt uitvoering gegeven aan bomen- en groencompensatie. Dit plan wordt geactualiseerd om het groen binnen de bebouwde kom te vergroten.

Doel

In 2026 is het groenbeleidsplan geactualiseerd. Hiermee wordt de biodiversiteit in de openbare ruimte vergroot.

Thema

Biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep Status

Voorbereiding gestart

Mogelijke partners

IVN

Onderwerp

Opstellen plan voor duurzaam invasieve exoten bestrijden

Omschrijving

Aanpak opzetten voor het duurzaam bestrijden van invasieve soorten. Hierbij aandacht besteden aan voorlichting en het voorkomen van bloei van invasieve soorten.

Doel

In 2027 is er een plan waarin concrete acties staan om verspreiding van invasieve soorten te voorkomen en om de negatieve impact op niet invasieve soorten te beperken.

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 14 van 60

Thema

Biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

IVN, platform duurzaam

Onderwerp

Subsidieregeling groene gevels opstellen

Omschrijving

De gemeente geeft op dit moment subsidie voor groene daken. Dit doen wij omdat groene daken water vasthouden en zo bijdragen aan het voorkomen van wateroverlast. Omdat het effect van groene gevels zeer beperkt is bij het vasthouden van regenwater is hier nog geen subsidie voor. Groene gevels dragen echter wel bij aan het verminderen van de overlast door hitte. Daarnaast kunnen groene gevels ook bijdragen aan biodiversiteit. Vandaar dat wij deze ook willen stimuleren.

Doel

In 2027 is er een subsidieregeling voor groene gevels vastgesteld.

Thema

Klimaatadaptatie, biodiversiteit

Rol gemeente

Stimuleren

Doelgroep

Woningeigenaren, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

IVN, platform duurzaam

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 15 van 60

4

Uitvoering

Onderwerp

Subsidieregeling kleine energiebesparende maatregelen voor huurders

Omschrijving

Huurders kunnen tot € 70 gratis energiebesparende producten aanschaffen. Deze regeling loopt van juli 2021 t/m december 2022.

Doel

Voor 31 december 2022 hebben 3.100 huurders gebruik gemaakt van de subsidie. Hierdoor verwachten we 600.000 kg CO2 te besparen en bewustwording te vergroten.

Thema

Energie

Rol gemeente

Stimuleren

Doelgroep

Huurders

Status

Lopend project

Mogelijke partners

Winst uit je woning, woningcorporaties, SHGM en RVO

Onderwerp

Subsidieregeling energiebesparende maatregelen gemeenschappelijke ruimten VvE's

Omschrijving

VvE’s kunnen tot € 70 per appartement gratis energiebesparende producten aanschaffen voor hun gemeenschappelijke ruimte. Deze regeling loopt van oktober 2022 t/m december 2022.

Doel

Voor 31 december 2022 hebben 50 VvE’s gebruik gemaakt van de subsidie. Hierdoor verwachten we 100.000 kg CO2 te besparen en bewustwording te vergroten.

Thema

Energie

Rol gemeente

Stimuleren

Doelgroep

Woningeigenaren (VvE’s)

Status

Lopend project

Mogelijke partners

Winst uit je woning, VvE’s en RVO

Onderwerp

Aanbieden van verduurzamingsadviezen

Omschrijving

Woningeigenaren kunnen een gratis energieadvies krijgen. Er worden adviezen aangeboden gericht op grotere energiebesparende maatregelen, zoals isoleren en zonnepanelen. Daarnaast wordt ook aandacht besteed aan eenvoudige en gedrag gerelateerde energiebesparende maatregelen.

Doel

Voor 31 december 2022 hebben wij 600 energieadviezen aangeboden. De verwachte CO2 besparing hiervan is 200.000 kg.

Thema

Energie

Rol gemeente

Ondersteunen

Doelgroep

Woningeigenaren

Status

Lopend project

Mogelijke partners

WUJW, Energiehuis Slim Wonen, Susteen en RVO

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 16 van 60

Onderwerp

Faciliteren energieloket Energiehuis Slim Wonen en opleiden vrijwillige energiecoaches

Omschrijving

De gemeente is aangesloten bij het Energiehuis Slim Wonen. Huiseigenaren kunnen terecht bij het Energiehuis voor vragen of een advies bij het verduurzamen van hun woning. Vrijwilligers krijgen via het energiehuis een cursus in hoe ze inwoners (huurders en huiseigenaren) kunnen helpen met energie besparen. Dit gaat zowel om gedrag gerelateerde energie besparende maatregelen als, hoe vindt ik mijn weg in het verduurzamen van de woning, als hoe doe ik dat samen met buurtgenoten.

