2. Meerjarenbegroting 2025-2028
Tekst van het document
Meerjarenbegroting 2025-2028
Inhoudsopgave Inhoudsopgave ........................................................................................................................................ 2 Algemene inleiding .................................................................................................................................. 4 Verloop begrotingssaldo ...................................................................................................................... 4 Algemene toelichting en inleiding bij programma's ................................................................................. 8 Programma 1. De mens centraal............................................................................................................. 9 Thema Een leven lang ontwikkelen ..................................................................................................... 9 Thema Bestaanszekerheid ................................................................................................................ 12 Thema Zorg & ondersteuning ............................................................................................................ 14 Focuspunten lijn "De mens centraal" ................................................................................................. 18 Programma 2.
Sterke wijken ................................................................................................................. 23 Thema Vitaal leven ............................................................................................................................ 23 Thema Sterke netwerken ................................................................................................................... 26 Thema Leefbare, groene wijken ........................................................................................................ 28 Thema Inclusief leven ........................................................................................................................ 29 Thema Wonen.................................................................................................................................... 30 Uitvoeringsplan Coevering ................................................................................................................. 31 Focuspunten lijn "Sterke wijken" ........................................................................................................ 33 Programma 3. Vitaal & groen buitengebied ..........................................................................................
37 Thema Doorlopend groen .................................................................................................................. 37 Thema Multifunctioneel landelijk gebied ............................................................................................ 38 Uitvoeringsplan Gijzenrooi ................................................................................................................. 39 Focuspunten lijn "Vitaal & groen buitengebied" ................................................................................. 41 Programma 4. Toekomstbestendig Geldrop-Mierlo .............................................................................. 42 Thema Mobiliteit ................................................................................................................................. 42 Thema Duurzaamheid ....................................................................................................................... 44 Thema Veiligheid ............................................................................................................................... 47 Thema Cultuur ...................................................................................................................................
48 Thema Economische kracht .............................................................................................................. 49 Thema digitale samenleving .............................................................................................................. 51 Uitvoeringsplan Centrum Geldrop...................................................................................................... 51 Focuspunten lijn "Toekomstbestendig Geldrop-Mierlo" ..................................................................... 53 Programma 5. Organisatie .................................................................................................................... 57 Thema Organisatieontwikkeling ......................................................................................................... 57 Thema Dienstverlening ...................................................................................................................... 58 Thema Datagedreven werken ............................................................................................................ 59 Focuspunten lijn "Organisatie" ...........................................................................................................
60 Paragrafen ............................................................................................................................................. 66 Lokale heffingen ................................................................................................................................. 66 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ....................................................................................... 72 Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................................................ 80 Financiering........................................................................................................................................ 86 Bedrijfsvoering ................................................................................................................................... 88 Verbonden partijen ............................................................................................................................. 90 Inleiding .......................................................................................................................................... 90 Gemeenschappelijke regelingen ....................................................................................................
91 Vennootschappen en coöperaties ................................................................................................ 102 Stichtingen en verenigingen ......................................................................................................... 103 Overig ........................................................................................................................................... 106 Grondbeleid...................................................................................................................................... 110 Wet open overheid ........................................................................................................................... 113 Verplichte beleidsindicatoren ........................................................................................................... 114 Financiële begroting ............................................................................................................................ 116 Overzicht van baten en lasten ......................................................................................................... 116 Overzicht van baten en lasten per taakveld .....................................................................................
117 Toelichting overzicht van baten en lasten ........................................................................................ 119 Verschillen per programma .......................................................................................................... 119 Overzicht van de geraamde incidentele baten en lasten ............................................................. 121 Overzicht beoogde structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves ........................ 122
2
Uiteenzetting van de financiële positie ............................................................................................ 123 Geprognosticeerde balans ........................................................................................................... 123 EMU-saldo .................................................................................................................................... 124 Jaarlijks terugkerende arbeidskosten ........................................................................................... 124 Overzicht van investeringen ......................................................................................................... 125 Reserves en voorzieningen ............................................................................................................. 128 Overzicht van reserves en voorzieningen .................................................................................... 128 Toelichting op de reserves ........................................................................................................... 130 Toelichting op de voorzieningen .................................................................................................. 138 Toelichting op de financiële uitgangspunten .................................................................................... 141
3
Algemene inleiding In het voorjaar van 2024 is in afstemming met de auditcommissie en de gemeenteraad gekozen voor een andere wijze van totstandkoming van de begroting 2025 en de meerjarenraming 2026-2028. Een ander proces gezien de financiële situatie van onze gemeente. Onder andere ontwikkelingen in het sociaal domein en achterblijvende compensatie in de algemene uitkering van het gemeentefonds voor loon- en prijsmutaties resulteerden in de situatie dat zonder ombuigingsmaatregelen een groot financieel tekort zou ontstaan. Dit is aanleiding geweest voor het opstellen van de Notitie Naar een sluitende begroting 2025. Een notitie waarin de totstandkoming van de financiële positie is opgenomen alsook de voorstellen van het college om via ombuigingen te komen tot een sluitende begroting 2025. In deze begroting is het uiteindelijke ombuigingsvoorstel van het college opgenomen. Naar aanleiding van de bespreking in de gemeenteraad van 10 september 2024 heeft het college het eerdere voorstel op een aantal onderdelen aangepast. Het gaat hierbij om het later invoeren van ombuigingsvoorstellen voor de bladkorven en de vermakelijkhedenretributie. In het thans voorliggende voorstel wordt het jaar 2025 gebruikt om te komen tot een definitief voorstel. Dit definitieve voorstel zal worden betrokken bij de beleidscyclus voor het jaar 2026.
Om een sluitende begroting 2025 te behouden stelt het college voor om meer kosten toe te rekenen aan de toeristenbelasting en daarmee het tarief meer te verhogen en wordt voorgesteld de bijdrage aan VNG International te stoppen. In deze begroting is uiteengezet wat we in 2025 gaan doen om uitvoering te geven aan de strategie 2025-2028. Deels is dat door binnen onze programmatische aanpak activiteiten te koppelen aan de doelen die we hebben gesteld. Dit volgt uit het hoofdstuk in de strategie over de koers die we voor de verschillende thema's hanteren. Deels leggen we binnen de lijnwerkzaamheden accenten in de vorm van focuspunten. Dit ligt in het verlengde van het hoofdstuk in de strategie over het op orde hebben van de basis en het als organisatie in control zijn. Vervolgens is inzichtelijk gemaakt wat het gaat kosten. Een beperkt deel van de kosten komt voort uit de eerder genoemde activiteiten en focuspunten; voor het belangrijkste deel zitten die kosten in de reguliere uitvoering van onze taken. De financiële mogelijkheden leveren voor 2025 en de opvolgende jaren de nodige begrenzingen op. In deze meerjarenbegroting is dat terug te zien doordat er geen extra budgetvraag is opgenomen en er ombuigingsmaatregelen zijn toegepast.
Dit is gedaan via financieel-technische ingrepen, het snijden in personeelskosten, het aframen van budgetten voor de taakuitvoering en het treffen van maatregelen om inkomsten te verhogen. Zowel het financiële overzicht als de capaciteitsraming zijn per taakveld weergegeven. Deze taakvelden hanteren we verplicht, conform het Besluit Begroting en Verantwoording. De begrotingsprogramma's zijn sinds vorig jaar gelijk getrokken met de programma's die we voor onze programmatische aanpak hanteren. Hierom zijn de taakvelden ondergebracht binnen het best passende programma. Per begrotingsprogramma zijn financiële bijzonderheden op een rij gezet. Door deze opzet geeft deze begroting antwoord op de drie W-vragen: wat willen we bereiken, wat gaan we ervoor doen en wat gaat het kosten. De activiteiten, zoals beschreven in de thema's en de focuspunten regulier, worden uitgevoerd binnen de bestaande formatie. Deze zijn bij het opstellen getoetst op realisme en haalbaarheid. Eventuele keuzes met betrekking tot het doorvoeren van ombuigingsvoorstellen kunnen leiden tot een andere verdeling binnen de bestaande capaciteitsraming maar niet tot een uitvraag van extra formatie. Voor het doorbelasten van (interne) kosten aan verschillende taakvelden (kosten toerekenen daar waar ze betrekking op hebben) wordt de verdeling van 2024 aangehouden.
