BP Reconstructie N389 - Toelichting Bijlage 11 Milieukundige onderzoeken

Boringen1) 27 x asfaltboring 43 x boring tot 1,0 m-mv 10 x boring tot 2,0 m-mv 4 x peilbuis 7 x slibsteek

Analyses 22 x Standaardpakket grond 3 x PAK incl. lutum en organische stof 4 x Standaardpakket grondwater 2 x PFAS (28) Handelingskader 1 x Bouwstoffen indicatief + uitloog 15 metalen + 4 anionen 3 x Asbest in puin1) 2 x Pakket A: Standaard waterbodem regionale wateren waarvan 1 x incl. PFAS (28) Handelingskader

1) Werkzaamheden zijn waar mogelijk gecombineerd uitgevoerd

De situering van de boringen, proefgaten en peilbuizen zijn weergegeven op situatietekening 0477837.100- S1-DL2 en 0477837.100- S2-DL2.

6.2

Lokale bodemopbouw en veldwaarnemingen De profielbeschrijvingen van de verrichte boringen met de bijbehorende veldwaarnemingen zijn opgenomen in bijlage 3. Uit de profielbeschrijvingen blijkt dat de bodem tot de maximaal geboorde diepte van 3,2 m-mv hoofdzakelijk uit klei bestaat. Plaatselijk zijn in de boven- en/of ondergrond zanden/of veenlagen aangetroffen. Bij het uitvoeren van het veldonderzoek zijn waarnemingen gedaan die duiden op een mogelijke bodemverontreiniging. De veldwaarnemingen zijn weergegeven in de volgende tabel. Tabel: Veldwaarnemingen Boring (einddiepte, m -mv) 119 (1,00) 120 (1,00) 123 (1,00) 126 (1,00) 129 (1,00) 136/ AO05 (1,00) 224/ AO04 (1,00) 227 (1,00) 228 (1,00) 230 (1,00) 304/ AD03 (2,00) 402 (1,00) 514 (1,00) 516 (1,00) 517 (1,00) 518 (1,00) 520 (1,00) 601 (1,00)

Diepte (m -mv) 0,31-0,50 0,27-0,50 0,30-0,40 0,40-0,45 0,28-0,36 0,28 – 0,38 0,25-0,35 0,31-0,41 0,16-0,50 0,25-0,37 0,25-0,40 1,00-1,50 0,15-0,50 0,10-0,36 0,09-0,35 0,08-0,33 0,09-0,40 0,11-0,70 0,13-0,22

Waarneming

Grondsoort

matig silex houdend matig silex houdend volledig kassei matig silex houdend volledig silex (gebonden) volledig silex (gebonden) volledig silex (gebonden) uiterst kiezelhoudend, natuursteen door het zand volledig puin, gebonden volledig silex volledig kiezel zwak kooldeeltjes houdend volledig puin volledig puin volledig puin volledig puin volledig puin volledig puin volledig puin

zand zand -

Blad 25 van 39

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0

Boring (einddiepte, m -mv) 602 (1,00) 603 (1,00) 604 (1,00) 605 (1,00) 606 (1,00) 2004 (1,00) 2005 (1,00) 2006 (1,00) 2009 (1,00) O7 (1,00) O7 (1,00) O9 (1,00) O9 (1,00) O10 (1,00) PB03 (3,20) WB019 (2,00) WB020 (1,00) WB022 (1,00) WB025 (1,00) WB027 (1,00) WB028 (2,00) WB032 (1,00) WB034 (1,00) WB035 (1,00) WB109 (1,00) WB112 (1,00) WB113 (1,00) WB114 (1,00) -

Diepte (m -mv) 0,10-0,24 0,10-0,33 0,10-0,17 0,10-0,20 0,11-0,25 0,00-0,50 0,00-0,50 0,00-0,50 0,00-0,50 0,40-0,42 0,42-0,45 0,08-0,20 0,35-1,00 0,80-1,00 0,00-0,50 0,00-0,50 0,00-0,50 0,00-0,50 0,50-1,00 0,00-0,50 0,00-0,50 0,00-0,50 0,50-1,00 0,00-0,50 0,25-0,50 0,15-0,65 0,30-0,50 0,30-0,50 0,00-0,50 0,50-1,00

Waarneming

Grondsoort

volledig puin volledig puin volledig puin volledig puin volledig puin matig baksteen houdend, zwak kolengruis houdend matig baksteen houdend matig baksteen houdend zwak glas houdend, matig baksteen houdend sterk asfalt houdend volledig zandcement sporen asfalt sporen asfalt sporen asfalt sporen asfalt zwak baksteenhoudende sporen asfalt sporen asfalt, sporen kooldeeltjes sporen kooldeeltjes sporen asfalt sporen asfalt matig baksteenhoudende, sporen asfalt zwak kooldeeltjes houdend sporen asfalt zwak kooldeeltjes houdend sporen kooldeeltjes sporen kooldeeltjes sporen kooldeeltjes zwak baksteen houdend zwak kooldeeltjes houdend

klei klei klei klei zand zand zand zand klei zand zand zand zand klei zand klei zand klei zand zand zand zand klei

Deze lagen bevatten meer dan 50% bodemvreemd materiaal en worden derhalve niet beschouwd als bodem zoals gesteld in de Wet bodembescherming

Onder de asfaltverharding ter plaatse van de openbare weg is plaatselijk een funderingslaag aangetroffen bestaande uit volledig silex (gebonden of ongebonden) aangetroffen. Silex wordt niet beschouwd als asbestverdacht en is derhalve niet analytisch onderzocht op het voorkomen van asbest. Onder het geasfalteerde fietspad is plaatselijk een funderingslaag bestaande uit volledig puin aangetroffen. In onderstaande tabel zijn de gegevens van de veldmetingen van het grondwater weergegeven. Tabel: Veldgegevens grondwater Peilbuis Grondwaterstand (filter, m -mv) (m -mv) PB03 (1,80-2,80) 1,40 Pb04 (1,50-2,50) 1,00 2002a (1,50-2,50) 0,50 2009a (1,50-2,50) 1,07

Belucht? ja ja nee nee

pH (-) 7,10 6,91 6,95 7,21

EC (µS/cm) 1.550 1.917 3.030 2.017

Troebelheid (NTU) 46 87 90 277

De zuurgraad (pH) is niet afwijkend van een natuurlijk situatie. Het elektrischegeleidingsvermogen (EC) is aan de hoge kant en is mogelijkerwijs te relateren aan het gebruik van strooizout. In het bemonsterde grondwater uit de peilbuizen is een verhoogde troebelheid (> 10 NTU) vastgesteld. Een verhoogde troebelheid kan in sommige gevallen leiden tot een overschatting van de concentraties aan PAK, PCB, OCB, dioxines of andere matig/slecht oplosbare organische parameters. Dergelijke stoffen zijn in dit onderzoek niet onderzocht. Aanvullend onderzoek naar de verhoogde troebelheid is daarom niet uitgevoerd.

Blad 26 van 39

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0

De peilbuizen 03 en 04 zijn belucht tijdens bemonstering tijdens het onderzoek. Hierdoor kan vervluchtiging leiden tot een onderschatting van concentraties aan organische stoffen. Omdat geen van deze beluchte peilbuizen op een verdachte locatie staan waar verhoogde concentraties aan vluchtige verbindingen worden verwacht en er geen concentraties aan vluchtige verbindingen zijn gemeten die de rapportagegrens overschrijden wordt de afwijking als niet kritisch beschouwd.

6.3

Laboratoriumonderzoek en analyseresultaten

6.3.1

Grond In de volgende tabel zijn de uitgevoerde analyses, de parameters die de betreffende achtergrond- of interventiewaarden overschrijden en tot slot de indicatieve toetsing aan het Besluit bodemkwaliteit weergegeven. Tabel: Analyseresultaten grond AnalyseDeelmonsters Monster (traject m-mv) (traject mmv) MM03 (0,35-1,00) MM05 (0,30-0,65)

Bijzonderheden

O9 (0,35-0,85), O10 (0,80-1,00) 142/ AO06 (0,360,50), 139 (0,30-0,65), 136/ AO05 (0,350,50), 129 (0,38-0,50), 126 (0,36-0,50) WB112 (0,00-0,30), WB029 (0,00-0,50), WB031 (0,00-0,30), WB033 (0,00-0,50) WB114 (0,50-1,00), WB028 (0,50-1,00) WB116 (0,00-0,50), WB114 (0,00-0,50), WB110 (0,00-0,50) WB109 (0,00-0,50), WB019 (0,00-0,50) 601 (0,22-0,50), 603 (0,33-0,80), 604 (0,17-0,50), 606 (0,25-0,75) 520 (0,70-1,00), 518 (0,40-0,50), 516 (0,35-0,65), 514 (0,36-0,65) WB020 (0,00-0,50)

Sporen asfalt

Wb022-1 (0,00-0,50)

MMB01 (0,00-0,50)

Zintuigelijk schone zandgrond onder rijweg

Analysepakket

Standaardpakket grond Standaardpakket grond

Industrie

-

-

Achtergrondwaarde

-

-

Achtergrondwaarde

minerale olie, PAK PCB

-

-

Industrie

Zintuigelijk schoon zand onder fietspad

Standaardpakket grond Standaardpakket grond

-

-

Achtergrondwaarde

Zintuigelijk schoon zand onder fietspad

Standaardpakket grond

minerale olie, PAK

-

-

Industrie

sporen asfalt, sporen

Standaardpakket grond

-

-

Industrie

WB022 (0,00-0,50)

sporen asfalt

Standaardpakket grond

-

-

Industrie

Wb025-1 (0,00-0,50)

