Consultatienotitie voor de ontwerpverordening Hemel- en Grondwater 2023

Memo Consultatienotitie ontwerpverordening Hemel- en Grondwater 2023 Voorjaar 2023 Procedure Het ontwerp voor de ontwerpverordening Hemel- en Grondwater 2023 heeft openbaar ter inzage gelegen van 9 tot en met 27 maart 2023. Zienswijzen In de genoemde periode zijn diverse schriftelijke reacties ingediend. De ingediende reacties zijn in deze nota samengevat weergegeven. Dit betekent niet dat die onderdelen van de reacties, die niet expliciet worden genoemd, niet bij de beoordeling zouden zijn betrokken. De inspraakreacties zijn in hun geheel beoordeeld. Ook is aangegeven of en op welke wijze de reactie aanleiding heeft gegeven tot bijstelling van de plannen. Namen en adressen worden, vanwege de wet op de privacy, in dit document niet genoemd.

consultatienotitie ontwerpverordening hemel- en grondwater maart 2023

blad 1 van 9

Nr 1

2

3

zienswijze Zelf merken we dat het lastig is om een waterberging te realiseren in een bestaande situatie. Een tank ingraven kost duizenden euro's, kratten plaatsen is goedkoper maar nog steeds een behoorlijke kostenpost en het alternatief is om steenwol in te graven waarbij de uitdaging is om een goede plek en voldoende omvang te realiseren. De wil is er, maar de uitvoering is een stuk lastiger In Artikel 6 wordt gesproken over het verplicht aanleggen van een waterberging bij nieuwbouw vanaf 10m2. Ik begrijp de intentie van deze regel. Bij een nieuwe woning begrijp ik dat je direct ook grondwerk kunt doen. Bij bestaande bouw is dat grondwerk veel minder. In die zin is de vraag wat redelijk is om te mogen verwachten Het artikel maakt echter geen onderscheid tussen het gevolg voor de hemelwaterafvoer van de nieuwbouw of verharding. Het is bijvoorbeeld zo dat wanneer ik een kas in mijn tuin plaats van 15m2 hiervan het hemelwater via de dakafvoer op het gras loopt en nooit het riool bereikt. Als de regel blijft zoals genoemd dan is er bij elke overkapping, kas, serre of fietsenberging ineens een waterberging verplicht. De vraag is wat een waterberging is, is een grasveld ook een waterberging? Dit staat namelijk wel in de toelichtingen op de website, maar niet in de begrippenlijst

reactie Wij realiseren ons dat het ontwerp en aanleg van een berging tot puzzelwerk kan leiden. Daarom is het onder voorwaarden ook mogelijk om met 30 liter/m2 berging te volstaan.

gevolg -

Het is niet de bedoeling om een berging te gaan eisen voor de nu bestaande verhardingen. Als er een uitbreiding wordt gemaakt dan moet de berging gemaakt worden voor die uitbreiding, niet voor het bestaande deel. Dus bij een uitbreiding van 20m2 moet er een berging komen voor alleen die 20m2. Daarom staat er in artikel 6 lid 4a dan ook “nieuw verhard oppervlak”.

-

De berging is bedoeld om water op te vangen wat normaal gesproken in het riool verdwijnt. Als het afstromend hemelwater nooit in het gemeentelijk riool kán komen dan is een berging niet zinnig. Dus als dat kan worden aangetoond, zoals in het voorbeeld van de kas, dan kan een berging achterwege blijven.

-

blad 2 van 9

Nr 4

5

6

zienswijze In Nijmegen geven ze al heel lang een kleine subsidie op het loskoppelen van de regenpijp van het rioleringsnet. Het moet idd wel goed gebeuren, met een bocht en nog minstens een mater pijp eraan zo dat het gebouw er niet van lijdt. Maar zo zouden mensen vrijwillig iets kunnen doen en er nog voor beloont worden ook. Misschien kan dit aangeboden worden naast de hemelwaterverordening? Het helpt tevens tegen het uitdrogen van de ondergrond waardoor soms huizen schade oplopen door verzakking. Alhoewel ik het initiatief/verordening in zeerste steun, zijn bij de bouw van ons huis in 1979 de regenpijpen in de spouwmuren ingebouwd. De regenpijpen gaan dus rechtstreeks van het dak naar de riolering. Er is geen mogelijkheid de te ontkoppelen en het water op te vangen. Hoe zeer ik dat zou willen. Het zou een hele toer worden en veel geld kosten (en lelijk) om dit te wijzigen. Loop eens een rondje door de wijk Coevering en kijk bij de huurwoningen eens naar de voortuintjes. Meer dan de helft bestaat uit steen en niet uit een echte tuin met zand. Dwing de verhuurder tot het aanleggen van voortuinen en zo gaat er meer water de grond in en minder het riool in

reactie In onze gemeente is ook een vergelijkbare subsidieregeling voor het afkoppelen van regenwater. Het is zeker de bedoeling om de regeling te laten bestaan naast de Hemelwaterverordening.

