Document · PDF

2025 Accountantsverslag Gemeente Geldrop-Mierlo3715038

Raadsvergadering 6 juli 2026, gemeente Geldrop-MierloBij agendapunt: Jaarstukken 2025 Geldrop-Mierlo (RV GM2026-3682877)5.395 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Accountantsverslag Geldrop-Mierlo

1 juni 2026 Eindhoven

Aanbiedingsbrief Gemeente Geldrop-Mierlo t.a.v. gemeenteraad De Meent 2 5664 GC Geldrop

Dit accountantsverslag bevat de belangrijkste bevindingen naar aanleiding van de jaareindecontrole. Waar mogelijk doen wij aanbevelingen gericht op verdere verbetering. Deze aspecten doen geen afbreuk aan ons oordeel omtrent de getrouwheid van de jaarrekening 2025.

Eindhoven, 1 juni 2026

Wij hebben dit verslag in concept besproken met de controller, gemeentesecretaris en wethouder financiën. Tevens wordt dit verslag toegelicht aan de leden van de auditcommissie op 29 juni 2026. Na deze bespreking zal het verslag definitief worden aangeboden aan de gemeenteraad.

Betreft: Accountantsverslag boekjaar 2025 Geachte leden van de raad,

Hierbij bieden wij u het accountantsverslag aan naar aanleiding van onze jaarrekeningcontrole 2025 van de Gemeente Geldrop-Mierlo. Onze opdracht is het controleren van de jaarrekening op het aspect getrouwheid. In het kader van onze opdracht hebben wij in oktober 2025 een interim controle uitgevoerd. De bevindingen hieruit zijn reeds in een separate management letter gerapporteerd.

Aansluitend hebben wij in april/mei 2026 de jaareindecontrole uitgevoerd. De jaareindecontrole is gericht op het vormen van een oordeel over de getrouwheid van de jaarrekening (inclusief de rechtmatigheidsverantwoording) in overeenstemming met de Nederlandse regels voor financiële verslaggeving en het vastgestelde normenkader.

Wij vertrouwen erop u middels onze rapportage voldoende geïnformeerd te hebben. Tot het geven van een nadere toelichting zijn wij uiteraard gaarne bereid. Wij danken de medewerkers van de gemeente en Dienst Dommelvallei voor de plezierige en constructieve samenwerking. Met vriendelijke groet, namens ons hele team,

T.M.M. van Lierop RA MSc Extern accountant

Inhoudsopgave 1. Samenvatting

2. Ons oordeel

3. Bevindingen jaarrekening 2025 1. Rechtmatigheid 2. Grondbedrijf 3. Woningbouwimpuls 4. Voorzieningen groot onderhoud 5. Jeugdhulp en WMO 6. Overige bevindingen

10 13 15 16 17 18

4. Overige aspecten

5. Bijlages 1. Tabel fouten en onzekerheden SiSa 2. Tabel fouten en onzekerheden TOZO

1. Samenvatting - oordeel Ons oordeel Onderwerp

Goedkeurend

Afkeurend

Anders

Toelichting

De jaarrekening 2025 geeft een getrouw beeld van de grootte en samenstelling van zowel de baten en lasten over 2025 als van het vermogen per 31 december 2025 in overeenstemming met het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV).

Wel bevindingen

Anders

Toelichting

Getrouw beeld

Onderwerp

Geen bevindingen

Wij hebben vastgesteld dat de rechtmatigheidsverantwoording zoals opgenomen in de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de financiële rechtmatigheid en is opgesteld in overeenstemming met de kadernota rechtmatigheid en het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV).

Rechtmatigheidsverantwoording

WNT verantwoording

SiSa-bijlage

Wij hebben vastgesteld dat binnen de WNT normen is gehandeld en dat de WNTverantwoording zoals opgenomen in de jaarrekening voldoet aan de daaraan te stellen eisen.

Wij hebben de SiSa-bijlage zoals opgenomen in de jaarrekening gecontroleerd met inachtneming van de Nota verwachtingen accountantscontrole 2025. Op grond hiervan melden wij dat geen fouten en/of onzekerheden zijn geconstateerd boven de voor de SiSa geldende rapporteringstoleranties.

1. Samenvatting – financiële analyse Financiële analyse 2025 Saldo baten en lasten voor mutatie reserves in k€ € 3.500 € 2.500 3.740

€ 1.500

2.914

De primaire begroting van gemeente Geldrop-Mierlo was sluitend. Gedurende het jaar is de begroting positief bijgesteld, vooral vanwege hogere rijksbijdragen. Voor een deel van de tussentijdse voordelen is door de gemeenteraad besloten dit toe te voegen aan de reserves. Dit leidt tot een bijgestelde begroting na mutatie reserves van € 3,3 mln positief. Het gerealiseerde saldo van baten en lasten bedraagt € 2,9 mln positief. Het eigen vermogen van de gemeente neemt per saldo toe met dit bedrag. Dit saldo valt € 0,8 mln negatiever uit dan begroot na wijziging.