Doel

Hiermee willen wij vanaf 2023 minimaal 250 inwoners per jaar bereiken (de eerste 2 jaar zijn nodig om naamsbekendheid te generen). Wij willen minimaal 6 energiecoaches actief hebben in onze gemeente.

Thema

Energie

Rol gemeente

Samenwerken

Doelgroep

Woningeigenaren, (huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties)

Status

Lopend project

Mogelijke partners

Energiehuis Slim Wonen, andere gemeenten

Onderwerp

Organiseren webinars/infobijeenkomsten

Omschrijving

De gemeente organiseert samen met stakeholders webinars/informatieavonden over energiebesparing, circulaire economie, klimaatadaptatie en biodiversiteit. Dit kan gaan over een bepaalde maatregel zoals bijv. warmtepomp of isolatie, het afkoppelen van je hemelwater of het vergroenen van je tuin, maar ook over financiering of waar je het beste mee kunt beginnen als je de eerste stappen gaat zetten.

Doel

Wij willen minimaal 2 webinars per jaar aan onze inwoners aanbieden.

Thema

Energie, circulaire economie, klimaatadaptatie, biodiversiteit

Rol gemeente

Samenwerken

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Planningsfase

Mogelijke partners

Energiehuis Slim Wonen, andere gemeenten

Onderwerp

Energietoezicht bij informatieplichtige bedrijven

Omschrijving

Het Activiteitenbesluit milieubeheer verplicht inrichtingen om energie te besparen. Per 1 juli 2019 geldt ook een informatieplicht energiebesparing. Deze verplicht bedrijven en instellingen boven een bepaald energieverbruik uiterlijk 1 juli 2019 te rapporteren welke (erkende) energiebesparende maatregelen zij hebben getroffen. De informatie- en energiebesparingsplicht geldt voor inrichtingen die meer dan 50.000 kWh elektriciteit en/of 25.000 m³ aardgas (equivalent) per jaar verbruiken. De ODZOB stelt een themaplan Energie op waarin zij een prioritering maakt van te controleren bedrijven. Op basis hiervan worden jaarlijks een aantal bedrijven in onze gemeente op hun energiebesparingsplicht gecontroleerd.

Doel

Wij voeren gemiddeld bij 5 bedrijven per jaar een volledige energiecontrole uit. De verwachte CO2 besparing hiervan is: 25.000 kg per gecontroleerd bedrijf (volledige energiecontrole)

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 17 van 60

Thema

Energie

Rol gemeente

Reguleren

Doelgroep

Bedrijven

Status

Lopend project

Mogelijke partners

ODZOB

Onderwerp

Plaatsen publieke laadpalen

Omschrijving

Inwoners die niet op eigen terrein hun elektrische auto op kunnen laden, kunnen een publieke laadpaal aanvragen.

Doel

In 2026 staat er circa 500 publieke laadpalen

Thema

Energie

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep

Woningeneigenaren, huurders

Status

Lopend project

Mogelijke partners

Vattenfall, provincie, andere gemeenten

Onderwerp

Verledden openbare verlichting

Omschrijving

Oude armaturen worden vervangen door LED.

Doel

50% energiebesparing in 2030 ten opzichte van 2013.

Thema

Energie

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep

Woningeneigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Lopend project

Mogelijke partners

Uitvoerend bedrijf

Onderwerp

Stimuleringslening duurzaamheid

Omschrijving

Particuliere woningeigenaren kunnen tegen een rente van 2,1% geld lenen om hun woning te verduurzamen. Deze lening wordt voornamelijk gebruik om zonnepanelen aan te schaffen.

Doel

We willen circa 50 stimuleringsleningen per jaar verlenen. De verwachte CO2 besparing is 380.000 kg

Thema

Energie

Rol gemeente

Stimuleren

Doelgroep

Woningeneigenaren

Status

Lopend project

Mogelijke partners

SVN

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 18 van 60

Onderwerp

Bij rioolvervangingen gescheiden riool aanleggen en daar waar mogelijk infiltratieriool

Omschrijving

Indien het riool wordt vervangen, komt er een apart riool voor afvalwater en een voor het schonere regenwater. De laatste wordt waar mogelijk een infiltratieriool, zodat regenwater zoveel mogelijk lokaal in de bodem komt. En als dat niet mogelijk is komt het regenwaterriool uit op oppervlaktewater. Met een gescheiden rioolstelsel wordt afvalwater niet verdund door regenwater. Daardoor is het afvalwater eenvoudiger te filteren door de rioolwaterzuiveringsinstallatie, zeker bij hevige regenval. Ook is de riolering beter afgestemd op hevige regenval zodat wateroverlast wordt tegengegaan. Lokaal infiltreren draagt bij aan het tegengaan van verdroging en wateroverlast.

