Presentatie infoavond klimaat 12-12-22.pdf
Tekst van het document
Welkom Informatiebijeenkomst klimaatadaptatie
12 december 2022
Doel van de bijeenkomst Vanavond •
Kennis nemen van het visiedocument en uitvoeringsprogramma
•
Toevoegen van bestuurlijke accenten
•
Samen in dialoog – Mentimeter
Vervolg •
Verwerken aanvullingen in het visiedocument en uitvoeringsprogramma
•
Vaststellen visie programma met bestuurlijke accenten en bijpassende middelen
2
Informatiebijeenkomst klimaatadaptatie
Naar een klimaatbestendig Etten- Leur Visiedocument klimaatadaptatie 23- 25
12 december 2022
Etten- Leur in 2020
“Het leken wel de Niagara watervallen van de Lambertuskerk.” vertelt een inwoner van Etten- Leur
4
Visiedocument klimaatadaptatie
Achtergrond •
Stresstesten – Hitte – Droogte – Wateroverlast – Overstroming
•
klimaatportaal de baronie (https://www.klimaatportaalbaronie.nl/)
•
Klimaatfeitenkaart Waardemakers – Hittelint – Naad van Brabant
5
Visiedocument klimaatadaptatie
Achtergrond •
Stresstesten – Hitte – Droogte – Wateroverlast – Overstroming
•
klimaatportaal de baronie (
•
Klimaatfeitenkaart Waardemakers – Hittelint – Naad van Brabant
6
Titel van de Presentatie
Achtergrond •
Stresstesten – Hitte – Droogte – Wateroverlast – Overstroming
•
klimaatportaal de baronie (
•
Klimaatfeitenkaart Waardemakers – Hittelint – Naad van Brabant
7
Titel van de Presentatie
Achtergrond •
Stresstesten – Hitte – Droogte – Wateroverlast – Overstroming
•
klimaatportaal de baronie (
•
Klimaatfeitenkaart Waardemakers – Hittelint – Naad van Brabant
8
Titel van de Presentatie
Achtergrond •
Stresstesten – Hitte – Droogte – Wateroverlast – Overstroming
•
klimaatportaal de baronie (
•
Klimaatfeitenkaart Waardemakers – Hittelint – Naad van Brabant
9
Titel van de Presentatie
Achtergrond •
Stresstesten – Hitte – Droogte – Wateroverlast – Overstroming
•
Klimaatportaal de baronie (https://www.klimaatportaalbaronie.nl/)
•
Klimaatfeitenkaart Waardemakers – Hittelint – Naad van Brabant
10
Visiedocument klimaatadaptatie
Achtergrond •
Klimaatfeitenkaart Waardemakers – Hittelint – Naad van Brabant
11
Titel van de Presentatie
Achtergrond •
Klimaatfeitenkaart Waardemakers – Hittelint – Naad van Brabant
12
Titel van de Presentatie
Risicodialogen Regionaal niveau • Brede groep externe partijen uit de regio Lokaal niveau • Interdisciplinaire groep medewerkers • Inwoners, organisaties en bedrijven • Gemeenteraad
13
Visiedocument klimaatadaptatie
Speerpunten voor Etten- Leur Water vasthouden en bergen Vergroenen en verkoelen Veiligheid en gezondheid waarborgen Kennis delen en agenda’s afstemmen
14
Visiedocument klimaatadaptatie
Vijf pijlers voor Etten- Leur 1.
Adaptief landelijk gebied
2.
Gezond en groen wonen
3.
Aangename en aantrekkelijke bedrijventerreinen
4.
Ontwikkelingen klimaatbestendig
5.
Betrokken en actieve mensen
15
Visiedocument klimaatadaptatie
1. Adaptief landelijk gebied
1.1 Aanpassen watersysteem •
Traditioneel laag waterpeil in landelijk gebied.
•
Water vasthouden (vooral in het zuiden)
16
Visiedocument klimaatadaptatie
Kansen: • Ecologische zones • Beekdalstructuren • Bovenstrooms stuwen • Overloopgebied behouden • Nader onderzoek
1. Adaptief landelijk gebied
1.2 Kennisdeling klimaatbestendige landbouw Samenwerkingen zetten in op kennisdeling: • ZLTO (Zuidelijke land- en tuinbouw organisatie) • De Baronie • Waterschap
17
Visiedocument klimaatadaptatie
Doelen: • Terugbrengen organisch materiaal • Bodemverdichting tegengaan • Natuur inclusieve landbouw • Andere teeltvormen bestuderen
2. Gezond en groen wonen
2.1 ontharden en vergroenen Kansen: Nader onderzoek: • Aanpakken oudere wijken/ buurten • Groene daken op sociale huur (kosten en beheer) • Groene daken en gevels particulieren • Koppelkans biodiversiteit en energietransitie • Draagvlak/ belangstelling voor team “tuinmaatjes” • Afspraken over groen bij huurwoningen
18
Visiedocument klimaatadaptatie
2. Gezond en groen wonen
2.2 Water vasthouden •
Waterhuishouding inrichten op klimaatbestendigheid.
