Algemene beschouwingen D66 MPB 2023-2026.docx

Algemene beschouwingen D66 MPB 2023-2026

Algemeen Voorzitter, Dank voor de presentatie van de begroting voor het jaar 2023, dit jaar voor het eerst gekoppeld aan een strategie voor de bestuursperiode tot en met 2026. Op financieel gebied staan we er aan het begin van deze raadsperiode gunstig voor. Dat is de afgelopen jaren wel eens anders geweest. Dat is gunstig nieuws in een periode die gekenmerkt wordt door verschillende crises, die onze inwoners raken, zoals: tekort aan woningen, de stijgende energieprijzen, de klimaatcrisis, de zorgsector, tekort aan personeel in veel sectoren, gevolgen van de coronacrisis en zo zijn er nog wel meer. Naar onze mening is het terecht dat het college een soort “winstwaarschuwing” afgeeft bij de vertaling van beleid naar geld. Voor de actualisatie van bestemmingsplannen en voor de financiële problemen bij inwoners, bedrijven en verenigingen wil het college eerst nog onderzoek doen, voordat er cijfers worden opgenomen. Wat ons betreft hadden hiervoor best alvast bedragen in het activiteitenplan mogen worden opgenomen. Dat zou ook beter gepast hebben bij het doelstellingenakkoord dat spreekt over “daadkracht”, “handen uit de mouwen” en “aan de slag”. Ik kom hier zo nog op terug. Nieuw is ook de strategie 2023-2026 die we tegelijk met de begroting vaststellen. We zijn het met het college eens dat het beter is vanaf volgend jaar deze strategie nota te koppelen aan de kadernota.

Wat ons betreft mogen de doelen nog concreter, specifieker en meetbaarder worden geformuleerd. In deze algemene beschouwingen wil onze fractie ingaan op 6 belangrijke onderwerpen: 1. Woningbouw In het doelstellingenakkoord wordt aangekondigd dat er een masterplan woningbouw komt in 2022. Hoe staat het daarmee? We begrijpen dat een zekere planmatigheid nodig is, maar hoe zorgen we ervoor dat er een versnelling komt in het bouwen van woningen. Voor de Woningbouwimpuls wordt uitgesproken dat we de komende 4 jaar 200 woningen gaan bouwen. Maar er staat nergens waar de overige 300 woningen van de in het doelstellingenakkoord genoemde 500 te realiseren woningen moeten komen. We vragen ons echt af of het college de urgentie van het woningprobleem wel onder ogen ziet. U slaat echt de plank mis door in de plannen voor 2023 op te nemen dat we gaan uitwerken hoe we moeten omgaan met tijdelijke flexibele woonvormen en hoe dit te integreren in het streefbeeld. Daadkracht betekent voor ons: wijs enkele locaties aan voor tijdelijke woningen en zorg dat ze er bij wijze van spreken binnen een half jaar staan.

Algemene beschouwingen D66 MPB 2023-2026

2. Gebiedsgericht werken De prioriteit wordt nu gelegd bij De Coevering en hiervoor wordt volgend jaar €300K uitgetrokken. We hebben hierover 2 vragen: a. Waarom moet juist voor deze wijk de gemeentelijke formatie met 3,23 fte worden uitgebreid? b. Hoe verhoudt zich deze investering tot eerdere wijkontwikkelingsplannen in Braakhuizen-Zuid, Skandia-Hulst en Mierlo Oost? Hoe wordt er vervolg gegeven aan deze plannen? 3. Duurzaamheid, natuur en milieu Hier worden wel 25 doelen geformuleerd. Is dat wel realistisch? We missen echter 2 heel belangrijke elementen: a. Onze ambitie is toch om in 2040 (uiterlijk 2050) energieneutraal te zijn? Het komt echter niet voor in de begroting en strategie. Hoe staat het met deze ambitie? b. Wat is het college van plan om inwoners, bedrijven en organisaties te ondersteunen bij de problemen die er zijn als gevolg van de hoge energielasten? We zien in omliggende gemeenten een meer daadkrachtige aanpak. We zijn het niet eens met doelstelling om bij de afvalstoffenheffing de vaste kosten te laten dekken door het vast tarief en de variabele kosten door het variabel tarief. Dat zorgt ervoor dat er juist meer restafval zal worden aangeboden in plaats van minder. 4. Onderwijs, zorg en welzijn In de voorliggende stukken zien we de uitwerking van het IHP voor diverse basisscholen.

