Bijlagen bij exploitatieplan 'Bleekvelden 30, Mierloseweg 22-26 Geldrop'
Tekst van het document
De bepaling van de highest and best use wordt, gelet op het wettelijk kader van de waardering, ontleend aan enerzijds de gebruikswaarde van de bestaande opstallen en/of de vigerende bestemming en anderzijds aan de potentiële aanwending van de locatie als ontwikkelingslocatie voor een woningbouwontwikkeling. Per eigendom wordt beoordeeld aan welke waardemethode de hoogste waarde kan worden ontleend. Deze beoordeling wordt in de navolgende paragrafen nader uitgewerkt en toegelicht. Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 59 van 92 6. Overwegingen 6.1 Wettelijk kader Opdracht is vaststellen van de inbrengwaarde zoals bedoeld in artikel 6.13, lid 1, onder c, van de Wet ruimtelijke ordening (Wro) juncto artikel 6.2.3 Besluit ruimtelijke ordening (Bro) ten behoeve van het exploitatieplan Bleekvelden – Vak D & F.
Tot de inbrengwaarde zoals genoemd in artikel 6.2.3 Bro worden gerekend, voor zover redelijkerwijs toe te rekenen aan de inbrengwaarde van de gronden, de ramingen van: a) De waarde van de gronden in het exploitatiegebied; b) De waarde van de opstallen die in verband met de exploitatie van de gronden niet gehandhaafd kunnen worden; c) De kosten van het vrijmaken van de gronden in het exploitatiegebied van persoonlijke rechten en lasten, eigendom, bezit of beperkt recht en zakelijke lasten; d) De kosten van sloop, verwijdering en verplaatsing van opstallen, obstakels, funderingen, kabels en leidingen in het exploitatiegebied. Onderhavige taxatie omvat primair de waardering van de gronden en opstallen binnen het exploitatiegebied. Daarnaast zijn, voor zover relevant voor de bepaling van de totale inbrengwaarde, tevens de kosten voor het vrijmaken van rechten en lasten en de sloopkosten betrokken overeenkomstig artikel 6.2.3 Bro. De inbrengwaarde wordt derhalve bepaald overeenkomstig het stelsel van de Wet ruimtelijke ordening, het Besluit ruimtelijke ordening en de artikelen 40b tot en met 40f van de Onteigeningswet.
6.2 Werkelijke waarde versus Schadeloosstelling Artikel 6.13 lid 5 Wet ruimtelijke ordening bepaalt dat de inbrengwaarde van gronden, voor zover geen sprake is van onteigening, wordt vastgesteld met overeenkomstige toepassing van de artikelen 40b tot en met 40f van de Onteigeningswet. Voor gronden die zijn onteigend, waarvoor een onteigeningsbesluit is genomen of die op onteigeningsbasis zijn of worden verworven, wordt de inbrengwaarde gelijkgesteld aan de schadeloosstelling ingevolge de Onteigeningswet. Uit de wetsgeschiedenis en jurisprudentie volgt dat met het hanteren van een volledige schadeloosstelling als inbrengwaarde terughoudend dient te worden omgegaan. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft in haar jurisprudentie herhaaldelijk overwogen dat het uitgangspunt bij het bepalen van de inbrengwaarde de werkelijke waarde van de gronden is en dat aansluiting bij een volledige schadeloosstelling slechts aan de orde is indien daadwerkelijk sprake is van onteigening, een concreet voornemen daartoe of een verwerving op onteigeningsbasis. Hiermee wordt voorkomen dat een relatief hoge schadeloosstelling een prijsopdrijvend effect heeft en dat kosten gedeeltelijk worden afgewenteld op andere eigenaren binnen het exploitatiegebied.
Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 60 van 92 Onder verwerving op onteigeningsbasis kan tevens sprake zijn van een minnelijke verwerving. Daarvan is echter slechts sprake indien de verwerving plaatsvindt in het kader van een concreet onteigeningstraject of indien onteigening redelijkerwijs te verwachten is. Het enkele feit dat in onderhandelingen aanbiedingen worden gedaan op basis van schadeloosstellingsuitgangspunten betekent op zichzelf nog niet dat sprake is van verwerving op onteigeningsbasis of dat uiteindelijk daadwerkelijk tot onteigening zal worden overgegaan. Ten tijde van het uitbrengen van dit taxatierapport is aan taxateur geen volledig verwervingsdossier ter beschikking gesteld waaruit de stand van de onderhandelingen, de gehanteerde verwervingsstrategie en een eventueel concreet voornemen tot onteigening voldoende kunnen worden vastgesteld. Taxateur beschikt daarmee over onvoldoende informatie om te kunnen concluderen dat ten aanzien van de betreffende onroerende zaken sprake is van verwerving op onteigeningsbasis of dat volledige schadeloosstelling als uitgangspunt voor de inbrengwaarde dient te worden gehanteerd. Bij het bepalen van de inbrengwaarde van de objecten wordt derhalve uitgegaan van de werkelijke waarde overeenkomstig de artikelen 40b tot en met 40f van de Onteigeningswet3.
Indien uit het verdere verloop van de verwerving alsnog blijkt, dat sprake is van onteigening, een onteigeningsbesluit of verwerving op onteigeningsbasis, kan dit aanleiding geven tot herziening van de inbrengwaarde van het exploitatieplan. Indien in de toekomst alsnog sprake mocht zijn van onteigening, een onteigeningsbesluit of verwerving op onteigeningsbasis, kan dit aanleiding geven tot herziening van het exploitatieplan en/of de inbrengwaarde. 6.3 Werkelijke waarde: gebruikswaarde of complexwaarde 6.3.1 Werkelijke waarde De artikelen 40b tot en met 40f van de Onteigeningswet bevatten regels voor de bepaling van de werkelijke waarde van onroerende zaken. Nu in het onderhavige geval geen sprake is van daadwerkelijke onteigening, maar van de bepaling van de inbrengwaarde in het kader van een exploitatieplan, zijn deze artikelen op grond van artikel 6.13 lid 5 Wro (oud) van overeenkomstige toepassing verklaard. De hoofdregel voor de waardering is opgenomen in artikel 40b lid 1 Onteigeningswet. Hierin is bepaald dat dient te worden uitgegaan van de werkelijke waarde en niet van een bijzondere waarde die de zaak uitsluitend voor de rechthebbende vertegenwoordigt. Daarmee heeft de wetgever beoogd subjectieve of affectieve waarde componenten uit te sluiten en uit te gaan van een geobjectiveerde waarde.
Artikel 40b lid 2 Onteigeningswet bepaalt vervolgens dat de werkelijke waarde wordt gebaseerd op de prijs die tot stand zou komen bij een veronderstelde koop in het vrije commerciële verkeer tussen een redelijk handelend verkoper en een redelijk handelend koper. Dit betreft het uitgangspunt voor de waardering en niet een voorgeschreven waarderingsmethode. In de artikelen 40c tot en met 40f Onteigeningswet zijn vervolgens correcties op deze hoofdregel opgenomen. 3 Voor één van de objecten binnen het exploitatieplangebied sprake is van een beleggingsobject met verhuurde bedrijfsruimte. Taxateur acht het, gelet op de positie van het object binnen de voorgenomen gebiedsontwikkeling, niet uitgesloten dat in een later stadium verwerving op onteigeningsbasis aan de orde kan komen. In dat geval kunnen aanvullende verwervingskosten of schadeloosstellingscomponenten optreden, waaronder mogelijk wederbeleggingskosten aan de zijde van de eigenaar-belegger en eventuele huurdersschaden. Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 61 van 92 Artikel 40c Onteigeningswet bevat de zogenoemde eliminatieregel. Deze regel houdt in dat bij de bepaling van de werkelijke waarde geen rekening wordt gehouden met het werk waarvoor wordt onteigend.