•
Grootste opgave is retentie
19
Visiedocument klimaatadaptatie
Nader onderzoek: • Wat werkt in Etten-Leur (bodem) • Hoe bewegen we inwoners om water te bergen op eigen terrein?
3. Aangename en aantrekkelijke Bedrijventerreinen 3.1 Ontharden en Vergroenen •
Waterdoorlatende parkeerterreinen.
•
Opvang hemelwater op eigen terrein.
•
Vergroenen perceel en perceelafscheiding.
20
Visiedocument klimaatadaptatie
Koppelkans energietransitie (combinatie groene daken en zonnepanelen levert meer rendement) • Vergroenen openbaar gebied (loop- en fietsroutes) •
3. Aangename en aantrekkelijke Bedrijventerreinen 3.2 Water bergen •
Opvang van hemelwater op eigen terrein (hemelwaterverordening)
•
Ruimte voor extra waterberging reserveren in de openbare ruimte.
•
Hemelwater hergebruiken in bedrijfsproces
•
Overstroming Laakse Vaart voorkomen door waterberging
21
Visiedocument klimaatadaptatie
4. Ontwikkelingen klimaatbestendig
4.1 Kansen •
Normen of een Puntensysteem voor (her)ontwikkeling.
•
Handboek klimaatadaptatiemaatregelen per wijk(type).
•
Samenwerking met woningcorporatie (prestatieafspraken)
•
Groen lint door Etten-Leur (Versterkt beekdal en kan voor recreatie gebruikt worden)
22
Visiedocument klimaatadaptatie
4. Ontwikkelingen klimaatbestendig
4.2 Aandachtspunten •
Financiële (tegen)argumenten (sociale woningbouw/ betaalbare koop) – Ongelijkheid inwoners
23
Visiedocument klimaatadaptatie
4. Ontwikkelingen klimaatbestendig
4.3 Nader onderzoek •
Nader onderzoek: – Groenfonds met budget voor projecten met lagere prijsklasse. – Beheer, onderhoud en haalbaarheid waterdoorlatende bestrating.
24
Visiedocument klimaatadaptatie
5. Betrokken en actieve mensen
5.1 Kansen •
Voorlichting geven
•
Opzetten gemeentelijk kennisplatform voor o.a. mooie voorbeelden
•
Inwoners betrekken bij omgevingsplannen & plannen openbaar gebied
•
Ondersteuning bieden bij beheer bv. een tuinmaatje
25
Visiedocument klimaatadaptatie
5. Betrokken en actieve mensen
5.2 Nader onderzoek •
Invloed buurtsamenstelling op maatregelen
•
Effectiviteit maatregelen
•
Inzet vrijwilligers als tuinmaatje
26
Visiedocument klimaatadaptatie
5. Betrokken en actieve mensen
5.3 Participatie Eerst inzet groep actieve inwoners (koplopers) – Sneeuwbaleffect • Aandacht voor bereik en activeren inwoners • In gesprek op verschillende manieren – Door bijv. thema-avonden, ambassadeurschap of ideeën bus •
27
Visiedocument klimaatadaptatie
Implementatie •
Vertaald naar (her)inrichten en beheren openbare ruimte
•
Koppeling naar ander beleid – Omgevingsvisie – Omgevingsplannen – Waterplan (Voorheen: Verbreed gemeentelijk rioleringsplan) – Hemelwaterverordening – Groenbeleidsnota
28
Visiedocument klimaatadaptatie
Tot slot •
Zijn er tot zover nog vragen?
www.etten-leur.nl t 14 076
Uitvoeringsprogramma klimaatadaptatie Martijn Klootwijk (Klimaatsupport)
12 december 2022
Doel uitvoeringsprogramma
Samen redelijkerwijs invulling geven aan de Deltaplan ambities
31
Uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie
Aanpak Programma benodigd als uitwerking van visie - Beleidsanalyse – verankering van klimaatadaptatie - Regionaal en lokaal - Via interactie analyse en ambitie bepaald -
Kwalitatief oordeel
Beleidsplan
Verwachtte elementen
Gemeentelijk rioleringsplan
Wateroverlast, water vasthouden
+++
Groenagenda Economische visie
Ontstenen, klimaatadaptatie Toekomstbestendige, aantrekkelijke, groene bedrijventerreinen
o o
Mobiliteitsvisie
Hittebestendige verplaatsingsroute, ruimte voor groene parkeerplaatsen
o
Groene schoolpleinen, groene aantrekkelijke leefomgeving
+
Overstromingen, wateroverlast waterberging Klimaatadaptatie en biodiversiteit Haakjes voor bovenstaande onderwerpen
+++ + +
Uitvoeringsplan Volksgezondheid Waterbeheerplan (WBD) Duurzaamheidsvisie Omgevingsvisie
32
Uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie
Aanpak
33
Uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie
Stand van zaken – huidige analyse Werkvelden
Toelichting
Team klimaatadaptatie
Er is een team klimaatadaptatie, maar dat komt niet structureel bijeen.
