Raadsvoorstel plan van aanpak Dementievriendelijk Geertruidenberg.docx

Zaaknummer : 2020062668925

Raadsvoorstel Aan Raadsvergadering Agendanummer Onderwerp

: Raad van Geertruidenberg : 11 februari 2021 : : Dementievriendelijk Geertruidenberg

Voorstel 1. In te stemmen met het plan van aanpak Dementievriendelijk Geertruidenberg (zie bijlage 1); Inleiding Ieder uur krijgen vijf mensen in Nederland dementie. Dementie is volgens artsen en onderzoekers de volksziekte met de hoogste ziektelast voor de patiënt, maar ook zorgen voor iemand met dementie is zwaar. Het is een ingrijpende, niet te genezen ziekte met een progressief verloop. Daardoor heeft het veel impact op iemands leven. Volgens de provinciale bevolkingsprognose scoort de Provincie Noord-Brabant hoog op het gebied van vergrijzing in Nederland. Vanwege de toenemende vergrijzing groeit het aantal mensen met dementie. In de uitsplitsing van het aantal mensen met dementie per gemeente door Alzheimer Nederland zien we de volgende cijfers voor de gemeente Geertruidenberg1: Populatie Inwoners Geertruidenberg Mensen met dementie Percentage van het totaal

2020 21.500 350 1,63%

2025* 21.500 420 1,95%

2030* 21.600 520 2,41%

2040* 21.600 670 3,10%

2050* 21.500 810 3,77%

*Prognose door het CBS

Meer dan zeventig procent van de mensen met dementie woont thuis en wordt verzorgd door hun naaste familie en/of omgeving2. Met de toename van het aantal (thuiswonende) dementerenden neemt ook de behoefte aan mantelzorgers toe. Tegenover de sterke toename van mensen met dementie staat echter een afname van de beroepsbevolking. In 2019 zijn er 42 potentieel werkenden op iedere dementiepatiënt. In 2050 zijn dat er naar verwachting nog maar 17. Ruim de helft van de mantelzorgers van mensen met dementie is zwaar belast3. De urgentie om aan de slag te gaan met een 'Dementievriendelijke gemeenschap' groeit dus letterlijk met de dag. Daarom streeft de gemeente Geertruidenberg ernaar een Dementievriendelijke gemeenschap te worden waarin bijzondere aandacht is voor mensen met dementie én hun mantelzorgers. Hiermee bedoelen we een gemeenschap waarin mensen met dementie kunnen blijven functioneren. Aanpak en projectstructuur De aanpak Dementievriendelijke gemeenschap is in de gemeente Geertruidenberg afgeleid van de Sociale Benadering Dementie (SBD) van Anne-Mei The. Deze benadering gaat ervan uit dat hoe mensen met dementie zich voelen niet alleen wordt bepaald door de aandoening (medische domein). Het is even bepalend in hoeverre ze met de door de aandoening veroorzaakte veranderingen om kunnen gaan (psychologische domein) en hoe de dementie sociale relaties verandert (sociale domein).

Op lokaal niveau is dit vertaald naar het inrichten van drie werkgroepen:  Werkgroep 1 ‘Bewustwording’  Werkgroep 2 ‘Mantelzorgondersteuning’  Werkgroep 3 ‘Samenwerking’ Per werkgroep zijn doelen opgesteld.

1 https://www.alzheimer-nederland.nl/factsheet-cijfers-en-feiten-over-dementie 2 https://www.alzheimer-nederland.nl/factsheet-cijfers-en-feiten-over-dementie 3 https://www.alzheimer-nederland.nl/factsheet-cijfers-en-feiten-over-dementie

Bewustwording:  Mensen met dementie maken onderdeel uit van de samenleving;  Inwoners herkennen de signalen van dementie;  Inwoners zijn in staat mensen met dementie blijvend te betrekken bij de sociale verbanden binnen verenigingen, buurten en in winkels;  Medewerkers van de gemeente die in contact komen met inwoners hebben een training gevolgd hoe om te gaan met dementie;  In samenwerking met de partners binnen de gemeente zijn zoveel mogelijk vrijwilligers getraind. Mantelzorgondersteuning:  Er is gerichte mantelzorgondersteuning beschikbaar;  Er is respijtzorg voor wie dat nodig heeft;  Er is dagbesteding voor dementerenden (en mantelzorgers) op maat en flexibel waar mensen zich gehoord voelen en op hun gemak voelen;  De sociale kaart van de gemeente is up-to-date en vindbaar;  Er is in iedere kern is een laagdrempelige inloop waar activiteiten worden georganiseerd en waar mensen met vragen rondom geheugenproblemen en dementie terecht kunnen. Samenwerking:  Er is een snellere route richting de diagnose;  De samenwerking gedurende de ‘patiëntreis’ van de mens met dementie verbeteren. Beoogd effect Een inclusieve samenleving realiseren, waarbij alle inwoners naar vermogen kunnen (blijven) meedoen in de samenleving. Argumenten 1.1 Er komen steeds meer mensen met dementie in onze gemeente Vanwege de toenemende vergrijzing groeit het aantal mensen met dementie.