Daarbij dient onderscheid te worden gemaakt tussen het werk zelf en het planologisch regime dat daaraan ten grondslag ligt. Uit jurisprudentie volgt dat een bestemmingsplan slechts wordt geëlimineerd indien dit plan in overwegende mate is vastgesteld ter juridisch-planologische verwezenlijking van een reeds bestaand concreet overheidswerk. Naar het oordeel van taxateur bestaat in het onderhavige geval geen aanleiding om het aan de ontwikkeling ten grondslag liggende bestemmingsplan bij de waardering te elimineren. De voorziene woningbouw, infrastructuur, groenvoorzieningen en overige openbare ruimte vormen gezamenlijk een samenhangende gebiedsontwikkeling. Niet is gebleken dat het bestemmingsplan uitsluitend of in overwegende mate is vastgesteld ter juridisch-planologische verwezenlijking van een reeds bestaand concreet plan voor een overheidswerk. Voor zover binnen de ontwikkeling werken zijn voorzien die als overheidswerk kunnen worden aangemerkt, worden de waardeverhogende of waardeverlagende invloeden van het werk waarvoor eventueel zou worden onteigend overeenkomstig artikel 40c Onteigeningswet buiten beschouwing gelaten. Artikel 40d Onteigeningswet bevat de zogenoemde egalisatieregel of complexbenadering.
Deze regel houdt in dat gronden die onderdeel uitmaken van één complex in beginsel gelijkelijk delen in de binnen dat complex aanwezige bestemmingen, opbrengsten en waarden. Uit wetgeving en jurisprudentie volgt dat voor een complex sprake moet zijn van een in exploitatie en ontwikkeling samenhangend geheel. Daarbij is niet doorslaggevend of de gronden binnen één bestemmingsplan of één bestuurlijke begrenzing zijn gelegen. Uit jurisprudentie volgt dat een complex meerdere bestemmingen en deelgebieden kan omvatten, mits sprake blijft van functionele en temporele samenhang. Artikel 40e Onteigeningswet voorziet in een aanvullende vermeerdering van de werkelijke waarde voor nadelen die de rechthebbende ondervindt in de waarde van zijn eigendom als gevolg van de bestemming die aan de ontwikkeling ten grondslag ligt, voor zover dit nadeel ook na toepassing van de complexbenadering van artikel 40d Onteigeningswet redelijkerwijs niet voor zijn rekening behoort te blijven. Artikel 40 f Onteigeningswet bepaalt dat een voor hetzelfde nadeel reeds op grond van artikel 6.1 Wro (oud) toegekende planschadevergoeding op deze vermeerdering in mindering wordt gebracht, ter voorkoming van een dubbele vergoeding van dezelfde schade.
Taxateur is niet gebleken dat voor de onderhavige eigendommen reeds een vergoeding op grond van artikel 6.1 Wro is toegekend, zodat toepassing van artikel 40f Onteigeningswet evenmin aan de orde is. De werkelijke waarde wordt bepaald met inachtneming van de artikelen 40b tot en met 40f van de Onteigeningswet. Daarbij wordt uitgegaan van de prijs die tot stand zou komen bij een veronderstelde transactie in het vrije commerciële verkeer tussen een redelijk handelend koper en verkoper. 6.3.2 Gebruikswaarde Toepassing van het stelsel van artikel 40b tot en met 40f van de Onteigeningswet brengt met zich dat beoordeeld moet worden of de onroerende zaken de hoogste waarde ontlenen aan het feitelijke en planologisch toegestane gebruik (de zogenaamde gebruikswaarde) dan wel aan de waarde die kan worden ontleend aan de positie van de gronden binnen een samenhangende gebiedsontwikkeling (de zogenaamde complexwaarde). Het stelsel van artikel 40b tot en met 40f van de Onteigeningswet brengt daarmee een vergelijking met zich tussen de waarde bij voortgezet gebruik en de waarde die kan worden ontleend aan een voorgenomen planologische ontwikkeling, waarbij de hoogste van deze waarden bepalend is. Dit sluit aan bij het beginsel van de optimale aanwending (highest and best use/ HABU).
Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 62 van 92 6.3.3 Complexwaarde In het kader van het exploitatieplan dient beoordeeld te worden of de binnen het exploitatiegebied gelegen gronden voor toepassing van het egalisatiebeginsel kunnen worden aangemerkt als één complex in de zin van artikel 40d Onteigeningswet. Uit de wetsgeschiedenis en jurisprudentie volgt dat een complex een zelfstandig te exploiteren samenstel van zaken betreft dat voor de toepassing van het egalisatiebeginsel als één geheel moet worden beschouwd. Daarbij is onder meer van belang dat een complex één of meerdere bestemmingsplannen of gedeelten daarvan kan omvatten, dat een bestemmingsplan één of meerdere complexen kan omvatten en dat een complex zich kan uitstrekken over meerdere gemeenten. Tevens kan een complex meerdere bestemmingen omvatten en kan zelfs sprake zijn van een complex dat uitsluitend onrendabele bestemmingen bevat. Van belang is dat sprake is van een samenhangende ruimtelijke, functionele en economische eenheid en dat in de tijd bezien sprake is van continuïteit in de ontwikkeling. De (waarnemend) Advocaat-Generaal verwoord in de door hem genomen conclusie d.d. 7-10-2016, ECLI:NL:PHR:2016:986, dienaangaande het volgende: ‘Ik stel voorop dat de afbakening van een complex – dat wil zeggen (zie art.
40d lid 2 Ow) de afbakening van “de als één geheel in exploitatie gebrachte of te brengen zaken” – in hoge mate afhankelijk is van de feiten en omstandigheden van het geval en dat die afbakening als een feitelijke vraag wordt aangemerkt. “Hard and fast rules” ontbreken. Exploitatie is een economisch begrip, zodat de beantwoording van de vraag of sprake is van als één geheel in exploitatie te brengen zaken in de regel zal moeten worden beoordeeld aan de hand van de functionele, geografische en financiële samenhang van de in exploitatie te brengen onroerende zaken. Daarnaast hoeft een complex niet identiek te zijn aan een bestemmingsplangebied en staat fasering van de uitvoering niet zonder meer in de weg aan het aannemen van één complex, mits sprake blijft van kenbare continuïteit.’ Daarnaast zijn uit de jurisprudentie van met name de Hoge Raad onder meer de volgende relevante criteria voor de afbakening van een complex af te leiden: ₋ Een complex moet voldoende nauwkeurig kunnen worden afgebakend; ₋ Tussen de verschillende ontwikkelingen binnen het complex dient functionele samenhang te bestaan; ₋ Een complex hoeft niet identiek te zijn aan een bepaald plangebied; ₋ Het hoofddoel van de ontwikkeling kan bepalend zijn voor de vraag of gronden tot het complex behoren; ₋ De financiering van de ontwikkeling kan medebepalend zijn voor de vraag of ontwikkelingen onderdeel uitmaken
van het complex; ₋ Gelijktijdige exploitatie van alle bestemmingen of plandelen is niet vereist. De begrenzing van het exploitatiegebied en de opzet van het exploitatieplan zijn aan deze criteria getoetst. Naar het oordeel van taxateur is sprake van een samenhangende gebiedsontwikkeling met functionele, ruimtelijke en financiële samenhang tussen de in exploitatie te brengen gronden. Ten aanzien van de functionele samenhang merkt taxateur in het bijzonder op dat het binnen de gebiedsontwikkeling voorziene Bleekvelden Park een verbindende functie vervult tussen meerdere omliggende bouwvelden en daarmee tussen de toekomstige gebruikers van de verschillende deelgebieden. Hoewel een deel van deze bouwvelden buiten het onderhavige exploitatieplan is gelegen, draagt het park bij aan de ruimtelijke, programmatische en kwalitatieve samenhang van de totale gebiedsontwikkeling. Deze Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 63 van 92 ruimtelijke en planologische verbinding vormt de dragende grondslag voor het oordeel ten aanzien van de functionele samenhang in de zin van artikel 40d Onteigeningswet. De financiële samenhang komt mede tot uitdrukking in de toerekening van de kosten van de bovenwijkse voorzieningen aan de verschillende deelprojecten.
