Bijlage MER Omgevingsvisie Etten-Leur - Samenvatting.pdf

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur Samenvatting

projectnummer 0254419.101 definitief 4 januari 2021

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur Samenvatting projectnummer 0254419.101 definitief 4 januari 2021

Auteurs Bastian van Dijck

Opdrachtgever Gemeente Etten-Leur

datum vrijgave 4-1-2021

beschrijving revisie definitief

goedkeuring drs. B. van Dijck

vrijgave Ing. E. Boonman

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Inleiding Omgevingsvisie Etten-Leur De gemeente Etten-Leur stelt een omgevingsvisie op. Dit voor het hele grondgebied van de gemeente en voor alle aspecten van de fysieke leefomgeving. De omgevingsvisie stelt kaders voor de ruimtelijke en fysieke omgevingskeuzes die in de komende jaren worden gemaakt. De omgevingsvisie van de gemeente Etten-Leur legt daarnaast op hoofdlijnen een aantal concrete keuzes vast. Onder andere op het gebied van toekomstige extra woongebieden, werklocaties en mobiliteit. De omgevingsvisie richt zich primair op de periode tot 2030 en is zelfbindend voor het handelen van de gemeente. Ook is de omgevingsvisie een inspiratiedocument en dient de visie als afwegingskader voor initiatieven vanuit de gemeente, burgers, bedrijven en (maatschappelijke) organisaties. De omgevingsvisie is een kaderstellend plan, dat in de jaren na de vaststelling periodiek wordt geactualiseerd en dat verder wordt uitgewerkt in onder meer het omgevingsplan, programma’s en te verlenen omgevingsvergunningen Omgevingsvisie en milieueffectrapport In het kader van de omgevingsvisieprocedure wordt een m.e.r.-procedure doorlopen (waarbij m.e.r. staat voor milieueffectrapportage) en is dit milieueffectrapport (MER) opgesteld.

Het doel van de m.e.r.-procedure is om de belangen vanuit (onder andere) milieu, gezondheid, veiligheid en duurzaamheid vroegtijdig en volwaardig in te brengen in de plan- en besluitvorming. De m.e.r.procedure is bij uitstek geschikt om effecten van ambities en afwegingen in de omgevingsvisie in beeld te brengen en om van daaruit input te leveren voor de keuzes die in de omgevingsvisie worden gemaakt. Dit MER is daarom gelijktijdig met de omgevingsvisie opgesteld, zodat de aspecten die in het MER worden onderzocht, kunnen worden meegenomen bij het opstellen van de omgevingsvisie. De m.e.r.-procedure is gestart met publicatie op 13 juni 2019 van een startdocument, de Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD). In de NRD staat wat in dit milieueffectrapport (MER) wordt onderzocht en op welke manier. Op basis van de NRD en de ontvangen reacties en adviezen is voorliggend MER opgesteld. Dit MER wordt samen met het ontwerp van de omgevingsvisie ter inzage gelegd. Eenieder kan zijn/haar reactie op dit MER geven. Ook wordt het MER in de tervisieleggingsperiode ter toetsing voorgelegd aan de Commissie m.e.r. Zij komt met een onafhankelijk advies over de compleetheid en kwaliteit van het MER en of in haar optiek het milieubelang voldoende in beeld is gebracht voor de besluitvorming in de omgevingsvisie.

Ambities, deelgebieden en locatieverkenningen Actueel en integraal beleid voor de fysieke leefomgeving De Omgevingsvisie Etten-Leur heeft betrekking op alle aspecten van de fysieke leefomgeving en stelt de kaders voor de keuzes die op de middellange (2030) en lange termijn (na 2030) worden gemaakt. De scope van de omgevingsvisie is breed, omdat die gaat over de hele fysieke leefomgeving. Beleid dat voorheen was opgenomen in afzonderlijke plannen en visies wordt samengevoegd in één integrale visie, waarin – afhankelijk van het onderwerp - richtinggevende uitspraken worden gedaan, beleidskeuzes worden gemaakt of concrete omgevingswaarden worden vastgesteld. De omgevingsvisie bevat daarmee het actuele beleid voor de hele fysieke leefomgeving, en vormt een vertrekpunt van waaruit het omgevingsbeleid in de komende jaren verder kan worden aangevuld en aangescherpt. Voor sommige beleidsaspecten zal nadere uitwerking plaatsvinden in latere actualisaties van de omgevingsvisie, in programma’s of in het omgevingsplan.