WB025 (0,00-0,50)

sporen asfalt

Standaardpakket grond

PCB, minerale olie, zink, PAK minerale olie, lood, PAK minerale olie, PAK

-

-

Industrie

WB032-1 (0,00-0,50)

WB032 (0,00-0,50)

sporen asfalt

Standaardpakket grond

PAK

-

-

Achtergrondwaarde

Wb020-1 (0,00-0,50)

Standaardpakket grond Standaardpakket grond

sporen asfalt

-

Niet toepasbaar > industrie Achtergrondwaarde

-

MMFZ (0,35-1,00)

zwak kooldeeltjes houdend Zintuigelijk schoon, >1,5 m van wegdek

Indicatieve toetsing Besluit bodemkwaliteit

-

MMB07 (0,00-0,50) MMFN (0,17-0,80)

Standaardpakket grond

>I (i > 1) sterk -

minerale olie, lood, PAK kwik, lood -

MMB05 (0,50-1,00) MMB06 (0,00-0,50)

Zintuigelijk schoon, >1 m van wegdek

Overschrijdingen > AW >T (>0,5) (0,5 < i licht < = 1) matig minerale PAK olie -

Blad 27 van 39

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0

AnalyseMonster (traject mmv)

Deelmonsters (traject m-mv)

Bijzonderheden

Wb034-2 (0,25-0,50) Wb035-2 (0,15-0,65) Wb112-2 (0,30-0,50) Wb113-1 (0,00-0,50)

WB034 (0,25-0,50) WB035 (0,15-0,65)

zwak kooldeeltjes houdend sporen kooldeeltjes

WB112 (0,30-0,50)

sporen kooldeeltjes

WB113 (0,00-0,50)

zwak baksteenhoudende

Uitsplitsing/ afperking MM03 O9-3 O9 (0,35-0,85) sporen asfalt (0,35-0,85) O10-2 O10 (0,30-0,80) (0,30-0,80) O10-3 O10 (0,80-1,00) sporen asfalt (0,80-1,00) 233-3 233 (0,80-1,00) (0,80-1,00) Deellocatie 2.1 Zuidelijke wegberm kmp 2.8 – 3.2 MM201 2005 (0,00-0,50), matig (0,00-0,50) 2006 (0,00-0,50), baksteenhoudende, 2010/WB126 (0,00zwak 0,50) baksteenhoudende MM202 2001 (0,50-1,00), (0,50-1,00) 2003 (0,50-1,00), 2011 (0,50-1,00), 2007 (0,50-1,00)

MM203 (0,50-1,00) 2004-1 (0,00-0,50)

2009-1 (0,00-0,50)

2004 (0,50-1,00), 2005 (0,50-1,00), 2006 (0,50-1,00), 2009 (0,50-1,00) 2004 (0,00-0,50)

2009 (0,00-0,50)

Overschrijdingen > AW >T (>0,5) (0,5 < i licht < = 1) matig lood -

>I (i > 1) sterk -

-

-

-

Achtergrondwaarde

PAK

-

-

Wonen

PAK

-

-

Achtergrondwaarde

PAK

PAK

-

-

Wonen

PAK

PAK

-

-

Wonen

PAK

-

-

PAK

PAK

-

-

-

Niet toepasbaar > interventiewaarde Achtergrondwaarde

Standaardpakket grond

PCB, zink

-

-

Achtergrondwaarde

Standaardpakket grond

PCB, minerale olie, koper, zink, cadmium , kwik, lood PCB, zink

-

-

Industrie

-

-

Achtergrondwaarde

Standaardpakket grond Standaardpakket grond Standaardpakket grond Standaardpakket grond

Indicatieve toetsing Besluit bodemkwaliteit

Achtergrondwaarde

-

Standaardpakket grond

matig baksteenhoudende, zwak kolengruis houdend zwak glas houdend, matig baksteenhoudende

Standaardpakket grond

-

-

-

Achtergrondwaarde

Standaardpakket grond

PCB, minerale olie, nikkel, koper, zink, kwik, lood, PAK

-

-

Industrie

Standaardpakket grond

-

-

-

Achtergrondwaarde

Deellocatie 2.2. Gedempte watergang t.h.v. km 3.9 MM501 5003 (1,00-1,50), (1,00-1,60) 5002/ WB127 (1,101,60), 5001 (1,05-1,55) -: AW, I, i:

Analysepakket

Geen bijzonderheden/ geen overschrijdingen AW = achtergrondwaarde, I = Interventiewaarde, i = index

Eventuele afwijkingen op het SIKB-protocol 3001 staan vermeld in bijlage 14.

Blad 28 van 39

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0

PFAS In de volgende tabel zijn voor de stoffen de PFOA, PFOS, overige PFAS overschrijdingen in grond weergegeven. Tabel: Analyseresultaten PFAS in grond Monster Boring (m -mv) (m -mv) PFASMM201 (0,00-0,50)

PFASMM202 (0,00-0,50)

6.3.2

1

:

-

:

WB116 (0,00-0,50), WB114 (0,00-0,50), WB113 (0,00-0,50), WB027 (0,00-0,50), WB109 (0,00-0,50), WB021 (0,00-0,50) WB024 (0,00-0,50), WB018 (0,00-0,50), WB111 (0,00-0,50), WB025 (0,00-0,50), 2002a (0,00-0,50), 2009a (0,00-0,50)

Overschrijdingen Maximale waarde Landbouw/ Natuur -

Maximale toepassingsnorm1 -

-

-

Indicatieve toetsing Besluit bodemkwaliteit Landbouw/ natuur

Landbouw/ natuur

Toepassingsnormen voor PFOA, PFOS, overige PFAS en GenX voor het toepassen van grond en baggerspecie op de landbodem boven grondwaterniveau. Geen overschrijding

Grondwater In de volgende tabel zijn de parameters weergegeven, die de betreffende streef- of interventiewaarde overschrijden. Tabel: Overschrijdingstabel grondwater Watermonster Filterdiepte (m -mv)

Analysepakket

Pb03-1-2 (07-06-2023) Pb04-1-1 (15-06-2023)

Standaardpakket grondwater Standaardpakket grondwater

1 (1,80 – 2,80) 1 (0,00 – 0,00)

Deellocatie 2.1. Zuidelijke wegberm kmp 2.8 – 3.2 Pb2002A-1-1 1 Standaardpakket (15-06-2023) (0,00 – 0,00) grondwater 2009a-1-1 1 Standaardpakket (09-06-2023) (1,50 – 2,50) grondwater

6.3.3

Overschrijdingen > AW (>0,5) > T (0,5 < licht i < = 1) matig -

> I (i > 1) sterk -

-

-

-

nikkel, barium barium

-

-

-

-

Conclusie monster

Voldoet aan streefwaarde Voldoet aan streefwaarde Overschrijding streefwaarde Overschrijding streefwaarde

Waterbodem In de onderstaande tabel zijn de toetsingsresultaten van het waterbodemonderzoek samengevat. Hierbij is de klasse-indeling weergegeven volgens het Besluit bodemkwaliteit voor wat betreft het toepassen op landbodem (T1), toepassen in oppervlaktewater (T3) en verspreiden op het aangrenzende perceel (T5). Hierin zijn de toetsingsresultaten van de stoffen uit het standaardpakket (pakket A) alsmede het PFAS-pakket (PFOS, PFOA en overige PFAS) opgenomen. Het cursief weergeven toetsingsresultaat is maatgevend.

Blad 29 van 39

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0

Tabel: Toetsing waterbodemresultaten aan Besluit bodemkwaliteit Monster Slibsteken Analysepakket Beoordeling Besluit bodemkwaliteit (traject in m T1: Toepassen op T3: Toepassen in waterspiegel) landbodem oppervlaktewater MMWB8012) W801 (0,45-0,55) Pakket A: Klasse industrie Klasse A slibmonster W802 (0,45-0,50) Standaard W803 (0,45-0,55) waterbodem W804 (0,50-0,60) regionale wateren W805 (0,50-0,60) PFAS (28) Landbouw/Natuur Toepasbaar W806 (0,34-0,55) Handelingskader W810 (0,36-0,45) MMWB8022) W810 (0,45-0,95), Pakket A: Altijd toepasbaar Altijd toepasbaar (0,45-1,05) W806 (0,55-1,05), Standaard Vaste W801 (0,55-0,80), waterbodem waterbodem W802 (0,50-0,80), regionale wateren (veen) W803 (0,55-0,80), W804 (0,60-0,80), W805 (0,60-0,80)

T5: Verspreiden op aangrenzend perceel Verspreidbaar

Verspreidbaar Verspreidbaar

Toelichting: 1) Mogelijkheden tot toepassing zijn afhankelijk van de toepassingslocatie en het oordeel van het bevoegd gezag. Zie bijlage 11, tabel A voor een toelichting. 2) Vanwege de aanwezige begroeiing was het niet mogelijk om een mengmonster samen te stellen uit 10 slibsteken.