€ 500 -€ 500

-255 Primaire begroting Begroting na wijziging Realisatie

Resultaat na mutatie reserves in k€

Het positieve resultaat van € 1,3 mln is als incidenteel aangemerkt. Dit betekent dat structureel niet met een dergelijk resultaat rekening gehouden wordt.

€ 4.000 € 3.000 € 2.000 € 1.000 €0

Op basis van de meerjarenbegroting zijn de boekjaren 2026 en 2027 sluitend. Voor boekjaar 2028 wordt een fors tekort verwacht. Daarin zijn de laatste ontwikkelingen rondom de zorgkosten nog niet verwerkt. Wij adviseren het structurele begrotingssaldo nauwgezet te monitoren.

3.315 87

Het gerealiseerde resultaat na mutatie reserves bedraagt € 1,3 mln positief, maar valt € 2,0 mln negatiever dan begroot na bijstelling. De belangrijkste afwijkingen betreffen: • Hogere kosten sociaal domein (jeugd & wmo) -/- € 1.050.000 (programma 1 de mens centraal) • Extra dotatie bestuurderspensioe -/- € 975.000 (programma 5 organisatie) • Diverse voor- en nadelen + € 25.000 (verschillende programma’s)

1.331

1. Samenvatting – financiële analyse Financiële analyse 2025 Eigen vermogen in € mln

Opbouw eigen vermogen in € mln €60

€ 60,0

3,25 € 40,0

47,6

47,8

51,6

48,7

€40

10,9

1,33 14,2

14,4

14,7

20,1

21,5

€20

€ 20,0

€-

2024

2025

Resultaat Algemene reserve overig Algemene reserve grondbedrijf Bestemmings reserve

Solvabiliteit in % van balanstotaal

Externe financiering in € mln

50,0%

€ 120 € 100

1,6

17,0

Vlottend

€ 80 € 60 € 40 € 20 €0

38,9% 39,5% 39,9% 39,9%

40,0% 30,0%

99,6

93,1

Vast

20,0% 10,0% 0,0%

27,9% 27,0% 25,0% 25,0% Gemiddelde in NL Geldrop-Mierlo

2022 2023 2024 2025 2024 2025 Het eigen vermogen van de gemeente neemt toe met € 2,9 mln en bedraagt € 51,6 mln eind 2025 als gevolg van het positieve resultaat voor reserves. De bestemmingsreserves nemen in 2025 toe. Dit komt met name door de toevoeging van een dekkingsreserve voor een parkeerterrein binnen de WBI (€ 0,9 mln). 2022

2023

2024

2025

De solvabiliteit van Geldrop-Mierlo (als kengetal voor de financiële positie) blijft gelijk ten opzichte van voorgaand jaar, maar ligt wel ruim onder het gemiddelde. De totale externe financiering is toegenomen naar € 110,1 mln. Dit hangt vooral samen met investeringen gerelateerd aan het grondbedrijf. In 2025 is een deel van de leningportefeuille geherfinancierd naar kortlopende leningen, aangezien hierbij het rentepercentage voordeliger is. Dit is passend binnen de wet- en regelgeving en het eigen treasurybeleid. Op basis van de paragraaf weerstandsvermogen is het weerstandsvermogen van de gemeente voldoende om de risico’s exclusief het grondbedrijf (€ 5,5 mln) af te dekken met vrij besteedbare reserves (€ 14,4 mln). De risico’s en het weerstandsvermogen ten aanzien van het grondbedrijf zijn verder uitgewerkt in paragraaf 3.2. Mede gezien de uitdaging om de begroting sluitend te krijgen, is monitoring van de reserve positie belangrijk. Uiteindelijk kunnen reserves ofwel worden ingezet ter dekking van tekorten en risico’s, ofwel ter dekking van nieuwe projecten.

2. Ons oordeel Onderwerp

Toelichting

Gehanteerde goedkeurings- en rapporteringstolerantie

Wij hebben de jaarrekeningcontrole 2025 uitgevoerd met inachtneming van de onderstaande toleranties gebaseerd op het controleprotocol. Indien de geconstateerde fouten en onzekerheden het bedrag van de goedkeuringstolerantie niet overschrijden kan in beginsel een goedkeurende controleverklaring worden afgegeven. Wij zijn hierbij uitgegaan van de werkelijke lasten conform de jaarrekening.

Controleverschillen

Grondslag

Omvang

Tolerantie

Fouten & onzekerheden

2% van de lasten exclusief dotatie reserves

€ 139.980.000

€ 2.800.000

Rapporteringstolerantie

€ 50.000

In de jaarrekening 2025 resteren onderstaande ongecorrigeerde controleverschillen en onzekerheden met betrekking tot de getrouwheid. Omdat het totaal aan controleverschillen onder de toleranties blijft, heeft dit geen effect op ons oordeel.

