Economisch beleid Geldrop-Mierlo 2021.pdf
Tekst van het document
Economisch beleid Geldrop-Mierlo
Datum vastgesteld:
1
Voorwoord Met het Economisch beleid bepalen we de doelen, focusgebieden en uitgangspunten voor de economische ontwikkeling van Geldrop-Mierlo. Geldrop-Mierlo transformeert naar een aantrekkelijke woongemeente met twee compacte centra en diverse voorzieningen in een rustgevende groene omgeving. De bloeiende Brainport regio [inclusief de Metropoolregio Eindhoven (MRE) en het Stedelijk Gebied Eindhoven (SGE)] levert een goede bijdrage aan het ondernemersklimaat, waar alle gemeenten uit de regio baat bij hebben. Door de snelle veranderingen is het belangrijk om constant vooruit te kijken en mee te gaan met de ontwikkelingen, zoals digitalisering, verduurzaming en technologische innovaties. Met dit beleid zorgen we ervoor dat we in Geldrop-Mierlo meebewegen met deze snelle maatschappelijke veranderingen en realiseren we gezamenlijk een brede duurzame economische ontwikkeling waar iedere inwoner, ondernemer en bezoeker van profiteert. De gemeente is slechts één van de partijen die bijdraagt aan die brede duurzame economische ontwikkeling. Dat doen we graag samen met ondernemers(verenigingen), de centrummanagementorganisaties, Stichting Villagemarketing (SVM) en de Brainport regio. De centra en de ondernemers van hotels, winkels, horeca, bedrijven en andere (recreatieve)voorzieningen zijn het gezicht van Geldrop-Mierlo en verwelkomen de bezoekers.
SVM versterkt dit door het promoten van de uitstraling en de identiteit van de gemeente. Met de omliggende gemeenten vormen we als het ware één gemeente waar geen gemeentegrenzen bestaan, zodat het ondernemersklimaat goed kan (blijven) bloeien. Samen met hen en de arbeidsmarktregio’s wordt de connectie tussen bedrijven en onderwijsinstellingen gelegd om nieuwe talenten in de regio te vinden en te behouden. Door de diverse samenwerkingsverbanden willen we de economie van Geldrop-Mierlo versterken. De samenwerking heeft geleid tot dit Economisch beleid. De ideeën vanuit interne en externe werkgroepen zijn benut om de doelen, focusgebieden en uitgangspunten te formuleren. Daarmee is dit document een gezamenlijk beleid geworden, dat mede gedragen wordt door onze betrokken partners. Omdat de opgaven ons allen aangaan, nodigen we eenieder graag uit om zijn of haar rol te pakken in het gezamenlijk realiseren van de beoogde brede duurzame economische ontwikkeling. College van burgemeester en wethouders Geldrop-Mierlo Wethouder en portefeuillehouder economie, Marc Jeucken
2
Inhoudsopgave 1. Inleiding: kaders en uitgangspunten .................................................................................................... 1 2. Geldrop-Mierlo in beeld ...................................................................................................................... 3 2.1 Samenvatting van de analyse......................................................................................................... 3 2.2 Tot welke kansen en opgaven leidt dit? ........................................................................................ 4 2.3 Strategische focusgebieden voor het Economisch beleid .............................................................. 4 3. Waar gaat het Economisch beleid zich op richten? ............................................................................. 7 3.1 Centra: een aantrekkelijk woon- en leefklimaat voor iedereen .................................................... 8 3.1.1. De uitstraling van de centra verbeteren ................................................................................. 8 3.1.2 Een aantrekkelijk en divers aanbod voor iedere doelgroep bieden ........................................ 9 3.1.3. De levendigheid van de centra vergroten ..............................................................................
9 3.1.4 De bereikbaarheid en mobiliteit verbeteren.......................................................................... 10 3.2 Bedrijventerreinen: investeren in een toekomstbestendig bedrijven(terreinen) en ondernemersklimaat .......................................................................................................................... 12 3.2.1 Participatie en het organiserend vermogen van ondernemers versterken ............................. 12 3.2.2 Investeren in kansrijke bestaande bedrijven(terreinen) ........................................................ 13 3.2.3 Toekomstbestendige bedrijven(terreinen) maken ................................................................ 15 3.2.4 Talent behouden in de arbeidsmarktregio’s.......................................................................... 17 3.3 Recreatie en Toerisme: aanbod professionaliseren en promoten ................................................ 19 3.3.1 Positionering van het profiel en de identiteit van Geldrop-Mierlo ....................................... 19 3.3.2 Publieksevenementen versterken.......................................................................................... 20 3.3.3 Samenwerken om het groene gebied optimaal te benutten ..................................................
21 3.3.4 Ruimte bieden aan ondernemers .......................................................................................... 22 3.4 Samenvatting van het Economisch Beleid .................................................................................. 23 4. Economisch beleidskader: hoe wordt het beleid uitgevoerd?............................................................ 25 4.1 Een gedragen visie met een duidelijke rolverdeling voor verschillende partijen ........................ 25 4.2 Een gedragen pakket van acties en maatregelen: toewerken naar de uitvoering van het beleid . 26 4.3 (Werk)budget om acties en maatregelen in gang te zetten .......................................................... 26 4.4 Monitoring en evaluatie............................................................................................................... 27 Bijlage 1: Geraadpleegde bronnen ........................................................................................................ 28 Bijlage 2: Analyse en opgaven .............................................................................................................. 29 Analyse ..............................................................................................................................................
29 Kernopgaven en kansen..................................................................................................................... 31
3
1. Inleiding: kaders en uitgangspunten De aanleiding om het Economisch beleid te herzien is omdat het bestaande beleid uit 2007 is en daarmee gedateerd is. Er zijn de afgelopen jaren ontwikkelingen geweest, waardoor het zinvol is om het Economisch beleid van de gemeente in de huidige tijd te plaatsen. GeldropMierlo is met haar 40.000 inwoners de vierde gemeente in de Brainport regio in ZuidoostBrabant. De positie die Geldrop-Mierlo inneemt in de Brainport regio als belangrijke woongemeente met voorzieningen en recreatiemogelijkheden in een groene omgeving, willen we meer benadrukken en uitstralen. Geldrop-Mierlo heeft alles in huis om deze positie te benutten. De gemeente heeft met haar optimale woon- en leefklimaat in een groene omgeving een positie die uniek is. Toch is dit niet of onvoldoende bekend en erkend in de regio. Daarom wordt er in dit beleid heldere keuzes gemaakt over de manier waarop Geldrop-Mierlo zich economisch wil ontwikkelen en hoe we ondernemers faciliteren. In dit beleid wordt beschreven hoe de economie in haar relatie tot de centra, bedrijven(terreinen), werkgelegenheid, recreatie en toerisme, lokale en regionale samenwerkingen en ruimtelijke ontwikkeling kan verbeteren.
Dit is de basis en het uitgangspunt voor de uitvoering, waarin de beleidsuitgangspunten, specifieke focusgebieden en acties en middelen worden benoemd om het beleid uit te voeren en onze doelen te realiseren. Twee kernvragen Het Economisch beleid geeft antwoord op de volgende twee kernvragen: 1. Waarop leggen we de focus in de economische ontwikkeling? 2. Hoe realiseren we onze economische doelen? Breed draagvlak Het is belangrijk dat het een gedragen beleid is. Daarom is het beleid samen met relevante partijen, inwoners en ondernemers vormgegeven. Door middel van een intensief en interactief proces is de gemeente in gesprek gegaan met relevante partijen zowel binnen de gemeente (intern) als met de ondernemers en bewoners van Geldrop- Mierlo (extern). Intern zijn naast collega’s van diverse beleidsterreinen, zoals duurzaamheid, grondzaken, arbeidsmarkt, wonen en verkeer, ook de wethouder, de burgemeester en de raad betrokken geweest. Extern hebben de ondernemersverenigingen, centrummanagementorganisaties, SVM, individuele ondernemers en inwoners input geleverd en zijn zij meegenomen in het proces. De adviezen, opmerkingen en aandachtspunten uit alle gesprekken zijn gewogen en als mogelijk meegenomen en verwerkt in het document.