6.3.4

Fundatiemateriaalonderzoek Kwaliteit Uit de profielbeschrijvingen blijkt dat onder de geasfalteerde rijbaan plaatselijk een fundering aanwezig is met gebonden of ongebonden silex met een dikte variërend tussen 10 à 20 cm. Plaatselijk is een fundering van puin aangetroffen. Het uit silex bestaande materiaal is indicatief onderzocht op samenstelling en emissie (schudproef). De uit puin bestaande fundering is onderzocht in de andere deellocaties. In onderstaande tabel is het indicatieve toetsingsresultaat samengevat. Tabel: Toetsingsresultaten samenstelling en emissie Monstercode Deelmonsters Partij MMF07 260 (0,30-0,45), Volledig silex (0,25-0,50) 264/ AD05 (0,30-0,50), 268/ AO10 (0,25-0,32), 161 (0,27-0,38), 159 (0,32-0,42), 155 (0,30-0,45)

Conclusie De fundering voldoet voor wat betreft samenstelling en emissie indicatief aan de eisen van een niet-vormgegeven bouwstof alsook een IBC-bouwstof.

Asbest In de onderstaande tabel is een overzicht gegeven van de analyseresultaten van de op asbest onderzochte puinmonsters. Het aangetroffen silex is als onverdacht op asbest beschouwd en niet onderzocht. Tabel: Analyseresultaten asbest in puin MonsterGat(en) Materiaal code (traject) AMMF04 AMMFN

AMMFZ

402 (0,15-0,50) 601 (0,13 – 0,22), 603 (0,10 – 0,33), 604 (0,10-0,17), 606 (0,11-0,25) 514 (0,10-0,36), 516 (0,09-0,35), 518 (0,09-0,40), 520 (0,11-0,70)

Volledig puin Volledig puin

Gemeten gehalte serpentijn (mg/kg) <0,3 <0,4

Gemeten gehalte amfibool (mg/kg) -

Totaal gemeten gehalte asbest (mg/kg) <0,3 <0,4

Gewogen gehalte asbest (mg/kg) <0,3 <0,4

Volledig puin

<0,3

-

<0,3

<0,3

Blad 30 van 39

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0

Verklaring bij de tabel: -: Gewogen gehalte aan asbest:

Geen overschrijding Gemeten gehalte serpentijn + (10 maal gemeten concentratie amfibool)

Conform de NEN 5787+C2 dient het aangetroffen asbesthoudende materiaal (fractie > 20 mm) en het gehalte aan asbest in de fijne fractie (< 20 mm) te worden omgerekend naar een totaal gewogen gehalte in mg/kg ds. Omdat er geen asbest is aangetroffen in de grove fractie (>20 mm) noch de fijne fractie (<20 mm), is derhalve het gewogen gehalte ook het totale gehalte.

6.4

Bepaling veiligheidsklasse Het bepalen van de veiligheidsklassen is in het kader van de Arbo-wetgeving van belang voor werkzaamheden in of met (verontreinigde) grond. Er zijn in de bodem geen verhoogde gehalten aan stoffen gemeten die de 75% van Ernst Risico Waarde (SRC) overschrijden. Voor de uitvoering van de geplande werkzaamheden binnen de onderzoekslocatie geldt dan ook de ‘basishygiëne’.

6.5

Conclusies en aanbevelingen In de volgende tabel zijn de belangrijkste conclusies van het onderzoek weergegeven. Tabel: Conclusies en aanbevelingen Deellocatie Kilometerpaal 2.7 – 5.0 Bodemvreemde bijmengingen Plaatselijk zijn bijmengingen aan kooldeeltjes, baksteen, glas en asfalt aangetroffen. Onder de geasfalteerde rijbaan is plaatselijk een fundering aanwezig met gebonden of ongebonden silex en plaatselijk volledig puin met een dikte variërend tussen 20 à 35 cm. Onder het geasfalteerde fietspad is een funderingslaag bestaande uit puin waargenomen. Indruk bodemopbouw Hoofdzakelijk uit zand waarbij plaatselijk in de boven- en/of ondergrond klei en/of veenlagen zijn aangetroffen tot een maximale diepte van 3,20 m-mv. Grond (Wet bodembescherming) Ter plaatse van deellocatie 2.1, zuidelijke berm kmp 2.8-3.2 zijn eveneens in zowel de boven- als ondergrond licht verhoogde gehalten aan diverse zware metalen, PAK, PCB en/of minerale olie aangetoond. In de ondergrond van deellocatie 2.2, gedempte watergang t.h.v. kmp 3.9 zijn geen verhoogde gehalten aan onderzochte parameters aangetoond. Op het overige terreindeel zijn in zowel de boven- als ondergrond licht verhoogde gehalten aan diverse zware metalen, PAK, PCB en/of minerale olie aangetoond. Plaatselijk is een sterk verhoogd gehalte aan PAK (index 1,02) aangetoond (boring O10, sporen asfalt, traject 0,8-minimaal 1,0 m-mv).

In de bovenliggende laag is geen sterk verhoogd gehalte aangetoond. Grond (Besluit bodemkwaliteit) De grond met bodemvreemde bijmengingen voldoet overwegend aan de klasse industrie. De overige monsters voldoen aan de klassen achtergrondwaarden tot wonen. Plaatselijk is sprake van niet toepasbare grond. Grond PFAS De bovengrond voldoet ten aanzien van PFAS aan de toepassingsklasse landbouw/natuur Grondwater In het grondwater ter plaatse van deellocatie 2.1, zuidelijke berm kmp 2.8-3.2 zijn licht verhoogde concentraties aan nikkel en barium aangetoond. In het grondwater op het overige terreindeel zijn geen verhoogde concentraties aan onderzochte parameters gemeten. Waterbodem De sliblaag van watergang 8 is onder voorwaarden toepasbaar op landbodem en in oppervlaktewater (klasse industrie, klasse A) en is verspreidbaar op aangrenzend perceel. De vaste waterbodem is vrij toepasbaar op landbodem en in oppervlaktewater en verspreidbaar op aangrenzend perceel. Fundatie/ bouwstof De aanwezige silex fundatie is indicatief onderzocht op samenstelling en emissie en voldoet indicatief aan de eisen van een niet-vormgegeven bouwstof alsook een IBC-bouwstof. Silex is als onverdacht op asbest beschouwd. In de aanwezige puinfundatie is zowel visueel als analytisch geen asbest aangetoond. De uit puin bestaande fundering is in de andere deellocaties onderzocht op kwaliteit.

Veiligheidsklasse werken in of met Basishygiëne verontreinigde grond (CROW 400) Wel/ geen aanvullend onderzoek Ja, bij boring O10 is een sterk verhoogd gehalte aan PAK aangetoond, waarvan de omvang niet bekend nodig (toetsing aan Wet is. In de bovenliggende laag is geen sterk verhoogd gehalte aangetoond. bodembescherming)

Blad 31 van 39

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0

7

Deellocatie 3: kmp. 5.0 – kmp. 6.7

7.1

Uitgevoerde werkzaamheden Op basis van het vooronderzoek, de aanleiding en het doel van het onderzoek zijn de in de volgende tabel weergegeven werkzaamheden uitgevoerd. Het aantal uitgevoerde analyses is mede afhankelijk van de bodemopbouw en zintuigelijke waarnemingen. Tabel: Onderzoeksopzet en uitgevoerde werkzaamheden Afmetingen Strategie Boringen1) Circa 1742 meter

NEN 5740: VED-HE-L NEN 5740: Maatwerk NEN 5707: VEP NEN 5897: O.b.v. Afgedekte funderingslaag – grootschalig NEN 5720: Lintvormig water

19 x asfaltboring 2 x boring tot 0,5 m-mv 26 x boring tot 1,0 m-mv 10 x boring tot 2,0 m-mv 2 x peilbuis 5 x slibsteek

Analyses 13 x Standaardpakket grond 2 x Standaardpakket grondwater 2 x PFAS (28) Handelingskader 3 x Bouwstoffen indicatief + uitloog 15 metalen + 4 anionen 1 x Asbest in puin 1 x Asbest in grond 1 x Pakket A: Standaard waterbodem regionale wateren incl. PFAS (28) Handelingskader

De situering van de boringen, proefgaten en peilbuizen zijn weergegeven op situatietekening 0477837.100- S1-DL3 en 0477837.100- S2-DL3.

7.2

Lokale bodemopbouw en veldwaarnemingen De profielbeschrijvingen van de verrichte boringen met de bijbehorende veldwaarnemingen zijn opgenomen in bijlage 3. Uit de profielbeschrijvingen blijkt dat de bodem tot de maximaal geboorde diepte van 2,90 m-mv hoofdzakelijk uit zand bestaat. Plaatselijk zijn in de boven- en/of ondergrond klei en/of veenlagen aangetroffen. Bij het uitvoeren van het veldonderzoek zijn waarnemingen gedaan die duiden op een mogelijke bodemverontreiniging. De veldwaarnemingen zijn weergegeven in de volgende tabel. Tabel: Veldwaarnemingen Boring (einddiepte, m -mv) 154 (1,00) 155 (1,00) 159 (1,00) 161 (1,00) 162 (1,00) 164 (1,00) 168 (1,00) 171 (1,00) 248 (1,00) 251 (1,00) 254 (1,00) 257 (1,00) 260 (1,00) 264/ AD05 (2,00) 268/ AO10 (1,00) 4001/PB07 (2,90) O12 (1,00)

Diepte (m -mv) 0,26-0,50 0,30-0,45 0,32-0,42 0,27-0,38 0,26-0,38 0,26-0,36 0,41-0,60 0,21-0,50 0,50-0,70 0,50-1,00 0,40-0,50 0,33-0,55 0,25-0,40 0,30-0,45 0,30-0,50 0,25-0,32 0,50-1,00 0,08-0,30 0,30-0,50

