Brief aan colleges over nascheiding PBD

Aan de colleges van Burgemeester en Wethouders van de gemeenten Eindhoven, Geldrop-Mierlo en Valkenswaard

Gemeenschappelijke Regeling Cure Achtseweg Noord 45 5651 GG Eindhoven

ons kenmerk FvS/2023-046 onderwerp Nascheiding PBD

telefoon 040 – 2500 130

datum 21 maart 2023

Postbus 7195 5605 JD Eindhoven Telefoon 040 2500 130 www.cure-afvalbeheer.nl

Geacht college, In onze vergadering van 15 februari jl. hebben wij een voorstel besproken over de (on)mogelijkheden van nascheiding van restafval door de huidige verwerker van dat restafval. De huidige verwerker is Attero en volgens het bestaande contract wordt het ingeleverde restafval verbrand in Moerdijk. Attero beschikt echter ook over een nascheidingsinstallatie in Wijster. Wij hebben contact opgenomen met Attero om de mogelijkheden te bespreken om binnen het huidige contract over te stappen op nascheiding van het restafval in plaats van het verbranden ervan. Via deze brief willen wij u graag op de hoogte brengen van het voorstel en verzoeken wij u om aan te geven of u zich kunt vinden in het voorstel dat voor uw gemeente is geformuleerd. Huidige situatie. De Cure-gemeenten zijn wat betreft de inzameling van PBD allen een bronscheidingsgemeente; Geldrop-Mierlo zamelt PBD huis-aan-huis in, terwijl Eindhoven en Valkenswaard gebruik maken van een decentraal brengsysteem (boven- en ondergrondse verzamelcontainers). De ingezamelde hoeveelheid PBD in Geldrop-Mierlo bedraagt per inwoner per jaar 33 á 34 kg en in Eindhoven en Valkenswaard 6 á 7 kg. Om deze relatief lage hoeveelheid te verhogen, heeft Eindhoven in het door de raad vastgesteld Plan B opgenomen om het aantal brenglocaties voor PBD fors uit te breiden.

Het projectplan daartoe is gereed en plaatsing kan in de komende maanden gebeuren. In 2022 is door de raad van Valkenswaard besloten om naast de kunststof-component óók te kiezen voor de inzameling van blik en drankenkartons. Uitbreiding van het aantal PBD-containers is daartoe een eenvoudig implementeerbare mogelijkheid. Verschil bronscheiding versus nascheiding. De vergoeding brongescheiden en nascheiding zijn verschillend. Voor bronscheiding bedraagt dit € 218 per ton voor geaccepteerd PBD en de vergoeding voor nascheiding is vastgesteld op € 10,83 per ton ingezameld, na te scheiden restafval.

Een gemeente moet een keuze maken voor welke vergoeding men kiest: voor de brongescheiden inzameling óf voor de vergoeding voor nascheiding. Daarnaast is het voor een gemeente mogelijk om een gedeelte van een gemeente aan te wijzen dat in aanmerking komt voor de brongescheiden inzamelingsvergoeding en een ander deel van de gemeente voor de nascheidingsvergoeding (bijvoorbeeld de laagbouw voor brongescheiden en de hoogbouw voor nascheiding). Het is echter niét mogelijk om (voor een deel) van de gemeente te kiezen voor een combinatie van bron- en nascheidingsvergoeding. Geldrop-Mierlo behaalt goede resultaten met haar gemeentebrede huis-aan-huis-inzamelsysteem voor PBD, ondersteunt door diftar op restafval. Cure stelt voor om de huidige situatie in GeldropMierlo ongewijzigd te laten en voor de gehele gemeente te kiezen voor de vergoeding voor bronscheiding. Dit past vooralsnog prima bij het diftar systeem. Wij zullen dat blijven monitoren of dit in de toekomst ook zo blijft. Vanwege de mindere resultaten kan het voor Eindhoven en Valkenswaard interessant zijn om over te stappen van bron- naar nascheiding met de daaraan gekoppelde vergoeding. Hoewel afwijkend van de oorspronkelijke keuze om het aantal brenglocaties voor PBD uit te breiden, ligt nascheiding wel in de lijn van Plan B: waar zinvol bronscheiding, aangevuld met nascheiding van restafval.

Gezien de eenduidige inzamelsystematiek van Eindhoven en Valkenswaard. Stelt Cure voor om ook in Valkenswaard de keuze voor nascheiding van het PBD op te nemen in het afvalplan. Ontwikkelingen Om zeker te weten dat nascheiding van PBD de juiste route is, willen we eerst het effect van twee relevante ontwikkelingen nader bekijken: 1. Het rendement van nieuwe nascheidingsinstallaties is sterk verbeterd. De huidige 45% van de Attero-sorteerlijn loopt op naar 80% bij de ingebruikname van hun nieuwe sorteerlijn. 2. Vanuit Nedvang is de inzamelvergoeding voor bronscheiding tussen 2020 en 2022 met 16% gedaald (van € 261 naar € 218 per ton brongescheiden PBD). De inzamelvergoeding voor nascheiding is in deze periode met 21% is gestegen (van € 8,90 naar € 10,83 per ton na te scheiden restafval). 3. Een belangrijke ontwikkeling om rekening mee te houden is dat ook de toenemende vervuiling van het ingezamelde PBD. Deze vervuiling is mede de oorzaak van de dalende vergoeding voor brongescheiden PBD. 4. Daarnaast bestaat er onder de inwoners een weerstand tegen het extra bijplaatsen van PBD containers. Ook voor bijzet is dit geen goede ontwikkeling.

