Memo - gevolgen Onwikkelperspectief voor agrariërs
Tekst van het document
Memo pagina 1 van 1 Aan : Leden van de raad gemeente Geldrop-Mierlo Van : Stefan Olschewsky Datum : 10 september 2026 Cc : Hanneke Meulendijk-van de Pasch Zaaknummer : 2605528 Documentnummer : 3851218 Onderwerp : Gevolgen Onwikkelperspectief Goorsedijk voor agrariërs Op 31 augustus jl. heeft uw commissie Ruimte het voorstel voor vaststelling van het Ontwikkelperspectief Goorsdijk (oordeelsvormend) behandeld. Mede naar aanleiding van een inspreker werd verzocht om meer inzicht te geven in de gevolgen van het Ontwikkelperspectief voor de agrariërs in het gebied. In antwoord hierop het volgende: Van belang is op de eerste plaats dat vaststelling van het Ontwikkelperspectief geen directe gevolgen heeft voor het agrarisch gebruik in het gebied. Het ontwikkelperspectief biedt immers enkel een visie over hoe het gebied zich de komende 10 tot 15 jaar kan ontwikkelen. Het vormt daarmee een kader waaraan concrete initiatieven in het gebied getoetst dienen te worden. Voor deze initiatieven zullen t.z.t. (omgevingsplan)procedures gevoerd moeten worden. Hierbij zal ieder initiatief nader onderzocht en gemotiveerd worden op grond waarvan uw raad een belangenafweging zal maken. Om een goed beeld te krijgen van alle belangen in het gebied is een brede groep betrokkenen uitgenodigd om deel te nemen aan de participatiebijeenkomsten. Naast een algemene uitnodiging in o.a.
Middenstandsbelangen en op de gemeentelijke website, zijn betrokkenen ook persoonlijk per brief uitgenodigd om deel te nemen. Brieven zijn verzonden naar zowel alle postadressen in het gebied (bewoners en bedrijven), als aan alle (veelal agrarische) grondeigenaren. Veel van deze agrarische grondeigenaren hebben ook actief deelgenomen aan de participatiebijeenkomsten. Met sommige van hen is daarnaast ook gesproken buiten de participatiebijeenkomsten om. Dit heeft er mede toe geleid dat in het Ontwikkelperspectief Goorsedijk de belangen van agrariërs ook nadrukkelijk worden erkend. De landbouw blijft in het gebied een belangrijke rol spelen. Agrarische bedrijven horen bij het gebied en de agrarische percelen geven het gebied de landelijk sfeer die door (bijna) alle deelnemers van de participatiebijeenkomsten wordt gekoesterd. Tegelijkertijd zien we ook mogelijkheden voor andere functies in het gebied, zoals wonen. Nieuwe woningen zijn mogelijk, mits ze de aanwezige agrarische bedrijven niet beperken. Dit betekent dat op grond van geldende (milieu)wetgeving tussen nieuwe woningen en bestaande (agrarische) bedrijven een bepaalde afstand in acht genomen dient te worden. Sommige van deze bedrijven zullen op termijn mogelijk stoppen. Het ontwikkelperspectief biedt ook voor deze potentiële stoppers perspectief.
Het ontwikkelperspectief bevat verder ook een visie op de toekomstige ontwikkeling van het landschap. Uitgangspunt hierbij is dat nieuwe, meer dorpse ontwikkelingen in het gebied, zoals woningen, hand in hand dienen te gaan met het versterken van de landschappelijke kwaliteiten. Dit principe geldt overigens op grond van provinciale regels en gemeentelijk beleid al overal in het buitengebied. In het ontwikkelperspectief is beschreven welke mogelijke maatregelen kunnen bijdragen aan versterking van het landschap. Memo pagina 2 van 1 Een mogelijke maatregel is het aanbrengen van houtsingels. Deze houtsingels vergroten het contrast tussen open en besloten delen van het landschap waarmee ze bijdragen aan een afwisselend en herkenbaar beeld dat refereert aan het historische landschap van voor 1950. Houtsingels kunnen echter negatieve gevolgen hebben voor het agrarisch grondgebruik. Op de eerste plaats zal de aanleg van de houtsingels zelf doorgaans plaatsvinden op agrarische gronden. Het areaal aan agrarische gronden zal zodoende afnemen. Het is echter niet mogelijk om zonder medewerking van de agrarische grondeigenaar een houtsingel aan te leggen. Houtsingels kunnen echter ook de agrarische gebruiksmogelijkheden van omliggende gronden beperken. Ze veroorzaken schaduw wat kan leiden tot een lagere gewasopbrengst.
Veel is echter afhankelijk van de oriëntatie van de houtsingels en het soort gewas. Op dit moment is ook nog niet bekend waar in het gebied Goorsedijk precies houtsingels geplant zullen worden. Het is daarom op dit moment niet te zeggen wat de exacte gevolgen zijn van nieuwe houtsingels voor agrariërs in het gebied. Bij de concrete planontwikkeling en uitvoering zal dit nader onderzocht moeten worden. N.B. er bestaan verschillende subsidiemogelijkheden voor agrariërs, waarbij zij een financiele tegemoetkoming krijgen voor de aanleg, het beheer van houtsingels en lagere van gewasopbrengsten. Een tweede landschappelijke maatregel die in het ontwikkelperspectief wordt voorgesteld is het meer natuurlijk inrichten van de Beemschelseloop. Deze watergang vormt de oostelijke grens van het plangebied. Het verflauwen van de oevers kan de ecologische betekenis van de loop vergroten en bijdragen aan het langer vasthouden van het water in het gebied. Omdat het een waterschapsloop betreft zijn de ambities voor de Beemschelseloop ook met het waterschap besproken. Het waterschap staat hier positief tegenover, omdat een meer natuurlijke inrichting van de loop bijdraagt aan de klimaatopgaven van het waterschap. Het langer vasthouden van water in een gebied is namelijk nodig om ook in droge periodes voldoende water beschikbaar te hebben. Dit is ook in het belang van de agrarische sector.
Het langer vasthouden en vertraagd afvoeren van water draagt daarnaast in natte perioden bij aan het voorkomen van wateroverlast in de lage delen van het stroomgebied. In het gebied van de Goorsedijk zal de maatregel waarschijnlijk leiden tot gemiddeld een hoger grondwaterpeil. Dit kan een directe invloed hebben op het agrarisch grondgebruik en de geschiktheid voor verschillende gewassen. Over de precieze gevolgen kan op dit moment nog weinig worden gezegd. Mocht het in de toekomst komen tot een herinrichting van de Beemschelseloop dan zal het waterschap onderzoeken welke invloed dit heeft op de waterhuishouding in het gebied en zal in samenspraak met gemeente en agrarische grondeigenaren afstemming plaatsvinden over het gewenste peil en hoe hierop te sturen.