gevolg -

Voor zover er een verplichting tot afkoppelen wordt opgelegd is er altijd sprake van redelijkheid en billijkheid. Het is natuurlijk niet de bedoeling om panden te beschadigen. Het is altijd maatwerk

De betreffende artikelen aangaande de gebiedsaanwijzing worden heroverwogen

Op het moment dat er sprake is van wateroverlast zullen we zeker kijken naar de mate van verstening. De woningbouwvereniging zal er zeker bij worden betrokken.

-

blad 3 van 9

Nr 7

8

zienswijze Het is inmiddels een aantal jaren geleden dat Uw college heeft besloten dat het rioleringssysteem van de Gemeente moest worden vervangen. Het was te klein en versleten .Voor de realisatie van het plan werd van de inwoners een flinke financiële bijdrage gevraagd. Het resultaat is, op enkele knelpunten na, een succes geworden. Geen ondergelopen straten, kelders en kruipruimtes meer, althans in de woningen en garages van de woningen in de wijk “Beekweide Zesgehuchten” .Uitgaande van boven weergegeven ervaring, kennis en huidige situatie stellen wij voor onderstaande toevoegingen in Uw Hemelwater verordening op te nemen.1. Het lozen van regenwater op het riool afkomstig van particulieren percelen kleiner Dan 500 m2 is toegestaan.2. Indien het peil van de bebouwing ( woning, berging garage) lager is dan het peil van de openbare ruimte ter plaatse (straten plantsoen ed.) is het lozen van regenwater op het riool onder voorwaarden toegestaan.3. verharde particulieren percelen met een openbaar karakter vallen niet onder deze verordening Via, via is mij ter ore gekomen dat er een nieuw concept “verordening afvoer hemelwater” ter visie ligt. Ik heb begrepen dat uiterlijk 27 maart 2023 de reactie binnen zouden moeten zijn. Vandaar deze snelle reactie.

reactie Het lozen van regenwater op gemeentelijk riool blijft toegestaan, ongeacht de hoogteligging van het terrein. Het gaat er om dat we van alle perceeleigenaren een bijdrage verwachten in de strijd tegen wateroverlast. Op dit moment wordt het teveel afgewenteld op openbare systemen.

gevolg De betreffende artikelen aangaande de gebiedsaanwijzing worden heroverwogen

De Verordening heeft vanaf 5 maart ter inzage gelegen en is meermaals gepubliceerd via de gebruikelijke kanalen.

-

blad 4 van 9

Nr 9

10

11

12

13

14

15

zienswijze pag 1 Onderaan staat: “regels te stellen over beëindiging van het lozen van grondwater op de vuilwaterriolering en een verplichte waterbergingscapaciteit bij nieuwbouw”. Betekent dit dat de gemeente daar waar alleen een ongescheiden rioolstelsel aanwezig is, alsnog een schoon waterriolering gaat aanleggen tbv de afvoer van het hemelwaterafvoer? Geldt de verplichting voor een waterbergingscapaciteit alleen voor nieuwbouw? Pag 3:art2 lid 3 De gemeente mag dus wel alle hemelwater lozen of laten lopen in het openbare vuilwaterriool? Klopt deze conclusie?: Pag 3, art 2 lid 8: Dus uiteindelijk kan de gemeente een particulier of bedrijf haar wil en/of wensen gewoon opleggen? Klopt dit! Moeten die voorschriften en beperkingen in onderling overleg vastgesteld worden of legt de gemeente die op? Pag 3, art 2 lid 9: gaat de gemeente nu de aanleg van een gescheiden rioolstelsel, wat ze zelf al jaren geleden zelf had moeten aanleggen, nu verhalen op de burger? Pag 3, art 3, lid 4 Dus uiteindelijk kan de gemeente een particulier of bedrijf haar wil en/of wensen gewoon opleggen? Klopt dit! Moeten die voorschriften en beperkingen in onderling overleg vastgesteld worden of legt de gemeente die op? Pag 4: art 6: Wat wordt er met nieuwbouw bedoeld? Wordt hiermee ook een uitbreiding/ uitbouw van een reeds bestaande woning bedoeld of het aanbrengen van een nieuwe overkapping/ schuur bij

een reeds bestaande woning?