De kosten voor de herinrichting Bleekvelden en het Bleekvelden Park inclusief verwerving worden naar rato van het aantal woningen verdeeld over vijf deelprojecten. Van de totale investering van € 667.533 voor de herinrichting Bleekvelden wordt € 247.744 toegerekend aan Veld D en F. Van de totale investering van € 2.216.822 voor het Bleekvelden Park inclusief verwerving wordt € 822.738 aan Veld D en F toegerekend. De overige kosten worden gedragen door de andere deelprojecten. Deze kostenverdeling ondersteunt het oordeel dat het park een functie vervult voor de gebiedsontwikkeling als geheel en dat sprake is van financiële samenhang tussen de verschillende deelprojecten. De juistheid van de gehanteerde verdeelsleutel en de daaraan ten grondslag liggende parameters vormt een uitgangspunt van de waardering en is geen onderdeel van het taxatieoordeel. Gelet op het voorgaande sluit taxateur zich aan bij de door de gemeente gehanteerde afbakening en is naar het oordeel van taxateur sprake van één complex in de zin van artikel 40d Onteigeningswet. De complexbenadering brengt met zich mee dat de gronden niet uitsluitend afzonderlijk worden beoordeeld, maar mede in samenhang met de totale gebiedsontwikkeling waarvan zij onderdeel uitmaken.
6.4 Waardering complexwaarde De gebruikelijke en meest geëigende waarderingsmethoden voor de waardering van ruwe bouwgrond zijn de vergelijkende methode en de residuele waardemethode. Bij de vergelijkende methode wordt aansluiting gezocht bij koopprijzen die zijn gerealiseerd bij transacties van vergelijkbare gronden. Daarbij wordt rekening gehouden met project specifieke omstandigheden, zoals ligging, omvang, planologische uitgangspunten, ontwikkelmogelijkheden en marktomstandigheden. De residuele waardemethode betreft een zogenaamde top down benadering, waarbij de waarde van de ruwe bouwgrond wordt bepaald als het residu dat resteert nadat van de geraamde opbrengsten van de ontwikkeling de totale ontwikkel- en realisatiekosten zijn afgetrokken. Uit jurisprudentie van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State volgt dat zowel de vergelijkende methode als de residuele waardemethode kunnen worden toegepast bij de bepaling van inbrengwaarden en dat geen van beide methoden dwingend is voorgeschreven. Daarbij geldt dat toepassing van de residuele waardemethode met de nodige terughoudendheid dient plaats te vinden, aangezien de uitkomst in belangrijke mate afhankelijk is van de gehanteerde uitgangspunten en aannames.
In situaties waarin voldoende markttransacties van vergelijkbare gronden beschikbaar zijn, ligt waardebepaling op basis van de vergelijkende methode in beginsel het meest in de rede, aangezien deze methode het meest direct aansluit bij het uitgangspunt van waardebepaling in het vrije commerciële verkeer. Aangezien in het onderhavige geval sprake is van grotendeels bebouwde gronden binnen een binnenstedelijke herontwikkeling, is de vergelijkbaarheid met transacties van ruwe bouwgrond binnen uitleglocaties beperkt. Taxateur heeft de gebruikswaarde daarom mede getoetst aan een indicatieve complexwaarde op basis van een residuele benadering. De residuele benadering wordt daarbij gehanteerd als primaire waarderingsmethode voor de bepaling van de complexwaarde. In dat verband heeft taxateur kennisgenomen van het exploitatieplan Bleekvelden – Vak D & F, de daarbij behorende exploitatieopzet, civieltechnische ramingen en een aanvullende exploitatieberekening opgesteld door Pas B.V. op basis van meer marktconforme uitgangspunten en parameters. Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 64 van 92 De residuele benadering gaat uit van de opbrengstwaarde van de voorgenomen ontwikkeling, verminderd met de geraamde ontwikkel- en realisatiekosten die noodzakelijk zijn om deze ontwikkeling mogelijk te maken.
Daarbij is onder meer rekening gehouden met kosten samenhangend met sloop, milieuvoorzieningen, bouw- en woonrijp maken, inrichting van openbaar gebied, plankosten en overige exploitatiekosten. De opbrengsten zijn gebaseerd op het binnen het exploitatieplan opgenomen woningbouwprogramma en de daarbij behorende uitgifte- en opbrengstniveaus. Taxateur merkt op dat de uitkomsten van een residuele benadering in belangrijke mate afhankelijk zijn van de gehanteerde uitgangspunten, waaronder opbrengstniveaus, kostenramingen, fasering, rente- en disconteringsvoet, kosten- en opbrengstenstijgingen en de uiteindelijke uitvoerbaarheid van de ontwikkeling. Gelet op het ontbreken van vergelijkbare transacties van ruwe bouwgrond binnen binnenstedelijke transformaties acht taxateur de comparatieve methode in dit geval ongeschikt als primaire waarderingsmethode. De residuele methode wordt om die reden als primaire methode gehanteerd voor de bepaling van de complexwaarde. Bij de toepassing van deze methode is rekening gehouden met de gevoeligheid van de uitkomst voor de gehanteerde uitgangspunten, zoals nader toegelicht in deze paragraaf.
6.4.1 Comparatieve methode voor ruwe bouwgrond Aangezien in het onderhavige geval geen sprake is van reguliere ruwe bouwgrond, maar van grotendeels bebouwde gronden binnen een binnenstedelijke herontwikkeling, acht taxateur de vergelijkbaarheid met transacties van ruwe bouwgrond onvoldoende om daarop zelfstandig de waardering van de complexwaarde te baseren. 6.4.2 Complexwaarde op basis van de residuele methode 6.4.2.1 Methodische uitgangspunten Zoals in paragraaf 6.4 toegelicht acht taxateur de comparatieve methode in dit geval ongeschikt als primaire waarderingsmethode voor de complexwaarde, aangezien binnen binnenstedelijke transformaties onvoldoende vergelijkbare transacties van ruwe bouwgrond beschikbaar zijn. De beschikbare transacties hebben bovendien veelal betrekking op bebouwde objecten, waardoor de transactieprijs mede wordt bepaald door de aanwezige opstallen en het bestaande gebruik. Daarbij is doorgaans niet inzichtelijk vanuit welke waarderingsgrondslag de transactieprijs tot stand is gekomen, bijvoorbeeld vanuit de gebruikswaarde, een complexwaarde of een volledige schadeloosstelling. Hierdoor kan uit dergelijke transacties niet zonder nadere correcties een betrouwbare grondwaarde voor het complex worden afgeleid. De residuele methode wordt om die reden als primaire waarderingsmethode gehanteerd.
Bij de residuele methode wordt de grondwaarde afgeleid uit het verschil tussen de geraamde bruto ontwikkelwaarde (BOW) van de voorgenomen ontwikkeling en de voor realisatie daarvan benodigde kosten. De residuele uitwerking vindt daarbij plaats op twee niveaus: een statische berekening per opstaltype (vastgoedexploitatie of VEX), waarmee de bruto residuele grondwaarde per woningtype wordt bepaald, en een gefaseerde berekening op planniveau (grondexploitatie of GREX), waarin de grondexploitatiekosten en het tijdseffect worden verwerkt. De resulterende kasstromen worden contant gemaakt naar de waardepeildatum, waaruit de uiteindelijke complexwaarde wordt afgeleid. Bij de toepassing van deze methode is rekening gehouden met de gevoeligheid van de uitkomst voor de gehanteerde uitgangspunten, zoals nader toegelicht in paragraaf 6.4.2.5. De residuele uitwerking is opgesteld met inachtneming van IVS 410 en de in december 2024 gepubliceerde Praktijkhandreiking Taxaties Gebiedsontwikkelingen. 6.4.2.2 | Bron en uitgangspunten Taxateur heeft voor de residuele uitwerking kennisgenomen van het concept-exploitatieplan Bleekvelden – Vak D & F, de daarbij behorende grondexploitatieopzet (GREX), de civieltechnische ramingen en de door Pas B.V. opgestelde residuele grondwaardeberekening per woningtype (VEX), met prijspeildatum 1 januari 2026 en versiedatum 11 augustus 2026.