Strategie
Er wordt gewerkt aan het opstellen van een strategische visie die zijn basis vindt in de omgevingsvisie.
Communicatie boodschap Eigen projecten openbare ruimte Eigen projecten vastgoed Regelgeving nieuw/herbouw
Er is nog geen communicatieaanpak Met operatie Waterweg zijn al veel wateroverlastknelpunten opgelost. Voor de hitte- en droogteknelpunten lopen minder projecten. Er zijn nog geen klimaatadaptieve projecten zoals vergroenen van parkeerplaatsen op sportparken of groene daken
Kwalitatief oordeel + ++ 0 ++ ++
Er is een hemelwaterverordening in de maak, maar deze is nog niet verankerd in een beleidskader en er zijn nog geen regels voor vergroening. Er zijn losse activiteiten zoals de Week van ons Water en steenbreekacties, maar er is geen gestructureerd activiteitenprogramma. Er loopt een Natuur in de Wijk programma. Er zijn eerste stappen gemaakt met een subsidieregeling voor groene daken. Er zijn eerste stappen gezet om via overleg en de prestatieafspraken het onderwerp op de agenda te krijgen. Er is geen structureel overleg over klimaatadaptatie, noch een uitvoeringsagenda.
++
0
Activeren scholen
Er zijn eerste specifieke afspraken gemaakt over subsidies, groenplannen of uitvoeringsagenda’s. Het thema staat wel op de agenda. Er is opdracht gegeven voor klimaatadvisering. Er is geen groene schoolpleinen aanpak (wel zijn een paar schoolpleinen al vergroend)
Calamiteitenplan
Er zijn calamiteitenplannen maar deze zijn nog niet volledig en niet iedereen is er van op de hoogte
Activeren inwoners Activeren woningcorporaties Activeren bedrijven
Onderzoek Evaluatie
34
Buitengebied
Er zijn nog geen concrete vervolgstappen gemaakt om bijvoorbeeld knelpunten in hitte en droogte te definiëren en om een programmering op te stellen Er is nog geen concrete evaluatie of monitoringsaanpak om met het team de uitvoering periodiek bij te stellen.
Uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie Er liggen al plannen voor het buitengebied maar er is nog niet een duidelijke programmering voor de restopgave.
+
0
0 0 0 0 +
Aanpak
35
Uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie
36
Uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie
Omschrijving Ambitieniveau Basis 1. 2.
3. 4.
5. 6.
7.
8. 9.
Er wordt gebouwd aan een sterk intern team door structureel bijeenkomsten te organiseren. De gemeente gaat op actieve wijze communiceren over het klimaatbestendig en natuurinclusief maken van de gemeente. Binnen de gemeente worden qua beleid en regeling stappen gezet om het groen door te ontwikkelen. Ook maken we een handreiking voor de verankering van klimaatadaptatie in groen-, woon-, economischen speelbeleid. Het beleid wordt ook door vertaald in juridisch bindende regels. De gemeente zal extra uren beschikbaar stellen voor technische advisering, programmering, werk-metwerk in eigen projecten in openbare ruimte en vastgoed. Op actieve wijze stimuleren we bedrijven, inwoners en corporaties door een combinatie van themabijeenkomsten, klimaatadviezen op maat, groenplannen, subsidies en activiteiten. We doen onderzoek om steeds gerichter knelpunten aan te pakken. Jaarlijks evalueren we de aanpak en samenwerking om deze waar mogelijk en wenselijk te verbeteren.