Omschrijving

Soort Afwijking

Richting

Omvang

Verwijzing

Vaststelling levering zorg

Onzekerheid

€ 745.000

3.5

Totaal getrouwheidsoordeel

€ 745.000

2. Ons oordeel Onderwerp

Toelichting

Jaarverslag verenigbaar

Wij hebben vastgesteld dat het jaarverslag overeenkomstig het BBV is opgesteld en, voor zover wij dat kunnen beoordelen, verenigbaar is met de jaarrekening. De programmaverantwoording hebben wij marginaal getoetst, wat zoveel betekent als het signaleren van mogelijke tegenstrijdigheden. De accountantscontrole omvat derhalve geen oordeel over de inhoudelijke juistheid en/of volledigheid van de informatieverstrekking opgenomen in de programmaverantwoording.

Schattingen

De opstelling van de jaarrekening vereist dat het college oordelen vormt en schattingen en veronderstellingen maakt die van invloed zijn op de toepassing van grondslagen en de gerapporteerde waarde van het vermogen en van de baten en lasten. De daadwerkelijke uitkomsten kunnen afwijken van deze schattingen. De schattingen en onderliggende veronderstellingen zijn in het kader van onze controleopdracht op aanvaardbaarheid beoordeeld. Hierbij hebben wij geen belangrijke tekortkomingen geconstateerd. In uw jaarrekening zijn de volgende belangrijke schattingen verwerkt: • De waardering van de grondexploitaties (zie bevinding 3.2 en 3.3) • De waardering van de voorzieningen groot onderhoud (zie bevinding 3.4) • De waardering van de overige voorzieningen, waaronder de personele voorzieningen • De inbaarheid van debiteuren en de getroffen voorziening voor dubieuze debiteurenposities

Verbonden partijen

In uw jaarrekening zijn diverse bijdragen aan verbonden partijen verwerkt. De (op basis van de financiële impact en risicoprofiel) belangrijkste verbonden partijen betreffen: • GR Senzer: bijdrage € 19,2 mln (inclusief doorbetaling BUIG- en participatiemiddelen) • GR Dienst Dommelvallei: bijdrage € 8,2 mln • GR Cure: bijdrage € 4,5 mln • Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost: bijdrage € 2,6 mln Bovengenoemde bedragen zijn verwerkt op basis van de (concept)jaarcijfers 2025 zoals opgeleverd door de verbonden partij. Wij stemmen in met de huidige verwerking in de jaarrekening. In dit verband wijzen wij u op het volgende: • De kosten voor de Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost gaan de komende jaren nog verder omhoog. Bovendien is daar beperkt weerstandsvermogen beschikbaar om hogere kosten en risico’s op te vangen. Wij adviseren dit goed te monitoren.

2. Ons oordeel Onderwerp

Toelichting

Interne beheersing

Op basis van onze werkzaamheden hebben wij geen significante tekortkomingen in de interne beheersing geconstateerd. In 2025 is een verbeterslag gemaakt in de uitvoering van de Verbijzonderde interne controle. In onze management letter hebben wij enkele aandachtspunten opgenomen voor de verdere verbetering van processen. De belangrijkste aandachtspunten van interne beheersing betreffen: • Naleving van het inkoopbeleid en de aanbestedingswetgeving. Uit de rechtmatigheidsanalyse blijkt dat diverse inkopen niet in lijn met de wetgeving tot stand zijn gekomen. • Verbetering van de processen jeugdzorg en WMO, waaronder met name de opgave voor het terugbrengen van de zorgkosten en het intern vaststellen van rechtmatige zorglevering. Op het gebied van personeel- en salarisverwerking is gebleken dat de reguliere financiële controles op de personeelskosten eind 2025 en begin 2026 niet konden worden uitgevoerd door een update in de applicatie. Er zijn geen materiele fouten geconstateerd en de grootste issues zijn inmiddels verholpen. Dit heeft intern de aandacht

SiSa-Bijlage

De SiSa-bijlage en bijbehorende stukken dienen door uw organisatie voor 15 juli a.s. elektronisch bij het CBS te worden aangeleverd. De verplichten tabellen voor fouten en onzekerheden die aangeleverd moeten worden bij het CBS zijn opgenomen achter in het verslag. Wij merken in positieve zin op dat de controle op deze SiSa regelingen ten opzichte van vorige jaren veel soepeler is verlopen en geven hiervoor een compliment aan de organisatie.

3.1 Rechtmatigheid Rechtmatigheid

Algemeen

Criteria

“ Onze controle verklaring

Met de rechtmatigheidsverantwoording legt het college van B&W verantwoording af over drie aspecten van de financiële rechtmatigheid. Hierbij wordt aangesloten bij de landelijke kaders (zoals de Kadernota rechtmatigheid) en de door de raad vastgestelde kaders, waaronder de financiële verordening en het (besluit bij het) controleprotocol inclusief het normenkader. Hierbij is rekening gehouden met een tolerantiegrens van 2% (zijnde € 2.800.000) en een rapporteringsgrens van € 50.000. Onze rol als accountant betreft het vaststellen dat eventuele rechtmatigheidsafwijkingen juist en volledig zijn opgenomen en toegelicht, rekening houdend met bovenstaande grenzen. Wij hebben hiervoor de uitkomsten van de Verbijzonderde Interne Controle (VIC) geïnspecteerd en de ingenomen standpunten getoetst. Het college is van mening dat in formele zin niet rechtmatig is gehandeld, vanwege overschrijdingen van lasten en afwijkingen van de aanbestedingsweg. Er is grotendeels wel binnen de kaders en het beleid van de raad gehandeld, waardoor de meeste begrotings”afwijkingen acceptabel zijn. Zie onderstaand Criteria