Verloop begrotingssaldo Het startpunt van deze Meerjarenbegroting is het saldo uit de vorige begroting. Met dit uitgangspunt zijn een aantal onderdelen herrekend. Voorbeelden hiervan zijn het overzicht van de investeringen, het overzicht van reserves en voorzieningen, de rente, salarissen en de verdeling van directe salariskosten over de taakvelden. Dit zijn autonome ontwikkelingen. Het gaat om een "herijking" van de budgetten bestaand beleid.
4
Op 10 september is de Notitie Naar een sluitende begroting 2025 besproken in de raad. Op basis van de notitie en de bespreking in de raad zijn de financiële mutaties verwerkt in deze begroting. Deze voorstellen vindt u afzonderlijk toegelicht aan het einde van elk programma. Ze staan vermeld bij het onderdeel "Financiële mutaties (gekoppeld aan doelen)". De financiële mutaties komen voor het grootste gedeelte overeen met de Notitie Naar een sluitende begroting 2025 zoals besproken in de raad van 10 september. In onderstaand overzicht geeft een plus een positief effect op het begrotingssaldo, een min een negatief effect. Verloop begrotingssaldo
2025
2026
2027
2028
Begrotingssaldo na MPB 2024-2027
2.010.925
-1.044.785
376.708
876.329
13.987
80.126
79.746
6.477
Aanpassing activiteitenplan (MPB 2024-2027) Aangenomen amendementen (MPB 2024-2027)
-216.907
-216.907
-216.907
-216.907
-2.058.272
-2.671.994
-3.053.331
-3.465.462
Verrekening tekorten en overschotten met algemene reserve
0
0
0
0
Eerdere besluitvorming raad in 2024
0
-51.204
-50.820
-50.436
-250.267
-3.904.764
-2.864.604
-2.849.999
-1.095.736
-1.092.399
-1.096.475
-1.099.648
B. Actualisatie staat van investeringen
899.506
-21.057
-783.376
-1.267.972
C. Actualisatie staat van reserves en voorzieningen
489.037
643.122
526.673
-19.878
D. Actualisatie staat van salarissen
351.465
330.149
339.505
381.873
E. Berekening diverse gesloten exploitaties
-139.844
-148.152
-198.582
-253.834
F. Correcties budgetten bestaand beleid
-46.598
-144.713
-193.060
-353.800
G. Meicirculaire 2024
-1.061.778
978.531
771.720
829.503
H. Stelpost loon- en prijsstijgingen aanvullen
-2.332.987
-1.571.265
0
0
Begrotingssaldo subtotaal
-3.187.202
-4.930.548
-3.498.199
-4.633.755
I. Financiële mutaties
3.274.419
3.828.020
3.789.328
3.938.103
RIB sociaal domein (3-9-2024)
Begrotingssaldo subtotaal A. Structurele gevolgen 1e tussentijdse rapportage 2024
Begrotingssaldo in MPB 2025-2028
87.217
-1.102.528
291.129
-695.652
- waarvan incidenteel
-1.349.050
-339.111
-472.298
-526.828
- waarvan structureel
1.436.267
-763.417
763.427
-168.824
Algemene reserve
2025
2026
2027
2028
Stand per 31 december
9.868.428
9.868.428
9.868.428
9.868.428
Verloop algemene reserve (incl. exploitatieresultaat) Stand per 31 december
2025 11.304.695
2026 9.868.428
2027 10.631.855
2028 9.699.604
A. Structurele gevolgen 1e tussentijdse rapportage 2024 De structurele gevolgen van de onderdelen uit de 1e tussentijdse rapportage 2024 zijn verwerkt in de voorliggende meerjarenbegroting.
5
B. Actualisatie staat van investeringen Het overzicht van investeringen is geactualiseerd naar aanleiding van de jaarrekening 2023. C. Actualisatie staat van reserves en voorzieningen Het overzicht van reserves en voorzieningen is geactualiseerd. D. Actualisatie staat van salarissen Het overzicht van salarissen is geactualiseerd. E. Berekening diverse gesloten exploitaties De baten en lasten van alle gesloten exploitaties zijn opnieuw berekend. Het gaat hierbij om; afval, riolering, hondenbeleid, recreatie en toerisme en ondernemersinitiatieven. F. Diverse correcties budgetten bestaand beleid Het betreft onder andere budgetaanpassingen van gemeenschappelijke regelingen en andere autonome ontwikkelingen zoals indexatie. G. Meicirculaire 2024 Dit zijn de uitkomsten van de meicirculaire 2024. Hierover bent u eerder geïnformeerd via een raadsinformatiebrief van 21 juni 2024. H. Stelpost loon- en prijsstijgingen aanvullen De stelpost loon- en prijsontwikkeling is voor 2025 en 2026 leeg omdat de uitnutting van de stelpost hoger is dan wat de gemeente Geldrop-Mierlo ontvangt vanuit de algemene uitkering voor loon- en prijsindexatie. Hierdoor is de stelpost aangevuld zodat deze nihil is voor 2025 en 2026. Dit is hieronder ook zichtbaar in het overzicht stelposten. I. Financiële mutaties Op 10 september is in uw raad de notitie 'naar een sluitende begroting 2025' besproken.
De uitwerking van deze notitie en de bespreking daarvan in uw raad zijn vertaald naar financiële mutaties en deze zijn per programma toegelicht. Wijzigingen t.o.v. raad 10 september In onderstaande tabel lichten we de wijzigingen toe ten opzichte van de notitie 'naar een sluitende begroting 2025' zoals besproken in de raad van 10 september. Wijzigingen tov raad 10 september
2025
Geen vermakelijkhedenretributie in 2025
148.000
Wel bladkorven in 2025
-48.750
Na verkiezingen 1 wethouder (50% 2026)
2026
2027
2028
-72.500
Toeristenbelasting verhogen naar € 2 en voor de meeropbrengst extra kosten toerekenen aan de gesloten exploitatie.
110.000 110.000 110.000 110.000
Afschaffen bijdrage VNG international
40.000 40.000 40.000 40.000
Totaal
-46.750 77.500 150.000 150.000
1e begrotingswijziging 2025 De gevolgen van de septembercirculaire 2024 vormen de eerste begrotingswijziging 2025 en hebben we in onderstaande tabel verwerkt. Septembercirculaire 2024 De septembercirculaire 2024 is te laat verschenen om de gevolgen integraal in beeld te brengen en te verwerken in deze begroting. De gevolgen van septembercirculaire delen wij via een memo met de gemeenteraad en verwerken we in de eerste begrotingswijziging 2025. 2025
2026
2027
87.217
-1.102.528
291.129
0
0
0
0
87.217
-1.102.528
291.129
-695.652
- waarvan incidenteel
-1.349.050
-339.111
-472.298
-526.828
- waarvan structureel
1.436.267
-763.417
763.427
-168.824
Begrotingssaldo in MPB 2025-2028 Septembercirculaire 2024 Begrotingssaldo na 1e begrotingswijziging
2028 -695.652
6
Opgenomen stelposten in de begroting 2025-2028 Om een realistisch begrotingsresultaat te presenteren hebben we een aantal stelposten opgenomen. Dit doen we wanneer er over de inzet van deze budgetten nog onduidelijkheid is. Deze staan in programma 5 en worden na een raadsbesluit overgebracht naar het inhoudelijke programma. In onderstaand overzicht worden de stelposten samengevat weergegeven. Stelposten
2025
2026
2027
a. Post onvoorzien
77.500
77.500
77.500
b. Geoormerkte gelden uit circulaires (exclusief loon- en prijsbijstellingen)
0
0
0
0
c. Indexatie (inclusief loon- en prijsbijstellingen uit circulaires)
0
0
874.377
3.809.526
625.000
625.000
625.000
625.000
d. Reeds opgenomen stelposten
2028 77.500
a. De post onvoorzien vormt een jaarlijkse stelpost en bedraagt elk jaar € 77.500,-. b. In de circulaire uit de algemene uitkering zijn gelden opgenomen met een doel. c. Voor de indexering van de loonkosten, materiële kosten en gewogen kostenontwikkeling is een stelpost opgenomen. Zoals hierboven aangegeven is de stelpost loon- en prijsontwikkeling voor 2025 en 2026 leeg omdat de uitnutting van de stelpost hoger is dan wat de gemeente Geldrop-Mierlo ontvangt vanuit de algemene uitkering voor loon- en prijsindexatie. d. In de begroting is een stelpost voor stijging energietarieven en voor herstructurering financiële geldstromen voor huisvesting van culturele instellingen. Ratio weerstandsvermogen Een belangrijk element in de financiële positie van de gemeente is het zogenaamde weerstandsvermogen. Een verzamelterm om aan te geven of de vrij beschikbare reserves voldoende groot zijn om mogelijke financiële tegenvallers te kunnen bekostigen. In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing zijn de risico’s in beeld gebracht. Met daarbij de beschikbare vrije reserves. Hierbij wordt een onderscheid gemaakt tussen het weerstandsvermogen van de algemene dienst en die van het grondbedrijf. Het weerstandsvermogen van de algemene dienst op basis van deze begroting bedraagt 2,73 en die van het grondbedrijf 1,09. Beide ratio’s zijn daarmee hoger dan de doelstelling.