Blad 1 van 18

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Behouden wat al goed is, aanvullen / actualiseren wat ontbreekt/verouderd is Niet alles wat in de omgevingsvisie wordt beschreven, is nieuw. Onder het motto ‘wat goed is willen we behouden’ is de koers in de komende jaren voor een belangrijk deel gericht op het behoud en de verdere versterking van de huidige kwaliteiten van de gemeente. Voor sommige onderwerpen worden in de omgevingsvisie echter ook nieuwe afwegingen gemaakt. De gemeente vindt het belangrijk dat aspecten als milieu, gezondheid, veiligheid en duurzaamheid volwaardig worden meegewogen bij het maken van deze afwegingen. De omgevingsvisie krijgt daarom- meer dan een traditionele structuurvisie – een integraal karakter. Ambities Iedereen kan meedoen Dit principe bepaalt dat de gemeente haar inwoners ongeacht leeftijd, levensstijl of beperking maximale ruimte geeft om zicht te ontplooien en waar nodig inwoners ondersteunt. Bij ontwikkelingen in de fysieke leefomgeving staan eigen verantwoordelijkheid, zelfredzaamheid en gelijkwaardigheid voorop. Op basis van dit principe wil de gemeente in ieder geval voor alle doelgroepen een geschikt aanbod aan woningen en andere voorzieningen bieden. Verder bestaat dit principe uit opgaven om de sociale cohesie in stand te houden en te versterken alsmede uit een opgave om bewegen meer te stimuleren.

Duurzame economische ontwikkelen Dit leidende principe voorziet in het vinden van een balans tussen: • het lichamelijk en geestelijk welzijn van bewoners (mensen); • een gezonde economische ontwikkeling (economie); • de veerkracht en kwaliteit van de natuur (leefomgeving). Dit principe bepaalt dat veranderingen in de fysieke leefomgeving niet ten koste mogen gaan van de balans tussen de bovengenoemde pijlers. De gevolgen van veranderingen mogen niet afgewenteld worden op toekomstige generaties en/of naar andere locaties. Dit principe gaat ook over het herstellen van de balans tussen het beschermen en benutten van de fysieke leefomgeving. De belangrijkste opgaven in het herstellen van deze balans zijn: • de energietransitie; • het beperken van de nadelige gevolgen van klimaatverandering; • de omslag naar een circulaire economie. Behoud en versterking basiskwaliteit leefomgeving Dit principe gaat over het behouden van de basiskwaliteiten van de gemeente. Deze basiskwaliteiten bestaan uit water-, natuur-, landschappelijke-, cultuurhistorische- en aardkundige structuren en elementen in de gemeente. Ontwikkelingen in de fysieke leefomgeving moeten bijdragen aan het behouden en versterken van deze structuren en elementen.

Beschermen en herstel natuurlijke ecosystemen In dit principe is vastgelegd bij ontwikkelingen in de fysieke leefomgeving een goede balans tussen de ontwikkeling en de bescherming alsmede het behoud van natuurlijke ecosystemen gevonden moet worden. De gemeente streeft naar robuuste ecosystemen en een rijke biodiversiteit om zowel de huidige als toekomstige generaties een leefbare wereld te bieden. Zorg voor de leefbaarheid, veiligheid en gezondheid Op basis van dit principe neemt de gemeente het voorzorgsbeginsel, het preventiebeginsel, het beginsel dat maatregelen zoveel aan de bron (van vervuiling) moeten worden toegepast en het beginsel dat de vervuiler betaalt in acht bij nieuwe ontwikkelingen in de fysieke leefomgeving. Deze beginselen zijn vastgelegd in artikel 3.3 van de Omgevingswet. Als gevolg van andere belangen is het in bestaande situaties niet altijd mogelijk om deze beginselen direct toe te passen. In die