Gemelde afwijking

Waarvan niet acceptabel

Ons oordeel

Voorwaardencriterium

€ 708.000

Akkoord, zie toelichting volgende dia

Begrotingscriterium

€ 3.394.000

€ 422.000

Akkoord, zie toelichting volgende dia

Misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium

Akkoord

Totaal rechtmatigheidsoordeel

€ 4.102.000

€ 1.130.000

Ons inziens is bovenstaande tot stand gekomen binnen de spelregels en op getrouwe wijze weergegeven in de rechtmatigheidsverantwoording. Wij kunnen ons vinden in de argumentatie waarom de afwijkingen op het begrotingscriterium als acceptabel zijn benoemd. De bijbehorende toelichting, in de paragraaf begrotingsrechtmatigheid binnen de jaarrekening, geeft het gewenste inzicht.

3.1 Rechtmatigheid (vervolg) Rechtmatigheid (vervolg) Voorwaarden criterium

Ten aanzien van dit criterium zien de risico’s vooral toe op naleving van de aanbestedingswetgeving. Door de organisatie is een uitgebreide inkoopanalyse opgesteld waarbij is getoetst of is voldaan aan de aanbestedingswetgeving. Hieruit volgt een onrechtmatigheid ter grootte van € 708.000 die toeziet op een zestal inkooprelaties. Wij zijn het eens met de getrokken conclusies en de opgenomen toelichting in de paragraaf bedrijfsvoering. Wij merken verder vanuit deze inkoopanalyse de volgende zaken op: • Op oude contracten resteert een doorlopende onrechtmatigheid van € 433.000 op het gebied van grondverwerking, ongediertebestrijding en inhuur. Deze lasten lopen ook in 2026 nog grotendeels door en zullen dan opnieuw onrechtmatig zijn. • De nieuwe onrechtmatigheden (€ 275.000) zien vooral toe op huur en inzet van klein materieel. Zodra het juridisch mogelijk is, wordt deze opdracht opnieuw aanbesteed. De lasten zullen in 2026 nog doorlopen en opnieuw onrechtmatig zijn.

3.1 Rechtmatigheid (vervolg) Rechtmatigheid (vervolg) Begrotingscriterium

Voor dit criterium is aangesloten bij de Kadernota Rechtmatigheid 2025 (zie schema hiernaast), de financiële verordening en het aanvullend raadsbesluit genomen bij de vaststelling van het controleprotocol 2025. Op basis hiervan constateert het college per programma het volgende: • De lasten op programma 1 ‘De mens centraal’ zijn € 1,1 mln hoger dan begroot. Dit ziet met name toe op hogere jeugdzorg-kosten. Aangezien dit een open-einde regeling betreft, is dit acceptabel. • De lasten op programma 5 ‘Organisatie’ zijn € 1,8 mln hoger dan begroot. Dit komt voor € 974.000 door de aanvulling in de pensioenvoorziening vanwege de overgang naar het ABP. Deze extra kosten volgen uit de verslaggevingsregels en zijn daardoor acceptabel. De resterende hogere lasten bedragen worden gecompenseerd door lagere lasten en hogere baten • De overschrijding van investeringskredieten bedraagt € 422.000 en ziet vooral toe op de herinrichting Nieuwendijk en parkeerterrein Weverijmuseum. Deze zijn als niet-acceptabel aangemerkt. • Op de andere programma’s is sprake van een financieel voordeel. Melding van deze voordelen bij de jaarrekening is op basis van het aanvullend raadsbesluit tijdig en daarmee rechtmatig. Wij vinden de analyse van college B&W op dit onderdeel toereikend.

3.2 Grondbedrijf Grondexploitaties Bevinding Grond exploitaties

Geïnvesteerd vermogen in € mln

Het geïnvesteerde vermogen in de grondexploitaties (na aftrek van de voorziening) bedraagt

€ 35,0 € 30,0 € 25,0

12,0

€ 20,0

3,9

€ 15,0 € 10,0

4,6

Overig Bogardeind

16,2

14,4

-6,3

-5,9

2024

2025

€ 5,0 €€ -5,0

10,4

eind 2025 € 23,4 mln (2024: € 25,9 mln). De belangrijkste mutaties in 2025 betreffen: • Kosten Groot Luchen + € 3,8 mln (waaronder grondaankopen ad € 2,2 mln) • Verkopen Groot Luchen -/- € 5,5 mln • Verkopen Genoenhuizerweg -/- € 1,7 mln • Diverse kosten projecten + € 0,8 mln De verliesvoorziening ziet vrijwel volledig toe op Bogardeind en neemt met € 0,4 mln af door een positieve bijstelling van de grondprijzen, waardoor de verkoopopbrengsten toenemen. Bij de bepaling van de tussentijdse winsten is voorzichtigheid in acht genomen.