7
Algemene toelichting en inleiding bij programma's Er zijn vijf begrotingsprogramma's die aansluiten bij de programma's in de strategie. Wat u ziet per begrotingsprogramma: Wat we doen binnen onze programmatische aanpak We geven op een opgavegerichte, programmatische manier invulling aan de doelen die in de strategie zijn gesteld. Daarvoor programmeren we door de tijd heen activiteiten. Per thema zijn de activiteiten beschreven waar we in 2025 aan werken. Waar we focus op leggen binnen onze lijnwerkzaamheden Los van die programmatische aanpak op de doelen, voeren we een grote diversiteit aan taken uit. De zogenaamde lijnwerkzaamheden. Hiervoor zijn focuspunten benoemd die in het verlengde liggen van het hoofdstuk 'De basis op orde' in de strategie. Deze focuspunten zijn gekoppeld aan de vertrouwde portefeuilles, die binnen het bijpassende begrotingsprogramma zijn geplaatst.
8
Programma 1. De mens centraal Binnen dit begrotingsprogramma zijn die thema's ondergebracht die binnen het programma 'De mens centraal' vallen. Ook staan hier voor relevante portefeuilles de focuspunten binnen de lijnwerkzaamheden.
Thema Een leven lang ontwikkelen In dit thema draait het om talentontwikkeling en -behoud van onder andere jeugd, volwassenen en specifieke doelgroepen en om de verbinding tussen onderwijs en arbeidsmarkt. Doelen Leven lang ontwikkelen Er zijn ruime mogelijkheden voor ontwikkeling voor jeugdigen (0-18 jr) met het oog op talentontwikkeling [2025] Onderwijs sluit aan op aanpalende domeinen (w.o. jeugdhulp) [2025] Er is een doorlopende ontwikkellijn voor 0 – 21 jaar [2025] Er is een doorlopende lijn voor het leven lang ontwikkelen voor volwassenen [2025] Het aantal scholieren dat langdurig thuiszit of voortijdig school verlaat is merkbaar afgenomen [2026] Alle basisscholen zijn een brede school (of op weg daarnaartoe) en beschikken over daarbij passende huisvesting [2027] Het aanbod praktijkonderwijs sluit qua inhoud en aantal plekken aan op de bedrijvigheid binnen Brainport [2027]
Doelen Leven lang ontwikkelen Er zijn ruime mogelijkheden voor ontwikkeling voor jeugdigen (0-18 jr) met het oog op talentontwikkeling [2025] Talentontwikkeling jeugdigen We zetten in op talentontwikkeling van jeugdigen, onder andere door de jongerenraad te versterken en de derde kinderburgemeester aan te stellen. We sturen erop dat het jongerenwerk gericht is op talentontwikkeling en inzet op risicojongeren. Cultuuronderwijs We ondersteunen met het Kunstkwartier deelnemende scholen bij cultuuronderwijs via het project Cultuur met Kwaliteit 4 (CmK4). Ook organiseren we bijeenkomsten met jongeren om samen cultuuractiviteiten te plannen gericht op talentontwikkeling. Onderwijs sluit aan op aanpalende domeinen (w.o. jeugdhulp) [2025] Hervormingsagenda jeugd We werken aan de doelen uit de hervormingsagenda jeugd, bijvoorbeeld via de gezinsgerichte aanpakken en collectieve voorzieningen. Ook bieden we meer collectief groepsaanbod in reguliere settings. In het verlengde hiervan ontwikkelen we stevige lokale teams en starten we met een pilot. Vergroten sociale weerbaarheid We faciliteren Stichting Halt om te zorgen voor passend aanbod om de sociale weerbaarheid in het onderwijs te vergroten. True Friend Het programma True Friend zetten we voort. Vroegsignalering We zijn structureel aanwezig bij kinderopvang en onderwijs voor vroegsignalering.
Versterken ouderschap We versterken samen met kinderopvang en onderwijsorganisaties het ouderschap via voorlichting en pedagogische steun.
9
Verbinden onderwijs en zorg Wij nemen actief deel aan de experimenteerregeling onderwijs-zorgarrangementen vanuit het samenwerkingsverband Primair Onderwijs. Ook evalueren we de effecten van de pilot Zorg in Onderwijstijd voor gemeente en inwoners. Er is een doorlopende ontwikkellijn voor 0 – 21 jaar [2025] Ondersteuningsstructuren We breiden de ondersteuningsstructuur uit van 0-4 naar 0-7 jaar en we stellen een ondersteuningsstructuur op voor kinderen van 4-12 jaar. Kansrijke Start We vormen een coalitie met zorgpartners voor Kansrijke Start binnen de eerste 1000 dagen van kinderen. Lokale Educatieve Agenda We maken samen met onderwijsorganisaties een Lokale Educatieve Agenda (LEA). Er is een doorlopende lijn voor het leven lang ontwikkelen voor volwassenen [2025] Monitoring laaggeletterdheid We faciliteren het Taalhuis om activiteiten te ontwikkelen om laaggeletterdheid te verminderen. Ook verbeteren we de Taalmeter voor een effectievere aanpak. Het aantal scholieren dat langdurig thuiszit of voortijdig school verlaat is merkbaar afgenomen [2026] MAZL We zetten bij het Strabrecht College de methodische aanpak Meer Aandacht voor Ziekgemelde Leerlingen (MAZL) voort. Actieplan vroegtijdige schoolverlaters We implementeren de acties uit het actieplan vroegtijdige schoolverlaters.
Alle basisscholen zijn een brede school (of op weg daarnaartoe) en beschikken over daarbij passende huisvesting [2027] Wijkgebonden maatschappelijke functies in schoolgebouwen We voegen waar mogelijk meerdere wijkgebonden maatschappelijke functies toe aan het schoolgebouw, naast de al bestaande samenwerkingen die alle scholen al hebben met een partner voor dagopvang, peuteropvang of buitenschoolse opvang. We ondersteunen partijen van de te ontwikkelen brede school in het ontwikkelen van een gezamenlijke visie voor samenwerking. Ontwikkelen brede scholen We ondersteunen partijen van de te ontwikkelen brede school in het ontwikkelen van een gezamenlijke visie voor samenwerking. We inventariseren bovendien welke maatschappelijke functies kunnen worden toegevoegd aan schoolgebouwen bij nieuwbouwprojecten ten behoeve van de wijk. Brede school Skandia We werken het voorlopig ontwerp uit tot een definitief ontwerp en starten met de bouw na plaatsing van tijdelijke huisvesting. Scholenspreiding We voeren gefaseerd de gekozen scenario voor de scholenspreiding in Mierlo uit. Brede school Van der Puttschool We stellen in samenwerking met het schoolbestuur De Eenbes het programma van eisen op voor de Van der Puttschool op de nieuwe locatie aan De Linze.
