Terugkoppeling bijeenkomst armoede 31-10-22.docx

Afgelopen maandag 31 oktober heeft de raad in gesprek plaatsgevonden. Genodigden vanuit maatschappelijke organisaties, gemeenteraadsleden, ambtenaren en het college zijn samen in gesprek gegaan over armoede. Op de avond zijn er verhalen gedeeld en zijn er in verschillende groepen ideeën opgehaald en actiepunten beschreven om armoede in Etten-Leur tegen te gaan. We kijken terug op een mooie en inspirerende avond. De opbrengsten van de avond zijn te vinden via deze link: https://ettenleur.bestuurlijkeinformatie.nl/Agenda/Index/fa0c68e1-6bc4-4679-a97c1fdcdff48755 Tijdens de avond is er aangegeven dat er al heel veel mooie en goede initiatieven in de gemeente Etten-Leur zijn. Wel zijn deze versnipperd, waardoor een goed overzicht ontbreekt. Daardoor worden er wellicht kansen gemist voor samenwerking, verbinding en versterking. Inzicht in de toeslagen, initiatieven, vrijwilligers en organisaties is daarbij een eerste stap. De bekendheid van een voorzieningenwijzer kan hier bijvoorbeeld bij helpen. Verder hebben de groepen zich beziggehouden met de vraag hoe mensen beter geholpen kunnen worden bijvoorbeeld met het aanvragen van toeslagen en regelingen. Hierbij is het van belang om helder en laagdrempelig te informeren en communiceren.

Daarnaast kan er meer bewustwording worden gecreëerd in Etten-Leur over armoede door middel van lokale campagnes en informatieavondenavonden waar bijvoorbeeld ervaringsdeskundige spreken. Ook is het belangrijk om professionals, verenigingen, scholen, buurhuizen en andere organisaties bekend te maken met voorzieningen en manieren waarop ze vroegtijdig armoede kunnen signaleren en eenzaamheid tegen kunnen gaan. Daarnaast hebben de deelnemers gesproken over het belang van verbinding, om samen het gesprek aan te gaan over armoede, naar elkaar om te kijken en persoonlijk en laagdrempelig contact te maken. Hieronder volgt per groep een overzicht van wat er 31 oktober is besproken en de toezeggingen die de gemeente heeft gedaan rondom armoede.

Inhoud Groep Rood .....................................................................................................................................1 Groep Blauw ....................................................................................................................................2 Groep Groen....................................................................................................................................3 Groep Roze ......................................................................................................................................4 Groep Geel ......................................................................................................................................4 Wat is er in de begrotingsbehandeling mee genomen?..................................................................6

Groep Rood o o o o o

Huurachterstand verdubbeld Schaamte (bv energieproblematiek) Denken om problemen – zorgen voor beperkte blik – schulden stress Brieven/ website helpt niet > persoonlijk aanspreken & bij signalen het gesprek aangaan In de wijk ontmoetingen stimuleren

1

o o o o o o o o o o o o o o o

Help jongeren met financiële problemen op tijd & vroeger op pad – vanaf eerste signaal betalingsachterstand om complexe problematiek te voorkomen Bewustwording bv de Quiet Snel en vertrouwen – benaderbaar en heldere taal Geen bureaucratie > eenvoudige procedures Aandacht voedselbank grenzen > snel en praktisch maken en faciliteren Voorzieningenwijzer > bekendmaken en drempel verlagen voorzieningen en professionals, verenigingen, scholen, buurthuizen, moskee en kerken bekendmaken met voorzieningen Buurthuizen betrekken bij vroeg signaleren – mensen die zich terugtrekken uit de wijk, terug de wijk in – nabij mensen zijn Gemeente faciliteren Repair café > verduurzaming Verduurzaming om armoede te voorkomen – woningen met laagste energie labels (G, F, E) aanpakken en nieuwe duurzamere woningen bouwen > (Alwel) Stimuleer ontmoetingen > eenzaamheid en armoede gaan hand in hand ELk (Etten-Leurse Kracht (ELK) is er voor professionals die werken met kwetsbare bewoners) uitbreiden > Elk gaat er vroeg op af Participatieraad koppelen aan raadswerkgroep participatie Toeslagen, subsidies, toeslagen zijn afhankelijk van overheid en symptoombestrijding > gevangen in het systeem Aankloppen bij gemeente laagdrempelig maken door communicatie, buurthuizen, kerk/moskee – grote groep mensen onbekend bij gemeente