De hierin opgenomen uitgangspunten zijn door taxateur op aannemelijkheid beoordeeld en waar nodig voor de waardering aangepast op basis van marktconforme parameters. Het woningbouwprogramma omvat 108 koopappartementen, verdeeld over drie bouwblokken, en 91 parkeerplaatsen, deels halfverdiept en deels in een ondergrondse parkeervoorziening. Het programma is voor de residuele uitwerking geaggregeerd in drie gewogen gemiddelde woningtypen, namelijk 54 betaalbare koopappartementen tot € 420.000, 12 betaalbare koop appartementen tussen de € 420.000 en NHG grens van € 470.000 en 42 dure koopappartementen. De gewogen gemiddelden zijn tot stand gekomen op basis van een doorrekening van de 24 individuele appartementtypen uit de VEX-berekening, waarbij per type rekening is gehouden met het aantal eenheden, het gebruiksoppervlak, de bruto vloeroppervlakte en de v.o.n.-prijs per m² gebruiksoppervlak. De aldus berekende gewogen gemiddelden vormen de invoer voor de residuele uitwerking. Taxateur heeft de in de exploitatieopzet gehanteerde v.o.n.-prijzen per m² gebruiksoppervlak getoetst aan de beschikbare marktinformatie voor nieuwbouwappartementen in Geldrop-Mierlo en de directe omgeving, zoals opgenomen in paragraaf 5.1.5. Voor de onderbouwing van de v.o.n.-prijzen is aangesloten bij referenties uit het project Geldrop Centrum (Lichtspinnerij).
Het eerdere grondwaardeadvies van Stec Groep is hierbij niet langer als uitgangspunt voor de opbrengsten gehanteerd. Op basis van deze toetsing acht taxateur de gehanteerde v.o.n.-prijzen marktconform en passend bij de beoogde productkwaliteit en doelgroep. De v.o.n.-prijs vormt, gegeven het gewicht van deze parameter in de residuele uitkomst, een van de belangrijkste invoervariabelen. Dit is in de gevoeligheidsanalyse in paragraaf 6.4.2.5 nader uitgewerkt. Programmagegevens (gewogen gemiddelden) Programmaonderdeel | Aantal | GBO gem. | BVO gem. | VON-prijs gem. (incl. BTW) Betaalbare koop < € 420.000 | 54 | 65,8 m² | 88,3 m² | € 5.770/m² GBO Betaalbare koop € 420.000 – € | 12 | 82,6 m² | 110,1 m² | € 5.510/m² GBO 470.000 Dure koop | 42 95,2 m² 127,5 m² | € 5.380/m² GBO Parkeerplaatsen | 91 n.v.t. | 30 m² | Begrepen in v.o.n. prijzen appartementen De parkeercomponent is begrepen in de v.o.n.-prijs van de appartementen. In de VEX wordt daarom geen afzonderlijke verkoopopbrengst aan de parkeerplaatsen toegerekend. De kosten van de parkeervoorziening zijn wel volledig in de residuele berekening betrokken. Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan | 65 van 92 De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo Kostenuitgangspunten (prijspeil 1 januari 2026) Component | Bedrag/percentage | Bron Bouwkosten | € 1.929/m² BVO excl. BTW | Exploitatieopzet Pas B.V.
en woningen | bouwkostenkompas 2026 Bouwkosten parkeren | € 830-998/m² BVO excl. BTW | Exploitatieopzet Pas B.V. en bouwkostenkompas 2026 Bijkomende kosten | 16,6% van bouwkosten | Bouwkostenkompas 2026 Algemene kosten | 4,0% van (BK + BKK) | Bouwkostenkompas 2026 Winst en risico | 7,0% van bruto ontwikkelwaarde | Taxateur (afwijking exploitatieopzet) Opbrengstenstijging | 1,50% per jaar | Marktconform 2026 Kostenstijging | 2,0% per jaar | BDB-bouwkostenindex/ marktconform Voor de indexering van de opbrengsten en kosten wordt in de gemeentelijke grondexploitatie uitgegaan van een stijging van 2,0% per jaar. Taxateur heeft beide parameters voor de onderhavige residuele waardering zelfstandig beoordeeld. Op basis van de marktontwikkeling, de samenstelling van het woningbouwprogramma en de verhouding tussen de verwachte ontwikkeling van woningprijzen en bouwkosten wordt voor de verkoopopbrengsten een stijging van 1,5% per jaar gehanteerd. Voor de kosten wordt de parameter van 2,0% per jaar gehandhaafd. De Nederlandse koopwoningmarkt laat in 2026 nog steeds een stijging van de woningprijzen zien, waarbij het stijgingstempo ten opzichte van de voorgaande periode is afgenomen. Voor de onderhavige ontwikkeling is daarnaast de samenstelling van het woningbouwprogramma van belang. Van de 108 appartementen worden 54 woningen gerealiseerd in het betaalbare segment tot € 420.000.
Voor deze woningen is de maximale verkoopprijs gekoppeld aan de jaarlijks op basis van de CPI geïndexeerde betaalbaarheidsgrens. Daarnaast vallen 12 woningen in de prijsklasse van € 420.000 tot € 470.000, net onder de NHG-grens. Daarmee bevindt circa 61% van het programma zich in het betaalbare of direct daarop aansluitende prijssegment. Metafoor hanteert in de Outlook Grondexploitaties 2026 voor de ontwikkeling van basis- en middenwoningprijzen een bandbreedte van 2,0% tot 5,0%. Voor de CPI wordt voor de jaren 2027–2028 een bandbreedte van 1,5% tot 3,5% genoemd. De door taxateur gehanteerde opbrengstenstijging van 1,5% per jaar ligt daarmee onder de door Metafoor genoemde bandbreedte voor de algemene ontwikkeling van basis- en middenwoningprijzen, maar sluit aan bij de onderzijde van de verwachte CPI-ontwikkeling. Dit laatste is met name relevant voor het deel van het programma waarvan de maximale verkoopprijs aan de betaalbaarheidsgrens is gekoppeld. Aan de kostenkant is sprake van een ander beeld. De actuele bouwkostenontwikkeling laat nog steeds een relatief sterke stijging zien. Metafoor hanteert in de Outlook Grondexploitaties 2026 voor de bouwkosten van woningbouw een bandbreedte van 2,0% tot 4,0%.
De in de residuele berekening gehanteerde kostenstijging van 2,0% per jaar bevindt zich daarmee aan de onderzijde van deze bandbreedte en wordt door taxateur, mede gelet op de relatief korte resterende looptijd van de ontwikkeling, aannemelijk geacht. De door taxateur gehanteerde opbrengstenstijging van 1,5% ligt daarmee 0,5 procentpunt onder de gehanteerde kostenstijging van 2,0%. Hiermee wordt in beperkte mate rekening gehouden met het actuele Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan | 66 van 92 De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 67 van 92 beeld dat de bouwkosten zich sterker ontwikkelen dan de verkoopopbrengsten. Gelet op het grote aandeel betaalbare woningen binnen het programma en de relatief korte resterende looptijd van de ontwikkeling acht taxateur dit verschil aannemelijk. In de exploitatieopzet van Pas B.V. wordt voor winst en risico van de ontwikkelaar uitgegaan van 5% van de bruto ontwikkelwaarde. In residuele grondwaardeberekeningen voor woningbouw varieert de gehanteerde W&R-opslag in de Nederlandse praktijk tussen circa 5% en 10% van de bruto ontwikkelwaarde, afhankelijk van het risicoprofiel van de ontwikkeling. Taxateur acht voor de onderhavige binnenstedelijke transformatie een opslag van 7% van de bruto ontwikkelwaarde passend.
Bij deze beoordeling is meegewogen dat sprake is van een appartementenprogramma met een deels halfverdiept en deels ondergrondse parkeervoorziening. De parkeerplaatsen worden niet separaat verkocht, waarbij de parkeercomponent is begrepen in de v.o.n.-prijs van de appartementen. In de VEX wordt aan de parkeerplaatsen daarom geen afzonderlijke verkoopopbrengst toegerekend, terwijl de kosten van de parkeervoorziening wel volledig in de residuele berekening worden betrokken. Dit resulteert voor de parkeervoorziening in een onrendabele top van € 2.931.072, omgerekend circa € 32.210 per parkeerplaats. Dit bedrag volgt uit een differentiatie tussen halfverdiept parkeren (61 plaatsen, circa € 30.195 per parkeerplaats) en volledig ondergronds parkeren (30 plaatsen, circa € 36.306 per parkeerplaats). Deze onrendabele top vormt een relevant onderdeel van het ontwikkelrisico en is betrokken bij de beoordeling van de W&R-opslag. Daarnaast is op de waardepeildatum nog geen sprake van onherroepelijke planologische zekerheid en liggen de stichtingskosten in verhouding tot de bruto ontwikkelwaarde relatief hoog, waardoor het project gevoelig is voor kostenfluctuaties. Ten aanzien van de GREX heeft taxateur de in de grondexploitatie opgenomen bijdragen aan bovenwijkse voorzieningen getoetst aan de door de planeconoom aangeleverde onderbouwing.
