Algemene beschouwingen SAMEN MPB 2023-2026.docx

Voorzitter, Dank voor deze Meerjarenprogrammabegroting. Een begroting in dezelfde stijl als het doelstellingakkoord, op hoofdlijnen dus. En daarmee is meteen al heel veel gezegd: De algemene conclusie die wij trekken van dit stuk is dat we totaal niet de mogelijkheid hebben om echt te meten of de doelen behaald zijn. Het een wordt verminderd, het ander wordt vergroot, het volgende punt laat een afname zien. Maar ten opzichte van wat? Ik noem een voorbeeld: De weerbaarheid van risicogroepen tegen ondermijning is vergroot, waardoor er minder sprake is van georganiseerde criminaliteit. Dat klinkt natuurlijk geweldig! Maar hoeveel georganiseerde criminaliteit is er nu? Hoe meten we dat? En hoe meten we of de weerbaarheid vergroot is? Overigens zal de enorme toename van het aantal mensen die onder de armoedegrens leven niet bijdragen aan het verminderen van de georganiseerde criminaliteit. Maar soms doen we ook gewoon letterlijk niks en denken we met een meting het probleem opgelost te hebben. Zo willen we de waardering van inwoners van de bewegingsvoorzieningen in wijken gemiddeld op een 8 krijgen. Wat gaan we daarvoor doen? Beschreven staat dat er in 2023 een nulmeting uitvoeren hoe inwoners de bewegingsvoorzieningen in wijken waarderen en 2 jaar later gaan we een meting uitvoeren hoe inwoners de bewegingsvoorzieningen in wijken waarderen.

Pas dan gaan we mogelijk de inzet bijstellen. Maar weten we na de eerste meting ook al niet of we de 8 al hebben bereikt? Na het doelstellingenakkoord op hoofdlijnen hebben we nu ook een meerjarenprogrammabegroting op hoofdlijnen en missen we ook nu de smartformuleringen. Op ieder onderwerp werken we aan co-creatie, maar wat we daar dan echt voor gaan doen? Dat ontbreekt in het verhaal. Wat ook ontbreekt is wat we gaan doen met al die onderwerpen die we gaan onderzoeken of verwerken. Krijgt de raad daar terugkoppeling op? En hoe gaat dat gebeuren? In veel gevallen staat er namelijk niets beschreven over opvolging. We zijn blij dat we eindelijk wijkontwikkelingsplannen gaan krijgen in een vorm die past bij de wijk. De afgelopen jaren hebben we heel vaak de discussie gevoerd dat iedere wijk een wijkontwikkelingsplan moest krijgen en de nadruk lag vanuit de coalitiepartijen steeds op de kwantiteit. Gelukkig wordt nu eindelijk ingezien dat een wijkontwikkelingsplan voor de Coevering er echt heel anders uit komt te zien dan voor bijvoorbeeld Genoenhuis. Hopelijk verschuift de aandacht in de ontwikkelingsplannen wel meer van ruimtelijke inhoud naar de sociale samenhang. En die ruimtelijke vraagstukken, ach die komen toch wel naar voren als we in de gemeente maar laten zien dat we de houding aannemen van: Ja, tenzij, in plaats van nee.

Overigens staat er in het stuk ja, mits… en dat is toch net weer een ander uitgangspunt en in onze ogen open een stuk minder meewerkend dan ja, tenzij. In de afgelopen weken heeft de gemeente laten zien hoe ze integraal kan werken. We hebben daarvan gisteren het resultaat mogen zien. Sporthal de Weijer is omgetoverd tot een noodopvang voor vluchtelingen. Door de juiste mensen in te zetten en aan elkaar te koppelen en door ze mogelijkheden te geven om met ideeën te komen en om stappen

vooruit te zetten hebben de vluchtelingen een noodopvang waar we trots op mogen zijn. Natuurlijk hebben we onze gedachten bij de manier van opvang, het slepen van mensen van hot naar her is niet de weg die wij voor staan, maar wat fijn dat deze mensen even niet achterom hoeven te kijken. Als het dan gaat om de ambtelijke organisatie zijn we blij te lezen dat er een continue meting van medewerkersbetrokkenheid- en bevlogenheid plaatsvindt. Hopelijk is dat ook echt zo. Het torenhoge ziekteverzuim is namelijk geen goed signaal. Er is ooit afgesproken dat bij het vertrek van ambtenaren een exitgesprek gehouden wordt. Helaas zijn er teveel voorbeelden waarbij dat helaas niet gebeurd is. We willen vragen om dat toch echt te doen en in te zetten op het behouden van de mensen die voor de gemeente van grote waarde zijn. Bij het vaststellen van het doelstellingenakkoord hebben we aangegeven dat we, op het gebied van inclusie, graag wat meer doelgroepen genoemd wilden zien dan alleen de Covidpatiënten. We hebben toen ook uitgesproken dat het onderwerp wat ons betreft een hogere prioriteit zou mogen krijgen. Dat is inmiddels gelukt en we zijn dan ook heel blij dat er inmiddels volop gewerkt wordt aan een inclusieagenda.