Integraliteit Omdat “economie” een onderwerp is dat veel raakvlakken en invloed heeft op andere beleidsvelden en onderwerpen, is het bestaande beleid geanalyseerd, geëvalueerd en meegenomen. Hierbij is nadrukkelijk gekeken naar bestaande beleidskaders zowel lokaal als
1
regionaal1. Ook is er bij het opstellen van het Economisch beleid gelijk opgetrokken met het proces die moet leiden tot een nieuwe Omgevingsvisie van Geldrop-Mierlo. De Omgevingsvisie is een brede langetermijnvisie voor de fysieke leefomgeving van de gemeente. Hierin worden de bestaande kwaliteiten, opgaven voor de gemeente en doelen voor de toekomst beschreven. Daarmee wordt de ontwikkelrichting ruimtelijk bepaald. Via verschillende (beleids)programma’s geeft de gemeente uitwerking aan die visie. Dat kan thematisch (bijvoorbeeld economie) of gebiedsgericht (de opgave voor het centrum van Geldrop of het centrum van Mierlo) zijn. Vooruitlopend op de nieuwe Omgevingsvisie, heeft dit Economisch beleid input gegeven aan de ruimtelijke ambities. Andersom is er vanuit de Omgevingsvisie input gegeven waarmee, in het nu voorliggend beleid, rekening is gehouden. Dus als de analyse vanuit de Omgevingsvisie ruimtelijke consequenties heeft, waarmee in het Economische beleid rekening moet worden gehouden (bijvoorbeeld gebrek aan ruimte voor nieuwe werklocaties), is dat gebeurd. Andersom is er in de Omgevingsvisie dankbaar gebruik gemaakt van de input van ondernemers en andere stakeholders, de analyse van de economische structuur van de gemeente en de regio (bijvoorbeeld rondom recreatie en toerisme).
In het beleid staan ook een aantal zaken die geen ruimtelijke consequenties hebben, zoals het faciliteren van samenwerking tussen ondernemers, of promotie van Geldrop-Mierlo. Deze komen dus ook niet verder terug in de Omgevingsvisie. De uitvoering van het beleid zal verder richting geven aan de manier waarop de kaders, focusgebieden en uitgangspunten worden behaald. Dit wordt in een later stadium vastgesteld en opnieuw afgestemd met de dan verder uitgewerkte Omgevingsvisie. Wat willen we lokaal doen We geven met dit Economisch beleid op lokaal niveau antwoord op de belangrijkste opgaven, inclusief de energietransitie, digitalisering, bereikbaarheid, beperkte ruimte voor bedrijfshuisvesting en de positionering van de gemeente. Ook is gekeken naar de kracht van Geldrop-Mierlo. Het DNA van de gemeente bepaalt in belangrijke mate waar de kansen en de prioriteiten liggen. Er worden op basis daarvan uitgangspunten en prioriteiten gesteld die ervoor zorgen dat de gemeente kan meebewegen met de maatschappelijke opgaven voor de toekomst, de ondernemers kan faciliteren en gezamenlijk verder kan werken aan de brede welvaart en duurzame ontwikkeling in de gemeente en de regio. Leeswijzer Dit document is opgedeeld in drie secties. Als eerste, wordt een samenvatting van de opgaven van de gemeente gepresenteerd. Hieruit zijn de doelen en focusgebieden van het Economisch beleid geformuleerd.
Ten tweede, wordt uitgelegd wat de uitgangspunten zijn voor ieder focusgebied. Tenslotte, gaat het beleid verder met het verklaren van hoe de focusgebieden en uitgangspunten moeten worden uitgevoerd.
1
Zie bijlage 1 voor de bronnen die gebruikt zijn.
2
2. Geldrop-Mierlo in beeld
Om te bepalen waar we naartoe willen gaan in Geldrop-Mierlo, is het zaak om eerst goed te kijken wat de huidige situatie is en wat er de komende jaren op ons af komt. Aan de hand van een kwantitatieve en kwalitatieve analyse brengen we naar voren wat de komende jaren aandacht verdient. Dit vertaalt zich vervolgens in de belangrijkste economische kernopgaven en kansen voor Geldrop-Mierlo. Binnen deze analyse, kernopgaven en kansen, tekenen zich de belangrijkste focusgebieden. 2.1 Samenvatting van de analyse Om een goed beeld van de huidige situatie te krijgen, is een deskresearch (feiten en cijfers) uitgevoerd op basis van verschillende bronnen. De belangrijkste bevindingen zijn vervolgens getoetst gedurende bijeenkomsten met betrokkenen (zowel intern als extern), mede aan de hand van een sterkte-zwakte analyse (SWOT analyse). Deze SWOT visualiseert de belangrijkste sterktes, zwaktes, kansen en bedreigingen voor Geldrop-Mierlo en kan worden gezien als een samenvatting van de belangrijkste zaken die voor de gemeente gelden en gaan gelden. De antwoorden zijn samengevat in figuur 3. Door het uitvoeren van deze analyse, is het duidelijk dat Geldrop-Mierlo steeds meer naar een woongemeente verkleurt. De economie blijft licht groeien door de goede woon- en recreatievoorzieningen.
3
•
• •
• • • • •
Sterktes Goed woon- en leefklimaat met diverse (recreatie)voorzieningen en evenementen in een groene omgeving Lokale en regionale samenwerking Ligt tussen Eindhoven en Helmond
• • • •
Kansen Aansluiten op de arbeidsmarkt Verduurzaming en digitalisering Recreatiemogelijkheden om de identiteit beter uit te stralen Regionale samenwerkingen beter benutten Woningbouwimpuls levert woningen, werk en beleving
• • • •
Zwaktes Gemeentelijke identiteit en uitstraling Gebrek aan fysieke ruimte en samenwerking op bedrijventerreinen Bereikbaarheid en mobiliteit Horecamogelijkheden in recreatie gebied Bedreigingen Maatschappelijke opgaven Krapte op de arbeidsmarkt Vergrijzing van bedrijven Te weinig tot geen handhaving op bedrijventerreinen
Figuur 3: sterkte-zwakte analyse (SWOT analyse).
2.2 Tot welke kansen en opgaven leidt dit? Kijkend naar de huidige en toekomstige situatie zien we een aantal kernopgaven en kansen naar voren komen. Deze zijn afgestemd met de sector en vormen een belangrijke basis voor het opstellen van het Economisch beleid. In bijlage 2 worden de kernopgaven en kansen nader toegelicht. We onderscheiden de volgende kernopgaven en kansen: 1. Meer ruimte creëren voor bedrijven zowel binnen de gemeente als in de regio 2. Krapte op de arbeidsmarkt 3. Bereikbaarheid van bedrijven(terreinen) verbeteren 4. Verduurzaming van Geldrop-Mierlo 5. Eigen kwaliteiten beter benutten 6. Een gemeente met stadse voorzieningen 7. Recreatie en toerisme als kans voor bekendheid en aantrekkelijkheid 8. Sterke gemeente, sterke regio: verbinding houden en versterken De bovenstaande kernopgaven en kansen vormen de basis voor dit beleid. Samen met betrokkenen (ondernemers, inwoners, vrijwilligers en professionals) bepalen we wat nodig is. We doen dit aan de hand een overkoepelend doel die door drie focusgebieden gerealiseerd zal worden. Dit wordt onderin toegelicht en vormt tevens de kapstok waarlangs het beleid verder wordt uitgewerkt.