10
Het aanbod praktijkonderwijs sluit qua inhoud en aantal plekken aan op de bedrijvigheid binnen Brainport [2027] Traject van school naar werk In samenwerking met Senzer voeren we het traject Van School naar Werk uit om voor jongeren de overgang van school naar werk makkelijker te maken. Dit doen we met name voor jongeren vanuit het praktijkonderwijs (Pro) en voortgezet speciaal onderwijs (VSO). Samenwerking onderwijsinstellingen en bedrijfsleven Samen met de arbeidsmarktregio Helmond-De Peel versterken we de samenwerking tussen onderwijsinstellingen en het bedrijfsleven, zodat opleidingen beter aansluiten op de behoeften van de arbeidsmarkt. Doorkijk naar activiteiten in 2026 en verder Lesaanbod laaggeletterdheid Vanaf 2025 hebben gemeenten de regierol over de aanpak laaggeletterdheid en daarmee ook over de gezinsaanpak. We bedden deze regierol verder in onze taakuitvoering in, zodanig dat we de komende jaren stevig kunnen inzetten op de gezinsaanpak. We richten ons hierbij op goed aangestuurde netwerksamenwerking met verschillende (nieuwe) lokale partners. Praktijkleren voor jeugdigen 0-18 jr We blijven in gesprek met onze partners om het zicht op de interventies binnen de pedagogische steunstructuur actueel te houden en waar nodig aan te vullen of aan te passen.
Aansluiting jeugdhulp op onderwijs Met regionale partners steken we in op het verder verbeteren van de aansluiting tussen jeugdhulp en passend onderwijs in het verlengde van de Hervormingsagenda Jeugd. Vanaf 2025 en verder worden diverse initiatieven ontwikkeld. Aanpak langdurig thuiszitten en voortijdig schoolverlaten In 2025 en verder wordt ingezet op het monitoren en bijsturen van het experiment Onderwijszorgarrangementen. Ook wordt samen met het lokale onderwijsveld, het samenwerkingsverband Passend Onderwijs Helmond de Peel, Ouderwijzer en de GGD de zorgroute 4-12 jaar geïmplementeerd. Onderwijshuisvesting Per wijk wordt bekeken of er meerdere wijkgebonden maatschappelijke functies toegevoegd kunnen worden aan het schoolgebouw. In samenhang met de nog te ontwikkelen beleidskeuzes met betrekking tot accommodaties wordt ook bekeken of een schoolgebouw ingezet kan worden voor culturele activiteiten, zorg, maatschappelijke diensten en wijkverenigingsactiviteiten voor jong en oud. In 2026 wordt in samenhang hiermee een nieuw integraal huisvestingsplan opgesteld, waaruit duidelijk zal worden wanneer welke nieuwbouw zal worden gerealiseerd.
Sluitende aanpak van school naar werk Samen met de partners binnen de arbeidsmarktregio Helmond-de Peel zoeken we naar mogelijkheden voor flexibilisering van het onderwijs, nog meer praktijkgericht en hybride leren en een continue verbinding met het onderwijs. Dit om het onderwijsaanbod en de arbeidsmarktvraag meer op elkaar aan te laten sluiten. Vervoersfaciliteiten leerlingen In 2026 wordt een nieuwe aanbesteding rondom vervoersfaciliteiten leerlingen opgestart.
11
Thema Bestaanszekerheid In dit thema komt onze inzet op het versterken van financiële vaardigheden, maatschappelijke participatie en bestaanszekerheid naar voren. Doelen Bestaanszekerheid Er is een structurele verbinding tussen de arbeidsmarktregio Helmond-De Peel en arbeidsmarktregio Brabant-Zuidoost, met daarbij aandacht voor de samenwerking met en tussen onderwijs, ondernemers en andere partners in het sociaal domein [2025] Het gebruik van inkomensverruimende regelingen is toegenomen ten opzichte van peildatum oktober 2023 [2025] We bereiken meer huishoudens dan in 2023 met onze aanpak vroegsignalering bij schulden [2025] De instroom in de bijstand is jaarlijks maximaal 25% van het totaal aantal bijstandsgerechtigden [2025] Het ondersteuningsaanbod voor de inkomens tot 120% van het sociaal wettelijk minimum sluit goed aan op de behoeften en het perspectief van onze inwoners (met speciale aandacht voor kinderen in armoede), zodat inwoners er gebruik van maken en actief kunnen deelnemen in de samenleving [2027] Het ondersteuningsaanbod voor kwetsbare inwoners met een combinatie van ondersteuningsbehoeften (zorg, werk, financiën) is integraal en op maat [2026] Jaarlijks is 80% van de uitstroom van bijstandsgerechtigden richting werk duurzaam [2026] De doelgroep met de grootste afstand tot de arbeidsmarkt (loonwaarde tot 30%) participeert in de samenleving [2026] 10% van de
jeugdigen is financieel bewust [2027] Er zijn goede kansen voor werkzoekenden met een afstand tot de arbeidsmarkt om structureel aan het werk te komen dan wel maatschappelijk te participeren [2027]
Doelen Bestaanszekerheid Er is een structurele verbinding tussen de arbeidsmarktregio Helmond-De Peel en arbeidsmarktregio Brabant-Zuidoost, met daarbij aandacht voor de samenwerking met en tussen onderwijs, ondernemers en andere partners in het sociaal domein [2025] Synergie arbeidsmarktregio's Geldrop-Mierlo ligt tussen twee arbeidsmarktregio's in. Formeel horende bij de arbeidsmarktregio Helmond-De Peel, geografisch dichtbij arbeidsmarktregio Zuid-Oost Brabant. Onderlinge synergie, duidelijkheid en vindbaarheid van zowel dienstverlening als ook het beleid van beide arbeidsmarktregio's is van belang voor onze inwoners. De landelijke hervorming van de arbeidsmarktregio's draagt hieraan bij, hetgeen tot doel heeft grotere vindbaarheid en toegankelijkheid, evenals meer samenwerking met en tussen partijen die op dit vlak diensten verlenen. • We zetten daar waar mogelijk in op gezamenlijke activiteiten tussen beide arbeidsmarktregio's • We organiseren een gezamenlijke werkgeversconferentie • We implementeren het Werkcentrum Helmond-De Peel en ontwikkelen dit door Het gebruik van inkomensverruimende regelingen is toegenomen ten opzichte van peildatum oktober 2023 [2025] Vergroten bekendheid regelingen en dienstverlening Wij geven meer bekendheid aan onze minimaregelingen en onze inkomensondersteunende dienstverlening.