€ -10,0

Groot Luchen

Voorziening

Het risicoprofiel van het grondbedrijf is onderverdeeld naar: - Algemene marktrisico’s (ontwikkeling grondprijzen, uitgiftevertraging, etc.): € 5,0 mln - Specifiek risico’s per exploitatie (vooral Talingstraat & Bogardeind): € 0,8 mln - Specifieke risico’s t.a.v van de WBI & warme gronden : € 2,7 mln De reserve grondexploitatie en tussentijdse winstneming (samen € 14,7 mln, exclusief claims en voorgenomen resultaatbestemming) dienen ter dekking van toekomstige exploitaties en risico’s. Door de gemeente is aangegeven dat er voor reeds bekende projecten een claim van € 8,8 mln nodig is. Hierdoor resteert een reservebuffer van € 5,9 mln ter dekking van risico's. Dit is lager dan de hierboven genoemde risico’s. Wij adviseren dit goed te monitoren. 13

3.2 Grondbedrijf (vervolg) Grondbedrijf – overig Bevinding Toekomstige projecten

Plankosten

Spoorse Doorsnijding

Onder de materiële vaste activa is voor € 18,6 mln aan gronden gewaardeerd voor toekomstige exploitaties (waarvan € 8,4 mln voor de woningbouwimpuls). In 2025 hebben de volgende grote aankopen plaatsgevonden: • Pali-locatie ad. € 5,5 mln (grond en gebouw) ; de gemeente is voornemens om deze locatie toe te voegen aan de grondexploitatie Emopad • Perceel Sanghorst ad. € 1,1 mln voor de realisatie van woningbouw • Diverse aankopen voor WBI ad. € 6,2 mln, met name in het deelgebied Bleekvelden en rondom het postkantoor. In 2026 wordt naar verwachting ook de Nettorama-locatie aangeschaft (€ 9,2 mln). In bovenstaande waardering is reeds rekening gehouden met een eventuele lagere opbrengstwaarde. Wij stemmen in met deze conclusie. Onder de overige vorderingen en vooruitbetaalde bedragen is het faciliterend grondbedrijf opgenomen. Uw gemeente heeft hier zelf geen gronden in bezit, maar werkt wel mee aan particuliere plannen. De gemeente beoordeelt jaarlijks in hoeverre alle gemaakte kosten verhaald kunnen worden op basis van geldende afspraken. Dit heeft in 2025 geleid tot een afboeking van circa € 600.000. Dit betreffen voornamelijk interne uren die hoger uitvallen dan begroot en hetgeen dan op basis van afspraken verhaald kan worden. Dit wordt mede veroorzaakt doordat binnen de gemeente zeer consequent uren worden geschreven, ook wanneer verhaalsmogelijkheden nog onzeker zijn.

Het bedrag aan nog te verhalen plankosten op derden bedraagt na deze afboeking nog € 1,9 mln (waarvan € 1,3 WBI). Wij stemmen hiermee in.

Voor het project Spoorzone is in het verleden een subsidie van € 3,8 mln ontvangen van het Ministerie van Infrastructuur en Milieu. Eerder werd verwacht dat het project in 2025 zou worden afgerond. Doordat definitieve afspraken met de derde partij, die dit project grotendeels uitvoert, nog niet tot stand zijn gekomen, is afronding tot op heden uitgebleven. Als gevolg hiervan resteert ook in de jaarrekening 2025 een balanspost van € 3,2 mln aan vooruit ontvangen subsidie. Voor wat betreft de verdere afwikkeling van dit project, de eindverantwoording aan het ministerie en de doorbetaling van de subsidiegelden aan de betrokken derde partij wordt momenteel nog steeds onderhandeld.

3.3 Woningbouwimpuls Woningbouwimpuls Bevinding Woningbouw impuls

In 2021 is € 7,8 mln subsidie ontvangen als impuls voor de woningbouw in uw gemeente. Dit bedrag geldt als compensatie van 50% voor de financiële verliezen en is in basis een vast bedrag. Eventuele tegenvallers komen daarmee voor rekening van de gemeente. De totale projectopgave woningbouwimpuls kenmerkt zich door een lange doorlooptijd en onzekerheden over de exacte planuitwerking per deelproject.

Waardering en voortgang • Voor de waardering van projecten gelden de normale regels uit het BBV. Het standpunt van de gemeente dat binnen het totaalplaatje van € 15,6 mln verlies kan worden gewerkt is ongewijzigd. Het grootste risico zit ons inziens vooral in vertraging (bestemmingsplan procedures, bezwaarprocedures etc.) en planwijzigingen (bijv. rondom parkeervoorzieningen) wat leidt tot hogere plankosten en rentekosten. Subsidie • De subsidieverstrekker (het ministerie van BZK) heeft een aantal belangrijke voorwaarden gesteld voor het realiseren van de subsidie. De belangrijkste onzekerheden betreffen: (1) de haalbaarheid van start bouw van woningen voor 2031 op het deelproject Marktplein. Dit hangt samen met nog aan te schaffen percelen en verplaatsing van de huidige voorzieningen. De gemeente verwacht hierover in boekjaar 2027 meer duidelijkheid. (2) de wijze waarop het aantal te woningen wordt bepaald (aantal gebouwde woningen versus netto toevoegde woningen) • Het ontvangen subsidiebedrag van € 7,8 mln uit 2021 is nog steeds volledig opgenomen onder de kortlopende schulden. Dit past ons inziens ook met de huidige voortgang tot heden. De gemeente kan er eenmalig voor kiezen om een gedeelte van het project financieel af te sluiten en af te rekenen met het ministerie. Het beste moment hiervoor dient nog bepaald te worden.