Waarneming

Grondsoort

zwak silex houdend volledig silex volledig silex volledig silex volledig silex volledig silex volledig silex volledig puin sterk silex houdend zwak baksteenhoudende volledig puin (gebonden) volledig silex volledig silex volledig silex volledig silex volledig silex sporen kooldeeltjes matig kooldeeltjes houdend uiterst kooldeeltjes houdend

zand zand zand zand

Blad 32 van 39

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0

Boring (einddiepte, m -mv) O13 (1,00) O16 (1,00) O17 (1,00) WB037 (1,00) WB039 (2,00) WB040 (1,00) WB045 (1,00) WB046 (1,00) WB047 (2,00) WB118 (1,00) WB123 (2,00) -

Diepte (m -mv) 0,50-1,00 0,19-0,37 0,08-0,50 0,08-0,50 0,00-0,15 0,40-0,60 1,00-1,70 0,00-0,50 0,00-0,50 0,50-1,00 0,00-0,50 0,00-0,50 1,50-2,00

Waarneming

Grondsoort

zwak kooldeeltjes houdend volledig beton (gebonden) zwak kooldeeltjes houdend volledig puin sporen asfalt sporen asfalt zwak kooldeeltjes houdend sporen baksteen sporen asfalt sporen asfalt sporen asfalt sporen kooldeeltjes zwak slib houdend

zand zand zand zand zand zand zand zand zand zand klei

Deze lagen bevatten meer dan 50% bodemvreemd materiaal en worden derhalve niet beschouwd als bodem zoals gesteld in de Wet bodembescherming

Onder de asfaltverharding ter plaatse van de openbare weg is plaatselijk een funderingslaag aangetroffen bestaande uit volledig silex en/of gebonden puin aangetroffen. Silex wordt niet beschouwd als asbestverdacht en is derhalve niet analytisch onderzocht op het voorkomen van asbest. Onder het geasfalteerde fietspad is geen funderingslaag aangetroffen. In onderstaande tabel zijn de gegevens van de veldmetingen van het grondwater weergegeven. Tabel: Veldgegevens grondwater Peilbuis Grondwaterstand (filter, m -mv) (m -mv) PB05 (1,80-2,80) 1,30 4001/PB07 (1,70-2,70) 1,80

Belucht? nee nee

pH (-) 6,48 7,06

EC (µS/cm) 2.930 1.025

Troebelheid (NTU) 27 12

De zuurgraad (pH) is niet afwijkend van een natuurlijk situatie. Het elektrischegeleidingsvermogen (EC) is aan de hoge kant. De oorzaak hiervan is mogelijkerwijs te relateren aan het gebruik van strooizout. In het bemonsterde grondwater uit de peilbuizen is een verhoogde troebelheid (> 10 NTU) vastgesteld. Een verhoogde troebelheid kan in sommige gevallen leiden tot een overschatting van de concentraties aan PAK, PCB, OCB, dioxines of andere matig/slecht oplosbare organische parameters. Dergelijke stoffen zijn in dit onderzoek niet onderzocht. Aanvullend onderzoek naar de verhoogde troebelheid is daarom niet uitgevoerd.

7.3

Laboratoriumonderzoek en analyseresultaten

7.3.1

Grond In de volgende tabel zijn de uitgevoerde analyses, de parameters die de betreffende achtergrond- of interventiewaarden overschrijden en tot slot de indicatieve toetsing aan het Besluit bodemkwaliteit weergegeven.

Blad 33 van 39

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0

Tabel: Analyseresultaten grond AnalyseDeelmonsters Monster (traject m-mv) (traject mmv) MM04 (0,26-1,00)

Analysepakket

Overschrijdingen > AW >T (>0,5) (0,5 < i licht < = 1) matig -

>I (i > 1) sterk -

Indicatieve toetsing Besluit bodemkwaliteit

Zintuigelijk schone zandgrond onder rijweg

Standaardpakket grond

Zintuigelijk schone zandgrond onder baksteen klinkerverharding zwak kooldeeltjes houdend, matig kooldeeltjes houdend Zintuigelijk schone zandgrond >1,0 m van wegberm

Standaardpakket grond

-

-

-

Achtergrondwaarde

Standaardpakket grond

-

-

-

Achtergrondwaarde

Standaardpakket grond

zink, lood, PAK

-

-

Wonen

sporen asfalt, >1,0 m van wegberm

Standaardpakket grond

-

-

Industrie

WB124 (0,00-0,50), WB049 (0,00-0,25), WB043 (0,00-0,20), WB038 (0,00-0,50) 248 (0,50-1,00)

Zintuigelijk schone zandgrond >1,0 m van wegberm

Standaardpakket grond

minerale olie, lood, PAK PAK

-

-

Achtergrondwaarde

zwak baksteenhoudende

Standaardpakket grond

minerale olie

-

-

Industrie

O12-3 (0,50-1,00)

O12 (0,50-1,00)

zwak kooldeeltjes houdend

Standaardpakket grond

-

-

-

Achtergrondwaarde

Wb037-1 (0,00-0,15)

WB037 (0,00-0,15)

sporen asfalt

Standaardpakket grond

-

-

Industrie

Wb037-3 (0,40-0,60) Wb039-4 (1,00-1,50)

WB037 (0,40-0,60)

sporen asfalt

-

-

Achtergrondwaarde

WB039 (1,00-1,50)

zwak kooldeeltjes houdend

Standaardpakket grond Standaardpakket grond

minerale olie, koper, zink, lood, PAK minerale olie, PAK -

-

-

Achtergrondwaarde

Standaardpakket grond

-

-

-

Achtergrondwaarde

Standaardpakket grond

-

-

-

Achtergrondwaarde

MMO02 (0,08-0,50)

244 (0,26-0,75), 251 (0,50-0,80), 254 (0,55-1,00), 257 (0,40-0,55), 264/ AD05 (0,500,75), 171 (0,70-1,00) O13 (0,08-0,19), O14 (0,08-0,20), O15 (0,08-0,50)

Bijzonderheden

MMO03 (0,08-0,50)

O16 (0,08-0,50), O12 (0,08-0,30)

MMB02 (0,00-0,50)

WB042 (0,00-0,50), 3002/ WB128 (0,000,20), WB048 (0,00-0,50), WB051 (0,00-0,50) WB047 (0,00-0,50), WB045 (0,00-0,50)

MMB03 (0,00-0,50) MMB04 (0,00-0,50) 248-2 (0,50-1,00)

Deellocatie 3.1 Hazeldonkse Zandweg 99 MM301 3004 (0,00-0,20), (0,00-0,50) 3003/ WB129 (0,000,50), 3002/ WB128 (0,000,20) MM302 3004 (0,20-0,50), (0,08-0,50) 3001 (0,08-0,50) -: AW, I, i:

Achtergrondwaarde

Geen bijzonderheden/ geen overschrijdingen AW = achtergrondwaarde, I = Interventiewaarde, i = index

Eventuele afwijkingen op het SIKB-protocol 3001 staan vermeld in bijlage 14. PFAS In de volgende tabel zijn voor de stoffen de PFOA, PFOS, overige PFAS overschrijdingen in grond weergegeven.

Blad 34 van 39

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0

Tabel: Analyseresultaten PFAS in grond Monster Boring (m -mv) (m -mv)

Overschrijdingen Maximale waarde Landbouw/ Natuur -

PFASMM301 (0,00-0,50)

Maximale toepassingsnorm1 -

Indicatieve toetsing Besluit bodemkwaliteit

WB051 (0,00-0,50), Landbouw/ natuur WB041 (0,00-0,50), WB038 (0,00-0,50), WB049 (0,00-0,25), WB047 (0,00-0,50), WB045 (0,00-0,50) PFASMM302 WB124 (0,00-0,50), Landbouw/ natuur (0,00-0,50) WB122 (0,00-0,30), WB120 (0,00-0,20), WB118 (0,00-0,50), PB05 (0,00-0,10), 4001/PB07 (0,00-0,50) 1 : Toepassingsnormen voor PFOA, PFOS, overige PFAS en GenX voor het toepassen van grond en baggerspecie op de landbodem boven grondwaterniveau. : Geen overschrijding > : Overschrijding rapportagegrens

7.3.2

Grondwater In de volgende tabel zijn de parameters weergegeven, die de betreffende streef- of interventiewaarde overschrijden. Tabel: Overschrijdingstabel grondwater Watermonster Filterdiepte Analysepakket (m -mv)

PB05-1-1 1 Standaardpakket (09-06-2023) (1,80 – 2,80) grondwater Deellocatie 3.2. Hazeldonkse Zandweg 103 Pb07-1-1 1 Standaardpakket (07-06-2023) (1,70 – 2,70) grondwater

7.3.3

Overschrijdingen > AW (>0,5) licht barium

minerale olie, barium, 1,1,2-trichloorethaan

Conclusie monster

> T (0,5 <i<= 1) matig -

> I (i > 1) sterk -

Overschrijding streefwaarde

-

nikkel

Overschrijding interventiewaarde

Waterbodem In de onderstaande tabel zijn de toetsingsresultaten van het waterbodemonderzoek samengevat. Hierbij is de klasse-indeling weergegeven volgens het Besluit bodemkwaliteit voor wat betreft het toepassen op landbodem (T1), toepassen in oppervlaktewater (T3) en verspreiden op het aangrenzende perceel (T5). Hierin zijn de toetsingsresultaten van de stoffen uit het standaardpakket (pakket A) alsmede het PFAS-pakket (PFOS, PFOA en overige PFAS) opgenomen. Het cursief weergeven toetsingsresultaat is maatgevend. Tabel: Toetsing waterbodemresultaten aan Besluit bodemkwaliteit Monster Slibsteken Analysepakket Beoordeling Besluit bodemkwaliteit (traject in m T1: Toepassen op T3: Toepassen in waterspiegel) landbodem oppervlaktewater MMWB9011) W901 (0,10-0,50), Pakket A: Altijd toepasbaar Altijd toepasbaar (0,00-0,50) W903 (0,00-0,50), Standaard W904 (0,00-0,50), waterbodem W905 (0,00-0,50) regionale wateren PFAS (28) Landbouw/Natuur Toepasbaar Handelingskader Toelichting: 1) Vanwege de aanwezige begroeiing was het niet mogelijk om een mengmonster samen te stellen uit 10 slibsteken.