reactie Nee. Dit betekent niet meer of minder dan er staat. Het gemeentelijk beleid is er al decennia op gericht om bij vervanging van gemengde riolen een gescheiden stelsel aan te leggen. Dit is een proces van jaren.

gevolg De betreffende artikelen aangaande de gebiedsaanwijzing worden heroverwogen

ja, dit is correct.

-

Ja, maar alleen vanaf openbaar gebied. Bij gemeentelijke gebouwen geldt de regel wel.

De betreffende artikelen aangaande de gebiedsaanwijzing worden heroverwogen

De gemeente is (kort gezegd) op grond van de Gemeentewet bevoegd regels te stellen zoals deze. Dat kan natuurlijk niet zomaar. Regels zoals bedoeld in deze verordening moeten een duidelijk doel dienen, vereisen draagvlak en worden enkel opgelegd als andere middelen zijn uitgeput.

-

Zie de toelichting op de verordening

-

zie bovenstaand

-

Dit staat toegelicht in de gepubliceerde memo "De hemelwaterverordening in het kort".

-

blad 5 van 9

Nr 16

17

18

19

20

zienswijze Pag 4 art 6 lid 4b: Waar moet ik dat water laten dat in die opslag tank zit, als het bijvoorbeeld meer als 2 of 3 dagen achter elkaar veel regent? 48 uur is veel te kort om in natte periodes dat water in de tank, langzaam te laten infiltreren , vooral in gedeeltes van onze gemeente waar veel leem in de grond zit! En de grond slecht water opneemt en/of doorlaat! Ik lees niets over hoe de gemeente gaat handhaven en of controleren dat e.e.a ook goed gebeurt en of goed blijft; Het gevolg is dat mensen afkoppelen en het water gewoon de “straat” op laten lopen. Ik heb de gemeente al meerdere malen, inclusief foto’s gewezen op dit feit. Hetgeen er toe leidt dat het “wateroverlastprobleem” alleen maar groter wordt evenals de onbeheersbaarheid. Het loopt overal zomaar de straat op! Kunt u aangeven waarom deze waterambassadeurs en Buurkracht niet op de hoogte zijn gebracht en /of betrokken bij het verschijnen cq maken van deze verordening? Wie gaat dit betalen? Eens komt er met alle maatregelen m.b.t. milieu en klimaat in het verschiet een einde aan de betaalbaarheid en dus de leefbaarheid. Ik zie hier in de verordening niets van terug. Een verwijzing zou op zijn plaats zijn. Even terzijde: Artikel is gepubliceerd in het middenstandsbelangen van donderdag 23maart 2023.Concept ligt ter inzage van 8 t/m 27 maart. Ik ben niet zo thuis in dit soort bekendmakingen en concepten.

Waar kan ik deze eerder vinden dan het middenstandbelangen lezen ? (als deze al of tijdig bezorgd wordt).Dit geeft nl wel erg weinig tijd om te reageren

reactie Het regenwater wat redelijkerwijs niet op eigen terrein kan worden verwerkt mag uiteraard worden geloosd op gemeentelijke systemen.

gevolg -

Indien er sprake is van overlast gevende situaties dan kunnen we de betrokkenen er op aanspreken. Maar dit kunnen burgers onderling natuurlijk ook doen.

-

In de bijeenkomst van Buurkracht op 1 maart is gemeld dat de verordening ter visie zou komen.

-

Wij zijn ons er van bewust dat dit tot een kostenverschuiving kan leiden. Toch is de zorg hierover niet helemaal terecht. Want door een relatief kleine maatregel en dito investeringen door vele mensen wordt de kans op schade bij anderen voorkomen en kan de gemeente de aanleg van een grote maatregel uitsparen. De kosten van zon maatregel zouden toch weer via lokale heffingen bij de inwoners belanden. Het artikel is gelijktijdig gepubliceerd in zowel gedrukte media (Middenstandsbelangen) als digitaal (website). De consultatietijd was deze keer inderdaad beperkt. Maar later dit voorjaar komt er nogmaals een uitgebreide consultatieronde waarin u nogmaals uw mening kunt geven.

