Raadsvoorstel Vaststellen van de regiovisie Jeugdzorg WBW 2022-2025.pdf

Raadsvoorstel Datum Raadsvergadering: Agenda nr: Onderwerp

Vaststellen van de regiovisie Jeugdzorg WBW 2022-2025

Van:

Peter van Batenburg

Telefoonnummer:

4275

Email:

Peter.vanBatenburg@Etten-Leur.nl

Aan de leden van de raad. Voorstel de regiovisie jeugdhulp WBW 2022-2025 vast te stellen de lokale paragraaf in deel vier van deze regiovisie vast te stellen. Inleiding Sinds 2015 werken de 9 gemeenten WBW samen aan de uitvoering van de Jeugdwet. In 2014 is de visie 'Het Jeugdbos' vastgesteld en uitgewerkt in een beleidsplan 2015-2017. De ingezette koers van WBW bleek succesvol en is herijkt en doorontwikkeld in het beleidskader 20182021. De regio WBW is voortdurend op zoek naar het waarborgen van de kwaliteit van de zorg aan ouders en jeugdigen. Daarop zijn verbeteringen nodig. In de afgelopen 4 jaar (gelijk aan de looptijd van het huidige beleidskader jeugd) zijn: • de wachtlijsten en de vraag naar jeugdzorg toegenomen; • er ook in onze regio financiële tekorten ontstaan. Daarnaast heeft de VNG acht basisafspraken over de samenwerking tussen gemeenten en regio's op het gebied van jeugdhulp opgesteld. In juni 2020 werd een resolutie bekrachtigd met daarin de afspraak om binnen- en tussen jeugdhulpregio's intensiever samen te werken om continuïteit van zorg te kunnen borgen. Die resolutie wordt de Norm voor Opdrachtgeverschap (Nvo) genoemd. Met deze NvO nemen we als gemeenten onze verantwoordelijkheid om regionale samenwerking te verbeteren en het opdrachtgeverschap te versterken, met het oog op een goed functionerend zorglandschap.

Deze ontwikkelingen hebben ertoe geleid dat er een nieuwe regiovisie ligt ter vaststelling aan de negen gemeenteraden. Met de regiovisie bieden we een strategisch beleidskader voor de komende jaren (2022 - 2025). Deze dient als leidraad voor alle acties die worden ondernomen om de zorg voor jeugd in West-Brabant West verder te optimaliseren. Uit de regiovisie volgen ontwikkeldocumenten die door de colleges worden vastgesteld en waarover de gemeenteraden worden geïnformeerd. Beoogd effect en evaluatie: Het huidige beleidskader heeft een looptijd tot eind van dit jaar. Met het beleidskader 2018-2021 hebben we goede stappen gezet in de doorontwikkeling van ons stelsel en de samenwerking in WBW, maar zijn er ook nieuwe inzichten en noodzakelijke doorontwikkelingen in ons jeugdstelsel welke nu opgenomen worden in de regiovisie 2022-2025. Daarom is een nieuw beleidskader opgesteld, dat tevens voldoet aan de Norm voor Opdrachtgeverschap zoals bepaald door de VNG. Het beoogde resultaat is dat kinderen in WBW veilig en gezond opgroeien. Argumenten De Regiovisie geldt als paraplu voor het te voeren beleid voor de jeugdzorg in en tussen de negen gemeenten in WBW. Het omvat de visie op basis waarvan we werken in de regio.