Blad 35 van 39

T5: Verspreiden op aangrenzend perceel Verspreidbaar

Verspreidbaar

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0

7.3.4

Fundatiemateriaalonderzoek Kwaliteit Uit de profielbeschrijvingen blijkt dat onder de geasfalteerde rijbaan plaatselijk een fundering aanwezig is met silex en/of volledig puin met een dikte variërend tussen 10 à 29 cm. Plaatselijk is een fundering van puin aangetroffen. Tevens is ter plaatse van oprit 13 een volledige betonlaag aangetroffen. Het materiaal is indicatief onderzocht op samenstelling en emissie (schudproef). In onderstaande tabel is het indicatieve toetsingsresultaat samengevat. Tabel: Toetsingsresultaten samenstelling en emissie Monstercode Deelmonsters Partij O13-3 O13-3 (0,19-0,37) Volledig beton

MF05

254 (0,33-0,55)

Volledig silex

MMF06

171 (0,21-0,50) 251 (0,40-0,50)

Volledig puin

Conclusie De fundering voldoet voor wat betreft samenstelling en emissie indicatief aan de eisen van een niet-vormgegeven bouwstof alsook een IBC-bouwstof De fundering voldoet voor wat betreft samenstelling en emissie indicatief aan de eisen van een niet-vormgegeven bouwstof alsook een IBC-bouwstof De fundering voldoet voor wat betreft samenstelling en emissie indicatief aan de eisen van een niet-vormgegeven bouwstof alsook een IBC-bouwstof

Asbest In de onderstaande tabel is een overzicht gegeven van de analyseresultaten van de op asbest onderzochte grond- en puinmonsters. Tabel: Analyseresultaten asbest in grond/ puin MonsterGat(en) Materiaal code (traject) AMMF02

248 (0,50-1,00)

AMMO1

O17 (0,08-0,50)

Verklaring bij de tabel: -: Gewogen gehalte aan asbest:

Zand, zwak baksteenhoudend Volledig puin

Gemeten gehalte serpentijn (mg/kg) <0,4

Gemeten gehalte amfibool (mg/kg) -

Totaal gemeten gehalte asbest (mg/kg) <0,4

Gewogen gehalte asbest (mg/kg) <0,4

<0,3

-

<0,3

<0,3

Geen overschrijding Gemeten gehalte serpentijn + (10 maal gemeten concentratie amfibool)

Conform de NEN 5707 en NEN5787 dient het aangetroffen asbesthoudende materiaal (fractie > 20 mm) en het gehalte aan asbest in de fijne fractie (< 20 mm) te worden omgerekend naar een totaal gewogen gehalte in mg/kg ds. Omdat er geen asbest is aangetroffen in de grove fractie (>20 mm) noch de fijne fractie (<20 mm), is derhalve het gewogen gehalte ook het totale gehalte.

7.4

Bepaling veiligheidsklasse Het bepalen van de veiligheidsklassen is in het kader van de Arbo-wetgeving van belang voor werkzaamheden in of met (verontreinigde) grond. Er zijn in de bodem geen verhoogde gehalten aan stoffen gemeten die de 75% van Ernst Risico Waarde (SRC) overschrijden. Voor de uitvoering van de geplande werkzaamheden binnen de onderzoekslocatie geldt dan ook de ‘basishygiëne’.

Blad 36 van 39

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0

7.5

Conclusies en aanbevelingen In de volgende tabel zijn de belangrijkste conclusies van het onderzoek weergegeven. Tabel: Conclusies en aanbevelingen Deellocatie Kilometerpaal 5.0-6.7 Bodemvreemde bijmengingen Plaatselijk zijn bijmengingen aan kooldeeltjes, baksteen en asfalt aangetroffen. Onder de geasfalteerde rijbaan is plaatselijk een fundering aanwezig met beton, silex en plaatselijk volledig puin met een dikte variërend tussen 10 à 29 cm. Onder het geasfalteerde fietspad is geen funderingslaag aangetroffen Indruk bodemopbouw Hoofdzakelijk uit zand waarbij plaatselijk in de boven- en/of ondergrond klei en/of veenlagen zijn aangetroffen tot een maximale diepte van 2,90 m-mv. Grond (Wet bodembescherming) Ter plaatse van deellocatie 3.1, Hazeldonkse Zandweg 99 zijn in de boven- en ondergrond geen verhoogde gehalten aan onderzochte parameters aangetoond. Op het overige terreindeel zijn in zowel de boven- als ondergrond licht verhoogde gehalten aan diverse zware metalen, PAK en/of minerale olie aangetoond. Grond (Besluit bodemkwaliteit) De grond met bodemvreemde bijmengingen voldoet overwegend aan de klasse industrie. De overige monsters voldoen aan de klassen achtergrondwaarden tot wonen. Grond PFAS De bovengrond voldoet aan de toepassingswaarde landbouw/natuur Grond asbest In de baksteenhoudende grond is zintuigelijk en analytisch geen asbest aangetoond.

Grondwater Het grondwater ter plaatse van deellocatie 3.2, Hazeldonkse Zandweg 103 bevat een sterk verhoogde concentratie aan nikkel en een licht verhoogde concentratie aan barium, minerale olie en 1,1,2trichloorethaan. In het grondwater op het overige terreindeel is een licht verhoogde concentraties aan barium gemeten. Waterbodem De waterbodem is toepasbaar op landbodem en in oppervlaktewater en verspreidbaar op aangrenzend perceel. Fundatie/ bouwstof De aanwezige (on)gebonden silex fundatie, beton fundatie en puin fundatie zijn indicatief onderzocht. De funderingen voldoen allen voor wat betreft samenstelling en emissie indicatief aan de eisen van een niet-vormgegeven bouwstof alsook een IBC-bouwstof. Veiligheidsklasse werken in of met Basishygiëne verontreinigde grond (CROW 400) Wel/ geen aanvullend onderzoek Nee. In het grondwater is een sterk verhoogde concentratie aan nikkel gemeten. Dergelijke waarden nodig (toetsing aan Wet worden vaker in de regio gemeten en kunnen zonder aantoonbare bron of oorzaak worden gerelateerd bodembescherming) aan verhoogde achtergrondwaarde.

Blad 37 van 39

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0

8

Conclusies en aanbevelingen

8.1

Conclusies In het uitgevoerde bodemonderzoek is aan de hand van de NEN 5740, NEN 5707, NEN 5897 en de NEN 5720 de milieuhygiënische (water)bodemkwaliteit ter plaatse van de onderzoekslocatie vastgesteld. In de volgende tabel zijn de onderzoeksresultaten en de van toepassing zijnde voorlopige veiligheidsklasse volgens CROW 400 weergegeven. De in de tabel opgenomen waarden zijn ‘worstcase’. Dit houdt in dat is uitgegaan van de hoogst gemeten waarden. Elders in het rapport wordt op deellocatieniveau dieper op de onderzoeksresultaten ingegaan.

Deellocatie

Tabel: Conclusies Fundatiemateriaal

Deellocatie 1: kmp 1.0 – kmp 2.7. Zevenbergseweg 34 t/m T-splitsing Strijpenseweg te Etten-Leur

Onder rijbaan: (Gebonden) puin: Voldoet aan niet-vormgegeven bouwstof, grenswaarde voor nader asbest onderzoek wordt indicatief niet overschreden. Gebonden puin kan niet worden onderzocht op asbest. (Gebonden) brac: IBC-bouwstof, asbest onverdacht Onder fietspad: Niet aangetroffen Onder rijbaan: (Gebonden) puin: Kwaliteit niet onderzocht, geen asbest aangetoond. (Gebonden) silex: Voldoet aan IBC-bouwstof, asbest onverdacht Onder fietspad: Kwaliteit niet onderzocht, geen asbest aangetoond.