Kosten en milieu vergelijking uitbreiding PBD containers op weg naar nascheiding Eindhoven Het plan om het aantal PBD containers in Eindhoven uit te breiden van de huidige 97 containers naar 177 containers stuit op veel praktische “niet in mijn voortuin” problemen. Dit betekent dat de praktische uitbreiding van containers slechts 40 containers is. Dat is 40 minder (50%) dan theoretisch voorzien. Daarbij komt nog dat de groei van de hoeveelheid brongescheiden PBD niet evenredig zal toenemen met het uitbreiden van het aantal containers. Cure heeft een inschatting gemaakt dat dit slechts voor 90% zo zal zijn, terwijl kosten inzameling en exploitatie containers wel evenredig met het aantal toenemen. Prognose is dat uitbreiding van het aantal PBD containers met

40 stuks een overall milieurendement van ca. 0,2% zal opleveren en jaarlijks een kostenverhoging van ca. € 86.700,- zal betekenen. Overzicht

Advies van Cure is om deze tussenstap niet te zetten op weg naar nascheiding voor PBD. Nascheiding Eindhoven heeft via het Plan-B aangeven via de bovengenoemde tussenstap uiteindelijk het PBD te willen laten nascheiden. Gezien de contractering met de huidige sorteerder van PBD kan dit op zijn vroegst 1 januari 2024 starten. Een verdere ontwikkeling is de technische ontwikkeling van de huidige sorteerlijnen voor nascheiding, die van ca. 45% naar bijna 80% zullen gaan in 2024. In onderstaand tabel is een overzicht weergegeven van de verschillen van nascheiding t.o.v. de huidige situatie (bronscheiding) Scheidingsresultaat + Kosten/opbrengsten restafval + PBD oude situatie vóór 2024 Eindhoven Valkenswaard Verwerking Restafval verwerking € 5.016.851,80 € 634.298,18 BPD verwerking € -343.568,00 € -74.120,00 Inzameling PBD Extra kosten inzameling rest

€ €

181.507,00 € €

35.058,00 -

Middelen PBD Totaal Overall scheidingspercentage oude situatie brondscheiding PBD

€ 109.616,00 € € 4.964.406,80 € 50,1%

22.040,00 617.276,18 53,7%

Scheidingsresultaat + Kosten/opbrengsten restafval + PBD nieuwe situatie vanaf 2024 Eindhoven Valkenswaard Verwerking Restafval verwerking € 5.177.619,56 € 668.981,58 Nascheiding vergoeding Nedvang € -549.687,48 € -71.023,14 Vermeden verbrandingskosten € -170.345,10 € -22.009,68 Inzameling PBD € € Extra kosten inzameling rest p.m.. € 39.649,00 € 6.295,00 Extra transportkosten p.m.. (€ 7,5/ton) € 367.981,00 € 47.545,50 Middelen PBD € € Totaal € 4.865.216,98 € 629.789,26 Overall scheidingspercentage nieuwe situatie nascheiding PBD 53,3% 56,0% Resultaten financieel en duurzaamheid Verschil Financieel € -99.189,82 € Verbetering scheidingspercentage 3,22%

12.513,08 2,26%

De keuze om het PBD vanaf 2024 te laten nascheiden zal een jaarlijks financieel voordeel opleveren voor Eindhoven van ca. € 99.000,- en een verhoging van het overall scheidingsresultaat van bijna ruim 3%. Voor Valkenswaard heeft het een jaarlijks financieel nadeel van ca. € 12.500,- en een positieve verhoging van het overall scheidingsresultaat van ruim 2,2%. o Het verschil in kosten tussen Valkenswaard en Eindhoven zit hem in het feit dat Valkenswaard nu meer PBD gescheiden heeft dan Eindhoven en dat dit bij nascheiding vrijwel gelijk wordt en er daarmee een geringer bedrag aan vermeden verbrandingskosten wordt doorgerekend. Bijkomende voordelen zijn: Alle PBD containers gaan van de straat. Veel van deze locaties zijn potentiële bijzetlocaties. Hiermee zal de hoeveelheid bijzetlocaties ook significant afnemen. Het serviceniveau zal toenemen, omdat inwoners geen PBD meer hoeven te separeren en naar de brenglocatie moeten brengen. Voorstel I. Op basis van bovenstaande stellen wij per gemeente het volgende voor: a. Gemeente Eindhoven: Voor de gemeente Eindhoven stellen wij voor om met ingang van 1 januari 2024 de brongescheiden inzameling van PBD te beëindigen; b. Gemeente Valkenswaard: Voor de gemeente Valkenswaard deze ontwikkeling, van bron- naar nascheiding van PBD, mee te nemen in het nog op te stellen Afvalplan. c.

Gemeente Geldrop-Mierlo De gemeente Geldrop-Mierlo kan het beste de bronscheiding blijven voortzetten. II.

In onze vergadering van 15 februari jl. hebben wij besloten om in te stemmen met de volgende voorstellen: d. de voorstellen zoals hierboven zijn genoemd onder a. t/m c. en tevens te besluiten om deze voor te leggen aan de colleges van de drie gemeenten; e. het informeren van de gemeenten over een aanpassing van de afvalstoffenverordening, voor zover noodzakelijk; f. het opstellen van een communicatieplan; g. het treffen van alle noodzakelijke contractuelen voorbereidingen.

Graag vernemen wij of u zich kunt vinden in het voorstel dat voor uw gemeente is geformuleerd. In verband met de noodzakelijke voorbereidingen verzoeken wij u om dit voor 1 mei aan ons kenbaar te maken.

Vragen? Heeft u nog vragen, neem dan gerust contact met mij op via 040 – 2500 130. Ook voor het geven van een nadere toelichting kunt u contact met mij opnemen. Met vriendelijke groet, Het dagelijks bestuur van de Gemeenschappelijke regeling Cure Namens dezen,

F. van Strijp Secretaris-Directeur