Beleid voer en maak je niet alleen aan de hand van de overkoepelende visie, maar komt tot uitwerking en concretisering in andere beleidsdocumenten en notities zoals de inkoopstrategie en ontwikkeldocumenten. Met de regiovisie heeft de gemeenteraad een belangrijk middel om haar kaderstellende rol te kunnen pakken in de uitvoering van de Jeugdwet. Opbouw van het document Vanaf 2015 is de koers van de regio WBW op jeugd consistent. Dat geeft houvast wat door de zorgaanbieders wordt gewaardeerd, maar er zijn ook nieuwe stappen nodig om de kwaliteit van zorg te borgen. De betaalbaarheid, beschikbaarheid en continuïteit van de jeugdhulp staat onder druk. De instroom is groter dan de uitstroom. We zijn in de regio op zoek naar de juiste balans, waarbij de kwaliteit van zorg onze hoogste prioriteit heeft. Bij de zoektocht naar de juiste balans zullen wij ook de grenzen aan de jeugdhulp steeds nadrukkelijker benoemen. In de periode 2022-2025 wordt ingezet op het verder door ontwikkelen van ons jeugdhulpstelsel aan de hand van nieuwe inzichten die de afgelopen jaren zijn opgedaan. Daarvoor is er uitgebreid input opgehaald bij belangrijke stakeholders (o.a. maatschappelijk partners, zorgaanbieders, onderwijs, ouders en jeugdigen en gemeenten) voor nieuwe focuspunten voor de komende periode. Dit heeft geleid tot nieuwe kernwaarden die de leidraad vormen voor de komende vier jaar.

De inzichten, zoals wij die de afgelopen vier jaar hebben opgedaan, zijn vertaald naar noodzakelijke doorontwikkelingen. Nieuwe focuspunten De nieuwe kernwaarden voor de komende beleidsperiode gaan uit van jeugdhulp dat ervoor zorgt dat kinderen en ouders weer in hun eigen kracht komen en er meer inzet is op preventie. Ondersteuning nodig hebben omdat het zelf niet helemaal lukt is moeilijk. Professionals werken samen met het gezin, hun netwerk en andere professionals om dit groeiproces te begeleiden en steeds opnieuw te bekijken op welk onderdeel de professional weer los kan laten en het gezin dit zelf kan, eventueel met steun van het sociale netwerk. Jeugdhulp wordt geboden op de eigen bekende

veilige plek waar je je thuis voelt en moet van goede kwaliteit zijn zodat het moment komt dat je het gelukkig weer (zoveel mogelijk) zelf kan. De vier kernwaarden voor de nieuwe beleidsperiode 2022-2025 zijn: ·

Eigen kracht en eigen leven als continu streven

·

Jeugdhulp is een teamsport

·

Ieder kind verdient een thuis

·

Sturen vanuit kwaliteit

Aan de hand van 8 thema’s is in de Regiovisie beschreven waar we mee aan de slag gaan. Deze thema’s zijn: De menselijke maat, normaliseren vs. problematiseren, beter samenspel onderwijs en zorg, balans in beschikbaarheid, continuïteit en financierbaarheid, kwaliteit en keuzevrijheid, gebruik maken van data en inzichten, slimmer; specialisme aan de voorkant en uniforme afspraken. Lokale paragraaf De Regiovisie beschrijft hoe we als regio de komende 4 jaar gezamenlijk aan de slag willen om kwalitatief goede en betaalbare jeugdzorg te bieden aan onze jeugdigen en hun ouders. In de lokale paragraaf maken we de vertaling naar de situatie van onze eigen gemeente. De vormgeving van de lokale paragraaf sluit aan bij de conclusies van het Duisenbergrapport: "onderzoek naar het taakveld jeugdzorg volgens de Duisenbergmethode, maart 2020" Tot slot is de Regiovisie een verplichting (Norm van Opdrachtgeverschap) maar we bepalen gezamenlijk de inhoud. Met de Regiovisie hebben we de ambitie om de ontstane knelpunten aan te pakken en stappen te zetten om de kwaliteit van de zorg voor alle kinderen en hun ouders te waarborgen. Alternatieven/varianten Er is geen reëel alternatief. De impact op de regio WBW is groot als een gemeente ervoor kiest de komende jaren de Regiovisie niet te omarmen.