Deellocatie 2: kmp 2,7 – kmp 5,0. T-splitsing Strijpenseweg t/m watergang Mark te Etten-Leur)

Deellocatie 3: kmp 5,0 – kmp 6,7. Watergang Mark t/m rotonde Hazeldonksezandweg te Zevenbergen

Onder rijbaan: (Gebonden) puin: Voldoet aan niet-vormgegeven bouwstof, geen asbest aangetoond. (Gebonden) silex: Voldoet aan niet-vormgegeven bouwstof, asbest onverdacht Onder fietspad: Niet aangetroffen

Bodem

Waterbodem

Bijzonderheden: Plaatselijk bijmengingen aan kooldeeltjes, baksteen en asfalt. Asbestverdacht (plaat)materiaal is niet aangetroffen. Grond Wbb: > Achtergrondwaarde (index <0,5) Grond Bbk: Industrie Grondwater: > Streefwaarde (index < 0,5)

T1/T3: Deels toepasbaar T5: Verspreidbaar

Bijzonderheden: Plaatselijk bijmengingen aan kooldeeltjes, baksteen en asfalt. Asbestverdacht (plaat)materiaal is niet aangetroffen. Grond Wbb: > Interventiewaarde (index >1,0) (PAK, boring O10) > Achtergrondwaarde (index <0,5) Grond Bbk: Niet toepasbaar (boring O10) en Industrie Grondwater: > Streefwaarde (index < 0,5) Bijzonderheden: Plaatselijk bijmengingen aan kooldeeltjes, baksteen en asfalt. Asbestverdacht (plaat)materiaal is niet aangetroffen. Grond Wbb: > Achtergrondwaarde (index <0,5) Geen asbest aangetoond. Grond Bbk: Industrie Grondwater: > Interventiewaarde (index >1,0) (nikkel) > Streefwaarde (index < 0,5)

T1/T3: Onder voorwaarden toepasbaar T5: Verspreidbaar

Basishygiëne

T1/T3: Toepasbaar T5: Verspreidbaar

Basishygiëne

Toetsing hypothese 



De vooraf opgestelde hypothese ‘onverdachte locatie’ voor de gehele onderzoekslocatie wordt verworpen, vanwege het aantreffen van licht tot sterk verhoogde gehalten in de grond en licht verhoogde concentraties in het grondwater. De vooraf gestelde hypothese ‘verdachte’ locatie’ voor deellocatie 1.1, Zevenbergseweg 34 wordt aanvaard, vanwege het aantreffen van licht verhoogde concentraties aan barium in het grondwater.

Blad 38 van 39

Veiligheid, CROW 400 Basishygiëne

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0



  

8.2

De vooraf gestelde hypothese ‘verdachte locatie’ voor deellocatie 2.1., zuidelijke wegberm kmp 2.8 – 3.2 wordt aanvaard, vanwege het aantreffen van licht verhoogde gehalten in de grond en licht verhoogde concentraties in het grondwater. De vooraf gestelde hypothese ‘verdachte locatie’ voor deellocatie 2.2., gedempte watergang t.h.v. kmp 3.9 wordt verworpen, vanwege het niet aantreffen van verhoogde gehalten. De vooraf gestelde hypothese ‘verdachte’ locatie voor deellocatie 3.1., Hazeldonkse Zandweg 99 wordt verworpen, vanwege het niet aantreffen van verhoogde gehalten. De vooraf gestelde hypothese ‘verdachte’ locatie voor deellocatie 3.2., Hazeldonkse Zandweg 103 wordt aanvaard vanwege het aantreffen van sterk en licht verhoogde concentraties in het grondwater.

Aanbevelingen Vanuit bodemhygiënisch oogpunt bevelen wij het volgende aan:  De onderzoeksresultaten geven vanuit de Wet bodembescherming, aanleiding tot het uitvoeren van vervolgonderzoek naar; o Het sterk verhoogde gehalte aan PAK (index 1,02) in de grond bij boring O10, traject 0,81,0 m-mv. De bovenliggende laag bevat maximaal licht verhoogde gehalten. o de sterk verhoogde concentratie aan nikkel in het grondwater (PB07). Echter dergelijke waarden worden vaker in de regio gemeten en kunnen zonder aantoonbare bron of oorzaak worden gerelateerd aan een verhoogde achtergrondwaarde, waardoor nader onderzoek achterwege kan blijven. De beslissing tot het uitvoeren van nader onderzoek is aan het bevoegd gezag.  In het kader van de CROW 400 is het niet noodzakelijk om voor de werkzaamheden een V&Gplan op te stellen en om veiligheidsmaatregelen te treffen in relatie tot verontreinigde grond;  Bij de uitvoering van de werkzaamheden dient rekening te worden gehouden met het aantreffen van bodemvreemde materialen (tot plaatselijk sterke bijmengingen). In het voorliggende onderzoek zijn de meest verdachte bijmengingen onderzocht, waarbij behoudens de hierboven genoemde aandachtspunten geen noemenswaardige bijzonderheden zijn aangetroffen (geen veiligheidsmaatregelen). Bij twijfel dient in overleg te worden getreden met een veiligheidskundige.

Voornoemde conclusies zijn gebaseerd op het vooronderzoek, de zintuiglijke waarnemingen en analyseresultaten van dit onderzoek. Antea Group Oosterhout, september 2023

Blad 39 van 39

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0

Bijlage 1 Kwaliteitsaspecten bodemonderzoek

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen projectnummer 0477837.100 7 september 2023 revisie 1.0

Bijlage 1: Kwaliteitsaspecten bodemonderzoek Betrouwbaarheid/garanties Bodemonderzoek wordt in zijn algemeenheid uitgevoerd door het steekproefsgewijs bemonsteren van al dan niet verdachte bodemlagen. Hoewel Antea Group conform de toepasselijke en van kracht zijnde regelgeving handelt, is het juist deze steekproefsgewijze benadering die het onmogelijk maakt garanties ten aanzien van de verontreinigingssituatie af te geven op basis van de resultaten van een bodemonderzoek. Het vorenstaande betekent dat Antea Group op voorhand geen aansprakelijkheid accepteert ten aanzien van mogelijke beslissingen die de opdrachtgever naar aanleiding van het door Antea Group uitgevoerde bodemonderzoek neemt. In een voorkomend geval adviseren wij u altijd contact op te nemen met uw aanspreekpunt binnen Antea Group. In dit kader kan ook worden opgemerkt dat de voor het historisch onderzoek geraadpleegde bronnen niet altijd zonder fouten en volledig zijn. Voor het verkrijgen van historische informatie is Antea Group wel afhankelijk van deze bronnen, waardoor Antea Group niet kan instaan voor de juistheid en volledigheid van de verzamelde historische informatie. Certificatie/accreditatie Antea Group is gecertificeerd volgens NEN-ISO 9001. Ons bureau is lid van de Vereniging Kwaliteitsborging Bodemonderzoek (VKB).

Het veldwerk ten behoeve van het milieuhygiënisch bodemonderzoek is uitgevoerd conform de BRL SIKB 2000 (Beoordelingsrichtlijn voor het SIKB-proces-certificaat voor veldwerk bij milieuhygiënisch bodemonderzoek). In de bijlage “Verantwoording onderzoek BRL 2000” is vermeld of Antea Group het veldwerk zelf heeft uitgevoerd of heeft uitbesteed aan een ander bureau. Zowel Antea Group als de bureaus waaraan Antea Group veldwerk uitbesteedt, zijn volgens de BRL SIKB 2000 gecertificeerd en erkend. Eventuele afwijkingen van de beoordelingsrichtlijn zijn in voorliggend rapport vermeld. In het colofon staan de namen en parafen van de veldmedewerkers die de kritische functies binnen het veldwerk hebben uitgevoerd. Werkzaamheden ten behoeve van asbestonderzoek conform NEN 5897 (asbest in puin) en overige onderzoeken (te denken valt aan asfalt- en fundatiemateriaalonderzoek, civieltechnisch onderzoek etc.) vallen buiten de scope van de BRL SIKB 2000. De naleving van de kwaliteitseisen en procedures wordt periodiek getoetst door interne auditors en externe auditors, onder toezicht van de Raad voor Accreditatie (RvA). De onderzochte locatie is niet in eigendom van Antea Group of gerelateerde zusterbedrijven. De in het bodemonderzoek benodigde analyses van grond en grondwater laat Antea Group verrichten door een door de RvA geaccrediteerd laboratorium.

Deze accreditatie garandeert dat bij de analyses consequent de juiste en vastgelegde procedures worden gehanteerd zodat de analyseresultaten een hoge betrouwbaarheid hebben. Voor de analyses geldt dat deze conform het Accreditatieschema(AS)3000 zijn uitgevoerd. De analyseresultaten zijn gevalideerd getoetst middels BOTOVA. Toepassing grond en asbest Het bodemonderzoek geeft inzicht in de milieuhygiënische kwaliteit van de bodem in het kader van het gebruik en/of de bestemming van de onderzochte locatie. Indien echter grond van de locatie wordt afgevoerd voor toepassing elders, volstaan de resultaten van het verrichte bodemonderzoek mogelijk niet. Er is niet bekeken of er wordt voldaan aan de definitie van grond, zoals genoemd in de Regeling bodemkwaliteit d.d. 30 november 2018. Afhankelijk van de omvang van de af te voeren partij(en) grond en de eisen die door de acceptant of het bevoegd gezag ter plaatse van de nieuwe toepassingslocatie worden gesteld (bijvoorbeeld aanwezigheid van een bodemkwaliteitskaart met bijbehorend bodembeheerplan), dient de grond eventueel nog conform de richtlijnen van het Besluit bodemkwaliteit te worden onderzocht. Met nadruk wordt vermeld dat onderzoek naar de aanwezigheid van asbest in de bodem geen onderdeel uitmaakt van onderzoek dat door Antea Group volgens de NEN 5740 is uitgevoerd.

Alleen als in de rapportage is vermeld dat er onderzoek conform NEN 5707 is uitgevoerd, is specifiek asbestonderzoek gedaan. Als tijdens het veldwerk in de bodem asbestverdachte materialen zijn opgemerkt, dan komt dit in de profielbeschrijvingen en de conclusies naar voren.