We intensiveren de social media mediacampagne 'Hulp op Maat' en verbeteren de toegankelijkheid van de website. We verbeteren de samenwerking en relatie tussen 'Hulp op Maat' en 'Onze Wegwijzer' door gerichte analyse en versterken de samenwerking met onze netwerkpartners. Campagne Hulp op Maat We zetten de Social Media campagne Hulp op Maat voort. Dat houdt in dat we: • Verbeteren van de website "Hulp op Maat", bijvoorbeeld door het mogelijk te maken om rechtstreeks via een app contact op te nemen maar ook door een voorleesfunctie toe te voegen. • Het netwerk rondom inwoners met geldzorgen beter aanspreken en activeren. • Inwoners betrekken om verhalen uit de praktijk te verzamelen en te delen, wat kan helpen bij het vergroten van de betrokkenheid en het bewustzijn van de beschikbare hulp. Relatie Hulp op Maat en Onze Wegwijzer
12
We versterken de relatie en samenhang tussen "Hulp op Maat" en "Onze Wegwijzer" om hiermee onze samenwerking met externe netwerkpartners te verbeteren. We gebruiken hiervoor de opbrengst uit de werksessies Hulp op Maat met het Armoedeplatform. Deze zetten we ook in om het draagvlak te verhogen. Actualiseren beleidsregels bijzondere bijstand We actualiseren de beleidsregels bijzondere bijstand, om beter aan te sluiten bij de behoeften van onze inwoners en het gebruik van inkomensverruimende regelingen te stimuleren. We bereiken meer huishoudens dan in 2023 met onze aanpak vroegsignalering bij schulden [2025] Vroegsignalering schulden We voeren de 'Matching-Vroeg eropaf' applicatie in om beter aan te sluiten op de Divosa Monitor Vroegsignalering Schulden. We versterken de vroegsignalering door klantmanagers inkomen persoonlijk contact te laten opnemen bij signalen van schulden. Vroegsignalering schulden bij ondernemers We verkennen met Senzer de mogelijkheden om vroegsignalering bij schulden uit te breiden naar ondernemers. De instroom in de bijstand is jaarlijks maximaal 25% van het totaal aantal bijstandsgerechtigden [2025] Voorkomen instroom bijstand Senzer intensiveert de samenwerking met UWV, Tempoteam en andere ketenpartners om instroom in de bijstand vanuit een WW-uitkering te voorkomen.
Daarnaast intensiveert Senzer de samenwerking met ketenpartners in het sociaal domein (waaronder het onderwijs) om vroegtijdig te kunnen investeren in trajecten richting werk alvorens een beroep moet worden gedaan op een bijstandsuitkering. Het ondersteuningsaanbod voor de inkomens tot 120% van het sociaal wettelijk minimum sluit goed aan op de behoeften en het perspectief van onze inwoners [2026] Aansluiting ondersteuningsaanbod We onderzoeken of het ondersteuningsaanbod voor de inkomens tot 120% van het sociaal wettelijk minimum voldoende tegemoetkomt aan en rekening houdt met de behoeften en het perspectief van onze inwoners. Het ondersteuningsaanbod voor kwetsbare inwoners met een combinatie van ondersteuningsbehoeften (zorg, werk, financiën) is integraal en op maat [2026] Maatwerkmethode We onderzoeken welke maatwerkmethode ons kan ondersteunen om het proces van besluitvorming, wat leidt tot een oplossing op maat voor het individu, zorgvuldig, effectief en efficiënt te doorlopen. Project integrale samenwerking Senzer en gemeenten intensiveren zowel de onderlinge samenwerking als ook die met ketenpartners om onze inwoner zo effectief en efficiënt mogelijk te kunnen helpen. Dit met het oog op de combinatie van ondersteuningsbehoeften op diverse leefdomeinen (i.e. wonen, werken, schulden, welzijn) die zich veelvuldig voordoen bij onze meest kwetsbare inwoners.
Jaarlijks stroomt 80% van de bijstandsgerechtigden duurzaam uit naar werk [2026] Innoveren in begeleiding Senzer biedt trainingen aan zoals 'Mentorwijs' om werkgevers te ondersteunen bij het begeleiden van kwetsbare medewerkers en hoe om te gaan met psychische kwetsbaarheid op de werkvloer. Senzer zet extra in op jobcoaching en nazorg voor zowel werkgever als werknemer om duurzame uitstroom te bevorderen.
13
De doelgroep met de grootste afstand tot de arbeidsmarkt (loonwaarde tot 30%) participeert in de samenleving [2026] Pilot 0-30 We voeren samen met Senzer een pilot uit, gericht op intensieve begeleiding en participatie van de doelgroep met de grootste afstand tot de arbeidsmarkt. Kernbegrippen daarbij zijn maatwerk, vertrouwen en inwonersperspectief. 10% van de jeugdigen is financieel bewust [2027] Evaluatie ondersteuningsaanbod jongeren Wij evalueren ons ondersteuningsaanbod financiële basisvaardigheden specifiek gericht op jongeren, de bewezen werkzame bestanddelen breiden we uit. Er zijn goede kansen voor werkzoekenden met een afstand tot de arbeidsmarkt om structureel aan het werk te komen dan wel maatschappelijk te participeren [2027] Implementatie social return on investment beleid We voeren lokaal en regionaal het social return (SROI) beleid uit om meer kansen te creëren voor werkzoekenden met een afstand tot de arbeidsmarkt, in lijn met het actieplan Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven in Inkomen (MVOI). Doorkijk naar activiteiten in 2026 en verder Vroegsignalering schulden Op basis van de ervaringen in 2024 overwegen we uitbreiding van de doelgroep voor onze preventieve aanpak. Ook wordt op basis van de ervaringen in 2023-2025 gekeken of de taak schuldhulpverlening en heroriëntatie aan ondernemers structureel bij Senzer wordt ondergebracht.
Schuldhulpverlening De insteek is om in 2025 lid te worden van de NVVK, de branchevereniging voor schuldhulpverlening. De NNVK levert handvatten en een kwaliteitskeurmerk.
Thema Zorg & ondersteuning Dit is een breed thema dat zich richt op allerlei vormen van zorg en ondersteuning die bijdragen aan de veerkracht, zelfredzaamheid en samenredzaamheid van mensen. Het gaat onder andere om Jeugdzorg, Wmo, mantelzorg en meer. Doelen Zorg & ondersteuning De inzet binnen het voorliggend veld is vergroot ten opzichte van de geïndiceerde zorg." [2025] 30% van de inwoners en 80% van de professionals kent Onze Wegwijzer (fysiek en/of digitaal) en weten waarvoor zij terecht kunnen bij Onze Wegwijzer [2025] Het aanbod van collectieve mantelzorgondersteuning en -waardering is afgestemd op de behoefte van mantelzorgers [2025] Inwoners kunnen in hun eigen dorp (ook bijv.
op onderwijs- en kinderopvanglocaties) met hun vraag terecht bij team Toegang [2025] De beschikbaarheid van voorliggende voorzieningen is zodanig dat team Toegang 80% van de hulpvragen zelfstandig kan afhandelen [2025] Het gezamenlijke loket voor brede zorg- en ondersteuningsvragen is via de gemeente vindbaar en bekend bij de inwoners en maatschappelijke organisaties [2025] Mensen met complexe problematiek op het gebied van zorg en veiligheid krijgen effectie, domeinoverstijgende hulp [2025] De gemeentelijke financiën met betrekking tot zorg & ondersteuning zijn structureel beheersbaar, met behoud van een goede inzet op de gemeentelijke taken [2026] Het aanbod van collectieve voorliggende voorzieningen gericht op mentale weerbaarheid is afgestemd op de behoefte van inwoners [2026] Er is een regionale preventie infrastructuur waarbij sprake is van domein overstijgende samenwerking binnen het sociaal en medisch domein [2026] Respijtzorg voor mantelzorgers is dichtbij huis en laagdrempelig beschikbaar [2026] Mensen kunnen indien nodig binnen Geldrop-Mierlo beschermd wonen en maken dan volwaardig deel uit van de samenleving [2026] Dementie is maatschappelijk geaccepteerd en inwoners en maatschappelijke organisaties zijn zich bewust van de behoefte van mensen met dementie om mee te kunnen doen in de maatschappij [2026] Er is een optimale samenhang tussen zorg voor kinderen en
volwassenen in samenwerking met aanbieders en ervaringsdeskundigen. [2027]
14
Er is op het gebied van jeugdhulp een uniforme, kwalitatieve en kosteneffectieve inkoop op schaal van de regio [2027] Voor ouderen en kwetsbare inwoners zijn er mogelijkheden voor een zinvolle daginvulling nabij huis [2027] Er is een effectieve ondersteuning van ouders van 0-4 jarigen voor het geven van passende zorg [2027]
Doelen Zorg & ondersteuning De inzet binnen het voorliggend veld is vergroot ten opzichte van de geïndiceerde zorg." [2025] Verbinding met voorliggend veld vergroten We versterken de verbinding en bewustwording van CMD-medewerkers over voorliggende voorzieningen in het kader van de taskforce. We beleggen ambassadeursrollen bij belangrijke ketenpartners binnen Team Toegang en integreren de preventiematrix jeugd in de digitale 'Onze Wegwijzer'. 30% van de inwoners en 80% van de professionals kent Onze Wegwijzer (fysiek en/of digitaal) en weten waarvoor zij terecht kunnen bij Onze Wegwijzer [2025] Communicatieaanpak Om de bekendheid van Onze Wegwijzer te vergroten onder inwoners voeren we het communicatieplan uit. Separaat daaraan werken we binnen het netwerk van maatschappelijke partners en vrijwilligers aan de bekendheid en ontwikkelingen van Onze Wegwijzer, onder andere via een nieuwsbrief. Het aanbod van collectieve mantelzorgondersteuning en -waardering is afgestemd op de behoefte van mantelzorgers [2025] Vernieuwen aanbod mantelzorgondersteuning We faciliteren de LEV-groep, die de opdracht heeft gekregen naar aanleiding van een inwonerraadpleging, om collectieve mantelzorgondersteuning en waarderingsactiviteiten te ontwikkelen en daar actief werkgevers van mantelzorgende inwoners bij betrekt. Inwoners kunnen in hun eigen dorp (ook bijv.