Blad 2 van 18

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

gevallen geldt het standstill-beginsel en is de bestaande hinder maatgevend. Op basis van dit principe kiest de gemeente verder voor integrale oplossingen en het creëren van meerwaarde zodat dat kwaliteit van de fysieke leefomgeving zodanig is dat deze een geschikte basis vormt voor het behouden en versterken van de gezondheid en alle activiteiten die de mens in die leefomgeving uitvoert. Bevorderen van een goede bereikbaarheid Een goede en veilige fysieke leefomgeving vraagt om een goede bereikbaarheid. De bereikbaarheid is ook bepalend voor het vestigingsklimaat in een gemeente. Bereikbaarheid gaat in dit principe niet alleen om de doorstroming van het auto- en landbouwverkeer. Op basis van dit principe wil de gemeente ook een goed netwerk voor langzaam verkeer en het openbaar vervoer bieden. Dit principe heeft ook betrekking op de digitale infrastructuur: ook op dit gebied wil de gemeente optimaal bereikbaar zijn. Samen met inwoners en ondernemers werkt de gemeente aan een slim een duurzaam mobiliteitssysteem dat voor alle gebruikers veilig is. Concreet streeft de gemeente daarbij naar nul verkeersdoden op de gemeentelijke wegen. Het bestaande wegennet biedt hiervoor de basis. De scheiding tussen verkeersstromen en -snelheden wordt door de gemeente gehandhaafd.

Aanvullend kiest de gemeente voor de aanleg van comfortabele fietspaden en de inzet van nieuwe mobiliteitsconcepten. Dit principe houdt ook in dat de gemeente kiest voor een openbare ruimte die zodanig is ingericht dat deze voor iedereen veilig en toegankelijk is zodat alle inwoners van Etten-Leur volwaardig mee kunnen doen aan het maatschappelijk leven. Deelgebieden De gemeente Etten-Leur heeft een heldere opbouw: één centrale kern met aan de zuidrand daarvan de A58, omringd door een afwisselend buitengebied. De gemeente wordt in oostwestrichting doorkruist door de spoorlijn Breda-Roosendaal. Op basis van de huidige opbouw van Etten-Leur wordt in de omgevingsvisie een indeling gemaakt in vier deelgebieden: De woongebieden dateren uit verschillende tijdsperiodes, hoofdzakelijk bebouwd met grondgebonden woningen in een groene woonomgeving.

Het centrumgebied rondom het dorpshart van het voormalige Etten.

De werklocaties bestaan uit: o het westelijk van de woongebieden gelegen bedrijventerrein Vosdonk; o het aan de zuidoostzijde gelegen kantorenpark Trivium-Oostpoort; o de in het stedelijk gebied (noordoosten) gelegen woon-werklocatie Attelaken; o en in het noordelijk buitengebied, langs de Mark, bedrijventerrein Zwartenberg. Het buitengebied kent een verscheidenheid in landschapstypen: het noordelijk kleigebied, het overgangsgebied van zand naar klei en het centraal en zuidelijk gelegen zandgebied. Er is sprake van een verwevenheid aan functies als land- en tuinbouw, wonen, natuur, landschap, water en recreatie. Voor deze gebieden geldt gebiedspecifiek beleid waarmee wordt bedoeld dat de overkoepelende ambities in de omgevingsvisie voor ieder deelgebied een andere uitwerking hebben.

Blad 3 van 18

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Etten-Leur Mark

rijksweg A16

spoorlijn

rijksweg A58

Figuur S1: Gebiedsindeling Omgevingsvisie Etten-Leur

Blad 4 van 18

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Tabel S1 Ambities en doelstellingen Omgevingsvisie per deelgebied

Ambities/doelstellingen deelgebieden Woongebieden

Centrumgebied

•

• • •

• • • • •

Beschermen en behouden groen stedelijk karakter` Behoud, versterken en verduurzamen van de bestaande woningvoorraad Wijk- en buurtwinkelcentra zijn plek voor ontmoeting Onderwijs, spel, sport en andere maatschappelijke voorzieningen Zorgvriendelijke wijken Gezonde wijken met een goede omgevingskwaliteit

• • • •

Centrumgebied: plek voor ontmoeting Van winkelen naar beleving Naar een compact en aantrekkelijk winkelhart Concentratie van (avond)horeca rondom de Moeierboom Herontwikkeling as station – centrum Een goed bereikbaar centrum Een leefbaar centrum

Werkgebieden

Buitengebied

• Ruimte bieden voor vernieuwing • Aansluiting zoeken tussen opleidingsniveau en werkgelegenheid • Bestaande werklocaties toekomstbestendig maken • Een goede omgevingskwaliteit • Op weg naar toekomstbestendige werklocaties