Milieukundige onderzoeken Groot onderhoud N389 projectnummer 0477837.100 30 juni 2023 revisie 00

Bijlage 2 Vooronderzoek

Historisch (water)bodemonderzoek Groot onderhoud N389

projectnummer 0477837.100 definitief revisie 01 15 augustus 2022

Historisch (water)bodemonderzoek Groot onderhoud N389

projectnummer 0477837.100 definitief revisie 01 15 augustus 2022

Auteur M.E. Bosman

Opdrachtgever Provincie Noord-Brabant Brabantlaan 1 5216 TV 'S-HERTOGENBOSCH

Gecontroleerd: A. Hendrikx

datum 15 augustus 2022

beschrijving definitief

vrijgave F. Leijs

Historisch (water)bodemonderzoek Groot onderhoud N389 projectnummer 0477837.100 15 augustus 2022 revisie 01

Inhoudsopgave

Blz.

1

Inleiding

2

2

Vooronderzoek

3

2.1 2.2 2.3 2.4 2.4.1 2.4.2 2.4.3 2.4.4 2.5 2.6 2.7 2.8 2.9

Algemeen Locatiegegevens Bodemopbouw en geohydrologie Verwachting ten aanzien van de bodemkwaliteit Algemeen Deellocatie 01 – kmp 1.0 – kmp 2.7 Deellocatie 02 – kmp 2.7 – kmp 5.0 Deellocatie 03 – kmp 5.0 – kmp 6.7 Asbest PFAS (Poly- en Perfluoralkylstoffen) Waterbodem Terreinverkenning Samenvatting verdachte locaties en onderzoeksopzet

3 4 4 5 5 7 8 9 10 11 11 12 12

3

Conclusies

14

Bijlagen 1. 2.

Kwaliteitsaspecten bodemonderzoek Bekende gegevens, aanvullende informatie

Tekeningen 0477837.100-O-1

Overzichtstekening met contour uitgevoerd historisch onderzoek (incl. indeling deellocaties) 0477837.100-S-1 t/m 0477837.100-S-3 Tekening met ligging verdachte deellocaties (1:2500)

Blad 1 van 15

Historisch (water)bodemonderzoek Groot onderhoud N389 projectnummer 0477837.100 15 augustus 2022 revisie 01

1

Inleiding In opdracht van de provincie Noord-Brabant is door Antea Group in mei, juni en juli 2022 een historisch (water)bodemonderzoek uitgevoerd ter plaatse van de N389 tussen Etten-Leur en Zevenbergen.

Aanleiding De aanleiding voor het onderzoek is het geplande grootonderhoud aan dit deel van de N389.

Doel Het doel van het historisch onderzoek omvat het in beeld brengen van de (voormalige) (water)bodem belastende activiteiten binnen het terrein. Op basis van de verzamelde informatie wordt beoordeeld in welke mate en op welke locaties (water)bodemonderzoek noodzakelijk is in het kader van de voorgenomen werkzaamheden.

Onderzoeksstrategie en kwaliteit Het vooronderzoek voor landbodem is uitgevoerd overeenkomstig de NEN 5725: 2017 (Strategie voor het uitvoeren van milieuhygiënisch vooronderzoek). Hierbij zullen de verplichte onderzoeksvragen behorende bij de onderzoeksaspecten zoals bepaald in de NEN 5725:2017 worden beantwoord. Als aanleiding tot het vooronderzoek worden de volgende aanleidingen uit de NEN 5725:2017 aangehouden: Opstellen hypothese over de milieuhygiënische bodemkwaliteit ten behoeve van uit te voeren bodemonderzoek. Toetsing gebruik bodemkwaliteitskaarten bij te ontgraven grond en het toepassen van grond. Het vooronderzoek voor waterbodem is uitgevoerd overeenkomstig de NEN 5717 (NNI, december 2017) en aan de hand van de correctietabellen uit bijlage A van de NEN5717:2017 uitgewerkt. De aanleiding tot het vooronderzoek waterbodem is de verkenning van de waterbodemkwaliteit vanuit overige beheertaken. Per onderdeel van de controletabellen zijn één of meerdere informatiebronnen geraadpleegd. De verzamelde informatie is vastgelegd per bron en weergegeven in bijlage 2. De resultaten van het historisch onderzoek kunnen worden gebruikt als input voor een uit te voeren verkennend (water)bodem en/of asbestonderzoek. De voor het historisch bodemonderzoek geraadpleegde bronnen zijn niet altijd zonder fouten en volledig.

Voor het verkrijgen van historische informatie is Antea Group wel afhankelijk van deze bronnen, waardoor Antea Group niet kan instaan voor de juistheid en volledigheid van de verzamelde historische informatie. Met betrekking tot de kwaliteitsaspecten, toegepaste methoden en betrouwbaarheid/garanties van het onderzoek wordt verwezen naar bijlage 1. In dit rapport wordt verslag gedaan van de geraadpleegde bekende (bodem)informatie en worden de resultaten van het onderzoek beschreven.

Blad 2 van 15

Historisch (water)bodemonderzoek Groot onderhoud N389 projectnummer 0477837.100 15 augustus 2022 revisie 01

2

Vooronderzoek

2.1

Algemeen Het historisch onderzoek bestaat uit een inventarisatie van de aan-/afwezigheid, de aard en de ruimtelijke verdeling van eventuele verontreinigingen binnen de contouren van het plangebied. In onderstaande tabel zijn de geraadpleegde bronnen weergegeven. Gezien het gehele onderzoeksgebied infrastructuur betreft en er geen bebouwing noch bedrijven ter plaatse van het tracé zijn gesitueerd zijn geen bouw- en milieudossiers ingezien. Tabel 2.1: Geraadpleegde bronnen Geraadpleegde bron Omgevingsrapportage Noord-Brabant Historische kaarten ‘Topotijdreis’ (Lucht)foto’s Street Smart by Cyclomedia Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG) Bodem Digitaal op de Kaart (BDOK) Bij de gemeente Etten-Leur opgevraagde informatie Bij de OMWB opgevraagde informatie Bodemkwaliteitskaart regio Middenen West-Brabant Bodemkwaliteitskaart PFAS deelnemende gemeenten in NoordBrabant Nota bodembeheer deelnemende gemeenten in regio Midden- en West Brabant Kaartbank provincie Noord-Brabant

Inpsectie Leefomgeving en Transport (ILT) Eigen archief Antea Group

Website, contactpersoon of archief https://noord-brabant.omgevingsrapportage.nl/ www.topotijdreis.nl https://streetsmart.cyclomedia.com

Datum raadplegen Mei 2022 Mei 2022 Mei 2022

https://bagviewer.kadaster.nl/lvbag/bag-viewer

Mei 2022

https://anteagroup.bdok.nl/Rapportage/LogIn.aspx? ReturnUrl=%2frapportage De heer J. Beekers

Mei 2022

Bodemloket@omwb.nl

Mei 2022

https://gisconnect.anteagroup.nl/html5/ bkkmiddenwestbrabant/mobiel Antea Group, kenmerk: 0462683.100, d.d. 28 oktober 2020

Mei 2022

Antea Group, kenmerk: 0474495.100, d.d. 19 mei 2022, revisie 02 (momenteel ter inzage bij betreffende gemeenten) https://noordbrabant.maps.arcgis.com/apps/webappviewer/ index.html?id=b6414403ef5e4e9aa8875a7c366209c6 Dhr. I van der velden

Juli 2022

Antea Group

Mei 2022

Mei 2022

Mei 2022

Mei 2022

Juli 2022

Aansluitend is informatie verzameld over de volgende aspecten van de locatie: • eigenschappen terrein; • historische informatie; • voormalig, huidig en toekomstig gebruik; • uitgevoerde bodemonderzoeken; • bodemkwaliteit; • bodemopbouw en geohydrologie. Per onderdeel zijn één of meerdere informatiebronnen geraadpleegd. De verzamelde informatie is vastgelegd per bron en weergegeven in de volgende paragrafen. Bij dit historisch onderzoek is tevens aandacht besteed aan verdachtheid ten aanzien van asbest.

Blad 3 van 15

Historisch (water)bodemonderzoek Groot onderhoud N389 projectnummer 0477837.100 15 augustus 2022 revisie 01

2.2

Locatiegegevens In tabel 2.2 is een overzicht van de relevante locatiegegevens weergegeven. De situering van de onderzoekslocatie is weergegeven op figuur 2 en op bijgevoegde tekening 0477837.100-O-1. Tabel 2.2: Locatiegegevens Locatie

Gemeenten Kadastrale gegevens

Voormalig, huidig en toekomstig gebruik Gebruik aangrenzende percelen Lengte traject

Provinciale weg N389 tussen Etten-Leur (vanaf rotonde met Tuidersweg/ Rijsdijk, kmp 1.0) en Zevenbergen (tot aan rotonde met Hazeldonksezandweg/ Oostrand, kmp 6.7) Etten-Leur, Moerdijk Sectie M, percelen 32, 217, 1040, 1041, 1042, 1043, 1044, 1060, 1077, 1098, 1128, 1130 1215, 1482, 1483, 2330, 2739 Sectie R, nummers 5, 586 Sectie N, nummers 88, 91, 116, 1274, 1699, 1696 Infrastructuur, wegbermen, watergang Hoofdzakelijk akkerland en weiland. Ter plaatse van noordelijke uiteinde is tevens glastuinbouw aanwezig op de aangrenzende percelen Circa 6 km

Figuur 1: overzichtskaart met globale ligging onderzoekslocatie (rood)

De situering van de onderzoekslocatie in meer detail is weergegeven in tekening 0477837.100-O1.