De post "Bijdragen uit exploitatie" (€ 257.000) is opgebouwd uit een bijdrage aan het leefbaarheidsfonds (€ 15,00/m² BVO) en het herstructureringsfonds (€ 7,50/m² BVO), berekend over 11.434 m² BVO. De post "Planstructurele elementen" (€ 248.000) betreft het aandeel van Veld D & F in de investering herinrichting Bleekvelden/ontsluitingsweg (€ 667.533 totaal, verdeeld naar rato van het aantal woningen per deelproject). De in de civiele raming opgenomen kosten voor bouw- en woonrijp maken bevatten mede het, na verrekening van de bovenwijkse bijdrage vanuit de overige deelprojecten, resterende aandeel van Veld D & F in de investering in het park inclusief verwerving (€ 2.216.822 totaal, waarvan € 822.738 toe te rekenen aan Veld D & F). De grondexploitatie bevat daarnaast een post plankosten van € 495.000, conform de exploitatieopzet van Pas B.V. Deze kosten zijn in de GREX volledig in jaar 1 van de looptijd opgenomen en als zodanig in de residuele uitwerking betrokken. De verwervingskosten zijn buiten de residuele uitwerking gehouden om dubbeltelling met de te bepalen inbrengwaarde te voorkomen. De inbrengwaarde wordt zelfstandig bepaald op basis van de werkelijke waarde per eigendom (zie paragraaf 6.6). 6.4.2.3 Disconteringsvoet Taxateur hanteert een gewogen vermogenskostenvoet (WACC) van 7,8%.
Deze is opgebouwd uit 40% eigen vermogen tegen een rendementseis van 9,0% en 60% vreemd vermogen tegen een rente van 7,0%: (40% × 9,0%) + (60% × 7,0%) = 7,8%. Bij de bepaling van deze uitgangspunten is rekening gehouden met het risicoprofiel van de ontwikkeling. Risico verhogend zijn onder meer het ontbreken van onherroepelijke planologische zekerheid op de waardepeildatum, de nog lopende verwervingen en de bouwtechnische en financiële complexiteit van de deels halfverdiepte en deels ondergrondse parkeervoorziening. Daartegenover staan risico verlagende factoren, waaronder het relatief grote aandeel woningen in het betaalbare en direct daarop aansluitende prijssegment, de daarmee samenhangende brede doelgroep en het beperktere afzetrisico. De grondexploitatie kent een DCF-looptijd van circa vijf jaar. Hoewel deze looptijd iets langer is dan de periode waarvoor binnen de gehanteerde werkmethodiek normaliter een enkelvoudige WACC wordt toegepast, acht taxateur toepassing van één disconteringsvoet voor de gehele looptijd hier nog passend. De langere blootstelling aan markt-, rente-, kosten- en uitvoeringsrisico's is meegewogen in de hoogte van de WACC.
Op basis van de gekozen vermogensverhouding, de rendementseis op het eigen vermogen, de kosten van vreemd vermogen, het project specifieke risicoprofiel en de looptijd acht taxateur een WACC van 7,8% passend en aannemelijk voor de onderhavige ontwikkeling. 6.4.2.4 | Uitwerking en uitkomst De grondopbrengsten zijn gefaseerd over de jaren 2027 (circa 50%) en 2028 (circa 50%), samenhangend met de geplande start bouw op 1 juli 2027 en oplevering op 29 december 2028. De kosten zijn gefaseerd conform de civieltechnische raming en de plankostenraming van Pas B.V., met een uitloop naar 2030 voor de laatste planstructurele elementen. Samengevatte uitkomst residuele berekening Onderdeel | Bedrag (NCW peildatum) Bruto ontwikkelwaarde (BOW) excl.
BTW | € 39.227.350 Af: Stichtingskosten woningbouw en parkeren | € 32.441.914 Residuele grondwaarde VEX (statisch) | € | 6.785.437 Af: grondexploitatiekosten (sloop, bouw- en woonrijp, plankosten, PPT, bijdragen) | € | 2.119.000 Effect fasering en discontering (WACC 7,8%) | € | 817.127 -/- Residuele complexwaarde GREX (directe uitkomst) | € | 3.849.310 Af: correctie onvoorzien en onzekerheid (circa 5%) | € | 190.000 -/- Complexwaarde (definitief) | € | 3.659.310 Per m² bruto plangebied (8.163 m²) | € | 448/m² Grondquote (€ 3.655.576/ € 39.227.350) | 9,3% De directe uitkomst van de residuele berekening bedraagt € 3.849.310, ofwel € 472 per m² bruto plangebied. Op de berekende residuele uitkomst is door taxateur een neerwaartse correctie van 5% toegepast. De door Pas B.V. opgestelde exploitatieopzet volgt de systematiek van de gemeentelijke grondexploitatie en bevat geen afzonderlijke post voor onvoorziene kosten. Vanuit het perspectief van een marktconforme ontwikkelaar acht taxateur het bij een binnenstedelijke herontwikkeling van deze omvang en complexiteit niet aannemelijk dat de gehanteerde kostenramingen zonder enige marge voor onvoorziene kosten aan de residuele waardering ten grondslag kunnen worden gelegd.
De correctie van 5% dient ter compensatie van deze ramingsonzekerheid en ziet niet op het algemene ontwikkelings- en marktrisico dat reeds in de gehanteerde Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan | 68 van 92 De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 69 van 92 disconteringsvoet tot uitdrukking komt. Taxateur acht op grond hiervan een neerwaartse correctie van 5% op de berekende residuele uitkomst gerechtvaardigd. Na toepassing van deze correctie wordt de complexwaarde vastgesteld op afgerond € 3.659.310, ofwel € 448 per m² bruto plangebied. De resulterende grondquote bedraagt circa 9,3%. De relatief lage grondquote hangt mede samen met de hoge kosten van de deels half verdiepte en deels ondergrondse parkeervoorziening. Aan de parkeerplaatsen wordt in de VEX geen afzonderlijke verkoopopbrengst toegerekend; de parkeercomponent is begrepen in de v.o.n.- prijs van de appartementen. De kosten van de parkeervoorziening worden daarentegen volledig in de residuele berekening betrokken, hetgeen resulteert in een onrendabele top van circa € 2,93 miljoen. Dit effect is reeds volledig in de residuele uitkomst verwerkt.
6.4.2.5 Gevoeligheidsanalyse De residuele uitkomst is afhankelijk van een aantal kernparameters, waaronder de bouwkosten, de v.o.n.- prijzen, de opbrengsten- en kostenstijging en de disconteringsvoet. Taxateur heeft de gevoeligheid van de uitkomst voor afwijkingen in deze uitgangspunten beoordeeld door per parameter een enkelvoudige afwijking ten opzichte van de basisaanname door te rekenen, waarbij de overige parameters ongewijzigd zijn gelaten. De uitkomsten van deze enkelvoudige gevoeligheidsanalyse zijn weergegeven vóór toepassing van de correctie van circa 5% voor onvoorziene kosten en afwijkingen ten opzichte van de gehanteerde ramingen (zie paragraaf 6.4.2.2); de samengestelde scenario's verderop in deze paragraaf zijn wél inclusief die correctie weergegeven. Uit deze beoordeling volgt dat de bouwkosten (bandbreedte circa € 3,75 miljoen bij een afwijking van +10%/−5%) en de v.o.n.-prijzen/bruto ontwikkelwaarde (bandbreedte circa € 3,07 miljoen bij ±5%) de grootste invloed hebben op de residuele uitkomst. Dit hangt samen met de relatief beperkte marge tussen de bruto ontwikkelwaarde en de stichtingskosten. Bij een residuele waardebepaling werkt een afwijking in deze omvangrijke, tegen elkaar afgezette posten relatief sterk door in het aanzienlijk kleinere residu. De overige parameters hebben binnen de gehanteerde bandbreedtes een beperkter effect op de uitkomst.