Vanuit de controle stemmen wij in met de waardering van de diverse projecten (vaste activa, grondexploitatie & faciliterend grondbeleid) en de schuldpositie.

3.4 Voorzieningen groot onderhoud Voorzieningen groot onderhoud De gemeente heeft ter financiering van toekomstig onderhoud aan investeringen (gebouwen, wegen, etc.) egalisatievoorzieningen en reserves gevormd. Een voorziening moet, in tegenstelling tot een bestemmingsreserve, volledig zijn. In dit kader besteden wij in onze jaarrekeningcontrole nadrukkelijk aandacht aan de onderhoudsvoorzieningen. Hierbij beoordelen wij of (1) de dotaties aansluiten op de begroting en het onderhoudsplan, (2) de onttrekkingen passen binnen het doel van de voorziening en (3) het eindsaldo in lijn is met het onderhoudsplan. De standen van de diverse onderhoudsvoorzieningen ultimo 2025 ten opzichte van het plan zijn als volgt: Plan

Storting

Stand 31-12-2025 (plan)

Stand 31-12-2025 (realiteit)

Verschil

Onderhoud wegen

2023-2027

€ 913.000*

€ 232.000

€ 1.569.000

€ 1.337.000

Onderhoud gebouwen

2023-2032

€ 1.474.000

€ 336.000

€ 388.000

€ 52.000

Riolering

2023-2027

n.v.t.

€ 4.592.000

€ 4.885.000

€ 293.000

*) Deze storting is inclusief € 38.500 voor planmatige onderhoud civiele kunstwerken.

De voorziening onderhoud wegen is al enkele jaren fors hoger dan gepland. In boekjaar 2025 is de omvang van deze voorziening expliciet herbeoordeeld, waarbij is vastgesteld dat de aanwezige middelen nog steeds noodzakelijk zijn voor de uitvoering op uitgestelde projecten en ter afdekking van prijsindexaties en onvoorziene risico’s. De voorziening onderhoud gebouwen kent een beperkte omvang en wordt jaarlijks met een fors bedrag aangevuld. Gelet op het uitgangspunt dat een voorziening niet negatief mag worden, is het van belang de omvang van de voorziening nauwgezet te monitoren. In 2025 is € 1,8 mln onttrokken, vooral voor onderhoud aan de weeffabriek, het gemeenschapshuis Zesgeruchten & interne uren. Aanvullend is voor € 414.000 geïnvesteerd onder de materiële vaste activa voor renovatie aan de Villa. Wij hebben de uitgaven gecontroleerd aan de hand van onderliggende documentatie en daarbij vastgesteld dat deze kosten terecht zijn geactiveerd danwel uit de voorziening zijn onttrokken. © 2026 Crowe Foederer Audit & Assurance B.V.

3.5 Jeugdhulp en WMO Jeugdhulp en WMO Zuivere lasten Jeugdhulp en WMO in € mln €0

€ 10

€ 20

€ 30

2024

WMO

8,5 8,4 8,8 9,1

Jeug dhulp

18,3 17,9 19,1 20,2

Primaire begroting Begroting na wijziging Realisatie

Om te kunnen concluderen dat de zorglasten die zijn verantwoord ook rechtmatig en getrouw zijn, moet worden vastgesteld dat de gefactureerde zorg ook daadwerkelijk is geleverd. Hiertoe steunt de gemeente op de productieverantwoordingen en accountantsverklaringen die van de zorgaanbieders worden ontvangen. Op basis van aanbieders zonder (goedkeurende) controleverklaring bedraagt de onzekerheid over de geleverde zorg op totaal niveau € 2 mln. Dit is hoger dan vorig jaar

Onzekerheid zorglevering in €K Op basis van PV en CV

333

Rest onzekerh eid

333

€0

978

412

€ 500

Jeugd

700

€ 1.000

Wmo

PGB's

€ 1.500

U wordt als raad geïnformeerd over de ontwikkelingen middels de voortgangsrapportage sociaal domein. Terugkijkend naar 2025 is zichtbaar dat zowel de WMO als Jeugd lasten stijgen ten opzichte van vorig jaar. Met name voor jeugd heeft gedurende het jaar een bijraming plaatsgevonden van € 17,9 mln naar € 19,1 mln. In de realisatie valt op dat de werkelijke kosten van met name Jeugdhulp nogmaals hoger uitvallen, namelijk € 20,2 mln. Wij adviseren gezien deze ontwikkeling de haalbaarheid van de gewenste kostenbesparing (€ 1,2 mln eind 2028) opnieuw te evalueren. In april/mei 2026 zijn de productieverantwoordingen van zorgaanbieders ontvangen en is de gemeente gestart met het afstemmen van deze verantwoordingen met de eigen zorgadministratie. Het doel hiervan is onder andere om te bepalen wat er met de verschillende zorgaanbieders nog moet worden verrekend in verband met zorg die tot en met 2025 is geleverd. Wij hebben de afstemming zorgkosten uitvoerig gecontroleerd. Uit onze controle zijn geen materiële verschillen gebleken.