2.3 Strategische focusgebieden voor het Economisch beleid De wens is om structureel meer aandacht te geven aan de uitstraling en identiteit van GeldropMierlo, zodat de gemeente naar grootte en vermogen presteert. Het groene, recreatieve en historische karakter van de gemeente willen we nadrukkelijker neerzetten, door-ontwikkelen en profileren in de regio. In het licht van die positionering en uitstraling is het faciliteren van 4
inwoners, bezoekers en ondernemers belangrijk, ten behoeve van de kwaliteit van wonen en werken. En dat doen we in een wereld die continu verandert. We willen – aansluitend op het transformeren naar een woongemeente en onze ambities op het vlak van voorzieningen en groen - een kwalitatief vestigingsklimaat bieden voor midden- en kleinbedrijven (MKB) (bij voorkeur met een link naar Brainport Eindhoven) en recreatieve bedrijven. Het overkoepelende doel van dit Economisch beleid is om samen met de maatschappij een brede duurzame economische ontwikkeling2 mogelijk te maken door betere ondersteuning te verlenen aan ondernemers. Ook door voorzieningen en recreatiemogelijkheden te professionaliseren en de positionering van de gemeente te verstevigen. Om de brede duurzame economische ontwikkeling van de gemeente de ruimte te geven en de brede welvaart van de gemeente te bevorderen, wordt de focus gelegd op drie focusgebieden die ieder een specifiek doel hebben.
Brede duurzame economische ontwikkeling Centra: Aantrekkelijk woon-werk en leefklimaat voor iedereen
Bedrijventerreinen: Toekomstbestendig ondernemersklimaat
Recreatie en Toerisme: Beleving aanbod promoten en professionaliseren
Figuur 3: Schematische weergave focusgebieden
De centra van Geldrop en Mierlo: aantrekkelijk woon-werk en leefklimaat voor iedereen De kernen van Geldrop en Mierlo zijn naast woonkernen ook belangrijke werklocaties (met horeca, winkels en kantoren), een ontmoetingsplek en hebben een grote sociale functie. In de centra zijn de meeste voorzieningen en vinden er evenementen plaats. Daarom is het van groot belang dat de centra levendig en aantrekkelijk blijven. Dit doen we door compacte multifunctionele dorpscentra te creëren. We streven naar een vitale, schone en duurzame gemeente met diverse voorzieningen (zowel commercieel als maatschappelijk) en woningen voor iedere doelgroep. Bestaande bedrijvigheid en de bedrijventerreinen: toekomstbestendig ondernemersklimaat De (textiel) industrie heeft een belangrijke rol gespeeld in het vormen van de bedrijventerreinen in Geldrop-Mierlo. Door de stijging in het aantal woningen en de transformatie naar een woongemeente, is de historische ligging van de bedrijventerreinen niet meer logisch en leidt het tot weinig of geen uitbreidingsmogelijkheden. De ruimte voor bedrijven en bedrijventerreinen is binnen de gemeente dus nog maar zeer beperkt. Toch is het van groot belang dat bestaande bedrijvigheid de mogelijkheid krijgt om zich te blijven ontwikkelen. Om de bedrijven te kunnen laten ontwikkelen, zal dit op bestaande bedrijventerreinen moeten
2
Onder een brede duurzame economische ontwikkeling verstaan we het volgende: We zorgen ervoor dat ontwikkelingen bijdragen aan de economie, waarbij oog is voor de omgeving en brede welvaart. Op deze manier zorgen we ervoor dat keuzes en ontwikkelingen op een duurzame manier bijdragen aan een prettig woon- leef- en werkklimaat in Geldrop-Mierlo.
5
plaatsvinden en moet de toekomstbestendigheid van de bedrijventerreinen worden verbeterd. Ook willen we het ondernemersklimaat verbeteren door bedrijven te faciliteren en te helpen met het aangaan van maatschappelijke en toekomstige opgaven, zoals digitalisering, duurzaamheid, energietransitie, circulaire economie, technologische innovatie en arbeidsmarktvraagstukken. Recreatie en toerisme: beleving aanbod promoten en professionaliseren Geldrop-Mierlo is rijk aan recreatieve voorzieningen. Momenteel is dit nog (te) weinig bekend binnen de gemeente en de omliggende buurgemeenten. De recreatie en toerisme sector binnen de gemeente is namelijk sterk aanwezig, heeft diverse kwaliteiten en trekt veel bezoekers aan. Het is de taak van de gemeente om deze beter te positioneren. Daarom willen we dit sterke punt verder benutten en uitbouwen. In het volgende hoofdstuk zijn de bovengenoemde focusgebieden uitgewerkt in uitgangspunten die richting geven aan de brede duurzame economische ontwikkeling.
6
3. Waar gaat het Economisch beleid zich op richten? Het hoofddoel van dit Economisch beleid is om betere ondersteuning te verlenen aan ondernemers en om de voorzieningen van Geldrop-Mierlo te benutten voor een brede duurzame economische ontwikkeling. Deze ontwikkeling levert een bijdrage aan de positionering en uitstraling van Geldrop-Mierlo: een woongemeente met diverse voorzieningen in de Brainport regio waar het economisch goed kan presteren. Om het hoofddoel te behalen, richt de uitwerking zich op de drie volgende focusgebieden, waarbij per gebied een viertal uitgangspunten zijn geformuleerd: 1. De centra van Geldrop en Mierlo; 2. Bestaande bedrijvigheid en bedrijventerreinen; 3. Recreatie en toerisme.
Brede duurzame economische ontwikkeling
Centra: Aantrekkelijk woon- en leefklimaat voor iedereen
Bestaande Bedrijvigheid en Bedrijventerreinen: Toekomstbestendig ondernemersklimaat
Recreatie en Toerisme: Beleving aanbod professionaliseren en promoten
Uitstraling van de centra verbeteren
Participatie en het organiserend vermogen van ondernemers versterken
Versterken van het profiel en identiteit van Geldrop-Mierlo
Een aantrekkelijk en divers aanbod voor iedere doelgroep bieden
Investeren in kansrijke bestaande bedrijven(terreinen)
Publieksevenementen versterken
De levendigheid van de centra vergroten
Toekomstbestendig bedrijven(terreinen) maken
Samenwerken om de groene omgeving optimaal te benutten
De bereikbaarheid en mobiliteit verbeteren
Talent behouden in de arbeidsmarktregio’s
Ruimte bieden aan ondernemers
Figuur 4: schematische weergave focusgebieden en uitgangspunten.
7
3.1 Centra: een aantrekkelijk woon- en leefklimaat voor iedereen De gemeente wil aantrekkelijk zijn voor inwoners, bedrijven en bezoekers. Deze doelgroepen hebben diverse motieven en interesse maar ook bepaalde verwachtingen bij een aantrekkelijke woongemeente. GeldropMierlo werkt al een geruime tijd aan de kernen, in specifiek de centra, om deze compact en levendig te maken. In de door de raad vastgestelde Ontwikkelingsvisie Centrum Geldrop (december 2019) is een toekomstvisie voor het centrum van Geldrop definitief gemaakt. Deze toekomstvisie is erop gericht om het centrum compact, vitaal en gastvrij te maken. Door de woningbouwimpuls-subsidie, die verleend is in 2021, kunnen er ongeveer 800 woningen gerealiseerd worden, waarvan 200 in het centrum van Geldrop. Ook wordt de toekomstvisie verder uitgevoerd in het komende decennium. De gemeente ziet de volgende vier uitgangspunten om in de centra beter te benutten voor een brede duurzame economische ontwikkeling: 1. De uitstraling versterken van de centra; 2. Een aantrekkelijk en divers aanbod voor iedere doelgroep bieden; 3. De levendigheid van de centra vergroten; 4. De bereikbaarheid en mobiliteit verbeteren. 3.1.1. De uitstraling van de centra verbeteren De centra moeten compact, vitaal en gastvrij zijn met duidelijke grenzen en aanloopstraten om toekomstige ontwikkelingen te laten plaats vinden.