Doel

Bij elke rioolvervanging wordt onderzocht wat op die locatie de beste oplossing is om wateroverlast en verdroging te voorkomen.

Thema

Klimaatadaptatie

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep

Woningeneigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Lopend project

Mogelijke partners Onderwerp

Waterberging en infiltratiebassins in ontwerp nieuwbouwwijken meenemen

Omschrijving

Bij nieuwbouwwijken worden in het ontwerp waterberging, infiltratie en gescheiden riolering meegenomen. Het bergen en/of infiltreren van hemelwater draagt bij aan het voorkomen van verdroging en wateroverlast.

Doel

Bij alle nieuwbouwwijken wordt hemelwater opgevangen en daar waar mogelijk geïnfiltreerd.

Thema

Klimaatadaptatie

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep

Woningeneigenaren, huurders

Status

Lopend project

Mogelijke partners Onderwerp

Uitvoeren aanpak wateroverlast n.a.v. eerdere wateroverlast bij hevige buien

Omschrijving

Naar aanleiding van eerdere wateroverlast bij hevige buien is geïnventariseerd waar de knelpunten in de gemeente zijn. Dit levert een plan van aanpak op om deze knelpunten op te lossen. Dit plan wordt de komende jaren uitgevoerd.

Doel

Per locatie waar wateroverlast ondervonden wordt hebben wij in beeld welke maatregelen op die locatie uitgevoerd worden om het probleem op te lossen / zo veel mogelijk te verminderen. De uitvoering van deze maatregelen is gestart.

Thema

Klimaatadaptatie

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep

Woningeneigenaren, huurders

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 19 van 60

Status

Lopend project

Mogelijke partners

Externe adviseurs en de lokale bewoners waar de overlast speelt

Onderwerp

Subsidieregeling afkoppelen hemelwater, groene daken en vergroenen

Omschrijving

De gemeente heeft een subsidieregeling open gesteld om hemelwaterberging en infiltratie op eigen terrein te stimuleren. Inwoners kunnen deze subsidie bijvoorbeeld gebruiken om hun regenpijpen af te koppelen van het riool en infiltreren in de tuin of een groen dak aan te leggen. Ook kan de subsidie ingezet worden om verharding te verwijderen en te vergroenen. Met de subsidie bereiken we afkoppeling van hemelwatertoevoer naar het riool, drinkwaterbesparing, tegengaan verdroging en vergroten biodiversiteit en verminderen hittestress door groene daken.

Doel

Wij willen minimaal 50 afkoppelinitiatieven per jaar subsidiëren.

Thema

Klimaatadaptatie, Biodiversiteit

Rol gemeente

Stimuleren

Doelgroep

Woningeneigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Lopend project

Mogelijke partners

Waterschappen, Platform duurzaam, Buurkracht, waterambassadeurs

Onderwerp

Uitvoering klimaatbeleid

Omschrijving

Begin 2023 wordt het streefbeeld en de uitvoeringsagenda klimaat vastgesteld. In de uitvoeringsagenda wordt opgenomen welke activiteiten we gaan doen om de negatieve effecten van klimaatverandering te beperken.

Doel

In 2023 starten we met de uitvoering en in 2026 zijn de activiteiten in de uitvoeringsagenda klimaat uitgevoerd.

Thema

Klimaatadaptatie, biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Waterschappen, veiligheidsregio, woningcorporaties, buurtteams, waterambassadeurs

Onderwerp

Actie voor plaatsen nestkastjes en insectenhotels

Omschrijving

Inwoners kunnen bij de gemeente een nestkastje voor mezen of een insectenhotel aanvragen (gelimiteerd aantal beschikbaar) om in de buurt op te hangen om hiermee de natuurlijke vijand van de eikenprocessierups aan te trekken.

Doel

Per jaar worden er 250 kasten opgehangen. Hierdoor wordt de processierups op een natuurlijke manier bestreden en komt er meer biodiversiteit

Thema

Biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep

Woningeneigenaren, huurders

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 20 van 60

Status

Lopend project

Mogelijke partners

IVN

Onderwerp

Bij wegreconstructies daar waar mogelijk vergroenen

Omschrijving

Bij reconstructies van wegen en parkeerterreinen wordt standaard bekeken of er mogelijkheden zijn voor minder verharding en meer en biodiverser groen. Dit draagt niet alleen bij aan het versterken van de biodiversiteit, maar ook aan het verminderen van hittestress en wateroverlast.