-

-

blad 6 van 9

Nr 21

22

23

24

25

zienswijze Groot onderhoud/verbouwing woningen/flatgebouwen in bezit van corporaties of andere firma’s ? Wat wordt bedoeld met de term “ aanbouwen”

Artikel 4. Termijn ? wat wordt geprobeerd duidelijk te maken (min. Max. tijdspanne aub). Gezamenlijke aanpak bij bijvoorbeeld 2 straten, 25 huizen, tuinen alleen toegankelijk via brandgangetje(s). Rol Waterschap?

26

Rol gemeente in schoonhouden / uitdiepen sloten openbaar terrein / woonwijken ?

27

Mist: Bijlage 1

28

Bijlage bij artikel 6, lid 2: Werkingsgebied “Uitzonderingsgebieden infiltratie” m) nieuwbouw: nieuwe gebouwen en verharding zowel in uitbreidingsplannen als in bestaand stedelijk gebied, het herbouwen van bestaande gebouwen, het aanbouwen bij bestaande gebouwen. Stelling: huis uitbreiden middels aanbouwen achterzijde, dakkapel plaatsen of een garage zetten; wordt dit daarmee bedoeld? o) openbaar hemelwaterstelsel: voorziening voor de inzameling en verdere verwerking van afvloeiend hemelwater, niet zijnde een openbaar vuilwaterriool, in beheer bij een gemeente of een rechtspersoon die door een gemeente met het beheer is belast; Wordt hiermee het Waterschap bedoeld? Tevens schoonhouden /uitdiepen sloten ?

29

30

reactie Afhankelijk van de werkzaamheden kunnen maatregelen worden genomen om regenwater af te koppelen.

gevolg -

Hiermee wordt een bouwwerk bedoeld wat tegen een bestaand gebouw wordt gebouwd. Bijvoorbeeld een serre of garage. In het artikel staat dat de tijdspanne per geval wordt bepaald.

-

Zie verderop

-

Het waterschap heeft in deze verordening geen rol. Maar zij is er bij gebaat dat er minder (schoon) regenwater naar de rioolwaterzuiveringsinstallatie wordt gevoerd. De verordening is slechts één van de middelen die we inzetten in de strijd tegen wateroverlast. Het onderhoud van watergangen in het bebouwde gebied hoort daar ook bij. Dit is abusievelijk niet toegevoegd. Het betrof een kaartje met daarop de centra van Mierlo en Geldrop. Dit is fout in de gepubliceerde conceptversie. Het betreffende lid had hier niet moeten staan (betreffende bijlage komt er dus niet) Genoemde voorbeelden zijn correct. Het zijn wel de vergunning plichtige bouwsels.

-

Dit kan inderdaad het waterschap zijn, maar bijvoorbeeld ook Rijkswaterstaat. Ook sloten vallen onder het hemelwaterstelsel.

-

-

-

-

Kaart bijgevoegd

-

blad 7 van 9

Nr 31

32

33

34

zienswijze Artikel 4 termijn beëindiging lozing 1. De termijn waarbinnen de lozing van hemelwater en grondwater op het openbaar vuilwaterriool wordt beëindigd, nadat het verbod, bedoeld in artikel 2, op een perceel van toepassing is geworden, wordt per gebiedsaanwijzing bepaald. Termijn tussen plan à uitwerking à besluit en daadwerkelijke uitvoering is hoeveel weken, maanden (min. Max.) Stelling: het is een tweetal straten van zeg 25 bestaande huizen, waarbij sommige tuinen alleen toegankelijk zijn via brandgangetjes. Hoe uit te voeren in de praktijk? Wordt er dan gekeken naar optie gezamenlijke aanpak? / Handreiking gemeente? in de Toelichting: Daar waar er problemen ten aanzien van het grondwater zijn, leggen we drainageleidingen aan. Voorbeelden zijn in Geldrop de wijken Skandia en CoeveringWest. Is hierin meegenomen de wijk Hulst – Leemkuylen (heet niet voor niets zo) nabij spoorlijn. Water in kruipruimten Kan een gebiedsaanwijzing een verplichting gaan inhouden tot het verwerken van het hemelwater op eigen terrein? Dit zou namelijk nogal wat impact kunnen hebben. Is er een kaart waarop de risico’s van een toekomstige gebiedsaanwijzing zijn weergegeven? Of kan die gemaakt worden? Er is wel een kaart van overstromingskansen, maar overstromingen worden voor een groot deel elders veroorzaakt, namelijk in bovenstroomse gebieden (lijkt me) waar men er dan zelf niets van merkt.