We willen de monumentale gebouwen en de groene elementen koesteren, behouden en zoveel mogelijk betrekken bij het centrum. We streven naar een groene, harmonieuze en duurzame uitstraling. Als gemeente willen we inzetten op vergroenen om de uitstraling te verbeteren en de centra klimaatrobuuster maken. Ten behoeve van de kwaliteitsslag in de bestaande architectuur is de subsidie 8
gevelverbetering ingevoerd in zowel Geldrop als Mierlo. Het is wenselijk om dit door te zetten in de rest van de centra. 3.1.2 Een aantrekkelijk en divers aanbod voor iedere doelgroep bieden Geldrop-Mierlo kan zich regionaal nog beter onderscheiden als gemeente met een goed woonen leefklimaat. Behalve de centra, heeft Geldrop-Mierlo andere kwaliteiten om te promoten en te optimaliseren, inclusief de diversiteit en leefbaarheid in de wijken, ligging tussen Eindhoven en Helmond, buitenruimte en het voorzieningenniveau. Met name is de buitenruimte van belang. Een gezond leefklimaat dat milieu- en klimaatbewust is en waar voetgangers en fietsers de ruimte hebben, creëert niet alleen klimaat neutrale dorpen, maar stimuleert vooral het gebruik van de buitenruimte. Het heeft een positief effect op de gezondheid en sociale verbindingen van mensen, en het draagt bij aan het ondernemersklimaat, doordat bedrijven zich steeds meer willen vestigen in een groene omgeving. Daarnaast is de groene omgeving ook nog één van de belangrijkste recreatieve voorzieningen binnen Geldrop-Mierlo. Het trekt veel bezoekers aan en biedt recreatieve mogelijkheden voor jong en oud waardoor het noodzakelijk is om dit te bevorderen. Dit maakt Geldrop-Mierlo een sterke en aantrekkelijke gemeente in vergelijking met andere gemeenten in de Brainport regio.
Daarom zet de gemeente zich in op een gezond leefklimaat door milieu- en klimaatbewust gedrag te stimuleren. De Brainport regio trekt meer talent en internationale opgeleiden waardoor de vraag naar woningen niet alleen voor Nederlandse studenten, jonge professionals en ouderen, maar ook voor immigranten, arbeidsmigranten en expats stijgt. Volgens diverse prognoses zal het inwoneraantal in de regio blijven groeien. Daar willen we op inspelen met aantrekkelijke, betaalbare en duurzame woningen voor iedere doelgroep. Met de woningbouwimpuls-subsidie in Geldrop krijgen we de kans om meer woningen te creëren en wordt er ruimte gemaakt voor diverse doelgroepen. Door deze toekomstige stijging van inwoners in Geldrop-Mierlo, zullen het aanbod en de diversiteit van voorzieningen noodzakelijker worden, waardoor de lokale economie kan groeien. 3.1.3. De levendigheid van de centra vergroten De levendigheid van een dorp en stad is vaak bepalend voor het woongeluk van inwoners en is een belangrijke factor om talent en bezoekers aan te trekken. Levendigheid wordt niet alleen gecreëerd door de inwoners, maar juist ook door de horeca, winkels, cultuur en evenementen in het centrum en/of de wijken. Allen zijn belangrijk, enerzijds voor het voorzieningenniveau voor bewoners en anderzijds voor de levendigheid en verblijfsduur van publiek in beide centra.
Daarom kiezen we voor multifunctionele dorpscentra, waar winkelen, recreëren, wonen, verblijven, cultuur en vermaak samen komen en bezoekers en gebruikers (langer) willen verblijven. Het moet een middelpunt en 9
ontmoetingsplek vormen. Momenteel wordt het winkelgebied van Geldrop en Mierlo voornamelijk voor boodschappen gebruikt. Echter willen we dat de detailhandel, horeca en cultuurvoorzieningen naar de centra trekken. De woningbouwimpuls in het centrum zal bijdragen aan de draagkracht voor functies breder dan alleen boodschappen. Een andere kans is bijvoorbeeld om de 3000 bezoekers die het Anna Ziekenhuis trekt te verleiden om het centrum te bezoeken. Het centrum van Mierlo ontvangt ook veel bezoekers uit de omliggende dorpen. Ook daar is het cruciaal om van het centrum een ontmoetings- en verblijfsplek te maken. Samen met de centrummanagementorganisaties en SVM willen we twee centra creëren war bezoekers graag willen verblijven. Verder, leveren de horecasector en evenementen branche ook een belangrijke bijdrage aan de levendigheid. Het zorgt voor werkgelegenheid en een invulling van de vrije tijd van bewoners. Zowel in Geldrop als Mierlo vervult de horeca een belangrijke functie. Beide kernen hebben een plein waar de horeca centraal staat die ook gebruikt wordt voor evenementen. Dit nodigt veel bezoekers uit en leidt tot meer sociale cohesie. Ook de centrummanagementorganisaties van Geldrop en Mierlo spelen hier een grote rol.
Zij zetten zich in om meer bezoekers naar de centra te krijgen door het organiseren van activiteiten en evenementen, en te werken aan een aantrekkelijke, schone en veilige centra. Daarom is het wenselijk om deze pleinen goed te blijven faciliteren, onderhouden en de uitstraling ervan continue te optimaliseren. 3.1.4 De bereikbaarheid en mobiliteit verbeteren De gemeente Geldrop-Mierlo heeft een centrale ligging tussen de steden Eindhoven en Helmond met hun werkgelegenheid. Investeren in mobiliteit, bereikbaarheid en parkeergelegenheden zorgt voor een functionerende samenleving, werkgelegenheid, en een gezonde economie en vestigingsklimaat. We willen de verkeersstroming zo goed mogelijk afwikkelen. Het doel is om de inwoners zowel een ‘dorps groen woonklimaat’ te bieden als een stedelijk vervoersnetwerk. Eén van de toekomstige maatschappelijke opgaven is de groene en duurzame mobiliteitstransitie. Daarom willen we inzetten op schone vervoermiddelen door de OV- en fietsverbindingen te versterken om duurzaam verbonden te zijn met het stedelijk netwerk. Voor het verplaatsen binnen de dorpen, moeten lopen, fietsen en het OV de vanzelfsprekende keuzes worden. Momenteel zijn er al goede fietsverbindingen naar Eindhoven en Helmond en tussen Geldrop en Mierlo.
Ook zijn er bij alle hoofdwegen vrijliggende fietspaden aanwezig zodat het fietsverkeer een veilige en directe fietsverbinding heeft naar de bedrijventerreinen, de centra en buurgemeenten. De komende jaren zullen we hierop blijven investeren zodat de bereikbaarheid voor deze groeiende groep op niveau blijft en tegelijkertijd willen we dat werkgevers hun medewerkers stimuleren om gebruik te maken van fietsregelingen. Doordat de gemeente wil verduurzamen, is het aannemelijk om de CO2 uitstoot van vrachtverkeer te beperken, voornamelijk in de kernen, maar tegelijkertijd moet de economische ontwikkeling niet gehinderd worden. Vanaf 2040 moeten alle nieuwe verkochte vrachtwagens en bussen op schone energie rijden om het wegvervoer in 2050 CO2 neutraal te maken. Het is dus wenselijk om elektrisch vrachtverkeer te stimuleren om de CO2 uitstoot te verminderen, 10
terwijl de economie door kan draaien. Er zullen dus in de toekomst meer laadpalen moeten komen voor elektrische vrachtwagens, maar ook voor auto’s en deelvervoer mogelijkheden. Ieder jaar worden er namelijk meer hybride en elektrische auto’s gekocht en wil Nederland na 2030 geen nieuwe auto’s meer verkopen die op brandstof rijden. Het is dan ook wenselijk om laadpalen en deelvervoer in de centra en op bedrijventerrein te stimuleren. Om de bereikbaarheid van zowel Geldrop als Mierlo met het OV te verbeteren blijven wij de komende jaren investeren in een goed OV systeem voor de gemeente. Bij de grootste knelpunten op de Eindhovenseweg, Gijzenrooiseweg en Mierloseweg zullen de komende jaren vrijliggende busbanen worden gerealiseerd. Op deze manier wordt de bus een steeds aantrekkelijker alternatief voor autoverkeer. Verder is er sinds 2019 een buurtbus gaan rijden vanuit Best via Nuenen naar Geldrop en terug. Deze buurtbus rijdt langs het Anna Ziekenhuis en het bedrijventerrein de Spaarpot. De buurtbus doet het relatief goed, omdat deze naar en van het ziekenhuis rijdt wat een belangrijke locatie voor werkgelegenheid is. Het is wenselijk om dit te behouden voor de bereikbaarheid van onder andere werkgelegenheid. Daarnaast is het essentieel dat het station Geldrop beter benut en betrokken wordt.