Doel

Bij alle wegreconstructies wordt vergroenen in het ontwerp meegenomen

Thema

Klimaatadaptatie, Biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep Status

Lopend project

Mogelijke partners Onderwerp

Diverser maken van bestaande bossen

Omschrijving

Het bos tussen Geldrop en Mierlo bestaat nu veelal uit soorten die de bodem sterk verzuren, vooral naaldbomen, zoals de lariks en de grove den. Het bos wordt diverser gemaakt (bijv. door de aanplant van loofbomen) en de gedegradeerde bodem kan weer in balans gebracht worden door boom- en struiksoorten toe te voegen die via hun rijk strooisel voedingsstoffen (nutriënten, zoals calcium en kalium) aan de bodem teruggeven. In de kadernota bos- en natuurbeheer worden hiervoor kaders vastgesteld, die in de beheer en werkplannen worden geconcretiseerd.

Doel

In 2023 is in de kadernota bos- en natuurbeheer opgenomen hoe wij onze bossen nog diverser maken en is dit plan vanaf 2024 in uitvoering.

Thema

Klimaatadaptatie, Biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep Status

Lopend project

Mogelijke partners

Bosgroep Zuid

Onderwerp

Laten liggen van dood hout

Omschrijving

Dood hout is noodzakelijk voor een gezond en soortenrijk bos. Ca. 40% van de soorten in een bos is afhankelijk van dood hout als voedingsbron of als nest- of schuilplaats. Denk hierbij aan de specht, vleermuizen, veel insecten- en paddenstoelensoorten. Afgebroken dood hout brengt ook voedingsstoffen in het bos voor de levende bomen en planten. De gemeente heeft haar wijze van beheren aangepast zodat er meer dood hout blijft liggen.

Doel

In onze bossen laten we het dode hout zoveel mogelijk liggen. Hiermee versterken we de biodiversiteit in onze bossen

Thema

Biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 21 van 60

Doelgroep Status

Lopend project

Mogelijke partners

Bosgroep Zuid

Onderwerp

In stand houden heideterreinen door begrazen

Omschrijving

Voor het behoud van gevarieerd heidelandschap op de heideterreinen in de bossen van de Molenheide, zoals het Lisven en het Molenven, wordt in het terreinbeheer gebruik gemaakt van begrazing. Dit is een effectieve beheermethode, waarbij er natuurlijke wijze een biodiverser en daardoor robuuster heidegebied ontstaat dan wel behouden blijft.

Doel

We behouden onze heideterreinen door begrazing

Thema

Biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep Status

Lopend project

Mogelijke partners

Bosgroep Zuid

Onderwerp

Lobbyen voor verbetering doorgang voor fauna bij A67

Omschrijving

Bij de aanpassing van de A67 zijn er kansen om de verbinding voor fauna tussen de natuur in Geldrop-Mierlo en die in Heeze-Leende te verbeteren, bijvoorbeeld door een ecoduct, de aanleg van een faunatunnel, verbreden van het bestaand viaduct met een droge faunapassage of door het verbeteren van de faunapassage bij de kleine Dommel. Wij maken ons er hard voor om dit toegevoegd te krijgen aan het project A67 en regelen hiervoor ook cofinanciering. Aangezien de verbreding van de A67 uitgesteld is dit project tijdelijk on hold. De verwachting is dat dit pas aan het einde van de periode 2022-2026 weer gaat spelen.

Doel

Na afronding van de werkzaamheden aan de A67 willen we minimaal 1 faunaverbinding gerealiseerd zien. Hierdoor wordt het habitat van de fauna in onze gemeente vergroot en bieden we ruimte aan (flora en) fauna om zich door onze gemeente te verspreiden, waardoor de leefgebieden van allerlei dier- en plantensoorten worden versterkt.

Thema

Biodiversiteit

Rol gemeente

Samenwerken

Doelgroep Status

Lopend project

Mogelijke partners

IVN, Heeze-Leende, waterschap, provincie, Rijkswaterstaat

Onderwerp

Duurzaamheidsdashboard

Omschrijving

Op onze website maken we een maatschappelijk ‘duurzaamheidsdashboard’ dat zich leent voor periodieke publicaties en waarin vorderingen op doelstellingen en projecten zijn te volgen. Een dashboard geeft inzicht in prestaties van de

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 22 van 60

gemeente op het gebied van duurzaamheid. Het brengt in beeld wat we gezamenlijk bereikt hebben met verduurzamen en werkt daardoor motiverend en het houdt duurzaamheid onder de aandacht. Doel

Voor 2024 hebben wij een duurzaamheidsdashboard op onze website staan waar inwoners op alle vier de duurzaamheidsthema’s kunnen zijn hoe de gemeente presteert.