Aflopend van meer naar minder bepalend betreft dit de ontwikkeltermijn, de opbrengstenstijging, de disconteringsvoet (WACC), de bijdragen uit exploitatie, de kosten van bouw- en woonrijp maken, de plankosten en de kostenstijging. De enkelvoudige gevoeligheidsanalyse beoordeelt telkens één parameter afzonderlijk. Aanvullend zijn een samengesteld pessimistisch en een samengesteld optimistisch scenario doorgerekend, waarin de parameters gelijktijdig in ongunstige respectievelijk gunstige zin zijn bijgesteld, telkens inclusief de correctie van circa 5%. Het samengestelde pessimistische scenario resulteert in een residuele grondwaarde van € 600.658 negatief, hetgeen illustreert dat de exploitatie bij een cumulatie van tegenvallers op meerdere parameters niet langer sluitend is. Het samengestelde optimistische scenario resulteert in een residuele grondwaarde van € 7.234.438. Dat de enkelvoudige afwijkingen afzonderlijk tot een positieve uitkomst leiden, terwijl de combinatie van meerdere ongunstige afwijkingen tot een negatieve uitkomst leidt, illustreert de gevoeligheid van de residuele waarde voor een cumulatie van tegenvallers. Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 70 van 92 Taxateur acht de in de basisberekening gehanteerde parameters marktconform en passend bij de kenmerken van de ontwikkeling.
De residuele uitkomst van € 3.659.310, na toepassing van de correctie van circa 5% voor onvoorziene kosten en afwijkingen ten opzichte van de gehanteerde ramingen, wordt op basis van de uitgevoerde gevoeligheidsbeoordeling als aannemelijk beschouwd. De volledige gevoeligheidsanalyse, inclusief de individuele en samengestelde scenario's, is opgenomen in het taxatiedossier. 6.4.2.6 Conclusie De complexwaarde van het exploitatiegebied bedraagt op basis van de residuele methode € 3.659.310, ofwel € 448 per m² bruto plangebied. Conform het egalisatiebeginsel geldt deze waarde per m² gelijkelijk voor alle gronden binnen het exploitatiegebied, ongeacht hun uiteindelijke bestemming binnen het plan. Deze uitkomst vormt de basis voor de in paragraaf 6.6 op te nemen afweging tussen werkelijke waarde en complexwaarde per eigendom, waarbij per eigendom de hoogste van beide waarden als grondslag voor de inbrengwaarde dient. De volledige residuele uitwerking is opgenomen in bijlage 5 bij dit rapport. 6.5 Waardering Gebruikswaarde 6.5.1 Eigendom gerechtigde 1 6.5.1.1 Eigendom 1.1 Mierloseweg 26, 5666 KA Geldrop Bij de waardering is aansluiting gezocht bij referentietransacties van vergelijkbare woonobjecten, uitgaande van het feitelijke gebruik als woning. Verschillen in objectkenmerken, ligging en eventuele planologische beperkingen zijn in de waardering verdisconteerd.
Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 71 van 92 Bron: Brainbay rapport De WOZ-waarde per 1 januari 2025 bedraagt € 480.000,--. Een indicatieve marktwaardetoets op basis van de NVM-taxatietool leidt tot een waarde van afgerond € 500.000,-- op waardepeildatum. Gelet op het voorgaande acht taxateur een gebruikswaarde van € 500.000,-- per waardepeildatum marktconform en verdedigbaar. 6.5.1.2 Eigendom 1.2 Mierloseweg 24, 5666 KA Geldrop Bij de waardering is aansluiting gezocht bij referentietransacties van vergelijkbare woonobjecten, uitgaande van het feitelijke gebruik als woning. Verschillen in objectkenmerken, ligging en eventuele planologische beperkingen zijn in de waardering verdisconteerd.
Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 72 van 92 Bron: Brainbay rapport De WOZ-waarde per 1 januari 2025 bedraagt € 505.000,--. Een indicatieve marktwaardetoets op basis van de NVM-taxatietool leidt tot een waarde van afgerond € 545.000,-- op waardepeildatum. Gelet op het voorgaande acht taxateur een gebruikswaarde van € 545.000,-- per waardepeildatum marktconform en verdedigbaar. 6.5.1.3 Eigendom 1.3 Mierloseweg 22 en 22A, 5666 KA Geldrop Voor de waardering van het object gelegen aan de Mierloseweg 22 en 22A te Geldrop heeft taxateur gebruik gemaakt van de comparatieve methode om te komen tot een markthuurwaarde en vervolgens is gebruik gemaakt van de inkomstenbenadering in de vorm van de BAR/NAR methode en de discounted cashflow methode. De keuze marktwaarde is gebaseerd op de BAR/NAR methode, waarbij de DCF-methode is gebruikt als toetsing.
Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 73 van 92 Voor het bepalen van de markthuurwaarde van de bedrijfsruimte Mierloseweg 22 heeft taxateur gebruik gemaakt van de navolgende referenties: Referentie 1 — Mgr. Bannenberglaan 38, Waalre € 200/m²/jr | 125 m² | bouwjaar 2001 | energielabel B | woonwijk | looptijd 100 maanden Dit object is aanzienlijk jonger dan het getaxeerde object, heeft een goed energielabel en bevindt zich eveneens in een woonwijkomgeving. De onderhoudsstaat is goed. De oppervlakte is vergelijkbaar met het kleinere deel van het getaxeerde object. De contractduur van ruim acht jaar suggereert een stabiele huurder, wat gebruikelijk is in de maatschappelijke sector. Ten opzichte van het getaxeerde object scoort deze referentie beter op bouwjaar, duurzaamheid en bouwkundige kwaliteit. De huurprijs van € 200/m²/jr is daarmee op zijn minst aan de bovenkant van wat voor het getaxeerde object verdedigbaar is. Referentie 2 — De Bengele 7, Nederweert € 100/m²/jr | 1.000 m² | bouwjaar 2005 | energielabel A | looptijd 24 maanden Deze referentie betreft een aanzienlijk groter object van hogere bouwkwaliteit met een uitstekend energielabel. De huurprijs van € 100/m²/jr ligt relatief laag, wat verklaard kan worden door de schaalgrootte
Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 74 van 92 (eenheidsprijs daalt bij grotere oppervlakten), de kortere huurlooptijd en mogelijk het specifieke gebruik als zorginstelling. De uitstraling op de foto suggereert een modern, doelmatig gebouw met eigen parkeerterrein. Ten opzichte van het getaxeerde object heeft deze referentie duidelijke voordelen op nagenoeg alle beoordelingscriteria, maar de huurprijs wordt gedrukt door het formaat. Als ondergrens is deze referentie minder bruikbaar voor het kleinere getaxeerde object. Referentie 3 — Kerkstraat 8A, Vorstenbosch € 102/m²/jr (omgerekend uit € 750/mnd) | 88 m² | bouwjaar 2011–2020 | energielabel A | looptijd 12 maanden Een kleinschalig, recent gebouwd object in uitstekende staat, met de hoogste bouwkundige kwaliteit van de vier referenties. De oppervlakte is vergelijkbaar met het kleinere deel van het getaxeerde complex. De huurprijs is ondanks de goede kwaliteit relatief bescheiden, wat samenhangt met de ligging in een kleine kern (Vorstenbosch) met een beperkter marktbereik. Ten opzichte van het getaxeerde object in Geldrop — een grotere stedelijke omgeving — is de locatiekwaliteit niet evident beter. Op bouwkundige kwaliteit en duurzaamheid scoort deze referentie echter duidelijk hoger.
De huurprijs van circa € 102/m²/jr geeft een indicatie van de onderkant van het marktbereik voor kleinschalig maatschappelijk vastgoed. Referentie 4 — Land van Ravensteinstraat 1A, Uden € 152/m²/jr | 118 m² (plus 132 m² overig) | bouwjaar 1985 | energielabel D | woonwijk | looptijd 36 maanden Dit is de meest vergelijkbare referentie, zowel qua bouwjaar als qua uitstraling. Het betreft eveneens een ouder object in een woonwijkomgeving met een matig energielabel. De huurprijs bedraagt € 152/m²/jr. Het object scoort op bouwjaar en energielabel vergelijkbaar of iets beter dan het getaxeerde object (1985 versus 1960; label D versus geen label). De onderhoudsstaat is goed, terwijl bij het getaxeerde object sprake is van een mindere afwerking en enkele onderhoudsaspecten. De aanwezigheid van een energielabel — ook al is dat D — geeft huurders en verhuurders enig kader; het ontbreken daarvan bij het getaxeerde object is een bijkomend nadeel, daarnaast wordt verwacht, dat het label nog lager ligt dan label D. Conclusie markthuur bedrijfsgedeelte Mierloseweg 22 Op basis van de vier referenties beweegt de huurprijs voor vergelijkbaar maatschappelijk vastgoed en kleinschalige bedrijfsruimte in Noord-Brabant zich in een bandbreedte van circa € 100 tot € 200 per m² per jaar.