Momenteel vertrekken er geen bussen vanuit station Geldrop en ook komen er geen bussen langs dit station. Zolang de trein tussen Eindhoven en Geldrop maar één keer per half uur en ’s avonds maar één keer per uur rijdt is dit geen volwaardig alternatief voor het autoverkeer. In 2014 en 2015 was er een pilot met verschillende buurtbussen die vanaf het station Geldrop door de verschillende wijken en naar Mierlo reden. Er is toen echter gebleken dat er te weinig animo was voor een lokale (buurt) busverbinding naar het station Geldrop. Het alternatief via een rechtstreekse lijnbusverbinding naar Eindhoven of de auto dan wel de fiets is dan aantrekkelijker. Desalniettemin, is het wenselijk om verder te onderzoeken hoe het station Geldrop beter benut en betrokken kan worden. Station Geldrop kan beter worden gebruikt door inwoners, medewerkers en bezoekers om sneller te reizen naar Eindhoven Centraal, Eindhoven Airport en andere omringende gemeenten.
11
3.2 Bedrijventerreinen: investeren in een toekomstbestendig bedrijven(terreinen) en ondernemersklimaat
We zien de laatste jaren dat Geldrop-Mierlo steeds meer een woongemeente wordt. De fysieke ruimte is beperkt, waardoor er geen uitbreidingsmogelijkheden zijn voor nieuwe en bestaande bedrijven. Daarom is het nodig om extra te investeren op de bestaande bedrijventerreinen om deze te revitaliseren, toekomstbestendig te maken en zoveel mogelijk te behouden. Om dit te realiseren is het van belang dat Geldrop-Mierlo een divers aanbod aan sectoren heeft. Dit leidt tot een dynamische economie die niet kwetsbaar is als één sector wegvalt. Ook biedt het veel werkgelegenheid. Geldrop-Mierlo legt de nadruk op de kwaliteit van bedrijventerreinen en het behouden van ondernemers. Met de nieuwe en verschillende soorten vestigingen in de omgeving, die voornamelijk gericht zijn op techniek, kennis en innovatie, behoort GeldropMierlo tot één van de beste regio’s in Nederland. Het is belangrijk dat nieuwe ondernemingen van meerwaarde zijn. Dit is dan ook de motor van de lokale en regionale economie en zorgt voor een diversiteit aan werkgelegenheid. De gemeente ziet de volgende vier uitgangspunten om bedrijven(terreinen) beter te benutten en zo bij te dragen aan een brede duurzame economische ontwikkeling: 1. Participatie en het organiserend vermogen van ondernemers versterken; 2. Investeren in kansrijke bestaande bedrijven(terreinen); 3. Toekomstbestendig bedrijven(terreinen) maken; 4.
Talent behouden in de arbeidsmarktregio’s. 3.2.1 Participatie en het organiserend vermogen van ondernemers versterken De gemeente moet vaker flexibel meedenken en maatwerk bieden aan ondernemers. Door de coronacrisis zijn veel bedrijven, met name in de centra, creatiever geworden en kijken zij naar andere mogelijkheden om de onderneming draaiende te houden. Maar vaak zitten zij vast aan 12
een bestemmingsplan of de APV, waardoor innovatieve creaties niet gemakkelijk uitgevoerd kunnen worden. Als de gemeente meedenkt en maatwerk biedt, kunnen meer economische kansen benut worden. Ondernemers kunnen een divers aanbod bieden dat leidt tot meer beleving in de centra en meer competitie en innovatie tussen bedrijven. Het creëert een economische spin-off, waardoor Geldrop-Mierlo vanuit (bijna) iedere sector iets kan bieden. Daarom gaat de gemeente optimaal proberen mee te denken aan nieuwe mengvormen, inclusief detailhandel en horeca. Naast de faciliterende rol vanuit de gemeente, zijn ook lokale samenwerkingsverbanden belangrijk en hun rol daarin. De samenwerking met de ondernemersverenigingen (het Ondernemersplatform) zorgt voor een goede relatie met de bedrijven die een bijdrage leveren aan de lokale economische ontwikkelingen. Momenteel heeft Geldrop-Mierlo geen bedrijven investeringszone (BIZ) of ondernemersfondsen op bedrijventerreinen, zoals parkmanagement. Dit is wel wenselijk om bestaande bedrijven(terreinen) te behouden en toekomstbestendig te maken. Het is een manier om de kwaliteit in stand te houden en bedrijven te verbeteren. Normaliter leidt een fonds naar meer gezamenlijke activiteiten. Via structurele overleggen en netwerkbijeenkomsten pakken zij maatschappelijke opgaven, zoals duurzaamheid, gemakkelijker en gezamenlijk op en stimuleren ze dit verder.
Dit geldt ook voor de horecaondernemers. Het is wenselijk om meer samenhang te creëren tussen de horecaondernemers in zowel de centra als de buitengebieden. 3.2.2 Investeren in kansrijke bestaande bedrijven(terreinen) Het investeren in kansrijke bestaande bedrijven en terreinen is van belang. Het zorgt voor het behouden van bedrijven en werkgelegenheid. In Geldrop-Mierlo spelen de toeleveranciers van Brainport een belangrijke rol in het economisch ecosysteem die we via samenwerking versterken en behouden. Om onze bedrijven(terreinen) toekomstbestendig te maken en houden, zetten we in op een kwaliteitsimpuls door uitstraling, samenwerking en clustering. Om deze te realiseren zijn zowel de rol van de gemeente als de rol van de ondernemers noodzakelijk. Uitstraling en samenwerking Bij het behouden van bedrijven is goed onderhoud belangrijk voor een mooie en aantrekkelijke uitstraling waar ondernemers zich graag willen (blijven) vestigen en medewerkers graag willen werken. Denk aan vergroening in de vorm van bomen en beplante hekken, genoeg parkeerruimten, duidelijke en opgeruimde ingangen van bedrijven, maar ook wellicht een horecagelegenheid en park voor de werknemers. We zien dat de meeste bedrijventerreinen een goede uitstraling hebben, maar het is wenselijk om dit bij allen te verbeteren in samenwerking met de ondernemersverenigingen en een toekomstig ondernemersfonds. 13
De gemeente heeft regionale samenwerkingen met het SGE en 9voor1 (voorheen 1 loket), die ondernemers een kans bieden om zich in deze regio te vestigen en/of verder te blijven ontwikkelen waardoor bedrijven geen gemeentegrenzen kennen. Door het gebrek aan fysieke ruimte voor (nieuwe) bedrijfshuisvesting binnen Geldrop-Mierlo is stimuleren van en investeren in deze samenwerking met 9voor1 zeer belangrijk. Via 9voor1 kunnen wij hen een andere locatie binnen de regio bieden om ze te behouden binnen het SGE. Het overleg 9voor1 kent geen gemeentegrenzen, omdat we onder het motto “als het ware één gemeente” werken. Door deze regionale samenwerking kan de gemeente deze kans beter benutten om vraag en aanbod aan bedrijfsruimte te verbeteren. Denk aan bedrijven helpen met een betere locatie waar dezelfde soort bedrijvigheid plaats vindt, of juist door de bereikbaarheid voor logistiek en vrachtwagens. Geldrop-Mierlo kan hierdoor de economische diversiteit, internationaliteit en de kracht van de regio benutten. Ook de economische ontwikkelingsmaatschappij Brainport Development helpt bedrijven, bijvoorbeeld met elkaar te matchen in de regio. Zij bieden verschillende mogelijkheden om samen te werken met het onderwijs om talent te werven en in de Brainport regio te behouden. Een goede verbinding leggen en houden met deze partij is belangrijk voor de lokale bedrijven in Geldrop-Mierlo.