reactie Afkoppelen is altijd maatwerk. En die maatregelen hebben met meeste effect indien het enige schaalgrootte heeft. In dat geval kan de gemeente ondersteunen. Dat kan ook nu al met de subsidieregeling.

gevolg De betreffende artikelen aangaande de gebiedsaanwijzing worden heroverwogen

Perceeleigenaren zijn wettelijk verplicht om grondwateroverlast op eigen terrein op te lossen. Maar als dat redelijkerwijze niet mogelijk is neemt de gemeente het water over. Eén van de opties is dan de aanleg van drainageleidingen zoals wij bijvoorbeeld hebben gedaan in CoeveringWest en Skandia.

De betreffende artikelen aangaande de gebiedsaanwijzing worden heroverwogen

Dit is een mogelijkheid. Altijd zal per geval worden bekeken wat er in redelijkheid wel en niet kan.

De betreffende artikelen aangaande de gebiedsaanwijzing worden heroverwogen

Die kaart is er niet

De betreffende artikelen aangaande de gebiedsaanwijzing worden heroverwogen

blad 8 van 9

Nr 35

36

37

zienswijze Een hemelwaterberging moet in stand worden gehouden. Wie gaat dat controleren? En hoe? Want infiltratiemechanismen hebben nu eenmaal de neiging dicht te slibben na verloop van jaren. Of vol te wortelen. Waarna overloopvoorzieningen vaker in werking gaan treden. Als deze hemelwater verordening mogelijk is, kan de gemeente dan geen extra generieke bepaling toevoegen die het verstenen van tuinen e.d. (met afvloeiing naar de straat) vermindert? De gemeente doet immers mee met de landelijke actie NK Tegelwippen en de aanleg van geveltuintjes, beide bedoeld om zowel vergroening als meer waterinfiltratie mogelijk te maken. Zo een extra bepaling helpt ook bij het ontlasten van het riool. Ik ben het niet eens met het voorstel betreffende het druk riool. Ik wil daar op kunnen lozen in geval van overtollig regenwater waarbij de sloot het niet kan verwerken (fout bij de ruilverkaveling duikers te hoog) Graag wil ik nog extra aanvultijd

reactie Wij kunnen de werking van infiltratiesystemen op particulier terrein niet actief gaan controleren of handhaven. Een defect aan dergelijk systeem zal onvermijdelijk merkbaar worden in de omgeving. Op dat moment en zeker indien er sprake is van overlast gevende situaties dan kunnen we de betrokkenen er op aanspreken. Maar dit kunnen burgers onderling natuurlijk ook doen. Dit is een interessante optie die wij ook onderzocht hebben. Bij de meeste recente bouwplannen in Luchen geldt deze regel al (bestemmingsplan). In een gebiedsaanwijzing kan een bepaling worden opgenomen waarmee een maximum wordt gesteld aan de verharding van particuliere terreinen. Hier zitten wel wat (juridische) haken en ogen aan. De gemeente kan een perceeleigenaar namelijk niet zomaar dwingen om verharding op zijn terrein weg te halen. Maar op het moment dat er in een gebied sprake is van wateroverlast zullen we zeker kijken naar de mate van verstening.

gevolg -

Al vele jaren leidt de lozing van regenwater tot storing in het drukrioolsysteem. Dit niet alleen op de plaats waar het regenwater geloosd wordt maar ook bij de andere aangesloten huisaansluitingspunten. Het is ook helemaal niet nodig om regenwater op de drukriolering af te voeren. Het gaat om schoon water dat niet naar de zuivering hoeft. Riolering is bedoeld om water op te lozen wat op het eigen perceel niet verwerkt kan worden. In het buitengebied zijn vrijwel altijd voldoende watergangen aanwezig om regenwater op te lozen. Als daar een knelpunt ligt moeten we eerst dat oplossen.

De betreffende artikelen aangaande de drukriolering worden heroverwogen

De betreffende artikelen aangaande de gebiedsaanwijzing worden heroverwogen

blad 9 van 9