op onderwijs- en kinderopvanglocaties) met hun vraag terecht bij team Toegang [2025] Toegang in de wijk We streven naar een fysieke locatie van Onze Wegwijzer in Mierlo, naast de bestaande locatie in Geldrop. We zorgen ervoor dat een medewerker van Team Toegang op gezette tijden aanwezig en bereikbaar is in de wijk . We geven uitvoering aan bouwsteen 3 van de hervormingsagenda door het opzetten van een pilot van een stevig lokaal team. De beschikbaarheid van voorliggende voorzieningen is zodanig dat team Toegang 80% van de hulpvragen zelfstandig kan afhandelen [2025] Versteviging voorliggend veld aanbod We verstevigen het voorliggend aanbod in samenwerking met LEV groep, combinatiefunctionarissen sport- en cultuur, en andere maatschappelijke partners. Bij Team Toegang beleggen we ambassadeursrollen voor belangrijke ketenpartnersom beter bekend te raken met het beschikbare aanbod. Het gezamenlijke loket voor brede zorg- en ondersteuningsvragen is via de gemeente vindbaar en bekend bij de inwoners en maatschappelijke organisaties [2025] Uitvoering communicatieplan We vergroten de bekendheid van Onze Wegwijzer door uitvoering te geven aan het communicatieplan gericht op inwoners. Separaat daaraan werken we in het netwerk van maatschappelijke partners en vrijwilligers aan de bekendheid van Onze Wegwijzer, onder andere via een nieuwsbrief.
15
Mensen met complexe problematiek op het gebied van zorg en veiligheid krijgen effectieve, domeinoverstijgende hulp [2025] Procesregisseur Zorg en Veiligheid Met de komst van de procesregisseur Zorg en Veiligheid werken we aan de implementatie van de ‘aanpak meervoudige problematiek sociaal domein’ (Wams) en de implementatie van de aanpak ter voorkoming van escalatie (AvE). Beide aanpakken leiden ertoe dat domein overstijgende samenwerking de norm wordt bij casuïstiek die zowel zorg- als veiligheidsaspecten kent. In navolging van beide aanpakken wordt in samenwerking met woningcorporaties, zorgaanbieders en politie gewerkt aan de aanpak ter voorkoming van woonoverlast. De gemeentelijke financiën met betrekking tot zorg & ondersteuning zijn structureel moet beheersbaar worden, met behoud van een goede inzet op de gemeentelijke taken [2026] Taskforce sociaal domein We monitoren continue de uitgaven, trends en ontwikkelingen. Middels de taskforce Sociaal Domein geven we onverminderd uitvoering aan het kostenbesparingsprogramma. Dit sluit aan bij bouwsteen 7 van de hervormingsagenda waarmee ook wordt gestuurd op eenvoudigere uitvoering en inkoop, minder administratieve lasten en aanpak negatieve effecten marktwerking.
Het aanbod van collectieve voorliggende voorzieningen gericht op mentale weerbaarheid is afgestemd op de behoefte van inwoners [2026] Suïcidepreventie voortgezet onderwijs We werken aan gevarieerder aanbod voor inwoners die behoefte hebben aan laagdrempelige ondersteuning op het gebied van mentale gezondheid. We verstevigen de suïcidepreventie op het voortgezet onderwijs omdat het STORM-aanbod (Strong Teens and Resilient Minds) dat gericht is op kwetsbare tieners wordt gecontinueerd. Er is een regionale preventie infrastructuur waarbij sprake is van domein overstijgende samenwerking binnen het sociaal en medisch domein [2026] Domeinoverstijgende samenwerking We werken met de ketenaanpakken aan de implementatie van het integraalzorgakkoord. We verbeteren de aanpak van meervoudige problematiek in het sociaal domein, op basis van het wetsvoorstel (Wams). In het kader van de Coalitie Kansrijke Start versterken we de samenwerking gericht op de eerste 1000 dagen van de jeugdige. Respijtzorg voor mantelzorgers is dichtbij huis en laagdrempelig beschikbaar [2026] Bekendheid ondersteuningsaanbod We vergroten de bekendheid met het beschikbare aanbod door mantelzorgers actief te wijzen op o.a. logeeropvang en zorgoppas.
Mensen kunnen indien nodig binnen Geldrop-Mierlo beschermd wonen en maken dan volwaardig deel uit van de samenleving [2026] Aanvullende inzet beschermd wonen We leveren aanvullende inzet in het kader van de scenariostudie rondom de doordecentralisatie van Beschermd Wonen. We transformeren het regionale dagbestedingsaanbod (gekoppeld aan Beschermd wonen) naar lokaal passend en herkenbaar aanbod. Daarnaast zorgen we voor continuïteit in BW en Beschermd Thuis - aanbod. Jongeren kunnen in Geldrop-Mierlo blijven wonen als thuiswonen geen optie is, dankzij de beschikbaarheid van voldoende kleinschalige en zorgzame woonplekken.
16
Dementie is maatschappelijk geaccepteerd en inwoners en maatschappelijke organisaties zijn zich bewust van de behoefte van mensen met dementie om mee te kunnen doen in de maatschappij [2026] Aanpak bewustwording Met het netwerk dementievriendelijk gemeente werken we continue aan de aanpak rondom bewustwording bij onze inwoners, onder andere door middel van netwerkbijeenkomsten. We verstevigen het ondersteuningsaanbod door opvolging te geven aan de uitkomsten van de dementscan die het beeld van ondersteuningsbehoefte schetst op basis van input van inwoners en maatschappelijke partners. Er is een optimale samenhang tussen zorg voor kinderen en volwassenen in samenwerking met aanbieders en ervaringsdeskundigen. [2027] Project Toekomstscenario kind en gezinsbescherming We werken in samenwerking met Veilig Thuis, de gecertificeerde instellingen en de raad voor de Kinderbescherming aan het project Toekomstscenario kind en gezinsbescherming dat erop gericht is samenhang in de zorg bij onveiligheid voor kinderen te realiseren.
Er is op het gebied van jeugdhulp een uniforme, kwalitatieve en kosteneffectieve inkoop op schaal van de regio [2027] Verbeteren organisatie en inkoop We verbeteren de organisatie en inkoop van specialistische Jeugdzorg door het uitvoeren van bouwsteen 6 van de Hervormingsagenda Jeugd, wat leidt tot formalisering van regionale samenwerking in een gemeenschappelijke regeling. Voor ouderen en kwetsbare inwoners zijn er mogelijkheden voor een zinvolle daginvulling nabij huis [2027] Aanbod dichtbij We brengen het bestaande aanbod in kaart en ontwikkelen aanvullende programmapakketten en ondersteuning om daginvulling dichtbij huis eenvoudiger mogelijk te maken. Er is een effectieve ondersteuning van ouders van 0-4 jarigen voor het geven van passende zorg [2027] Versterken ouderschap We bieden ouderbijeenkomsten over ouderbejegening in samenwerking met Samen met Ouders. Daarnaast werken we samen met de GGD in het kader van Stevig Ouderschap en bieden ondersteuning via 'Boekstart' met de bibliotheek. We vergroten de bekendheid van Stichting Babyspullen. Doorkijk naar activiteiten in 2026 en verder Loket zorg en ondersteuning In 2025 staat de basis rondom het loket en wordt ingezet om het nog breder bekend en vindbaar te maken voor inwoners.