€ 2.000

De gemeente heeft achteraf aanvullende werkzaamheden verricht bij PGB’s en WMO (waaronder gerichte cliëntonderzoeken als onderdeel van het herindicatieproces) om deze onzekerheid verder terug te brengen. Bij Jeugdzorg is dit niet meer verricht. De resterende onzekerheid bedraagt zodoende nog € 745.000. Dit blijft ruim onder de tolerantiegrenzen. Wij adviseren om dit proces verder risico-gericht uit te voeren om de resterende onzekerheid verder te verminderen. 17

3.6 Overige bevindingen Overige bevindingen Personele voorzieningen Bestuurders pensioen

De gemeente is zelf verantwoordelijk voor het aanhouden van een toereikend voorziening inzake de pensioenaanspraken van (oud)wethouders en burgemeesters. Per 1 januari 2028 dient deze voorziening overgedragen te worden aan het ABP. De commissie BBV heeft uitgesproken dat gemeenten reeds binnen hun jaarrekening 2025 rekening moeten houden met de hogere overdrachtswaarde die bij deze overgang hoort. Ultimo 2025 bedraagt deze voorziening € 4,6 mln ten opzichte van € 3,7 mln per 31 december 2024. De stijging is het gevolg van het voldoen aan de dekkingsgraad binnen het ABP. In de voorziening is rekening gehouden met een dekkingsgraad van het ABP van 115,2%. Wij kunnen – op basis van de huidige beschikbare informatie – instemmen met de waardering zoals opgenomen in de jaarrekening. Wij merken op dat de uiteindelijke overdrachtswaarde naar het ABP per 1 januari 2028 alsnog kan afwijken van de huidige omvang van de voorziening, onder andere door wijzigingen in de dekkingsgraad.

4. Overige aspecten in relatie tot onze controle Onderwerp

Toelichting

Geen sprake van beperkingen in de reikwijdte van onze controle

Er zijn geen beperkingen bij de uitvoering van onze controle opgetreden. Naar onze mening is ons bij de uitvoering van onze controleopdracht door de medewerkers van de gemeente en Dienst Dommelvallei de volledige medewerking verleend en hebben wij volledige toegang tot de benodigde informatie gehad.

Fraude

De verantwoordelijkheid voor het voorkomen en ontdekken van fraude – waaronder corruptie – ligt primair bij het bestuur. Onze rol als accountant is om vast te stellen dat de jaarrekening vrij is van materiële afwijkingen door fouten of fraude. Bij fraude is het risico dat een afwijking niet ontdekt wordt groter dan bij fouten, omdat fraude vaak samen gaat met activiteiten om de fraude te verhullen. Onze werkzaamheden ten aanzien van fraude bestaan onder andere uit: • Alertheid op fraudesignalen gedurende de controle; • Evalueren en bespreken van mogelijkheden tot fraude en fraudesignalen met het management; • Het uitvoeren van een analyse op handmatige journaalposten, onder andere om ingrijpen van het bestuur in de interne beheersing te kunnen identificeren; • Het uitvoeren van controlewerkzaamheden op schattingsposten, onder andere om oneigenlijke beïnvloeding door het bestuur te kunnen identificeren; • Het beoordelen van rechten in de financiële administratie en de bankapplicatie alsmede het uitvoeren van een bankanalyse, met als doel om fouten en fraude in de uitgaande betalingen te kunnen identificeren; • Het uitvoeren van controlewerkzaamheden op de aanwezigheid van indicaties van ambtelijke corruptie binnen het inkoopproces. Er zijn gedurende 2025 door ons geen materiële fraudegevallen geconstateerd en er zijn ons eveneens geen vermoedens van fraude bekend.

Daarnaast heeft uw bestuur aan ons geen melding gemaakt van geconstateerde fraudegevallen of andere fraudesignalen. Wij hebben in de management letter geadviseerd om een fraudebeleid op te stellen.

Er zijn geen belangrijke (dreigende en niet gewaardeerde) claims en/of juridische procedures met een mogelijke materiële impact op de cijfers per ultimo 2025. 19

4. Overige aspecten in relatie tot onze controle Onderwerp

Toelichting

Gebeurtenissen na balansdatum

Er zijn geen belangrijke gebeurtenissen na balansdatum.

Geautomatiseerde gegevensverwerking

Wij hebben vanuit onze controle op de jaarrekening geen belangrijke bevindingen met betrekking tot de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking.

Onafhankelijkheid

Wij zijn onafhankelijk van uw gemeente en voor zover wij weten heeft zich geen inbreuk voorgedaan op de van toepassing zijnde regels (Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten (ViO)) ten aanzien van onafhankelijkheid.