Groep Blauw o o o o o o o o o o

Groot deel armoede onzichtbaar; gesprek aangaan – blijven aangaan bij signalen Netwerk is belangrijk – hoe zet je deze in? Hoe krijg je mensen in beeld? – sociale armoede Schaamte is groot Hoe maak je het juiste beleid Doemdenken doorbreken > ervaringsdeskundige als voorbeeld Geestelijke begeleiding Signalen banken en woningstichting over achterstanden in betaling Eet punt op school voor buurtbewoners Gezamenlijk ontbijt > K.S en GGD samenwerking Stimuleringsfonds lokale initiatieven bv je mag cadeaus ergens ophalen > men komt niet /rol pakt hier soms een rol in

Wat te doen? o o o o o o o o

Beloningsprikkels? Bijvoorbeeld vrijwilligers Kans; hoe achter de deur komen? Zorg/buitendienst? Brede loketfunctie ism werkplein > breed kijken Waar kan je signalen kwijt? Successen/verhalen vertellen externe ook op de website van de gemeente Meer bundelen zorg en onderwijs (AVG belemmerend hierin) > omdenken in oplossingen, ouders gezamenlijk bespreken Zorg: samenwerken, niet geld gedreven, onderdeel werk is signaleren en vraagt dat ook zorgverzekeringen aansluiten bij projecten Casemanagers verschillende sectoren heen > mensen overzien niet en vertrouwen niet. Dit doorbreken en signalen als sectoren bij elkaar gaan zitten. 2

o o o o o o o o o o o

Vrijwilligers die gezinnen begeleiden > buddy’s – surplus/vroeg op af Armoedeval voorkomen > bv geen recht op toeslagen bij werk – rijk hier belangrijk in Pilot bijverdienen buiten de wettelijke regels  werkplein Communicatie, ook folder met alle mogelijkheden wat erin Maak gebruik van maatschappelijke organisaties - voorportaal, 1e hulp verwijzen – samenspel Marktplaats vraag en aanbod Overzicht gids; bundelen Vertrouwen winnen Horecamunten uitgeven voor sociale contacten Life coaches Lijnen organisatie koppelen

Wat is er al? o o o o o o o o o o o o

Verjaardag baksel > FB aanmelden Voorzieningen venster website EL & werkplein Etten-Leur voor elkaar Folders platform minma bieb, school, gemeente, werkplein Netwerk bij elkaar cliëntenraad, minima, kerk > deze uitbreiden/bundelen TO good to go box Maatjes project Budget coaches surplus Stimuleringsfonds thema extra Signaal achterstanden gemeentelijke organisatie komt terecht bij sociaal team EttenleurseKracht > lening/schenking? Mozorg > gesprek /signalering in samenwerking met Alwel VB via voortuin

Groep Groen o o o o o

o

Groep armen stijgt, vooral werkende ouders die niet meer rond kunnen komen deels door inflatie De regelingen die er zijn voor mensen in armoede zijn niet altijd bekend of ingewikkeld om aan te vragen Mensen hebben meer ondersteuning nodig bij het aanvragen van hulp, die drempel is te hoog Aanvragen van bijv. voedselbank doen mensen als laatste redmiddel dan is krijg je de hulp vaak te laat, dit is een aandachtspunt Rol van gemeente mist bij bekendheid geven aan middelen waar mensen in armoede recht op hebben zoals. Stichting leergeld o Interessant om te kijken of de De6 gemeenten hierin eenheid kunnen creëren, helder beeld richting bewoners Actie: hoge drempel inschrijving voedselbank benoemd door ervaringsdeskundige, zij gaan hier mee aan de slag