Daginvulling ouderen en kwetsbaren Op basis van het opgedane inzicht in 2024 wordt het aanbod van activiteiten de komende jaren aangevuld met nieuwe mogelijkheden, waar mogelijk in samenwerking met buurgemeenten. Uitvoeren integraal zorgakkoord Voor het samen met ketenpartners uitvoering geven aan het integraal zorgakkoord (doel 8) worden in 2025 activiteiten geprogrammeerd die volgen op het implementeren van de Aanpak ter Voorkomen van Escalatie (inzet in 2024 bij doel 4). De Hervormingsagenda Jeugd In 2026 en verder wordt verder vorm gegeven aan de activiteiten die beschreven staan in de Hervormingsagenda Jeugd, waarbij de nadruk ligt op Preventie en Normaliseren, Stevige lokale Teams en Verbinding met Aanpalende Domeinen.
17
Focuspunten lijn "De mens centraal" Onderwijs (portefeuillehouder: wethouder Stravers) • Versterken van samenwerking tussen het Centrum voor Maatschappelijke Deelname, voorliggende partners, eerstelijnszorg en scholen, om elkaars aanbod beter te leren kennen en meer gezamenlijk op te trekken. Arbeidsmarkt (portefeuillehouder: wethouder Stravers) • Intensiveren van de samenwerking met Senzer om de arbeidsparticipatie van kwetsbare doelgroepen te bevorderen. Jeugd en zorg (Wmo) (portefeuillehouder: wethouder Sanders) • Realiseren van de eerste doelstellingen uit de Hervormingsagenda Jeugd en Toekomstscenario Jeugd door concreet in te zetten op het realiseren van de hervormingsdoelen binnen de jeugdzorg, gericht op vroegtijdige hulp en preventie, zoals ook vermeld in 'Leven lang ontwikkelen'. • Verdere versterking van de samenwerking met het Plusteam, door onder andere uitbreiding van het indicatie- en triageteam, om efficiënter zorgvragen te beoordelen en snel passende ondersteuning te bieden. Sociaal werk (portefeuillehouder: wethouder Sanders) • Bieden van gerichte ondersteuning aan verenigingen waar nodig, door middel van verstrekken van relevante informatie en duidelijke communicatie over beschikbare subsidies.
Werk en inkomen (portefeuillehouder: wethouder Looijmans) • Vereenvoudigen van uitkerings- en ondersteuningssystemen, met als doel eenvoudigere processen voor zowel gebruikers al uitvoerders. • Toepassen van de aanpak van ‘Het Realistisch Perspectief’ binnen de begeleiding van uitkeringsgerechtigden, gericht op haalbare doelen en duurzame uitstroom naar werk. • Monitoren van uitstroom uit de bijstand, met specifieke aandacht voor de vervolgbestemming en duur van de ondersteuning. Armoedebestrijding (portefeuillehouder: wethouder Looijmans) • Uitbreiden en versterken van het bestaande armoedeplatform, met als doel de samenwerking tussen betrokken organisaties te verbeteren en gerichte acties tegen armoede te ontwikkelen. • Uitvoeren van het preventieplan om schuldenproblematiek te verminderen, gericht op vroegsignalering, educatie en proactieve hulpverlening. • Evalueren van de klantreis schuldhulpverlening en inkomensondersteuning, om te bepalen of de dienstverlening effectief en passend is voor de doelgroep, en waar nodig aanpassingen te maken. Vluchtelingen & integratie (portefeuillehouder: wethouder Looijmans) • Continueren van de samenwerking met Vluchtelingenwerk en intensieve begeleiding van inburgeraars door trajectregisseurs, met focus op succesvolle integratie en participatie in de maatschappij.
Wat gaat het kosten? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma zijn verbonden. Door de afronding op duizendtallen kunnen er afrondingsverschillen ontstaan. Zowel de baten als de lasten worden als positieve bedragen weergegeven. Het saldo wordt weergegeven als negatief als er meer lasten zijn dan baten en als positief als er meer baten zijn dan lasten. De bedragen zijn exclusief de ramingen voor baten en lasten van het nieuw beleid. Bedragen x €1.000 Omschrijving
Realisatie 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Begroting 2028
0.10 Mutaties reserves programma 1
39
3.315
1.073
1.094
1.196
1.728
4.2 Onderwijshuisvesting
1.141
1.201
1.688
1.720
1.741
2.194
Lasten
18
Omschrijving
Realisatie 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Begroting 2028
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
2.332
3.407
2.546
2.545
2.546
2.530
6.3 Inkomensregelingen
19.965
19.680
20.548
20.538
20.775
20.917
6.4 WSW en beschut werk
423
1.455
1.406
1.358
1.339
1.339
6.5 Arbeidsparticipatie
3.620
1.327
1.162
1.248
1.268
1.268
6.60 Hulpmiddelen en diensten (Wmo)
0
0
1.832
1.851
1.882
1.890
1.434
1.436
0
0
0
0
6.711 Huishoudelijke hulp (Wmo)
0
0
4.013
3.955
3.901
3.781
6.712 Begeleiding (Wmo)
0
0
3.159
3.103
3.150
3.369
6.713 Dagbesteding (Wmo)
0
0
964
978
993
1.006
6.714 Overige maatwerkarrangementen (Wmo)
0
0
153
153
153
153
6.71A Huishoudelijke hulp (WMO)
3.009
3.720
0
0
0
0
6.71B Begeleiding (WMO)
3.295
3.091
0
0
0
0
6.71C Dagbesteding (WMO)
894
846
0
0
0
0
6.71D Overige maatwerkarrangementen (WMO)
222
478
0
0
0
0
6.72A Jeugdzorg begeleiding
3.087
2.583
0
0
0
0
6.72B Jeugdzorg behandeling
4.406
4.246
0
0
0
0
6.72C Jeugdhulp dagbesteding
267
184
0
0
0
0
6.72D Jeugdhulp zonder verblijf overig
451
474
0
0
0
0
6.73A Pleegzorg
0
69
0
0
0
0
6.73B Gezinsgericht
0
69
0
0
0
0
6.73C Jeugdhulp met verblijf overig
3.751
3.340
0
0
0
0
6.74A Jeugd behandeling GGZ zonder verblijf
1.825
1.546
0
0
0
0
6.74B Jeugdhulp crisis/LTA/GGZ-verblijf
1.405
1.286
0
0
0
0
6.74C Gesloten plaatsing
335
291
0
0
0
0
6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal
0
0
91
91
91
91
6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal
0
0
9.363
7.660
7.610
7.683
6.753 Jeugdhulp ambulant landelijk
0
0
91
91
91
91
6.761 Jeugdhulp met verblijf lokaal
0
0
91
91
91
91
6.762 Jeugdhulp met verblijf regionaal
0
0
4.569
4.495
4.566
4.600
6.763 Jeugdhulp met verblijf landelijk
0
0
1.361
1.363
1.383
1.481
6.791 PGB Wmo
0
0
592
592
593
578
6.792 PGB Jeugd
0
0
379
379
380
394
6.811 Beschermd Wonen (Wmo)
0
0
12
12
12
12
6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)
19
Omschrijving
Realisatie 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Begroting 2028
6.812 Maatschappelijke – en vrouwenopvang (Wmo)
0
0
257
257
257
257
6.81A Beschermd wonen (WMO)