De hogere waarden zijn toe te schrijven aan martdynamiek, recente bouwkwaliteit, gunstige energielabels en doelmatige indelingen. De lagere waarden hangen samen met schaalgrootte of specifieke marktomstandigheden. Het getaxeerde object onderscheidt zich negatief op de volgende punten: het bouwjaar (1960) is het oudste van de vergelijkingsset, er is geen energielabel beschikbaar, de indeling is sterk toegesneden op praktijkgebruik en daardoor minder flexibel inzetbaar, de parkeergelegenheid is beperkt . Positief is daarentegen de zichtlocatie aan een kruispunt in Geldrop, een gemeente met voldoende marktomvang. Referentie 4 (Uden, € 152/m²/jr) is het meest vergelijkbaar en vormt daarmee het meest directe aanknopingspunt. Gelet op het oudere bouwjaar, het ontbreken van een energielabel (en verwacht laag label) en de functionele beperkingen van het getaxeerde object ten opzichte van die referentie, is een correctie naar beneden gerechtvaardigd. Een markthuur van circa € 115 tot € 135 per m² per jaar is, op basis van het voorgaande, verdedigbaar voor het bedrijfsgedeelte van Mierloseweg 22 te Geldrop. Binnen de gehanteerde bandbreedte kiest taxateur voor het midden, aangezien geen sprake is van een optimale indeling van het object. De markthuur wordt vastgesteld op € 125 per m² per jaar.
Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 75 van 92 De ruimte die door de rechthebbende wordt aangeduid als Mierloseweg 24A maakt geen onderdeel uit van de gemeentelijke basisadministratie en heeft geen eigen BAG-registratie. Het betreft een deel van het pand op hetzelfde kadastraal perceel als Mierloseweg 22, dat bij opname afzonderlijk in gebruik bleek te zijn en niet binnendoor bereikbaar is vanuit het overige gedeelte. De aanduiding 24A is door de rechthebbende zelf gehanteerd. Nu een formele nummeringsgrondslag ontbreekt, is dit gedeelte in de taxatie meegenomen als onderdeel van het kadastraal object Mierloseweg 22, waarbij de afzonderlijke functionaliteit en bereikbaarheid bij de waardering in aanmerking zijn genomen. Taxateur heeft de ruimte eveneens beschouwd als praktijkruimte en de begane grond gewaardeerd op € 125 per m² per jaar. De daarbij behorende zolderruimte is gewaardeerd op € 40 per m² per jaar, vanwege de beperkte functionaliteit door de geringe verdiepingshoogte en de beperkte bereikbaarheid. Opbouw totale jaarhuur: Voor een raming van de exploitatielasten is gebruikt gemaakt van de gegevens van Koeter 2024, type WT 63, een vrijstaand pand, typologie wijkt af (patiobungalow), echter gezien groot plat dak oppervlak qua onderhoud goed vergelijkbaar met gewaardeerd pand.
Voor zijn gemeentelijke heffingen geraamd op basis van een geschatte WOZ-waarde van kapitalisatiefactor 11 x de markthuur. Resulterend in een opgave van de exploitatiekosten als volgt: Dit resulteert in een netto huurwaarde van: Onderbouwing rendementsopbouw Als basis voor de rendementsopbouw is het gemiddelde effectieve rendement op 10-jarige Nederlandse staatsobligaties gehanteerd van 2,80%. Dit vormt de risicovrije voet waarop de vastgoed specifieke opslagen worden bepaald. De opslag voor de beleggingscategorie vastgoed bedraagt 2,00%. Vastgoed als beleggingscategorie kent ten opzichte van staatsobligaties een hogere illiquiditeit, hogere transactiekosten en een minder homogene markt. Voor commercieel en maatschappelijk vastgoed in de secundaire markt is een opslag in deze orde van grootte marktconform, mede gelet op de beperkte verhandelbaarheid en de relatief kleine beleggersmarkt voor dit type object. De opslag voor het type object bedraagt 0,75%. Het betreft een kleinschalig object uit 1960 zonder energielabel, met een indeling die sterk is toegesneden op praktijkgebruik en daardoor beperkt courant is. De technische staat en het verwachte energielabel liggen naar verwachting onder label D, wat de exploitatierisico's voor een toekomstige huurder vergroot en de verhuurbaarheid bij mutatie bemoeilijkt.
Dit rechtvaardigt een opslag boven het gemiddelde voor de categorie bedrijfsruimte. De opslag voor de locatie bedraagt 0,75%. Geldrop is een gemeente met voldoende marktomvang en de locatie betreft een zichtlocatie aan een kruispunt, wat positief is. Tegelijkertijd is de beleggersmarkt voor dit type object in Geldrop beperkt, is de omgeving overwegend residentieel van aard en ontbreekt een directe concentratie van vergelijkbare gebruikers. Per saldo is een beperkte locatieopslag gerechtvaardigd.
Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 76 van 92 Dit resulteert in een NAR van 6,30%. Onderbouwing disconteringsvoet De disconteringsvoet wordt bepaald door op de NAR twee aanvullende opslagen toe te passen die betrekking hebben op de dynamiek van de cashflowprognose in de DCF-berekening. De opslag voor de beleggingscategorie binnen de DCF-context bedraagt 0,75%. In een DCF-berekening worden toekomstige kasstromen over een exploitatieperiode verdisconteerd. Ten opzichte van een enkelvoudige BAR-benadering introduceert dit aanvullend risico, omdat afwijkingen in huurontwikkeling, leegstand en kostenontwikkeling over de looptijd worden meegenomen. Voor een object met beperkte courante verhuurbaarheid weegt dit risico zwaarder dan voor een object met een brede huurdersbasis. De opslag voor het gewenste rendement van de belegger bedraagt eveneens 0,75%. Een marktconforme belegger zal voor een object als dit — gezien de omvang, de technische staat en de beperkte liquiditeit van de beleggersmarkt — een rendementspremie verlangen boven de BAR. Dit weerspiegelt het specifieke risico dat aan een individuele belegging kleeft ten opzichte van een spreidbaar vastgoedportefeuillerisico. Dit resulteert in een disconteringsvoet van 7,80%.
Onderbouwing exit yield De exit yield reflecteert het rendement waartegen het object aan het einde van de DCF-periode wordt uitgepond. Omdat op dat moment sprake is van een verder verouderd object, wordt de NAR verhoogd met twee opslagen voor veroudering. De opslag voor technische veroudering bedraagt 0,50%. Het object is reeds gebouwd in 1960 en heeft op de waardepeildatum al een aanzienlijke technische leeftijd. In de berekening is geen rekening gehouden met tussentijdse investeringen, waardoor aan het einde van de exploitatieperiode een verdere verslechtering van de technische staat wordt verondersteld. Een marktconforme belegger zal bij uitponden een hoger aanvangsrendement eisen om dit resterende technische risico te compenseren. De opslag voor economische veroudering bedraagt eveneens 0,50%. Naast technische slijtage speelt economische veroudering een rol: de courantheid van het object op de uitponding datum is onzeker, mede gelet op de verwachte aanscherping van energieprestatie-eisen voor verhuurbare bedrijfsruimte. Dit vergroot het risico op leegstand of noodzakelijke investeringen bij mutatie op termijn. Dit resulteert in een exit yield van 7,30%. Er zijn geen verdere correcties doorgevoerd. Het pand is weliswaar leeg, maar is gebruikt in een eigenaar/gebruiker situatie, hierdoor vindt geen correctie voor (mutatie/aanvangs) leegstand plaats.
