Raadsvoorstel beleidsplan Inburgering .pdf

Raadsvoorstel Datum Raadsvergadering: Agenda nr: Onderwerp

Beleidsplan Inburgering

Van:

Frank Theys

Telefoonnummer:

4341

Email:

Frank.Theys@etten-leur.nl

Aan de leden van de raad. Voorstel 1. Het beleidsplan Inburgering vast te stellen. Inleiding De nieuwe Wet inburgering gaat in op 1 januari 2022. In december 2020 hebben De6 besloten om de uitvoering van deze wet te beleggen bij het Werkplein Hart van West-Brabant. In het voorliggend beleidsplan wordt ingegaan op de nieuwe wet, de samenwerking, op wat De6 willen bereiken en wat zij daarvoor gaan doen. Belangrijkste uitgangspunt van het beleid is dat we gaan voor het hoogst haalbare en de maximale ontwikkeling van de inburgeraar. Hierbij staat deelname aan de maatschappij, in eerste instantie door werk, centraal. Wat dit hoogst haalbare is en wat we als maximale ontwikkeling zien, bepalen we samen, in gesprek met de inburgeraar. Wij vertrouwen in zijn kunnen. We laten hem echter niet aan zijn lot over, maar bieden hem ondersteuning en begeleiding waar nodig. Dit start zo vroeg mogelijk. Kwalitatief goed taalonderwijs en een lokale invulling van deelname aan de maatschappij zijn hierbij een gegeven waarvoor wij zullen zorgen. Beoogd effect en evaluatie: Het beleidsplan geeft de visie en ambities van De6 bij de uitvoering van de Wet inburgering weer. Het vormt daarmee, samen met de wet, de kaders. Argumenten 1.1 Het beleidsplan vormt de basis voor de uitvoering van de wet binnen De6. De wet zelf geeft de gemeenten een aantal taken en voorwaarden waaraan zij moeten voldoen.

Daarin bestaat ruimte voor een eigen, lokale keuze en invulling. Dit beleidsplan beschrijft dit. Hiermee geeft het beleidsplan tevens kaders voor nadere regels en werkinstructies. 1.2 Het beleidsplan leidt tot wat we als De6 willen bereiken.

De nieuwe wet geeft gemeenten de mogelijkheid om de omissies uit de huidige wet, zoals een beperkte invloed op de inburgering, een geringe controle op scholingsaanbieders en een laag slagingspercentage, onder gemeentelijke verantwoordelijkheid aan te pakken. In hoofdstuk 4 van het beleidsplan staat de visie beschreven, wat de ambities zijn en hoe we die gaan bereiken. Kern van de ambities is dat meer inburgeraars: deel moeten kunnen gaan nemen aan de maatschappij; het noodzakelijke taalniveau bereiken; zelfstandig kunnen functioneren. Daarnaast biedt de wet gemeenten de mogelijkheid om keuzes te maken die de relatie tot de inburgeraar bepalen. Wij hebben ervoor gekozen het hoogst haalbare van de inburgeraar te vragen, hem daar zelf bij centraal te stellen en uit te gaan van vertrouwen in zijn kunnen. We bieden hem daarbij echter de benodigde begeleiding en ondersteuning. Wij hebben de overtuiging dat onze keuzes het best leiden tot een zo snel mogelijke zelfstandigheid en waardevolle deelname aan de maatschappij. Niet enkel voor de inburgeraar maar voor onze gemeente als geheel. Alternatieven/varianten 1. Het gemeentelijk beleid kan op andere manieren worden vormgegeven. Gemeenten hebben beleidsvrijheid binnen de Wet inburgering. Dit spitst zich met name toe op de relatie en omgang met de inburgeraar die de gemeente wil hanteren.