Openstaande punten

Definitieve jaarrekening doornemen - Afronding dossierwerkzaamheden - Verkrijgen bevestiging bij de jaarrekening (LOR) - Controleverklaring verstrekken - Toelichting in audit commissie

5. Bijlage 1 – Tabel fouten en onzekerheden SiSa Nummer

Specifieke uitkering of overig

Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp gedupeerden toeslagenproblematiek

n.v.t.

C62

Specifieke uitkering aan gemeenten voor de bekostiging van de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen van gedupeerden door de toeslagenaffaire

n.v.t.

C92

Regeling specifieke uitkering informatiepunten Digitale Overheid

n.v.t.

Onderwijsachterstandenbeleid 2023-2026 (OAB)

n.v.t.

D14

Regeling specifieke uitkering inhalen COVID-19 gerelateerde onderwijsvertragingen

n.v.t.

D23

Regeling eenmalige specifieke uitkering en subsidies lokale bibliotheekvoorzieningen

n.v.t.

Subsidieregeling sanering verkeerslawaai

n.v.t.

E26

Spoorse doorsnijdingen, tranche 1

n.v.t.

E44B

Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie 2021-2027 (SiSa tussen medeoverheden)

n.v.t.

E84

Regeling stimulering verkeersmaatregelen 2022-2023

n.v.t.

E120

Regeling specifieke uitkering stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen 2025-2030

n.v.t.

Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_gemeentedeel 2025

n.v.t.

G2A

Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_totaal 2024

n.v.t.

Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (uitsluitend kapitaalverstrekking)_ gemeentedeel 2025

n.v.t.

G3A

Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (uitsluitend kapitaalverstrekking) _totaal 2024

n.v.t.

Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) _gemeentedeel 2025

Fout of onzekerheid

Financiële omvang in €

Toelichting fout / onzekerheid

Zie bijlage 2 TOZO 21

5. Bijlage 1 – Tabel fouten en onzekerheden SiSa Nummer

Specifieke uitkering of overig

Fout of onzekerheid

Financiële omvang in €

Toelichting fout / onzekerheid

G4A

Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)_ Totaal 2024

G10

Wet inburgering 2021_gemeentedeel 2025

n.v.t.

G12

Kwijtschelden publieke schulden SZW-domein hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire_gemeentedeel 2025

n.v.t.

G13

Onderwijsroute_deel gemeente 2025

n.v.t.

Regeling specifieke uitkering stimulering sport 2024-2025

n.v.t.

H30

Specifieke uitkering versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 2023-2026

n.v.t.

J6B

Regeling specifieke uitkering flexibele inzet ondersteuning woningbouw (derde tranche)

n.v.t.

Specifieke uitkering woningbouwimpuls

n.v.t.

J17

Realisatiestimulans

J55

Aanpak energiearmoede

n.v.t.

J94

Regeling houdende regels verstrekking specifiek uitkering aan gemeenten verduurzaming […] van eigenaars, woonverenigingen en wooncoöperaties

n.v.t.

K28

Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid

n.v.t.

M16

Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne

n.v.t.

Zie bijlage 2 TOZO

Strekking controleverklaring Rechtmatigheidsoordeel specifieke uitkeringen (zoals blijkt uit de controleverklaring):

Goedkeurend

Strekking controleverklaring getrouwheid gehele jaarrekening:

Goedkeurend

5. Bijlage 2 – Tabel fouten en onzekerheden TOZO Nummer

Specifieke uitkering of overig

Tozo 1_fundamentele rechtmatigheidseisen

n.v.t.

Tozo 1_belangrijke rechtmatigheidseisen

n.v.t.

Tozo 2

n.v.t.

Tozo 3

n.v.t.

Tozo 4

n.v.t.

Tozo 5

n.v.t.

Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire – gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud in jaar T

n.v.t.

Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire – gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen op kapitaalverstrekkingen in jaar T

n.v.t.

Fout of onzekerheid

Financiële omvang in €

Toelichting fout / onzekerheid

5. Bijlage 2 – Tabel fouten en onzekerheden TOZO Nummer

Specifieke uitkering of overig

Fout, onzekerheid of formele onrechtmatigheid

Financiële omvang in €

Toelichting fout / onzekerheid

G4A

Tozo 1_fundamentele rechtmatigheidseisen_totaal 2024

n.v.t.

G4A

Tozo 1_belangrijke rechtmatigheidseisen_totaal 2024

n.v.t.

G4A

Tozo 2_totaal 2024

n.v.t.

G4A

Tozo 3_totaal 2024

n.v.t.

G4A

Tozo 4_totaal 2024

n.v.t.

G4A

Tozo 5_totaal 2024

n.v.t.

G4A

Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire – gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud in jaar 2024

n.v.t.

G4A

n.v.t.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=GeldropMierlo&id=27363f69-46cf-4e6f-b435-4fbf972e3ed8

2025 Accountantsverslag Gemeente Geldrop-Mierlo__3715038__

Tekst van het document

2025 Accountantsverslag Gemeente Geldrop-Mierlo3715038