Thema

Energie, circulaire economie, klimaatadaptatie, biodiversiteit

Rol gemeente

Stimuleren

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Energiehuis Slim Wonen, Platform Duurzaam Geldrop-Mierlo, ondernemersverenigingen

Onderwerp

Coördinatie en monitoring duurzaamheid en opstellen nieuw programma duurzaamheid

Omschrijving

Dit betreft algemene werkzaamheden rondom het programma duurzaamheid, zoals afstemming met wethouders, monitoring, verslaglegging, beantwoording raadsvragen, coördinatie etc. Daarnaast betreft dit het jaarlijks evalueren en indien nodig actualiseren van het uitvoeringsagenda en het opstellen van het nieuwe programma duurzaamheid.

Doel

We evalueren jaarlijks ons uitvoeringsagenda. In 2027 is de duurzaamheidsnota geactualiseerd.

Thema

Energie, circulaire economie, klimaatadaptatie, biodiversiteit

Rol gemeente

Ondersteunen

Doelgroep Status

Lopend project

Mogelijke partners

Platform Duurzaam Geldrop-Mierlo, Enexis

Onderwerp

Jaarlijkse enquête inwoners over duurzaamheid + presentatie raad

Omschrijving

We vragen jaarlijks aan onze inwoners hoe zij vinden dat de gemeente presteert op het gebied van duurzaamheid. Wij vragen hun ook waar zij vinden dat de gemeente zich mee bezig moet houden op het gebied van duurzaamheid. Wij nemen dit mee bij de evaluatie van ons beleid en de uitvoeringsagenda. Dit presenteren wij ook aan de raad.

Doel

In 2026 geven de inwoners het duurzaamheidsbeleid en de transities een waardering van minimaal 7,5 en blijkt uit de jaarlijkse presentatie over de voorgang van het beleid aan de raad en de inwoners dat de uitvoering op schema zit.

Thema

Energie, circulaire economie, klimaatadaptatie, biodiversiteit

Rol gemeente

Stimuleren

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Platform Duurzaam Geldrop-Mierlo

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 23 van 60

Onderwerp

Stimuleren van woningcorporaties om verduurzaming te versnellen

Omschrijving

We stimuleren woningcorporaties om verduurzaming van hun vastgoed te versnellen. Daarom verscherpen we de duurzaamheidseisen in prestatieafspraken en ondersteunen we daar waar kan de woningbouw corporaties in deze opgave.

Doel

In 2026 is het aantal sociale huurwoningen met label A sterk toegenomen (streven is dat 50% energielabel A heeft).

Thema

Energie

Rol gemeente

Stimuleren

Doelgroep

Huurders

Status

Lopend project

Mogelijke partners

Woningcorporaties, SHGM

Onderwerp

Wegnemen knelpunten openbaar vervoer

Omschrijving

Door knelpunten in het openbaar vervoer weg te nemen zorgen we er voor dat er een duurzaam alternatief is voor de auto. Hiermee hopen we dat het aantal autobewegingen in de gemeente afneemt en hiermee ook de CO2 door mobiliteit.

Doel

In 2026 zijn de grootste knelpunten openbaar vervoer (OV) in Geldrop-Mierlo weggenomen waarbij alle bushaltes in Geldrop-Mierlo toegankelijk zijn voor mindervaliden zijn. Door aanpassingen aan de weg en stoplichten, hebben de bussen minder last van vertragingen.

Thema

Energie

Rol gemeente

Samenwerken

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Hermes

Onderwerp

Faciliteren lopende initiatieven zonneparken

Omschrijving

In beleid hebben wij voorwaarden vastgelegd waarbinnen zonneparken in onze gemeente toegestaan kunnen worden. Inmiddels zijn er twee initiatieven voor zonneparken. 1 initiatief is al vergund en 1 iniatief heeft vergunning aangevraagd.

Doel

In 2026 is er minimaal 1 zonnepark aangelegd en in gebruik. De verwachte opbrengst duurzame stroom is 11.783.000 kWh per jaar. De CO2 besparing is 5.300.000 kg.

Thema

Energie

Rol gemeente

Ondersteunen

Doelgroep

bedrijven

Status

Lopend project

Mogelijke partners

Initiatiefnemers zonneparken, Platform duurzaam, Enexis

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 24 van 60

Onderwerp

Uitbreiden en onderhouden van het netwerk van klimaat- en waterambassadeurs

Omschrijving

Het huidige netwerk van klimaat- en waterambassadeurs ondersteunt inwoners bij het nemen van klimaatmatregelen zoals afkoppelen van dakgoten en het plaatsen van groene daken. We steunen dit netwerken en helpen het verder uitbreiden.