Tot op heden is er een effectieve en prettige samenwerking binnen de regio WBW voor de uitvoering van de jeugdzorg. Krachten worden gebundeld, gemeenten kunnen een beroep doen op elkaars expertise en we zijn één gezicht naar onze partners. Er staat een kwalitatief goed jeugdstelsel waarbij, landelijk bezien, de overschrijding van de gemeentelijke jeugdbudgetten binnen de perken blijft. Met de vaststelling van deze regiovisie wordt gekozen voor het voortzetten van deze regionale samenwerking. De Norm voor Opdrachtgeverschap verplicht ons dit ook. Kanttekeningen en risico’s Met deze regiovisie leggen wij u een strategisch beleidsdocument voor. In dit document zijn een aantal nieuwe kernwaarden voor de komende beleidsperiode opgenomen en tevens zijn een aantal inzichten benoemd die de komende jaren uitgewerkt worden in zogenaamde ontwikkeldocumenten. Hierin vindt een verdere concretisering van een aantal thema's plaats die in de regiovisie benoemd zijn.

De regiovisie is dus een belangrijk overkoepelend document wat de komende jaren een verdere uitwerking/concretisering krijgt. Ook die uitwerkingen zullen steeds tot stand komen middels overleg met onze zorgaanbieders en ouders en jeugdigen in de jeugdzorg Toelichting Voor de uitvoering van de regionale samenwerking jeugd is een DVO opgesteld onder penvoerderschap van de gemeente Roosendaal. Deze samenwerking op basis van een DVO zal een verdere uitwerking krijgen in een zgn. niet vrijblijvende gemeentelijke samenwerking op basis van de WGR. Ook dit is een verplichting zoals die is neergelegd in het wetsvoorstel verbetering jeugdzorg. De VNG heeft, in opdracht van de gemeenten, ingezet op extra middelen voor de jeugdzorg om de knelpunten op te lossen. Daarvoor heeft het Rijk in 2021 via de meicirculaire extra middelen toegekend. Voor onze regio WBW is dat 8 miljoen euro en voor onze gemeente is dit een bedrag van 1,2 milj waarvan nog 1,1 milj beschikbaar. Op basis van het AEF rapport heeft de arbitragecommissie de bevindingen van AEF bevestigd met de kanttekening dat gemeenten en Rijk samen aan de slag moeten vanuit een hervormingsagenda. Voor 2022 wordt er landelijk 1,34 miljard extra beschikbaar gesteld aan gemeenten voor de tekorten vanwege de jeugdzorg.

Voor de regio WBW is dit 23,8 miljoen en voor onze gemeente is dit een bedrag van 3.2 milj euro, waarvan nog 3,1 miljoen resteert . Er is een financieel schema/overzicht toegevoegd met daarin herstel en impulsen aan de jeugdzorg. Deze kosten worden ten laste gebracht van de stelpost extra middelen jeugdzorg van afgerond 3,1 milj. Wij verwijzen naar bijgevoegd meerjarenoverzicht in de bijlage van dit voorstel. Samenvattend: 1.

Maatregelen om de preventie op orde te krijgen

304.980,00,00

2.

Versterking van het preventieve aanbod *

87.000,00,00

3

Nieuw aan de regiovisie verbonden ontwikkelingen; samenwerking onderwijs/zorg en aanpak van de hiaten in ons zorglandschap

p.m.

Autonome ontwikkelingen

1.072.900,00

4.

1.464.880,00

Het bedrag van € 1.464.880,00 dekken we uit de stelpost in de gemeentebegroting 2022 van 3,2 miljoen Attentie: Er zijn nog een aantal onderdelen die de komende tijd een verder uitwerking vragen en ook nog de nodige investeringen zullen vragen. Omdat we dit nu nog niet kunnen concretiseren zijn deze kosten nu nog niet opgenomen. Extra kosten zijn te verwachten voor de volgende onderdelen: aanpak hiaten in ons zorglandschap, vormgeving respijtzorg, project echtscheidingsproblematiek, samenwerking onderwijs en zorg, kosten voortvloeiend uit ontwikkeldocumenten (beleidsvoorstellen