3
4
0
0
0
0
6.81B Maatschappelijkeen vrouwenopvang (WMO)
231
252
0
0
0
0
0
0
935
934
947
912
6.821 Jeugdbescherming 6.822 Jeugdreclassering
0
0
142
144
148
148
6.82A Jeugdbescherming
891
988
0
0
0
0
6.82B Jeugdreclassering
71
76
0
0
0
0
6.91 Coördinatie en beleid Wmo
0
0
314
314
314
314
6.92 Coördinatie en beleid Jeugd
0
0
413
422
431
431
7.5 Begraafplaatsen en crematoria
22
24
23
22
22
22
53.118
55.386
57.177
55.412
55.881
57.278
0.10 Mutaties reserves programma 1
0
1.315
1.019
1.041
1.071
1.644
4.2 Onderwijshuisvesting
52
0
0
0
0
0
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
970
1.923
1.025
1.025
1.025
1.025
6.3 Inkomensregelingen
10.937
11.587
11.587
11.586
11.639
11.639
6.5 Arbeidsparticipatie
4.922
418
418
418
418
418
6.60 Hulpmiddelen en diensten (Wmo)
0
0
7
7
7
7
6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)
16
7
0
0
0
0
6.711 Huishoudelijke hulp (Wmo)
0
0
560
560
560
560
6.71A Huishoudelijke hulp (WMO)
1
10
0
0
0
0
308
550
0
0
0
0
6.72B Jeugdzorg behandeling
9
0
0
0
0
0
6.73C Jeugdhulp met verblijf overig
95
0
0
0
0
0
6.74A Jeugd behandeling GGZ zonder verblijf
7
0
0
0
0
0
6.81A Beschermd wonen (WMO)
26
0
0
0
0
0
6.81B Maatschappelijkeen vrouwenopvang (WMO)
50
0
0
0
0
0
7.5 Begraafplaatsen en crematoria
5
0
0
0
0
0
Totaal Lasten Baten
6.71D Overige maatwerkarrangementen (WMO)
Totaal Baten
17.397
15.810
14.616
14.636
14.720
15.293
Saldo (baten -/- lasten)
-35.721
-39.575
-42.561
-40.776
-41.161
-41.985
20
Capaciteitsbeeld 2025 Programma's
Taakvelden
Thema Een leven lang ontwikkelen
4.1 Openbaar basisonderwijs
0
0
4.2 Onderwijshuisvesting
0
1.113
699
320 2.132
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken
0
30
4.136
0 4.166
6.3 Inkomensregelingen
0
100
16.052
50 16.202
6.4 WSW en beschut werk
0
0
0
6.5 Arbeidsparticipatie
0
20
2.437
6.60 Hulpmiddelen en diensten (Wmo)
0
0
4.334
0 4.334
6.711 Huishoudelijke hulp (Wmo)
0
0
4.817
25 4.842
6.712 Begeleiding (Wmo)
0
0
1.489
25 1.514
6.713 Dagbesteding (Wmo)
0
0
1.616
25 1.641
6.714 Overige maatwerkarrangementen (Wmo)
0
0
2.057
25 2.082
6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal
0
0
14.106
0 14.106
6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal
0
0
91
0
91
6.753 Jeugdhulp ambulant landelijk
0
0
91
0
91
6.761 Jeugdhulp met verblijf lokaal
0
0
91
0
91
6.762 Jeugdhulp met verblijf regionaal
0
0
91
0
91
6.763 Jeugdhulp met verblijf landelijk
0
0
91
0
91
6.791 PGB Wmo
0
0
212
0
212
6.792 PGB Jeugd
0
0
212
0
212
6.811 Beschermd wonen (Wmo)
0
0
154
0
154
6.812 Maatschappelijke- en vrouwenopvang (Wmo)
0
0
0
0
0
6.821 Jeugdbescherming
0
0
120
0
120
6.822 Jeugdreclassering
0
0
20
0
20
6.91 Coördinatie en beleid Wmo
0
0
212
0
212
6.92 Coördinatie en beleid Jeugd
0
0
212
0
212
7.5 Begraafplaatsen en crematoria
0
0
0
131
131
0.10 Mutaties reserves programmagroep 1
0
0
0
0
0
0
1.263
52.037
Thema Bestaanszekerheid
Thema Zorg & ondersteuning
Totaal
Staf Ruimte Samenleving Dienstverlening Totaal 0
0
0
0
0
0 2.457
601 53.901
Financiële mutaties (gekoppeld aan doelen) Omschrijving
2025
2026
2027
1. Regie op indicaties
75.000
75.000
75.000
75.000
2. Strengere toetsing breder sociaal domein
20.000
40.000
0
0
3. Niet volledig ramen kosten vergrijzing Wmo, voor bedrag aanvullende post bij het Rijk.
2028
0 145.327 288.177 429.303
4. Niet betrekken indexeringsmethodiek 10voordejeugd
231.380 231.380
Totaal
326.380 491.707 363.177 504.303
0
0
1. Regie op indicaties Door een sterkere regie op het indiceren welke jeugdhulp nodig is, wordt meer grip verkregen op de hulp die wordt geboden. Ook zal er een betere monitoring zijn, wordt er tijdiger geëvalueerd en worden plannen en de inzet van zorg bijgesteld wanneer relevant. 2. Strengere toetsing breder sociaal domein Bij het stellen van indicaties zal een strengere toetsing plaatsvinden is samenspraak met professionals van Plusteam en CMD.
3. Niet volledig ramen kosten vergrijzing Wmo, voor bedrag aanvullende post bij het Rijk.
21
Vanuit de rijksoverheid is aangegeven dat er gelden beschikbaar zijn om de hogere kosten van vergrijzing voor gemeenten (gedeeltelijk) te compenseren. Rijk heeft nog niet duidelijk gemaakt op welke manier de gemeenten zullen worden gecompenseerd. In de begroting wordt alvast rekening gehouden met een gedeeltelijke compensatie. 4. Niet betrekken indexeringsmethodiek 10voordejeugd Voor 2025 en verder worden de Wmo- en jeugdhulpbudgetten geïndexeerd op basis van de OVAindex, te weten 4,18%. Dit is conform het raadsbesluit uit 2022 over de Herijking systematiek taskforce sociaal domein.
22
Programma 2. Sterke wijken Binnen dit begrotingsprogramma vallen de thema’s vitaal leven, sterke netwerken, leefbare groene wijken, inclusief leven en wonen. Deze hebben elk hun eigen uitwerking staan, maar staan ook nadrukkelijk in verbinding met elkaar. In het programma Sterke wijken valt ook het uitvoeringsplan voor de Coevering. Daarnaast zijn voor de relevante lijnportefeuilles binnen dit begrotingsprogramma de focuspunten benoemd.
Thema Vitaal leven Binnen dit thema staat het bevorderen van een gezonde leefstijl vanuit het gedachtegoed van positieve gezondheid centraal. Doelen Vitaal leven Inwoners ervaren laagdrempelige toegang tot de gemeentelijke ondersteuning om zelf te werken aan hun gezondheid [2026] Jeugdigen en volwassenen hebben de handvatten en mogelijkheden om zelf regie te nemen om te kiezen voor een gezonde leefstijl (o.a. binnen-en buitenfaciliteiten voor beweging nabij huis) [2027] Het vroegtijdig signaleren van valrisico's bij ouderen wordt effectief ondersteund door laagdrempelige toegang tot mogelijkheden voor valpreventie [2026] Er is een lokale ketenaanpak Kansrijke Start waarbij samenwerkingsafspraken zijn gemaakt met partners rondom de eerste duizend dagen van een kind [2026] Voor kinderen en volwassenen met overgewicht of obesitas is ondersteuning, begeleiding en zorg toegankelijk [2026] Sport en bewegen is voor alle kinderen en jongeren toegankelijk [2025] Bij besluitvorming over de fysieke leefomgeving wordt kennis over gezondheidsbevordering en over gezondheidsbescherming standaard toegepast [2026]