2.3

Bodemopbouw en geohydrologie Ten aanzien van de bodemopbouw en geohydrologie kan het volgende worden vermeld: • De freatische grondwaterstand (gemiddeld hoogste grondwaterstand – GHG) bevindt zich variërend van circa 0,5-2,0 m –mv. • De regionale grondwaterstroming in het eerste watervoerend pakket is variabel binnen de onderzoekslocatie maar zal dominant richting de watergang ‘Mark’ stromen die de onderzoekslocatie doorkruist.

Blad 4 van 15

Historisch (water)bodemonderzoek Groot onderhoud N389 projectnummer 0477837.100 15 augustus 2022 revisie 01

•

• • • • •

In de directe omgeving is sprake van meerdere oppervlaktewateren, hoofdzakelijk in de vorm van watergangen: ‘Mark’, ‘Leursche Haven’, ‘Jachthaven de Turfvaart’, en een aantal kleinere afgesloten wateroppervlakte zonder benaming. Er komt tot zover bekend geen brak/zout grondwater voor. De onderzoekslocatie ligt niet binnen een waterwin-, en/of grondwaterbeschermingsgebied. Binnen de onderzoekslocatie zijn twee waterkeringen (aan weerszijde van de ‘Mark’) in beheer van het waterschap Brabantse Delta aanwezig Tot zover zijn geen dempingen van voormalige waterlopen bekend binnen onderhavige onderzoekslocatie. Het is niet bekend of het grondwatersysteem (lokaal) wordt beïnvloed door menselijk handelen (drainage, bemalingen, onttrekkingen, infiltratie).

De gegevens over de geohydrologie zijn verkregen uit de kaarten zoals beschikbaar vanuit de kaartbank van de Provincie Noord-Brabant.

2.4

Verwachting ten aanzien van de bodemkwaliteit De onderzoekslocatie is opgedeeld in drie deelgebieden: • Deellocatie 01: kmp 1.0 - kmp 2.7 • Deellocatie 02: kmp 2.7 - kmp 5.0 • Deellocatie 03: kmp 5.0 - kmp 6.7 Op tekening 0477837.100-O-1 is de indeling van de verschillende deelgebieden weergegeven. In onderstaande paragrafen zijn eerst een aantal algemene informatiebronnen besproken en vervolgens is de bekende bodeminformatie per deellocatie beschreven. Opgemerkt wordt dat enkel de relevante rapporten worden besproken. Voor de bodemonderzoeken die als gedateerd zijn beschouwd (<2000) of waaruit de BDOK quickscan van Antea Group blijkt dat maximaal licht verhoogde gehalten in de grond en het grondwater zijn aangetoond wordt verwezen naar bijlage 2 waarin de via de BDOK quickscanmodules verkregen rapportages zijn opgenomen.

2.4.1

Algemeen Bodemkwaliteitskaart Uit de bodemkwaliteitskaart blijkt dat de provinciale weg binnen deellocatie 01 en 02 (bodemlaag direct onder fundering) en de naastgelegen bermen tot 5 meter uit de wegrand zijn uitgesloten van de bodemkwaliteitskaart. Voor de provinciale weg binnen deellocatie 03 en de omgeving geldt dat zowel de boven- als de ondergrond gemiddeld voldoet aan de klasse Achtergrondwaarde. De locatie heeft binnen deellocatie 01 en 02 de bodemfunctieklasse Landbouw/natuur. Ter hoogte van deellocatie 03 is de provinciale weg geclassificeerd onder bodemfunctieklasse Industrie. Uit de Nota Bodembeheer van de deelnemende gemeenten in de regio Midden- en West Brabant (d.d. 19 mei 2022, revisie 02, nog niet vastgelegd), blijkt dat de bovengrond (traject 0,0 tot 0,5 m -mv.) van de gemeentelijke wegen en wegbermen van doorgaande wegen (max 80 km/uur) en spoorwegen de ontgravingsklasse Industrie toegekend hebben gekregen. In de Nota Bodembeheer staat het onderstaande genoemd met betrekking tot hergebruik van de vrijkomende bodem van wegen en wegbermen:

Blad 5 van 15

Historisch (water)bodemonderzoek Groot onderhoud N389 projectnummer 0477837.100 15 augustus 2022 revisie 01

Met de bovenstaande uitgangspunten is het mogelijk om grond uit wegen en wegbermen doorgaande wegen en spoorwegen vrijkomt, ook weer binnen dergelijke wegen en wegbermen toe te passen op basis van de bodemkwaliteitskaart. Hieraan worden wel een aantal voorwaarden gesteld, namelijk: • De vrijkomende grond (bovengrond (traject 0,0 - 0,5 m -mv.)) kan binnen het beheergebied van de deelnemende gemeenten uitsluitend in dezelfde toepassingszone (industrie) worden toegepast. In de praktijk betekent dit dat er voornamelijk ter plaatse van andere wegen en bermen van wegen met een snelheidslimiet van minimaal 80 km/u en spoorwegen kan worden toegepast; • Uit het vooronderzoek conform de NEN 5725 dan wel de Toets herkomst op basis van de NEN 5725 blijkt geen aanleiding tot verdachtmaking van de partij, anders dan de afspoeling van de weg. Voor zowel de gemeente Etten-Leur en Moerdijk geldt dat de nieuwe Nota Bodembeheer bij de gemeenten ter inzage liggen en derhalve nog onderhavig is voor mogelijke aanpassingen. Gezien de Nota Bodembeheer nog niet is vastgesteld is er de kans dat het beleid zoals hierboven beschreven nog veranderd.

Voor de volledigheid wordt opgemerkt dat in de door de provincie aangeleverde werkpakketbeschrijving van 2.2.4 Milieukundig onderzoek, onderdeel 2.2.4.03.02 staat beschreven dat: “Alle verdachte bermen dienen conform NEN 5740, onderzoekstrategie VED-HE, onderzocht te worden. Van vervuiling verdachte bermen volgt uit het verkennend bodemonderzoek. Als breedte van de bermen kan worden beschouwd de afstand kant weg tot aan de provinciale eigendomsgrens.” Uit bovenstaande volgt dat de nota is op dit moment nog niet vastgesteld door de beide gemeenten en derhalve nog onderhavig is aan mogelijke veranderingen; de nota alleen betrekking heeft op het traject 0,0-0,5 m-mv. Het onderliggende traject >0,5 m-mv is uitgesloten van de Bodemkwaliteitskaart. Op basis hiervan wordt geadviseerd om de wegbermen wel als verdacht te beschouwen en te onderzoeken volgens de strategie VED-HE-L (lijnvormig) uit de NEN 5740. Indien het beleid ten tijden van de rapportage van het verkennend bodemonderzoek wel is vastgesteld of is gewijzigd zal dit in de rapportage worden opgenomen. Op basis van het uitgevoerde onderzoek conform de strategie VED-HE-L zullen veranderingen echter géén gevolgen hebben voor de resultaten of conclusies van het uit te voeren verkennend bodemonderzoek.

Historisch kaartmateriaal Uit historisch kaartmateriaal van de website Topotijdreis blijkt dat de N389 al vanaf circa 1925 zichtbaar is als belangrijke verbinding tussen Etten-Leur en Zevenbergen. De ligging van de weg is door de jaren heen op een aantal kleine wijzigingen na nauwelijks veranderd. Enkel rondom de watergang de Mark is een deel van de onderzoekslocatie aangelegd rond 1945. Ten behoeve hiervan zijn een 6-tal watergangen gekruist die, daar waar de weg nu aanwezig is, zijn gedempt. Sinds halverwege de jaren ’90 staat de weg als provinciale weg geregistreerd op topografische kaarten. De omgeving van de onderzoekslocatie heeft tot op heden hoofdzakelijk een akker- en weidefunctie. De glastuinbouw in het noorden van de onderzoekslocatie is vanaf eind jaren ’90 grootschalig in ontwikkeling gekomen. Binnen de locatie is sprake van meerdere (gedempte) watergangen. Aangrenzend het onderzoeksgebied zijn aan beide zijde van de provinciale weg veelal watergangen aanwezig die tot op heden als watergang functioneren. Deze zijn aangrenzend de locatie gelegen en vooralsnog zijn hier geen werkzaamheden in voorzien. Binnen de onderzoekslocatie zijn een

Blad 6 van 15

Historisch (water)bodemonderzoek Groot onderhoud N389 projectnummer 0477837.100 15 augustus 2022 revisie 01

viertal voormalige watergangen aanwezig die de onderzoekslocatie doorkruisen; ter hoogte van km 2.6, 3.9, 4.2 en 5.2. Voor de locaties bij km 2.6, 4.2 en 5.2 is sprake van een duiker die onder de weg doorgaat en betreft het géén gedempte watergang en zal niet als zodanig worden onderzocht. Ter hoogte van km. 3.9 is wel sprake van een gedempte watergang die als verdacht dient te worden beschouwd. Overige historische gegevens Tijdens de uitvoering van het historisch onderzoek zijn voor alle drie de deellocaties geen gegevens gevonden over de verbranding of stort van afval, (her)gebruik van grond of andere bouwmaterialen, het (voormalige) gebruik van asbest, verkaveling, ontgrondingen, aanvullingen, afzetting van bodemvreemd materiaal en onbetrouwbaarheden of tegenstrijdigheden. Voor zover bekend hebben er op de onderzoekslocatie geen calamiteiten of overtredingen van voorschriften in het kader van de Wet milieubeheer en/of Wet bodembescherming en/of andere milieuregelgeving plaatsgevonden. Er zijn geen meldingen van asbestwegen bekend binnen het projectgebied.