Door ambulantisering binnen de zorg neemt ook het aantal thuiswonende dementerenden toe. Het is van groot belang dat zij onderdeel uit blijven maken van de samenleving. Hierbij is bewustwording onder en deskundigheidsbevordering van inwoners, verenigingen en winkels van groot belang. 1.2 Hierdoor sluiten we aan bij de doelstellingen van het ouderenbeleid en het project Langer Thuis Daarnaast bewerkstelligen we met het project Dementievriendelijk Geertruidenberg dat mensen met dementie zich veilig(er) en beter voelen in hun eigen omgeving en langer in hun eigen omgeving kunnen blijven wonen. Dit sluit aan bij het project Langer Thuis en het ouderenbeleid van de gemeente. 1.3 Er komt toenemende druk op mantelzorgers Ruim de helft (52%) van de mantelzorgers van mensen met dementie is zwaar belast. Naar verwachting neemt dit percentage toe doordat tegenover de sterke toename van mensen met dementie een afname van de beroepsbevolking (en dus het aantal mantelzorgers per persoon met dementie) staat. Bij een Dementievriendelijke gemeenschap hoort ook goede ondersteuning van mantelzorgers. Dit sluit aan bij het gemeentelijke mantelzorgbeleid.

Kanttekeningen 1.1 We zijn voor het welslagen van het project afhankelijk van vrijwillige inzet van werkgroepleden Medewerkers aan de verschillende werkgroepen en projecten zijn deels professionals die dit naast hun reguliere taken doen en deels vrijwilligers. 1.2 Eigenaarschap en commitment van betrokkenen is van belang voor het welslagen van een Dementievriendelijke gemeenschap Het doel is om een Dementievriendelijke gemeenschap te creëren, waarvan de Dementievriendelijke gemeente slechts een onderdeel is. Dit betekent dat ook bij werkgroepleden, inwoners, ondernemers en verengingen eigenaarschap rondom dit thema moet komen. Financiën Er is zowel in 2019 als in 2020 een startbedrag van €15.000 euro gereserveerd voor de eerste initiatieven. In de begroting van 2021 is een structureel budget ter hoogte van €10.000 per jaar opgenomen. Dementienetwerk Breda e.o. Themabijeenkomst (2-maal) Onderwerp: Dementievriendelijk Geertruidenberg

€ 2.500 € 4.000 p. 2/4

Ontwikkel- en drukkosten Dementiewijzers (250) Signalenkaarten (1000) Sociale kaart (1000) 4 Groepstrainingen Onvoorzien (10%) Totaal

€ 1000

€ 1.500 € 1.000 € 10.000

Het project Dementievriendelijke gemeente is twee jaar geleden ingezet en betaald uit incidentele middelen. Het project is succesvol gebleken. Bovendien is het onderwerp dementie maatschappelijk relevant en geeft het uitvoering aan de doelstellingen uit het ouderenbeleid, mantelzorgbeleid en project Langer Thuis van de gemeente. Met de instemming van uw raad in de begroting voor 2021 om structureel middelen beschikbaar te stellen voor het project Dementievriendelijk Geertruidenberg kunnen we het project continueren en structureel borgen binnen het gemeentelijk Wmo-beleid. Communicatie Er zijn drie algemene doelstellingen waar communicatie een bijdrage aan wil leveren: - Het vergroten van het draagvlak om een Dementievriendelijk Geertruidenberg te realiseren; - Het verhogen van het bewustzijn bij diverse partijen om dementievriendelijk te handelen; - Helderheid bieden over het te volgen proces. Dementievriendelijk moet van de samenleving worden en om dit te ondersteunen is het belangrijk om zowel de gemeentelijke middelen als de communicatiemiddelen van de betrokken partijen in te zetten. Daarnaast is het voor de dialoog belangrijk om themabijeenkomsten te blijven organiseren en overleggen te organiseren waar gemeente en belanghebbenden samen aan één tafel zitten.

Specifiek voor Dementievriendelijk Geertruidenberg zijn reeds de signalenkaart, de dementiewijzer en een nieuwsbrief Dementievriendelijk ontwikkeld. Uitvoering De uitvoering van het project vindt plaats volgens het uitvoeringsprogramma, zoals weergegeven op pagina 6 en 7 van het plan van aanpak. Bijlagen Bijlage 1. Plan van aanpak Dementievriendelijk Geertruidenberg Een ontwerpbesluit bieden wij u hierbij ter vaststelling aan. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Geertruidenberg, de secretaris,

de burgemeester,

R.C.J. Nagtzaam

M. Witte

De raad van de gemeente Geertruidenberg; Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van Geertruidenberg. Onderwerp: Dementievriendelijk Geertruidenberg

p. 3/4

Gelet op: - Het toenemend aantal mensen met dementie; - De ambulantisering binnen de zorg en de wens vanuit de gemeente voor ouderen om langer zelfstandig thuis te kunnen wonen; - De toenemende druk op mantelzorgers. Besluit: De raad besluit: 1. In te stemmen met het plan van aanpak Dementievriendelijk Geertruidenberg (bijlage 1);

Aldus vastgesteld in zijn openbare vergadering van 11 februari 2021, Geertruidenberg, de raad voornoemd, de griffier,

de voorzitter,

drs. K.M.C. Millenaar-Rammelaere

M. Witte

Onderwerp: Dementievriendelijk Geertruidenberg

p. 4/4