• Een duurzaam buitengebied: goede balans tussen natuur en milieu, economie en de mens • Behoud en versterken van de landschappelijke identiteit en verscheidenheid • Behoud en versterken van ecologische structuur en biodiversiteit • Duurzame (voedselproductie) op basis van een circulaire of natuurinclusieve bedrijfsvoering • Tuinbouwsector: bestendigen omvang glastuinbouw, meer ruimte voor teeltondersteunende voorzieningen. • Duurzaam toekomstperspectief op basis van een verbreding van activiteiten • Wonen blijft een belangrijke functie in het buitengebied • Behoud en versterken van extensieve recreatie en kleinschalige voorzieningen

Milieudoelen Daarnaast zijn voor de diverse milieuthema’s doelstellingen benoemd.

Blad 5 van 18

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Locatieverkenningen In het MER zijn locaties verkend voor nieuwe woonwijken voor 600 nieuwe woningen, nieuwe werklocaties voor 10 ha nieuw bedrijventerrein en nieuwe infrastructuur voor de ontsluiting van nieuwe woonlocaties en het aanpakken van bestaande knelpunten.

Noordelijke rondweg

Groen Wig

Hoge Haansberg

Hoge Haansberg ZuidWest

Oostelijke rondweg +spoortunnel

Bankenstraat West Doortrekking Aletta Jacobslaan

Middendonk Oost Lage Vaartkant

Figuur S2 Overzicht van onderzochte nieuwe woonlocaties (geel), werklocaties (paars) en infrastructuur (rood gestippeld)

Beoordeling effecten Omgevingsvisie Referentiesituatie De effecten van de Omgevingsvisie zijn beoordeeld ten opzichte van de referentiesituatie: de toekomstige staat van leefomgeving zonder de uitvoering van de omgevingsvisie. Dit omdat de leefomgeving ook zonder de Omgevingsvisie op basis van al lopende trends en ontwikkelingen en op basis van het huidige beleid ook al verandert. In dit MER is een vergelijking gemaakt tussen de effecten van al lopende ontwikkelingen en de effecten van nieuw beleid en nieuwe ontwikkelingen zoals voorzien in Omgevingsvisie. Als referentiejaar wordt uitgegaan van het jaar 2030. Dat is de (primaire) planperiode voor de omgevingsvisie en tevens een gebruikelijke periode om vooruit te kunnen kijken in onderzoeken, bijvoorbeeld bij een verkeersonderzoek.

Blad 6 van 18

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Geen alternatieven, varianten en scenario’s In het MER wordt onderzocht hoe de Omgevingsvisie bijdraagt aan het halen van gestelde ambities, wat de effecten zijn van de ambities. Dit ten opzichte van de referentiesituatie. Daarbij wordt ook gekeken naar aandachtspunten en eventuele risico’s. Er worden in het MER geen alternatieven/scenario’s onderzocht anders dan voor de concrete afwegingen over woonlocaties, werklocaties en infrastructuur. Daar waar ambities niet gehaald worden en/ of knelpunten-risico’s optreden wordt dit vertaald in een monitoringsopgave en spelregels/randvoorwaarden voor het vervolg van de plan- en besluitvorming. Effectbeoordeling op hoofdlijnen Het detailniveau van het MER sluit aan bij het detailniveau van de omgevingsvisie. Omdat de omgevingsvisie een kader op hoofdlijnen is, zijn de milieueffecten in het MER ook op hoofdlijnen worden onderzocht. Waar de omgevingsvisie concreter wordt (met name waar het de woningbouwlocaties en de bedrijventerreinlocatie buiten bestaand stedelijk gebied betreft) wordt ook het MER concreter: het detailniveau van het onderzoek en van de beoordeling wordt hier afgestemd op het niveau van de ontwikkeling. Beoordeling ambities Omgevingsvisie Algemeen Met de Omgevingsvisie zet de gemeente Etten-Leur een eerste belangrijke stap naar een integraal strategisch beleid voor de fysieke leefomgeving.