Kleine toevoeging nog voor de wethouder, aan tafel zitten niet alleen mensen met een beperking, maar ook mensen die net even anders zijn, of die bijvoorbeeld wat minder te verteren hebben. Hoe dan ook zijn we erg blij dat we een ambtenaar en een wethouder hebben die niet gaan zitten wachten met actie tot het stuk klaar is, dus komende dinsdag wordt door de wethouder de regenboogvlag gehesen tijdens coming out day. Gelukkig gaan we ook dingen doen die we al deden, we noemen als voorbeeld het platform Voor Elkaar Geldrop-Mierlo waar we uitvoering aan gaan geven in 2023. In 2011 was Geldrop-Mierlo de eerste gemeente waar we een platform als dit startten en in 2016 heeft het zelfs de naam Voor Elkaar gekregen. Dus wat er in 2023 precies gaat gebeuren? Geen idee, maar misschien goed om de site een extra impuls te geven zodat nog meer mensen het kunnen vinden. Uiteraard hadden we ook kunnen zeggen dat we dit initiatief continueren maar dat terzijde. Om de handhaving op een adequatere manier uit te kunnen voeren wordt er extern ingehuurd.

Prima natuurlijk, maar is dat voldoende? Betekent dat dan ook dat er bijvoorbeeld meer gehandhaafd kan worden op illegale feestjes in wijkhuizen en sportkantines? Of wordt het tijd om, zeker gezien het afnemend aantal horecagelegenheden waar een feestje gevierd kan worden, toch eens te kijken naar het verruimen van de mogelijkheden? Wat we in ieder geval erg belangrijk vinden is dat we niet met 2 maten meten. Als de ene horecaondernemer geen terras op de stoep mag zetten in verband met de doorgang, dan mag de ander dat natuurlijk ook niet. Al vaak is er aangegeven dat de regelingen voor minima slecht gebruikt worden en dat dat een slechte zaak is, maar er wordt niet al te veel aan gedaan. We leven in een maatschappij waarin we de behoefte hebben om alles te controleren. Als iemand een kwijtschelding aan wil vragen moet ie dat aantonen en geloof mij, dat is nog niet zo eenvoudig. Ik kijk wel eens mee met mensen die de formulieren in moeten vullen op de website. Pffft, daar wordt je echt niet gelukkig van. Als we die controledrang iets zouden laten varen en de formulieren een stuk zouden vereenvoudigen zou er echt meer gebruik van gemaakt worden. Mensen hebben vaak geen idee wat kan en wat niet, omdat ze echt niet begrijpen wat er van hen gevraagd wordt.

SAMEN vraagt zich overigens nog wel hardop af of het een heroverweging waard is om de bijzondere bijstand en individuele inkomenstoeslag ook bij Senzer te gaan beleggen in plaats van dat in eigen beheer te houden. Het kan een voordeel zijn, omdat klanten al in beeld zijn bij Senzer en hierdoor makkelijker geschakeld kan worden. De uitvoering van de algemene bijstand en individuele studietoeslag zijn wel dingen die bij Senzer liggen. Geldrop-Mierlo is een sociale gemeente, een gemeente met hart. Maar helaas zijn er wel wat punten die op het moment achterblijven. Het Plusteam heeft nog steeds een te hoge caseload en dus te lange wachttijden, ook bij het CMD is nog veel te doen op dat gebied. Het Ja tenzij is inmiddels, zo lijkt het, te zijn vervangen door Ja mits. De woningen die we het hardst nodig hebben bouwen zo het laatst. Er wordt al enkele jaren heel hard geroepen om betaalbare woningen en we zien echt helemaal niks komen.

En als we dan eindelijk in gaan zetten op die betaalbare woningen, doen we dat dan voor onze eigen inwoners aangezien dat wettelijk nu mogelijk is? Willen we een sociale gemeente zijn voor onze inwoners of willen we een forensengemeente zijn om met onze grote broertjes mee te willen doen? Op veel gebieden laat de capaciteitsbegroting zien dat we meer mensen nodig hebben, en als we dan ook nog het ziekteverzuim meenemen, dan blijken dat er nog meer te zijn. Hopelijk zijn die in deze tijd ook te vinden, want het wordt tijd dat we aan de gang gaan en soms iets minder onderzoeken en verkennen, met name op het gebied van wonen willen we nu toch echt eens actie gaan zien!