Ideeën om tot actie te komen: o o

Grotere locatie voedselbank, nooit nee hoeven verkopen Inzetten rol wijkfunctionaris als laagdrempelig aanspreekpunt - Voor jongeren vraagt dit om andere aanpak, daar juist meer maatschappelijk werkers nodig die er naartoe gaan 3

o

o o

Zet in op kennis en bewustwording met een lage drempel! - Zet een mega (algemene) campagne op voor iedereen ▪ Mensen moeten weten waar ze recht op hebben en waar ze kunnen aankloppen ▪ Proactieve rol van de overheid/gemeente die jou erop wijst dat je in aanmerking komt voor… ▪ Geef bekendheid d.m.v. een congres met wat er allemaal is in Etten-Leur, armoede als onderdeel en maak het ook leuk ▪ Doe dit in heldere klare taal, mensen snappen niet wat 120% van min. Inkomen inhoud - Haak aan bij infoavonden met een “armoede” kraampje - Laat ervaringsdeskundige aan het woord - Zet in op verschillende media per doelgroep bijv.: maak een voorzieningenkrant voor ouderen, een whatsapplijn voor jongeren - Geef mensen 1 aanspreekpunt Drempels om te overkomen: Veel papierwerk, niet taalvaardig, niet digitaal vaardig. o Idee: formulierenbrigade om te helpen Pilot idee: bijverdienen bij bijstand voor mensen die wel deel kunnen en willen werken bijv. door chronisch ziekte, raad/gemeente zou deze info hebben ontvangen

Groep Roze Het kernwoord da uit de open discussie van de groep kwam is “verbinden”. Door de deelnemers is geconcludeerd dat er al heel veel mooie en goede initiatieven in de gemeente Etten-Leur zijn. Wel zijn deze versnipperd, waardoor een goed overzicht ontbreekt. Daardoor worden er wellicht kansen gemist voor samenwerking, verbinding en versterking. Inzicht in de initiatieven, vrijwilligers en organisaties is daarbij een eerste stap. Aangegeven is dat overlap in initiatieven of onderwerpen waardevol kan zijn. Niet iedereen voelt zich thuis bij of kent de weg naar bijvoorbeeld een kerk of een meedenkcoach. Tenslotte is gesproken over persoonlijke contacten en laagdrempelige informatie: ga in gesprek met de doelgroep en met ervaringsdeskundigen, wees warm en denk niet meteen in oplossingen, reageer niet schriftelijk op meldingen maar ga langs en biedt informatie heel laagdrempelig aan (zoals rond schoolpleinen, bij afvalcontainers, etc).

Groep Geel Actiepunten: o o

o

o

Inspireren zonder stigmatiseren. Hiermee bedoelen we onze inwoners stimuleren om te zien naar hen die het lastig hebben, zonder dat we daarbij stigmatiseren. Vanuit raadsleden kwam het initiatief om het gesprek aan te gaan om iets voor ouderen in armoede te organiseren. Iets dat vergelijkbaar is met dat wat Stichting Leergeld doet. De raadsleden nemen dit mee in 3D overleg Als mensen eenmaal over de drempel zijn en een toeslag durven aan te vragen omdat ze het niet redden, komen ze voor een volgende drempel. Het invullen van ingewikkelde aanvraagformulieren. Dan moet het niet zo zijn dat de formulieren invullen een volgende drempel vormt. Laten we gaan voor Ja tenzij i.p.v. star aan regeltjes vasthouden. Voorlichting geven aan verenigingen. Zij kunnen dan weer voorlichting geven in eigen taal aan hun leden over armoede. Sportverenigingen weten heel goed hoe het met hun leden gaat. Maak gebruik van sport overleggen. 4

o o

o o

o

o o

Extra mail naar de sportverenigingen voor de diepgang. Ook naar bedrijven en IKE. Stichting Leergeld. Sociaal /fysieke aanwezigheid bij scholen en verenigingen etc. o In gesprek gaan met elkaar o Persoonlijke benadering/relaties Schuldhulpverlening biedt aan om met professionals bij ouderen langs om hen te informeren. Bewustwording bewerkstelligen onder inwoners dat we voor elkaar verantwoordelijk zijn. Dat we moeten zorgen voor elkaar. Omkijken naar elkaar. Bewustwordingscampagne door een campagne; met lokale voorbeelden die aanspreken > dit in participatiewerkgroep bespreken, of een oproep om energietoeslag te doneren Wegen naar ondersteuning zichtbaar maken door foldermateriaal overal beschikbaar te maken. De kracht van herhaling te gebruiken en bijvoorbeeld dit in borden langs de weg kenbaar te maken. Communicatie buiten de doelgroep Werkplein Energietoeslag ambtshalve toekennen. Werkplein zegt dit toe voor 2023