Clustering Een andere manier om kansrijke bedrijventerreinen te behouden is via clustering. Clustering bepaalt welke soort bedrijvigheid wenselijk is. Door het schreiden van functies kunnen ondernemers beter door-ontwikkelen, maar ook competitiever worden. Daarom streeft de gemeente naar het gebruik van een clustering voor nieuwe bedrijvigheid die zich wil vestigen. De gemeente heeft een onderscheid tussen de volgende typen terreinen: 1. Bedrijventerreinen met (industriële) bedrijfsbestemmingen; 2. Bedrijventerreinen met stedelijke werklocaties. Voor alle terreinen geldt dat er geen maatschappelijke functies (zoals zorg, scholen en opvang), logiesverstrekking (zoals hotels), detailhandel en nieuwe woningen gevestigd mogen worden. Het is belangrijk dat (nieuwe) bedrijvigheid duurzaam onderneemt en dat we grootschalige logistiek buiten onze gemeentegrenzen willen houden. De samenvatting met de specifieke keuzes van ieder bedrijventerrein is te lezen in het document clustering per bedrijventerrein Geldrop-Mierlo3. Bij bedrijven die zich willen vestigen in Geldrop-Mierlo wordt waar mogelijk, getoetst in hoeverre zij binnen de gewenste bedrijvenprogrammering passen. Waar relevant, wordt hen geadviseerd om zich op een bedrijventerrein in een andere gemeente binnen het SGE te vestigen.
Bedrijventerreinen met (industriële) bedrijfsbestemmingen Op bedrijventerreinen met (industriële) bedrijfsbestemming ligt de nadruk op het faciliteren van productie en logistieke bedrijvigheid en business-to-business. Dit zijn de terreinen waar bedrijven in hogere milieu categorieën gevestigd zijn.
3
De bijlage komt samen met het uitvoering en uitwerking van het beleid. 14
De basis van de economische structuur van de gemeente wordt gevormd door MKB-bedrijven. Het is essentieel dat de bedrijventerreinen die het beste aansluiten op de vestigingseisen van MKB’s behouden blijven. Verdringing door andere economische activiteiten of functies moet dan ook nadrukkelijk voorkomen worden. De komst van andere functies, die niet per definitie op een bedrijventerrein gevestigd hoeven te worden, kan negatief doorwerken op het bedrijfseconomisch functioneren van de bedrijven en toekomstige uitbreidingen belemmeren. Dit includeert de toename van het aantal verkeersbewegingen, parkeerdruk of gevolgen voor milieuvergunningen. Ook de solitaire bedrijfswoningen werpen soortgelijke beperkingen op. Wanneer hen ontwikkelruimte wordt afgenomen, kunnen zij niet meer optimaal functioneren. Bedrijventerreinen met stedelijke werklocaties Op bedrijventerreinen met stedelijke werklocaties ligt de nadruk op een bredere functiemenging en flexibilisering. Dit zijn kantoren, consumentgerichte activiteiten (internetbedrijven, sportfaciliteiten, themaconcepten, kleinschalige commerciële opleidingscentra, galerieën, kookstudio’s en kringloopcentra) en een woon-werkwoning (mits het geen nadelige gevolgen heeft voor de bestaande bedrijfsvoeringen). Het is wenselijk dat innovatie en recreatieve activiteiten tot bloei komen waardoor het ook ontmoetingsplekken kunnen worden.
Er is vraag naar locaties voor andere typen bedrijvigheid. De vestiging van andere economische activiteiten en functies op een bedrijventerrein moet op een goede en voor iedereen duidelijke wijze worden afgewogen. Het functioneren van het hele bedrijventerrein moet in die afweging centraal staan waardoor de komst van stedelijke activiteiten meerwaarde moeten hebben. Keuzes moeten gemaakt worden in zowel het belang van de bedrijven op de bedrijventerreinen als in het kader van het algemeen belang. 3.2.3 Toekomstbestendige bedrijven(terreinen) maken Om in de toekomst weerbaar en sterk te zijn, willen we ondernemers bewuster maken van de globale en maatschappelijke veranderingen waar ze te maken mee krijgen. Toekomstige veranderingen zijn voornamelijk de digitale- en energietransitie, maar ook mobiliteit en innovatie. Om ervoor te zorgen dat het ondernemersklimaat de kansen van digitalisering, innovatie en duurzaamheid goed benut, wil de gemeente inzetten op het ondersteunen van ondernemers met concrete (regionale) projecten en initiatieven in deze maatschappelijke opgaven. Er zal geïnvesteerd moeten worden op de bestaande bedrijventerreinen om ze toekomstbestendig te maken en in de regionale samenwerking. Dit geldt voor zowel bedrijven op bedrijventerreinen als de detailhandel en horeca in de centra.
We onderscheiden hierin twee hoofdlijnen: digitaal ondernemen en duurzaam ondernemen 15
Digitaal ondernemen: innovatie bevorderen De veranderende wereld maakt steeds meer gebruikt van digitalisering en automatisering. Dit is noodzakelijk geworden voor iedere ondernemer. De opkomst van nieuwe technologieën en innovaties creëren verdienmodellen voor ondernemers, waardoor bedrijven efficiënter en productiever worden door het verbeteren en veranderen van processen. Ook kan deze technologie benut worden om meer klanten te bereiken en data te gebruiken om te weten wat de klanten willen. Dit staat ook bekend als ‘Smart Industry’ of ‘Industrie 4.0’. Het maakt bedrijven daarmee toekomstbestendiger en duurzamer. Doordat Geldrop-Mierlo in een technische en innovatieve regio ligt, zijn er diverse regionale initiatieven en projecten waar lokale ondernemers zich bij kunnen aansluiten. Eén van de speerpunten vanuit Brainport Eindhoven is dan ook om digitalisering en automatisering te stimuleren bij ondernemers. Digitalisering en automatisering helpen bedrijven om flexibel te produceren, maar ook kunnen grondstoffen- en energieverbruik teruggedrongen worden. Door beter aan te sluiten op regelingen in de regio op gebied van digitaal ondernemen en innovatie, kan de gemeente hen hierin beter faciliteren. Met name de Retail sector ontwikkelt zich snel met de toenemende digitalisering.
Het is namelijk wenselijk om ondernemers te stimuleren en om ondernemingen op gang te brengen met automatisering, digitalisering, robotica en kunstmatige intelligentie. Duurzaam ondernemen Door klimaatverandering wordt onze toekomst onzekerder. Om deze veilig te stellen, moeten we verduurzamen, CO2 terugdringen, duurzame energie opwekken en energie besparen. Dit doen we door over te schakelen op duurzame energie. Duurzaam ondernemen, of maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO), betekent dat de onderneming aandacht heeft voor het milieu en de mens en de negatieve impact van de onderneming op het klimaat zo goed mogelijk probeert te beperken. Bedrijven die duurzaam ondernemen werken bijvoorbeeld met circulaire economie of produceren producten van milieuvriendelijke materialen. Verduurzaming is een opgave die voor ondernemers, vanwege uiteenlopende redenen, niet altijd makkelijk te zetten is. Vaak weten ze niet waar ze mee moeten beginnen. Er zijn al bedrijven die bewuster andere materialen gebruiken en nieuwe technologieën ontwikkelen om minder afval te creëren, maar dit zijn er alsnog te weinig. Daarom wil de gemeente inzetten op het vergroten van bewustwording van duurzaamheid en MVO bij bedrijven om de klimaatdoelen te behalen en leefbare centra te houden voor ons en de generaties na ons.
16
Het is wenselijk dat Geldrop-Mierlo meerdere bedrijventerreinen verduurzaamt en toekomstbestendig maakt. Daarom gaat de gemeente inzetten op het vergroten van samenwerking tussen de gemeente en bedrijven om duurzaamheid te vergroten door middel van het opzetten van pilots, zoals op het bedrijventerrein de Spaarpot, mits de bedrijven en betrokkenen ook hen rol hierin pakken. Hier dragen we bij aan de landelijke ambities om een klimaatneutraal land te worden. Bovendien steunt ook de provincie Noord-Brabant initiatieven die bijdragen aan deze verandering. Momenteel zijn er ook wettelijke kaders voor verduurzaming waar bedrijven aan moeten voldoen. Zo zijn sommige bedrijven energiebesparing-plichtig. De gemeente heeft de controlerende en handhavende taak om ervoor te zorgen dat de wettelijke verplichte maatregelen genomen worden. Het is dan ook cruciaal dat de gemeente inzet op het toezien en handhaven op naleving van de wettelijke energiebesparingsplicht bij bedrijven. 3.2.4 Talent behouden in de arbeidsmarktregio’s De regio heeft een divers (internationaal) talent aan jongeren en ouderen die zich aangetrokken voelen door deze regio om te wonen, werken en studeren. Bedrijven zijn op zoek naar talent in de gemeente en regio, onder meer naar technisch geschoold personeel voor toeleveranciers, de zorg, horeca en leisure partijen.