Doel

In 2027 is er een netwerk van klimaat- en waterambassadeurs met in elke wijk minimaal 1 ambassadeur

Thema

Klimaatadaptatie

Rol gemeente

Samenwerken

Doelgroep

Woningeigenaren en huurders

Status

Lopend project

Mogelijke partners Onderwerp

Versterken /vergroten natuurgebied Sang en Goorkens

Omschrijving

Samen met gebiedspartners Waterschap Aa en Maas en Staatsbossbeheer werken we aan de provinciale natuuropgave in het natuurgebied Sang en Goorkens en de twee hiermee verbonden ecologische verbindingszones Goorloop en Overakkerseloop. Hiermee vergroten we stapsgewijs het leefgebied van de biodiversiteitsambassadeur van Geldrop-Mierlo, de Kleine IJsvogelvlinder en liften heel veel andere soorten flora en fauna hierop mee.

Doel

Voor 2028 vergroten en versterken van natuur in Sang en Goorkens

Thema

Klimaatadaptatie, biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep Status

Lopend project

Mogelijke partners

Waterschap Aa en Maas, Staatsbosbeheer, Vlindergroep IVN Mierlo

Onderwerp

Versterken Dommeldal / Dommeldal uit de verf 2.0

Omschrijving

De gebiedsvisie voor het dal van de kleine Dommel wordt gebruikt als inspiratiedocument in het regionale project Dommeldal uit de verf 2.0, waarin vier regiogemeenten samenwerken met Brabants Landschap, Waterschap de Dommel, Staatsbosbeer en ZLTO om gezamenlijk te weken aan de natuuropgave in dit gebied. Speerpunten in het project zijn de grondverwerving en de inrichting van het gebied, waar we ook kansen op het vlak van recreatie en educatie meenemen. De aanleg van Dommelbeemden maakt hiervan onderdeel uit: in ruil voor het mogelijk maken van woonbebouwing aan de Talingstraat (plan Kasteeltuinen) wordt een strook agrarisch gebied langs de Dommel als natuur ingericht.

Doel

Voor 2028 vergroten van de natuur langs de Dommel

Thema

Klimaatadaptatie, biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep Status

Lopend project

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 25 van 60

Mogelijke partners

Waterschap de Dommel, Brabants Landschap, Staatsbosbeheer, IVN, gemeente Eindhoven, Nuenen en Son en Breugel.

Onderwerp

Aanleggen ecologische verbindingszone Luchensewetering

Omschrijving

Een strook van 50 meter rondom de Luchense wetering wordt ecologisch ingericht, zodat dit gebied als een ecologische verbindingszone kan gaan fungeren.

Doel

In 2028 is de ecologische verbindingszone aangelegd voor het deel door de wijk Luchen (extensieveren Luchenweteringpark) en het deel van Eindhovens Kanaal tot aan Gulbergen.

Thema

Klimaatadaptatie, biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep Status

Lopend project

Mogelijke partners

Waterschap de Dommel

Onderwerp

Aanleggen ecologische verbindingszone Overakkerseloop en Goorloop

Omschrijving

Een strook van 50 meter rondom de Overakkerseloop en de Goorloop wordt ecologisch ingericht, zodat dit gebied als een ecologische verbindingszone tussen de Strabrechtseheide en de Goorzone (in Helmond) kan gaan fungeren.

Doel

In 2028 is de ecologische verbindingszone aangelegd, zodat het natuurgebied Sang en Goorkens ecologisch beter verbonden is met de Strabrechtseheide en de Goorzone in Helmond.

Thema

Klimaatadaptatie, biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep Status

Lopend project

Mogelijke partners

Waterschap Aa en Maas

Onderwerp

Communicatie goede voorbeelden

Omschrijving

Inrichten van een webpagina waar inwoners goede voorbeelden kunnen vinden en kunnen delen. Deze voorbeelden ook delen op verschillende communicatiemiddelen.

Doel

In 2023 starten we een webpagina waar inwoners voorbeelden kunnen delen. Hiermee vergroten we de bekendheid met het onderwerp en geven we concrete voorbeelden.