Verder is er tijdens het gesprek nog gesproken over: Aanvraag van regelingen – maak het toegankelijker – heldere taal Meeleven instanties – bredere kijk/oplossing/meekijken i.p.v. vast aan regels Menselijke maat vergroten & meer persoonlijk contact & maatschappelijk gesprek voeren o Mensen met veel zorgen – aanvraag doen komt er nog bij o Geen weet dat inwoners er recht op hebben > Werkplein instrument waar je recht op hebt o Mensen die nog niet zichtbaar zijn/ ertussen vallen o Privacy maakt informatie-uitwisseling vaak niet mogelijk o Fysieke aanwezigheid van bijvoorbeeld ambtenaren o Webshop – maatschappelijke participatie bijzondere bijstand o Meedenkcoach - ervaringsdeskundigen o Stichting leergeld voor ouderen – waar kunnen ouderen terecht? Drempel verlagen voor ouderen o Activiteiten bijvoorbeeld bingo gratis – laagdrempelig benaderen o Potje voor anderen-anoniem? Of extra maaltijd energie tegemoetkoming geven o Hulp bij berekening toeslagen o Vrij inloop uurtje elke week (Gong) Verenigingen, scholen rol signaleren & mensen activeren hiervoor door; mensen doorsturen, Informatie delen, Wegwijzer.nl, Tastbare folder bij bijvoorbeeld fysio/zorg/apotheek/huisartsen etc., telefoonnummer, Persoonlijker KSE/beeld erbij Bewustwording ‘rijkere’ gezinnen/mensen die het ‘goed’ hebben Oproep doneren energietoeslag (lokaal, facebook) waar gaat het geld heen- energie of iets anders,

eigen verantwoordelijkheid Kerstpakkettenactie oppassen. Niet bepalen wat mensen eten. Laat hen in hun waarde wensboom, voucher of bon voor jezelf of anderen Acties gelijk aan die rondom menstruatiearmoede o o o

-

-

5

Wat is er in de begrotingsbehandeling mee genomen? • • •

•

• • •

Het college is met Alwel in gesprek om een klussendienst in het leven te roepen voor huurders en voor particulieren. De hoogte van de mantelzorgwaardering is tot en met 2024 gegarandeerd. Het college is bereid deze hoogte ook in 2025 en 2026 te garanderen. Naar aanleiding van ‘met de raad in gesprek over armoede’ van 31-10-2022 is het college in gesprek met de Voedselbank om in beeld te krijgen wat nodig is. We zoeken naar kortetermijnoplossingen voor de knelpunten op de huidige locatie. Voor de langere termijn komt de Voedselbank met een Plan van Eisen waaraan een nieuwe ruimte moet voldoen. Het college kijkt bij de oplossing voor de langere termijn naar de mogelijkheden voor multifunctioneel gebruik van ruimten Uit de avond ‘met de raad in gesprek over armoede’ van 31-10-2022 bleek dat in onze gemeente heel veel voorzieningen zijn om armoede aan te pakken. Echter, deze zijn lang niet altijd bekend. Daarom komt het college begin 2023 met een digitale voorzieningenwijzer. Het college denkt hierbij ook aan papieren versie, die huis aan huis bezorgd wordt. Het college komt in het overleg sociaal domein terug op de mogelijkheden tot deelname aan het Tijdelijk besluit experimenten Participatiewet. Het college komt in het kader van het op te stellen armoedepact met voorstellen voor kaders die de raad kan toetsen en controleren.

Het college zet stappen voor de verbinding binnen het sociaal domein door het samenbrengen van Werkplein, Wmo en jeugd op de begane grond van het stadskantoor.

6