De huidige beroepsbevolking voorziet echter onvoldoende in deze vraag, waardoor veel van dit talent naar andere gemeenten en regio’s trekt. De doorstroming van school naar werk is zeer belangrijk. Daarom wil de gemeente flink inzetten op nauwe (regionale) samenwerking met onderwijsinstellingen en het bedrijfsleven. Dit kan leiden tot scholingsmogelijkheden voor werknemers om te blijven werken aan een eigen ontwikkeling om kennis en vaardigheden te blijven verbeteren. Het ondernemen moet in een vroeg stadium worden meegenomen in het onderwijs. Dit geeft niet alleen een beeld over het bedrijfsleven, maar ook hoe jongeren hun opleidingen kunnen gebruiken in de toekomst. Om de samenwerking tussen onderwijsinstellingen en bedrijven verder uit te bouwen is het cruciaal om beter aangehaakt te zijn op de diverse concrete lokale en regionale projecten. Ondernemersverenigingen en het bedrijfsleven moeten constant betrokken worden bij deze projecten binnen de twee arbeidsmarktregio’s. Communicatie is van belang om dit verder uit te bouwen, maar ook zodat jongeren opleidingen kunnen volgen die aansluiten op de veranderde arbeidsmarkt. Daarnaast, doordat de beroepsbevolking in Geldrop-Mierlo verdeeld is, is het belangrijk om aangehaakt te zijn op beide arbeidsmarktregio’s.
Behalve dat we aangesloten zijn bij de arbeidsmarktregio Helmond-de Peel, willen we ook een goede aansluiting vinden met projecten en initiatieven in de arbeidsmarktregio Zuidoost-Brabant, waar onder andere Eindhoven van deel uit maakt. Hierdoor kunnen wij onze ondernemers en inwoners in de toekomst nog beter van dienst zijn en blijven we beter op de hoogte van wat er speelt in de regio op het gebied van de arbeidsmarkt. Regionaal werken we samen met Brainport Eindhoven die zich in zet op Leven Lang Ontwikkelen. Het is belangrijk dat iedere doelgroep continue zich blijft ontwikkelingen, omdat de wereld steeds sneller en vaker verandert. We streven naar een gemeente en regio waar zo veel mogelijk mensen kunnen wonen, werken en leren. Talent kiest namelijk steeds vaker voor 17
de woonplaats in plaats van een baan. Vakopleidingen en leerwerktrajecten moeten zorgen voor competente (nieuwe) arbeidskrachten en sociaal ondernemerschap moet gestimuleerd worden om innovatieve werkgelegenheid te creëren. Verder, is het belangrijk dat bedrijven MVO in gedachten houden. Bedrijven nemen met MVO de verantwoordelijkheid om mensen met een beperking tot de arbeidsmarkt een kans op een baan te vinden. Dit geldt ook voor starters die nieuw op de arbeidsmarkt zijn. Het is essentieel dat er een kruisbestuiving ontstaat tussen starters en ervaren werknemers. Het is een manier om de arbeidsmarkt toekomstbestendig te maken en te behouden. Daarom zoeken we hierin nadrukkelijk de samenwerking op met het werkbedrijf Senzer die voor de arbeidsmarktregio Helmond-de Peel werkt. Ook kan de gemeente interactieve sessies en bijeenkomsten organiseren voor deze doelgroepen.
18
3.3 Recreatie en Toerisme: aanbod professionaliseren en promoten Geldrop-Mierlo biedt diverse voorzieningen die toeristen en recreanten trekken. We streven ernaar om een recreatiepark voor Brainport Eindhoven te zijn. Deze voorzieningen zijn bijvoorbeeld het dierenpark Dierenrijk, Landgoed Kasteel Geldrop, het Horecaplein en Molenplein, en de natuurgebieden met wandel- en fietsroutes in de Strabrechtse Heide en Gulbergen. De gemeente ziet de volgende vier uitgangspunten om recreatie en toerisme beter te benutten voor een brede duurzame economische ontwikkeling: 1. Positionering van het profiel en de identiteit van Geldrop-Mierlo; 2. Publieksevenementen versterken; 3. Samenwerken om de groene omgeving optimaal te benutten; 4. Ondernemers ruimte bieden. 3.3.1 Positionering van het profiel en de identiteit van Geldrop-Mierlo Geldrop-Mierlo heeft een verleden met veel arbeid en textielnijverheid met een agrarisch karakter. Hoewel beiden van oorsprong dorpen zijn, hebben Geldrop en Mierlo zich de afgelopen eeuw anders ontwikkeld. Geldrop was voornamelijk een dorp met veel fabrieksarbeiders uit de lagere sociale klasse voor de weverij- en textielindustrie, maar ook de Eindhovense industrie, inclusief Philips, DAF en Scania. Mierlo daarentegen had een agrarisch en landelijk karakter. Bovendien wordt Geldrop vaak geassocieerd met het stadse en Mierlo met het dorpse.
Tot op heden zijn Geldroppenaren nog zeer verbonden aan Geldrop, en Mierlonaren aan Mierlo. Hoewel dit de geschiedenis is van de gemeente, is het belangrijk om dit te koppelen aan maatschappelijke kansen van de toekomst. In Geldrop-Mierlo wonen nu meer mensen die betrokken zijn bij de technologische innovaties binnen Brainport. Ook voorziet het samen met Nuenen in een grote groene omgeving waar de omliggende gemeenten van het SGE veel baat bij hebben. Geldrop-Mierlo is een gemeente die zowel de voordelen van het platteland als van de stad heeft. We zien steeds meer dat de mensen werken in de stad, maar wonen in een rustgevende en groene omgeving. Geldrop-Mierlo biedt deze mix: een gemeente met stadse voorzieningen. Samen met de ligging tussen de groeiende steden Eindhoven en Helmond, is deze positionering uniek en een belangrijke vestigings- en bezoekfactor.
19
De gemeente vindt het belangrijk dat de inwoners hun culturele erfgoed en rijke textielverleden niet vergeten, omdat dit de identiteit is van Geldrop-Mierlo. Om het karakter en de positionering van GeldropMierlo vorm te geven, is ‘Verweven’ uitgewerkt en dient als basisthema. SVM heeft een verdiepingsslag aangebracht binnen dit thema en een belofte toegevoegd, namelijk; ‘Verweeft en Vermaakt’. Geldrop-Mierlo heeft daarmee gekozen voor een eigen identiteit die teruggaat naar het verleden waarbij Geldrop de één na grootste locatie binnen de weverij-industrie van Nederland was en ook Mierlo kende in die tijd heel erg veel thuiswevers. Verweeft en Vermaakt zorgt voor bekendheid in de regio en sluit aan bij de industriële profilering van Eindhoven met Techniek, Design en Kennis, maar dan wel met een fijne groene woonomgeving met goede voorzieningen. Door middel van het thema Verweeft en Vermaakt, willen we Geldrop-Mierlo beter positioneren. Zowel binnen de gemeente als bij inwoners en ondernemers moet dit thema meer tot uitdrukking komen. Reeds (bestaande) concepten, evenementen, arrangementen, ideeën en kunstwerken willen we binnen het thema laten los komen en beter promoten. Voorbeelden hiervan zijn het Katoenpad en de Textielroute, maar ook evenementen, zoals de Wollige winterweken. De gemeente wil SVM beter faciliteren, omdat we zien dat het zijn eerste vruchten afwerpt.