Thema

Energie, circulaire economie, klimaatadaptatie, biodiversiteit

Rol gemeente

Stimuleren

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Energiehuis Slim Wonen, Buurtteams, Platform Duurzaam, Ondernemersplatform

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 26 van 60

Onderwerp

Ondersteunen buurtteams en VvE’s

Omschrijving

Er worden 2 buurtteams ondersteund die gezamenlijk acties uitvoeren gericht op energiebesparing, zonnepanelen maar ook andere verduurzamingsmogelijkheden zoals vergroening. Ook kunnen de activiteiten gericht zijn op stappen zetten richting aardgasvrij. Daarnaast merken we dat verduurzaming voor VvE’s een ingewikkelde opgave is. Landelijk wordt naar verwachting vanaf 2023 specialistische ondersteuning in de vorm van een cursus, infomap en telefonisch loket aangeboden door het VvE transitiecentrum Nederland. Als gemeente sluiten we hierbij aan.

Doel

Voor 2027 willen we met de 2 buurteams circa 400 inwoners bereiken en hun stimuleren om verduurzamingsstappen te zetten. Daarnaast hebben 15 VvE’s gebruik gemaakt van de aangeboden ondersteuning en zijn zij stappen aan het zetten om te verduurzamen.

Thema

Energie, circulaire economie, klimaatadaptatie, biodiversiteit

Rol gemeente

Stimuleren

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders

Status

Lopend project

Mogelijke partners

Buurtteams

Onderwerp

Contacten in buurten versterken (bijv. bij wijkverenigingen of uitbreiden Buurtteams)

Omschrijving

Op dit moment communiceren we vooral gemeente breed over duurzaamheid. Wij willen dit meer gebiedsgericht gaan doen door per buurt contacten te leggen. Hiermee willen we ons bereik vergroten en het laagdrempeliger maken voor mensen om met duurzaamheid aan de slag te gaan. Verder willen wij onderzoeken of we dit aantal blijvende buurtteams kunnen uitbreiden zodat er in onze gemeente een netwerk ontstaat van buurtteams voor verduurzaming.

Doel

Wij willen jaarlijks minimaal 5 (wijk)verenigingen benaderen. Daarnaast willen wij, naast de 2 bestaande actieve teams, voor 2026 nog 3 langdurig actieve buurteams in onze gemeente.

Thema

Energie, circulaire economie, klimaatadaptatie, biodiversiteit

Rol gemeente

Stimuleren

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Buurtteams, Platform Duurzaam

Onderwerp

Opleiden (vrijwillige) watercoaches

Omschrijving

Vrijwilligers krijgen een cursus in hoe ze inwoners (huurders en huiseigenaren) kunnen helpen met het klimaatbestendig maken van huis en tuin. Dit gaat zowel om de mogelijk te nemen maatregelen, als om hoe organiseer ik het zelf of samen met buurtgenoten.

Doel

Voor 2027 willen wij 3 vrijwillige watercoaches opgeleid en actief in onze gemeente hebben. Wij verwachten dat zij per jaar circa 50 inwoners helpen om af te koppelen.

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 27 van 60

Thema

Klimaatadaptatie

Rol gemeente

Samenwerken

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Waterschappen, buurtteams, waterambassadeurs

Onderwerp

Faciliteren van bewonersinitiatieven

Omschrijving

Verduurzaming moeten we samen doen. Als gemeente willen we daarom ook vooral duurzame initiatieven van inwoners faciliteren. We helpen ze daar waar kan mee.

Doel

We willen jaarlijks minimaal 2 duurzame bewonersinitiatieven ondersteunen

Thema

Energie, circulaire economie, klimaatadaptatie, biodiversiteit

Rol gemeente

Ondersteunen

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners Onderwerp

Duurzaamheidsgesprek bij nieuwbouwwoning

Omschrijving

Gratis adviesgesprek voor inwoners en hun architect als zij een nieuwbouwwoning gaan bouwen.

Doel

Wij krijgen jaarlijks minimaal 5 aanmeldingen voor een duurzaamheidsgesprek.

Thema

Energie

Rol gemeente

Ondersteunen

Doelgroep

Woningeigenaren

Status

Lopend project

Mogelijke partners

W/E adviseurs

Onderwerp

Verbreden aanpak Eikenprocessierups

Omschrijving

Op dit moment bestrijden we de processierups met een biologisch bestrijdingsmiddel, vormen we bermen om, planten we speciale bollenmengsels en delen we vogel- en insectenkasten uit. We gaan echter onderzoeken hoe we deze aanpak kunnen verbreden. Hierbij kan bijvoorbeeld gedacht worden aan: Kasten voor kauwen of vleermuizen, het gebruik van een middel om de haren van de rups te fixeren, minder maaien rond bomen, processierupskasten en publieksvoorlichting.

Doel

In 2025 gebruiken we nog maar 50% van de hoeveelheid bestrijdingsmiddel die we in 2020 gebruikten.