Taxateur heeft bij de waardering deze situatie aangehouden. Voor de zelfstandige bovenwoning (niet kadastraal gesplitst) heeft taxateur een overige waarde (leegwaarde) opgenomen van € 365.000,-- k.k. Taxateur heeft de bovenwoning vergeleken met:
Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 77 van 92 Bron referenties en geïndexeerde koopsom: brainbay. Hierbij heeft taxateur in overweging genomen, dat de bovenwoning aan de Mierloseweg 22 A niet kadastraal gesplitst is. De woning heeft een beperkte doelmatigheid door een keuken op de begane grond en een woonkamer op de eerste verdieping. Buitenruimte mogelijk, maar is momenteel niet afgeschermd (geen hekwerk of voorziening op het platte dak). Voor verwervingskosten is een percentage transactiekosten aangehouden van 0,50% en overdrachtsbelasting 10,4%. Dit resulteert in een marktwaarde als volgt: BAR toetsing:
Uit de berekening blijkt een BAR theoretische huurinkomsten k.k. van 8,27%. Taxateur heeft voor toetsing kennis genomen van de navolgende beleggingstransacties: Koopsom | Transactie BAR | Beleggingstype datum De Tienden 38 | € 340.000,-- | 01-12-2025 | 6,62% | Bedrijfsruimte Nuenen Hulst 85 J Geldrop | € 393.000,-- | 15-08-2025 | 7,53% | Bedrijfsruimte Burg. Van Houtlaan | € 315.000,-- | 20-01-2026 | 9,52% | Bedrijfsruimte 144 Helmond Wolfstraat 76 | € 300.000,-- | 08-02-2023 | 9,55% | Kamerverhuur Helmond Ter Warden 34 | € 380.000,-- | 21-01-2026 | 4,74% | Verhuurd woonhuis Nuenen Nieuwendijk 18 | € 620.000,-- | 02-05-2025 | 5,36% | 3 zelfstandige, Geldrop | verhuurde appartementen De uit de referenties blijkende bandbreedte van 4,74% tot 9,55% omvat zowel bedrijfsruimte- als woonvastgoedreferenties. De drie bedrijfsruimtereferenties — met een BAR tussen 6,62% en 9,52% — vormen de meest directe vergelijkingsbasis. De uitkomst van 8,27% sluit daar goed op aan en bevestigt de marktconformiteit van de gehanteerde waardering. Voor de berekening is gebruik gemaakt van Flux taxatiesoftware. Het gehanteerde rekenmodel (fluX/TMI) gaat vanwege zuiverheid uit van halfjaar gemiddelden. Hierdoor ontstaan fractionele afwijkingen tussen de ingevoerde en in de berekening weergegeven cijfers. FluX/TMI is door een accountantskantoor voor wat betreft de juistheid van rekenmodel gecertificeerd.
Gezien de beoogde woonbestemming op de locatie, acht de taxateur het van belang om aanvullend te toetsen hoe de waarde van het object uitpakt op basis van een woonbestemming. Deze aanvullende toetsing biedt inzicht in de potentiële waardeverschillen en vormt een relevante aanvulling op de eerder uitgevoerde bedrijfsmatige waardering. In basis heeft het object de uitstraling van een woonhuis, echter is het object in de loop der tijd voorzien van diverse aanbouwen en ingericht en afgewerkt als praktijkruimte met laboratorium. Om het object bewoonbaar te maken als vrijstaand woonhuis, dient naast het realiseren van de benodigde voorzieningen en het samenvoegen tot één geheel ook een aanzienlijke verbetering in doelmatigheid doorgevoerd te worden. Nu is het object op de begane grond erg diep, waardoor indeling niet optimaal is, maar wat wel mogelijkheden geeft voor een gelijkvloerse bewoning. Maar in basis dient een behoorlijke verbouwing doorgevoerd te worden, waarbij naar verwachting een omgevingsvergunning nodig zal zijn. Taxateur heeft het gehele pand vergeleken met: Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan | 78 van 92 De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 79 van 92
Hertaxatie Inbrengwaarde exploitatieplan De Bleekvelden – Vak D & F te Geldrop-Mierlo 80 van 92 De modelmatig bepaalde woonwaarde van € 826.000 wijkt nauwelijks af van de primaire waardering van € 825.000 kosten koper. De woonbenadering bevestigt daarmee de via de inkomstenbenadering bepaalde gebruikswaarde. De gebruikswaarde van het object wordt vastgesteld op € 825.000 kosten koper. 6.5.1.4 Eigendom 1.4 Openbaar groen met waterbergende functie en voetpad Taxateur baseert zich op het huidig gebruik als verkeer met berm- en groengrond met waterbergende functie en voetpad. Deze functie komt terug in het park, welke gerealiseerd gaat worden binnen dit exploitatiegebied. De betreffende percelen zijn ingericht als voetpad, berm en openbaar groen met waterbergende functie. Deze gronden vervullen reeds een duurzame publieke functie en blijven ook na realisatie van de voorgenomen infrastructurele werken onderdeel uitmaken van de openbare ruimte. Gelet op het openbare karakter, de blijvende publieke functie en het ontbreken van een zelfstandige markt voor deze gronden, wordt aangesloten bij een symbolische waarde. De symbolische waarde weerspiegelt het feit dat de gronden wel onderdeel uitmaken van de waardering, maar geen zelfstandige economische waarde vertegenwoordigen. De symbolische waarde wordt, aansluitend bij het taxatierapport van 2023, vastgesteld op € 1,50 per m².
Oppervlakte 573 m² | à | € 1,50 | € | 859,50 Symbolische waarde | € | 859,50 Binnen dit eigendom wordt vervolgens onderscheid gemaakt tussen twee deelgebieden, op basis van de toekomstige bestemming die de gronden binnen de exploitatie krijgen. Een oppervlakte van 287 m² houdt de hierboven beschreven bestemming (verkeer/berm/openbaar groen) en blijft derhalve tegen de symbolische waarde van € 1,50 per m² gewaardeerd: Oppervlakte 287 m² | à | € 1,50 | € 430,50 Het overige deel, groot 286 m², wordt uitgeefbaar ten behoeve van woningbouw. Voor dit deel is de symbolische waarde niet de relevante maatstaf; de waarde wordt betrokken bij de afweging van de complexwaarde in paragraaf 6.6 en wordt hier niet afzonderlijk gewaardeerd. 6.5.2 | Eigendom gerechtigde 2 Ten aanzien van de afzonderlijk overgedragen tuin-/erfgrond is taxateur uitgegaan van de bijdrage die deze gronden leveren aan het gebruik en genot van het aangrenzende woonobject. Daarbij is in aanmerking genomen dat geen sprake is van een zelfstandige bouwtitel of zelfstandige ontwikkelmogelijkheid. De waardering is benaderd door vergelijking van de indicatieve marktwaarde van het woonobject inclusief de betreffende tuin-/erfgrond met de indicatieve marktwaarde van het woonobject exclusief deze gronden.
Hierbij is gebruikgemaakt van de Brainbay-taxatietool, waarbij rekening is gehouden met de omvang van het perceel, de situering van de tuin en de bijdrage aan het gebruiksgenot van het woonobject. De drie afzonderlijk overgedragen tuin-/erfpercelen van gerechtigde 2 zijn: Geldrop F | 3261 | Hyp4 91105/145 0.00.95 ha | 0.00.95 ha Geldrop F | 3259 | Hyp4 91102/40 | 0.00.85 ha | 0.00.85 ha Geldrop F | 2257 | Hyp4 90878/20 | 0.01.65 ha | 0.01.65 ha 6.5.2.1 | Eigendom 2.1 tuin gelegen achter de woning aan de Mierloseweg 26 De waardering is benaderd door vergelijking van de indicatieve marktwaarde van het woonobject inclusief de betreffende tuin-/erfgrond met de in paragraaf 6.5.1 vastgestelde gebruikswaarde van het woonobject exclusief deze gronden. Hierbij is gebruikgemaakt van de Brainbay module Modelwaarde Taxatie, waarbij twee berekeningen zijn uitgevoerd: één op basis van het kleinere perceeloppervlak zoals gehanteerd bij de waardering onder paragraaf 6.5.1 en één op basis van het grotere perceeloppervlak inclusief de betreffende tuin-/erfgrond. Het waardeverschil tussen beide uitkomsten wordt aangemerkt als de bijdrage van de betreffende gronden aan de gebruikswaarde van het woonobject. De rapportages van beide berekeningen zijn opgenomen in het taxatiedossier.