Wij hebben hierbij gekozen voor de wijze zoals kort beschreven in argument 1.2. Er kan uiteraard voor een andere benadering gekozen worden. Bijvoorbeeld door niet uit te gaan van het hoogst haalbare, maar van het snelst haalbare. Of door niet uit te gaan van vertrouwen, maar van controle. Of door een beperkte begeleiding te bieden in plaats van een intensieve. Wij geloven echter dat onze keuzes het best leiden tot wat wij willen bereiken: een zo snel mogelijke zelfstandigheid en waardevolle deelname aan de maatschappij. Kanttekeningen en risico’s Op het moment van schrijven is de aanbesteding voor de leerroutes en de maatschappelijke begeleiding nog niet afgerond. In de programma’s van eisen van deze aanbestedingen is een maximale kostprijs opgenomen. Deze is gebaseerd op de vergoeding die de gemeenten voor deze onderdelen krijgen van het Rijk. Landelijk wordt door met name scholingsaanbieders het signaal afgegeven dat zij voor deze vergoeding de leerroutes niet kunnen aanbieden. Er bestaat dus een risico dat aanbieders niet kunnen voldoen aan het programma van eisen, waardoor de aanbesteding niet slaagt. Omdat kwaliteit van de scholing voor ons belangrijk is, zijn we in ieder geval niet bereid om de kwaliteitseisen in de aanbesteding bij te stellen. Wat het gevolg daarvan is, is nog ongewis. Mogelijke scenario’s zijn: -

Het Rijk verhoogt de vergoeding.

-

Aanbieders zullen inspelen op de lagere vergoeding dan gewenst door hun prijs te laten dalen.

Gemeenten zullen het verschil tussen de rijksvergoeding en de kostprijs van de aanbieders, bijpassen. Indien dit bij ons het geval mocht zijn, dan komen we hier bij uw raad op terug.

Toelichting Financiële toelichting Voor het “beleidsplan Inburgering” is door het werkplein een afzonderlijke regionale begroting opgesteld. Hierin zijn de te verwachten kosten van het beleidsplan opgenomen en ook de financiële dekkingsmiddelen. Uit deze begroting blijkt dat de activiteiten van het beleidsplan volledig worden bekostigd uit verkregen rijksgelden. Het geheel verloopt dan ook budgettair neutraal. Het werkplein geeft aan dat de rijksbudgetten leidend zijn. Mochten de rijksbudgetten wijzigen dan zal in principe ook de begroting hierop budgettair neutraal worden bijgesteld. Begroting 2022-2025: De begroting bestaat uit twee componenten namelijk: ·

1. Uitvoeringskosten en

·

2. Kosten van inburgeringsvoorzieningen

Uitvoeringskosten: De uitvoeringskosten bedragen voor Etten-Leur € 140.69 1in 2022 en € 154.777 in elk van de jaren 2023, 2024 en 2025). We betalen dit uit de bijdrage die we hiervoor krijgen van het rijk via het gemeentefonds. In de gemeentebegroting zijn deze financiële middelen al opgenomen. Per saldo budgettair neutraal. Kosten van inburgeringsvoorzieningen: De kosten van inburgeringsvoorzieningen bedragen voor Etten-Leur € 189.556 in 2022, € 287.756 in 2023 en € 308.556 voor elk van de jaren 2024 en 2025 Voor deze voorzieningen krijgen de gemeenten een specifieke uitkering van het Rijk (SPUK) voor inburgeringsvoorzieningen. De voorlopige uitkering zal door SZW uiterlijk drie maanden voor inwerkingtreding van het nieuwe stelsel per beschikking bekend worden gemaakt. De uitkering van gemeenten wordt na afloop van het uitvoeringsjaar definitief vastgesteld op basis van de werkelijk gerealiseerde aantallen asielstatushouders en gezins- en overige migranten die inburgeringsplichtig zijn onder de nieuwe wet. We zullen de financiële gevolgen van de inburgeringsvoorzieningen budgettair neutraal opnemen in de gemeentebegroting. Personele toelichting Uitvoering van de Wet inburgering door het Werkplein, heeft als belangrijkste personele gevolg dat zij hiervoor een aantal procesregisseurs in dienst moeten nemen en aansturen.