Thema

Biodiversiteit

Rol gemeente

Realiseren

Doelgroep

Woningeigenaren, huurders, bedrijven, maatschappelijke organisaties

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 28 van 60

Status

Lopend project

Mogelijke partners

IVN

Onderwerp

Stimuleringsregeling Landschap (STILA) 2020-2023

Omschrijving

De afgelopen tien jaar heeft Geldrop-Mierlo deelgenomen aan de STIKAregeling, het provinciale STImuleringsKader Aanleg groenblauwe elementen, waarvoor in Geldrop-Mierlo enkele poelen en houtsingels zijn aangelegd. De provincie heeft de STIKA-regeling vernieuwd / aangepast en vanaf 2021 heet het de STILA-regeling, STImuleringsregeling Landschap. Deze regeling biedt binnen Geldrop-Mierlo meer kansen voor de aanleg van nieuwe landschapselementen, omdat de voorwaarden iets zijn versoepeld.

Doel

Doel is dat het volledige budget van 2020-2023 dat via deze regeling voor Geldrop-Mierlo beschikbaar is gesteld ingezet is. Hiermee neemt het aantal groenblauwe elementen toe en wordt het habitat voor fauna vergroot. We willen in principe na de periode 2020-2023 de regeling verlengen.

Thema

Biodiversiteit

Rol gemeente

Stimuleren

Doelgroep

bedrijven

Status

Lopend project

Mogelijke partners

Brabants Landschap, Provincie Brabant

Onderwerp

Ervenplus

Omschrijving

ErvenPlus 2022-2024 is gericht op het verbeteren van de voedselvoorraad en nestgelegenheid van erfvogels met verschillende maatregelen zoals nestkasten, fruitbomen, bloemenranden en haagbeplanting. Bewoners van een erf in het buitengebied kunnen een erfscan aanvragen. Daarbij bepaalt een deskundige welke maatregelen kunnen worden uitgevoerd om het erf aantrekkelijk te maken voor erfvogels en maakt aan de hand van de scan een inrichtingsschets. De bewoner krijgt het plantgoed kosteloos geleverd.

Doel

Voor 2025 zijn er 15 erfscans uitgevoerd en 15 verbeterplannen uitgevoerd. Hierdoor wordt de habitat voor erfvogels vergroot. We willen in principe na de periode 2022-2024 de regeling verlengen.

Thema

Biodiversiteit

Rol gemeente

Stimuleren

Doelgroep

Woningeigenaren

Status

Lopend project

Mogelijke partners

Brabants Landschap

Onderwerp

Uitbreiden voorlichting over gedragsregels in natuur / bossen

Omschrijving

Honden en mensen kunnen verstorend werken voor de dieren in het bos. Zo is het belangrijk dat mensen op de paden blijven en honden aangelijnd worden. Deze regels worden onvoldoende nageleefd. Er ontstaan steeds meer paden en

Afgedrukt 26 januari 2023 Documentversie 1.1

Pagina 29 van 60

bestaande paden worden verbreed. Wij gaan hier meer aandacht vragen voor het niet verstoren van dieren in het bos. Doel

Minimaal 4 keer per jaar communiceert de gemeente hierover via middenstandsbelangen en social media, extra borden bij toegang natuurgebieden en extra controles. Hierdoor worden de regels beter nageleefd waardoor minder dieren verstoord worden.

Thema

Biodiversiteit

Rol gemeente

Stimuleren

Doelgroep

Gebruikers natuur / bossen

Status

Tot nu toe ad hoc, dit willen we meer structureren

Mogelijke partners

IVN

Onderwerp

Uitbreiden en vergroten bereik duurzaamheidsgesprek

Omschrijving

Kavelkopers krijgen een gratis duurzaam bouwen gesprek aangeboden waarin ze geadviseerd worden over de mogelijkheden tot een duurzaam ontwerp. De duurzaam bouwen adviseur neemt later in het traject contact op om een followup advies aan te bieden, om de mogelijkheid te bieden om verder in het traject nogmaals te klankborden met de duurzaam bouwen adviseur. In een tweede gesprek kan men advies krijgen over nieuwe hobbels waar men tegenaan loopt, om de kans groter te maken dat duurzame maatregelen daadwerkelijk worden gerealiseerd.

Doel

In 2026 bieden we alle inwoners die gebruik maken van het duurzaamheidsgesprek ook een tweede duurzaamheidsgesprek aan. Theoretische CO2 besparing van circa 4.000 kg CO2 per jaar.

Thema

Energie, circulaire economie

Rol gemeente

Ondersteunen

Doelgroep

Woningeigenaren

Status

Nog niet gestart

Mogelijke partners

Duurzaam bouwen adviseur