SVM zet zich in op het versterken van de positie van de gemeente en promoot de voorzieningen, activiteiten en projecten. Sinds de gemeente de samenwerking met SVM is aangegaan, hebben zij onder andere de website (visitgeldropmierlo.nl) gerealiseerd, vlaggenmasten geplaatst en succesvolle Wollige winter weken georganiseerd. We willen graag de identiteit beter uitdragen met SVM via toeristische en zakelijke marketing- en communicatieacties zodat Geldrop-Mierlo beter gepositioneerd kan worden. 3.3.2 Publieksevenementen versterken Publieksevenementen zijn voor Geldrop-Mierlo van groot economisch belang. Geldrop-Mierlo heeft een ruim aanbod aan activiteiten en evenementen voor jong en oud. Dit varieert van cultuur-, natuur-, horeca-, sporten muziekevenementen. De gemeente kent in beide kernen van oudsher een rijk verenigingsleven dat jaarlijks evenementen organiseert, zoals Pitpop, de zeskamp, Meise Mert en Beachvolleybal, wat leidt tot 20
sociale cohesie. Het uitgangspunt is dat evenementen een duidelijke meerwaarde moeten hebben voor Geldrop-Mierlo en beeldbepalend moeten zijn. Veel activiteiten zijn inmiddels verbonden aan het thema Verweeft en Vermaakt: de textielroutes, het weefverleden, het Weverijmuseum en textiel-arrangementen. Het is de ambitie van de gemeente om zoveel mogelijk evenementen te verbinden aan het thema om de profilering van Geldrop-Mierlo te versterken. Dit is niet alleen goed voor de lokale uitstraling, maar ook voor de regionale uitstraling. De evenementen dragen bij aan de versterking van de economie en de groei van werkgelegenheid. Evenementen nodigen uit om meer gebruik te maken van de voorzieningen en/of langer te verblijven in Geldrop-Mierlo. Dit is goed voor de ondernemers uit GeldropMierlo, maar ook voor (regionale) toeleveranciers van evenementendiensten en materialen. Ook zorgen evenementen voor extra (tijdelijk) werk omdat het uit een breed scala aan bedrijven bestaat. Bijvoorbeeld de ticketverkoop, beveiliging en podiumopbouw. Vanwege deze positieve economische effecten zet de gemeente (samen met SVM) zich in om de kwaliteit van evenementen te verbeteren, inclusief de keuze en prioriteit van evenementen, vergunningsprocedure, duurzaamheid en evenementenlocaties. Naast deze voorwaarden, is de lokale en landelijke regelgeving ook van belang.
Deze details zijn terug te vinden in het evenementenbeleid. 3.3.3 Samenwerken om het groene gebied optimaal te benutten De natuur die Geldrop-Mierlo heeft zijn ontmoetingsplekken voor bezoekers en inwoners. Deze groene gebieden laten mensen ontspannen, waardoor de stress van het ‘stadsleven’ afneemt. Dit is ook één van de karakteristieken die Geldrop-Mierlo uitstraalt: een plek waar je onder andere tot rust kunt komen. Daarom kiezen we voor betere verbindingen tussen natuurgebieden, ten behoeve van de recreatie en natuurwaarden. We zetten ons in om de mogelijkheden om te recreëren in natuurgebieden te vergroten samen met ondernemers en de regio, mits dit niet ten koste gaat van de kwetsbare natuurgebieden. Deze regio wordt door bezoekers bezocht om te fietsen en te wandelen. Dit is dan ook één van de belangrijkste unieke aspecten van Geldrop-Mierlo. De Strabrechtse Heide, waar Geldrop-Mierlo aan grenst, kent veel recreanten. Ruiters, wandelaars en fietsers genieten van de natuur en daar hebben wij en de omliggende gemeenten de economische spin-off van. Natuur en rust worden erg gewaardeerd. De natuurgebieden Gulbergen, het 21
Dommeldal, de Molenheide en Sang en Goorkes zijn na de Strabrechtse Heide het belangrijkst voor de gemeente. Er zijn binnen de gemeente meerdere routes door deze gebieden, zoals de Kleine ijsvogelvlinderroute, Rondje Geldrop-Mierlo, het Katoenpad en de Textielroute, om de recreanten binnen de gemeente te laten recreëren. Op veel van deze routes zijn horecagelegenheden aanwezig waar bezoekers gebruik van kunnen maken. Daarom is het wenselijk dat de groene gebieden beter gepositioneerd worden. Niet alle gemeenten zijn omringd door zo veel groen, terwijl Eindhoven en Helmond snel bereikbaar zijn. Deze groene gebieden en ontmoetingsplekken worden momenteel nog te weinig gepromoot. 3.3.4 Ruimte bieden aan ondernemers Binnen de nieuwe Omgevingswet wordt verwacht dat ondernemers meer en beter ruimte krijgen om te ondernemen. Voor het cluster economische zaken liggen hier veel kansen, vooral ook met de brede ontwikkelingen in beide centra. Het is zaak dat we beleving krijgen binnen de centra en daar zijn ondernemers de belangrijkste factor. De gemeente moet ondernemers meer ruimte geven om creatieve bedrijvigheid te leveren. Bestemmingsplannen zouden ondernemers minder moeten beperken. In plaats daar van is maatwerk leveren cruciaal om centra levendig te maken en te houden. Het is belangrijk om ondernemers te faciliteren bij recreatieve en toeristische kansen en ontwikkelingen.
Ook biedt het buitengebied mogelijkheden voor recreatie en toerisme waar voornamelijk regionale samenwerking van belang is. Dit komt ook doordat de groene gebieden diverse gemeentegrenzen overschrijden. Ondernemers weten dat toeristen niet denken in gemeente grenzen als het aankomt op groene gebieden. Daarom wil de gemeente nauwer samen werken met buurgemeenten. Deze fysieke verbindingen en bezienswaardigheden zijn belangrijk voor zowel Geldrop-Mierlo als de regio. Geldrop-Mierlo wil zich daarom nog gerichter aansluiten bij de recreatie en toerisme clusters, netwerken en samenwerkingsmogelijkheden van de regio. Door gebruik te maken van diverse lokale en regionale samenwerkingen in recreatie en toerisme, zijn er meer mogelijkheden om uit te breiden en bezoekers aan te trekken. In Mierlo is er bijvoorbeeld tot op heden nog geen natuurpoort, maar dit is wel wenselijk omdat dit gebied vele recreanten ontvangt. Een landelijke horecaondernemer in dit gebied zou een aanwinst zijn, maar dan zou deze ondernemer wel de ruimte moeten krijgen voor het ontwikkelen van concepten binnen de kernwaarden van het gebied. Een ondernemer kan deze kansen pakken en zal mogelijk komen tot mooie arrangementen, (educatieve) activiteiten voor iedere doelgroep, mensen laten ontmoeten, proeven en beleven.
Daarom wil de gemeente ondernemers deze ruimte bieden en hen begeleiden en faciliteren waar mogelijk: we zetten de deur open voor bestaande en nieuwe ondernemers met goede plannen. 22
3.4 Samenvatting van het Economisch Beleid FOCUSGEBIEDEN
WAT WILLEN WE BEREIKEN?
WAT ZIJN HIERBIJ DE UITGANGSPUNTEN/SPEERPUNTEN
CENTRA VAN GELDROP EN MIERLO
De uitstraling versterken van de centra
Compacte, vitale en gastvrije centra maken met duidelijke grenzen en aanloopstraten om toekomstige ontwikkelingen te laten plaats vinden. Een groene, harmonieuze en duurzame uitstraling en de centra klimaatrobuster maken. Een gezond leefklimaat door milieu- en klimaatbewust gedrag te stimuleren en gebruik te maken van de buitenruimte. Aantrekkelijke, betaalbare en duurzame woningen voor iedere doelgroep zodat het aanbod en de diversiteit van voorzieningen noodzakelijker wordt. Het creëren van multifunctionele dorpscentra zodat de centra een middelpunt en ontmoetingsplek vormen. Nauw samenwerken met de centrummanagementorganisaties. Het faciliteren en onderhouden van het Horecaplein en Molenplein om de uitstraling continue te optimaliseren voor horeca en evenementen.