vooronderdelen van de regiovisie). Wij willen u bij de 1ste berap 2022/kadernota 2023 concrete voorstellen doen, aan de hand van een integrale afweging van alle gemeente brede voorstellen (fysiek en sociaal). Het onderdeel stress en burn-out klachten bij jeugdigen wordt conform de afstemming en afspraken met de gemeenteraad d.d. 8 november 2021 en het amendement van OEL nu verder opgepakt en uitgewerkt. De kosten worden ten laste gebracht van de hierboven genoemde stelpost gemeentebegroting 2022 ad. 3,2 milj. Duurzaamheid (people, planet, profit) De regiovisie heeft een directe relatie met het onderdeel People. Met de ontwikkeling van een goed werkend jeugdzorgstelsel dragen we bij aan het uitgangspunt dat kinderen die hulp nodig hebben en tijdig, passende en kwalitatief goede jeugdzorg krijgen. Hiermee dragen we zorg voor ons uitgangspunt dat ieder kind veilig en gezond moet kunnen opgroeien tot volwassenen die volwaardig kunnen deelnemen aan onze samenleving. Bij het zoeken naar de nieuwe balans in onze regiovisie is de menselijke maat één van de uitgangspunten. Deze menselijke maat komt tot uitdrukking in de laagdrempelige zorg, werken met ervaringsdeskundigen en werken aan de relatie tussen professionals en het gezin.

Planning Na vaststelling van deze strategische beleidsnota zullen de komende jaren thema's uitgewerkt worden in zogenaamde ontwikkeldocumenten die door de colleges van Burgemeester en Wethouders worden vastgesteld en waarover de gemeenteraden worden geïnformeerd. Halverwege de looptijd van de Regiovisie wordt een tussentijdse evaluatie uitgevoerd. Dit is eind 2023 / begin 2024. Communicatie en participatie Naast samenwerking tussen de 9 gemeenten is ook samenwerking met de partners in- en rond de jeugdhulp en met ouders en jeugdigen een belangrijk uitgangspunt in WBW. Samen hebben wij een jeugdzorgstelsel ontwikkeld wat op een breed draagvlak kan rekenen. Dit brede draagvlak is ook bepalend voor de houdbaarheid van ons stelsel. Onze partners hebben allemaal een mening over de zorg voor jeugd in WBW vanuit hun eigen perspectief. Ook nu is er weer een intensief proces met elkaar doorlopen om te komen tot deze paraplu. In de afgelopen jaren zijn we in gesprek geweest en gebleven met maatschappelijke partners, zorgaanbieders, ouders en jeugdigen. Hierop aansluitend zijn we in november 2020 gestart met een nieuw traject om tot een gezamenlijk gedragen Regiovisie te komen. In totaal zijn 13 verschillende ‘clusters’ gesproken.

Zowel preventieve partners als professionals binnen de veiligheidsketen, het onderwijs, jongeren en ouders, gemeenteraden en collega's van het sociaal domein, zijn aan bod gekomen. Dilemma's zijn verdeeld in gespreksthema's tijdens dialoogsessies en opgenomen in een digitale uitvraag. De resultaten zijn gevat in rode draden en uitgetekend. Deze illustraties maken onderdeel uit van dit visiedocument.

Ook de gemeenteraden van de 9 gemeenten WBW zijn in de mogelijkheid gesteld om input aan te leveren. Hiertoe is op 29 juni jl een dialoogsessie georganiseerd en daarnaast zijn vragenlijsten verspreid. Bijlagen

•

Regiovisie jeugdhulp West-Brabant West 2022- 2025, koersvast op weg naar de nieuwe balans, lokale paragraaf

•

concept raadsbesluit

Etten-Leur, 9 november 2021 burgemeester en wethouders,

Dhr. drs. C. Smits gemeentesecretaris

Mw. dr. M.W.M. de Vries burgemeester