Er staat echter niets vermeld over het Strabrechtcollege en dan met name de bouw van een sportvoorziening. Onze fractie heeft eerder de suggestie gedaan om de huidige sporthal De Kievit (meer dan 50 jaar oud) te verplaatsen naar het Strabrechtcollege. Dit zal leiden tot een optimaal gebruik, ook in de avonden en weekenden, wat ook het Strabrechtcollege wil. Wat is de stand van zaken? Op gebied van zorg en welzijn heeft corona duidelijk zijn sporen achtergelaten. Mentale en psychische problemen raken vooral de kwetsbare groepen. In deze tijd van crises worden deze sterker zichtbaar. De noodzaak om via preventiemaatregelen de zorgkosten op termijn in de hand te houden is duidelijk. Initiatieven van het college ter bevordering van een vitale gemeenschap hebben dan ook onze steun.

Algemene beschouwingen D66 MPB 2023-2026

5. Mobiliteit De aandacht die D66 de afgelopen jaren hebben gevraagd voor dit onderdeel, zien we beloond. De passages zouden zomaar overgenomen kunnen zijn uit het D66 verkiezingsprogramma, zoals het inpassen van deelmobiliteit, de fiets op 1 in de bebouwde kom, een bushalte bij het NS station en autoluwe centra in Geldrop én Mierlo. Chapeau! 6. Financiën/P&C cyclus Net als vorig jaar zijn de resultaten van de septembercirculaire niet verwerkt in de begroting. Dat was in het verleden juist de reden om de begroting pas in oktober aan de raad aan te bieden. Gisteren ontvingen we de RIB over de septembercirculaire. We wachten het aangepaste raadsvoorstel af. Een raadsvoorstel is het juiste instrument om de schommelingen in de algemene uitkering aan de raad voor te leggen. Niet via een RIB. We hebben hierover nog 1 vraag: als we de septembercirculaire niet meenemen in de opstelling van de begroting, kan deze in de toekomst 2 weken eerder aan de raad worden gepresenteerd? Afronding Voorzitter, tot slot willen we nog enkele algemene kanttekeningen plaatsen. a. Het begrip co-creatie komt op 30 plaatsen terug in de begroting. Daarmee lijkt het wel een doel op zich geworden. U geeft aan dat dit een omslag is in de manier van werken betekent.

U vindt D66 aan uw zijde als we inwoners en organisaties meer eigen verantwoordelijkheid geven en hen in de samenwerking zien als gelijkwaardige partners. Praktisch gezien vertalen wij dit naar: minder bemoeizucht vanuit de gemeente. b. Dat brengt me op de 2e kanttekening: de voorgestelde uitbreiding van ruim 15fte. Wij vragen ons af of deze mensen wel voor handen zijn in deze krappe arbeidsmarkt. Of noopt het juist om kritischer te kijken naar het aanbrengen van meer focus in de plannen voor de komende jaren. c. Helaas geven de cijfers over de capaciteitsplanning ons geen inzicht in zaken die we NIET meer willen doen of minder belangrijk vinden. Wij vinden dat er meer balans moet zijn tussen plannen maken en deze uitvoeren. Er is veel uitbreiding van fte voor beleid, maar hoe staat het met die uitvoering? Er komen 22 programma’s aangekondigd waarlangs gewerkt gaat worden. Wanneer zijn deze programma’s gereed, hoe worden ze bemenst en aangestuurd? Het kost capaciteit.

Algemene beschouwingen D66 MPB 2023-2026

Ik wil afsluiten met de suggestie aan het college om binnen de vele ambities die er zijn vooral focus te houden op enkele prioriteiten, waarvan onze inwoners zullen zeggen: goed gedaan gemeente! En binnen de tijd!