37
Uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie
Hoofdgroep
Activiteit
Bedrijven
Organiseren themabijeenkomsten voor bedrijven Groenplan per bedrijventerrein Klimaatadvies op maat Groenbeleidsnota, schaduw en hitte en biodiversiteit via een pilot inbrengen
Beleid
Communicatie Corporaties
Eigen projecten
Opstellen handreiking beleidsverankering klimaatadaptatie in groen-, woon-, economisch- en speelbeleid. Uitvoeren van een communicatieaanpak Opstellen van een communicatieaanpak Samenwerkingsprogramma met corporaties Technische advisering in herinrichtingsprojecten in de openbare ruimte, nieuwbouw van woningbouwverenigingen Bouwen aan een programmeringstafel Reserveren budget om in O.R. projecten te sturen op klimaatadaptatie Vergroenen en afkoppelen gemeentelijk vastgoed
38
Uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie
Hoofdgroep
Activiteit
Evaluatie
Jaarlijkse evaluatie Onderzoek naar de effectiviteit van maatregelen Opstellen activeringsstrategie voor inwoners en bedrijven
Inwoners
Onderzoek
Regelgeving
Opstellen en uitvoeren activiteitenprogramma voor inwoners Ondersteunen inwoners van ideeën naar initiatiefplannen Subsidieregeling groene daken en afkoppelen Demotuin project Onderzoek (10) knelpunten hitte Onderzoek (10) knelpunten droogte Onderzoek (10) knelpunten wateroverlast Hemelwaterverordening afmaken Verankeren uitgangspunten groenkompas, hemelwaterverordening en vGRP in (tijdelijk) omgevingsplan Opstellen groenkompas, normen voor groen, schaduw en hitte
Strategie Team
39
Opstellen van een strategie voor Klimaatadaptatie Bouwen aan team Klimaatadaptatie Deelname aan regionale samenwerkingsverbanden
Uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie
Omschrijving Ambitieniveau Basis+ In het ambitieniveau “Basis-plus” voeren we naast het basisniveau extra activiteiten uit: 10. 11. 12.
13.
40
Voor bedrijven wordt bijvoorbeeld ook een gemeentelijke subsidieregeling opgezet. Ook wordt er actief gewerkt aan het afkoppelen van sportcomplexen. Verder wordt vanwege het actiever aanzetten van projecten en ambities een versnelling gerealiseerd die in de verschillende jaren meer inzet en middelen vraagt. Dat betekent dus ook dat de projecten sneller worden uitgevoerd en dus een extra druk op de organisatie ontstaat.
Uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie
Hoofdgroep
Activiteit Ondersteuning bedrijven van ideeën naar concrete initiatiefplannen
Bedrijven
Gemeentelijke subsidieregeling bedrijven Buitengebied
Actieplan knelpunten buitengebied
Calamiteiten
Calamiteitenplan overstromingen, wateroverlast, natuurbranden en droogte op orde brengen
Corporaties
Gemeentelijke subsidie aan corporatie Vergroenen en afkoppelen sportcomplexen Opstellen overzicht onnodige verharding Opstellen evaluatie indicatoren en bouwen dashboard Vergroen-je-buurt-project
Eigen projecten Evaluatie Inwoners
Inrichten adopteren stukjes openbare ruimte ter vergroening en eigen onderhoud Demotuin project Onderzoek (10) knelpunten waterkwaliteit
Onderzoek Onderzoek (10) knelpunten overstroming Scholen
41
Lespakket met KOEPEL Gastlessen, ontwerpwedstrijd en ruimte voor een stagiair Uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie Gemeentelijke subsidie voor het vergroenen van schoolpleinen
Voorstel groeiscenario • Starten met scenario Basis • Ambitieniveau ligt hoger • Doorgroeien naar Basis+ • Voldoende middelen
42
om dit te realiseren
Uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie
Uitkomsten – Inzet (jaarlijks) Jaartal
Incidenteel exploitatiebudget
Structureel exploitatiebudget jaarlijks cumulatief
Investeringsbudget jaarlijks
cumulatief
Incidenteel benodigde uren
Structureel benodigde uren jaarlijks
cumulatief 80 840
2022 2023
€ 0,€ 37.500,-
€ 70.000,€ 77.000,-
€ 70.000,€ 147.000,-
€ 0,€ 340.000,-
€ 0,€ 340.000,-
270
80 760
2024
€ 37.500,-
€ 40.000,-
€ 187.000,-
€ 150.000,-
€ 490.000,-
180
120
960
2025
€ 22.500,-
€ 0,-
€ 187.000,-
€ 0,-
€ 490.000,-
300
0
960
43
Jaartal
Exploitatie budget
Investeringsbudget
Benodigde uren
2022 2023 2024 2025
€ 70.000,€ 184.500,€ 224.500,€ 209.500,-
€ 0,€ 340.000,€ 490.000,€ 490.000,-
80 1110 1140 1260
Uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie
Tot slot •
Zijn er nog vragen?
•
Visie en uitvoeringsprogramma nog eens teruglezen?
•
Even koffiepauze en daarna hebben wij nog wat vragen voor jullie.
www.etten-leur.nl t 14 076
www.menti.com
1829 3515
www.etten-leur.nl t 14 076