Voor de gemeenten zijn de personele gevolgen van dit beleidsplan beperkt. Van gemeentelijk medewerkers, zoals WMOconsulenten en Jeugdprofessionals zal gevraagd worden om samen te werken en af te stemmen met de procesregisseur wanneer dergelijke problematiek speelt bij een statushouder. Dit vraagt geen grotere of meer inzet dan nu het geval is. De wijze waarop deze samenwerking georganiseerd wordt, wordt in de uitwerking van dit beleidsplan nog wel vastgelegd in een overleg tussen het Werkplein en de betrokken gemeentelijke medewerkers.

Juridische toelichting Vaststelling van dit beleidsplan geeft, samen met de wet, kaders voor de uitvoering van de Wet inburgering binnen De6. In eerste instantie was het beeld dat de Wet inburgering ook het opstellen van een verordening vereiste. Bij het bekent worden van de volledige definitieve wetstekst is gebleken dat dit niet het geval is. Eventuele nadere regelgeving wordt daarom vastgelegd in beleidsregels en/of werkinstructies. Doel is te starten met een vervroegde uitvoering van de nieuwe werkwijze, nog voor de ingangsdatum van de nieuwe wet. De ervaringen tijdens deze vervroegde uitvoering worden mede gebruikt bij het opstellen van beleidsregels en/of werkinstructies. Duurzaamheid Een snelle en goede inburgering zorgt ervoor dat onze nieuwe inwoners snel deel kunnen nemen aan onze maatschappij. Dit is voor henzelf en voor de maatschappij als geheel van waarde. Dit beleidsplan streeft dit na. Planning Voorafgaand en tijdens het besluitvormingsproces Dit beleidsplan is opgesteld door de werkgroep Inburgering – Beleid. Hierin zijn beleidsadviseurs en een juridisch adviseur van De6 en het Werkplein vertegenwoordigd. Door het Werkplein is ook vanuit de uitvoering gekeken naar dit beleidsplan. De gemeenten hebben gekeken naar de gevolgen voor de uitvoering door hun medewerkers binnen het sociaal domein.

De begroting is tot stand gekomen in overleg met financieel adviseurs van De6 en het Werkplein. Beiden zijn besproken met en geaccordeerd door de verantwoordelijk wethouders binnen De6.

Na besluitvormingsproces Dit vastgesteld beleidsplan dient als kader en basis voor de uitvoering van de wet door het Werkplein. Doel is nog voor de beoogde invoering van de Wet inburgering (1 januari 2022) vervroegd te starten met de onderdelen van de nieuwe werkwijze die op dat moment al mogelijk zijn. Beoogde startdatum is september 2021. De onderdelen waarmee gestart wordt, zijn: -

De werkwijze met een procesregisseur en een kernteam.

-

De Brede Intake.

-

Het opstellen van het Persoonlijk plan Inburgering en Participatie.

Op 1 januari 2022 kunnen vervolgens ook de onderdelen maatschappelijke begeleiding, het Participatieverklaringstraject, de Module Arbeidsmarkt en Participatie en de leerroutes ten uitvoer gebracht worden volgens de nieuwe wet. Communicatie en participatie De lokale adviesraden van De6 is gevraagd in een vroeg stadium mee te denken en te adviseren over het te voeren beleid. Dit is gebeurd door hen bij de start van het schrijfproces stellingen voor te leggen over de 6 belangrijkste hoofdlijnen van de nieuwe wet. Tussentijds is een conceptversie aan

hen voorgelegd met de mogelijkheid hier vragen over te stellen of aanvullingen te doen. Het definitieve concept is aan hen voorgelegd met het verzoek hierop formeel advies uit te brengen. Dit advies is gebundeld in een inspraakverslag, waarin u de adviezen en de reactie van het college daarop leest. Bijlagen 1. Beleidsplan Inburgering 2. Inspraakverslag: reactie namens college op adviesraden 3. Ontwerpraadsbesluit

Etten-Leur, 11 mei 2021 burgemeester en wethouders,

Dhr. drs. C. Smits gemeentesecretaris

Mw. dr. M.W.M. de Vries burgemeester