Dit voor de gehele gemeente en voor alle aspecten van de fysieke leefomgeving. Dit betekent niet dat er een compleet nieuwe “wind gaat waaien” door de gemeente. Etten-Leur heeft met haar Structuurvisie Plus 2020 en een actueel bestemmingsplan buitengebied al een prima integrale basis voor haar omgevingsbeleid. Ook voor een groot aantal sectorale beleidsvelden is het bestaande beleidskader geschikt of grotendeels geschikt om 1 op 1 in de Omgevingsvisie overgenomen te worden. Wat goed is blijft behouden, niet veranderen als dat niet hoeft. In de Omgevingsvisie krijgen “recente” actuele leefomgevingsthema’s als klimaatadaptatie, energietransitie, transitie van de landbouw en het buitengebied, gezondheid en duurzaamheid een plaats naast de “traditionele” ruimtelijke ordeningsthema’s als landschap, erfgoed, natuur, water, verkeer en hinder. Voor de meest nieuwe leefomgevingsthema’s is het rijks-, provinciaal en regionaal beleid nog in ontwikkeling. In de Omgevingsvisie wordt dan ook aangehaakt op al ingezette ontwikkelingen bovenlokaal en worden in afwachting van de bovenlokale keuzes en kaders nog geen definitieve lokale keuzes gemaakt. Dit komt later, op het moment dat de rijks-, provinciale en regionale kaders bepaald zijn.

Conclusies, aandachtspunten en aanbevelingen per leefomgevingsaspect Een samenvattende beoordeling van de effecten van de Omgevingsvisie op de aspecten van de leefomgeving zijn in tabel S2 verwerkt. De beoordeling is kort toegelicht. Voor landschap en groen ligt er al een robuust beleid. Zeker voor het centrum, de woongebieden en het buitengebied. Dit wordt doorgezet en gekoppeld aan actuele thema’s als klimaatadaptatie, biodiversiteit e.d. Voor werkgebieden is inzetten op meer groen nog niet evident: de Omgevingsvisie zet hier meer op in. In het buitengebied is het samengaan van de diverse ontwikkelingen en transities (b.v. de energietransitie) in relatie tot landschap en groen een aandachtspunt en een kans.

Blad 7 van 18

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Tabel S2 Samenvattende beoordeling effecten Omgevingsvisie. Thema Landschap en groen Natuur Cultuurhistorie en archeologie Bodem Water en klimaat Verkeer en mobiliteit Geluid Luchtkwaliteit Trillingen Geur Licht Veiligheid Duurzaamheid Gezondheid Beoordeling ++ + 0 --

Centrum + + +

Woongebieden + + +

Werkgebieden + + 0

Buitengebied + 0/+ 0/+

0 +

0 +

0 + + + + 0 0 0 0 + +

0/+ + 0/+ 0/+ 0/+ 0/+ 0 0 0/+ + +

0/+ +

0/-

+ +

0/+ 0/+ 0 0 + + +

+ 0/+ 0 0 + + +

Omgevingsvisie 2030 ten opzichte van de autonome ontwikkeling 2030 Sterk positieve bijdrage aan ontwikkeling en aan oplossen knelpunten Positieve bijdrage aan ontwikkeling en aan oplossen deel knelpunten Geen bijdrage aan ontwikkeling en aan oplossen deel knelpunten Negatieve bijdrage aan ontwikkeling, enkele nieuwe of verergering bestaande knelpunten Zeer negatieve bijdrage aan ontwikkeling, nieuwe of verergering bestaande knelpunten

Voor natuur ligt er ook een robuust beleid. Toch is dit de afgelopen jaren niet voldoende gebleken om de teruggang in biodiversiteit te keren. Hiervan is overigens niet alleen sprake in Etten-Leur, maar in een groot deel van Nederland. De Omgevingsvisie zet dan ook terecht in op versterking van biodiversiteit als belangrijk aandachtspunt bij ontwikkelingen. Verduurzaming en energietransitie dragen bij aan het verlagen van de stikstofuitstoot en hebben daarmee een positief effect op omliggende Natura2000-gebieden. Erfgoedwaarden zijn al goed beschermd in Etten-Leur, maar zouden nog meer kunnen dienen als inspiratie en “ruggengraat” voor nieuwe ontwikkelingen. De Omgevingsvisie vraagt hier aandacht voor. Voor bodem wordt het bestaande beleid voortgezet. Er is geen noodzaak dit aan te passen. Klimaatadaptatie vraagt om meer ruimte voor water en bewuster omgaan met water. Regionaal beleid van het waterschap is hierin leidend en wordt gevolgd. Lokaal vraagt de Omgevingsvisie bij nieuwe ontwikkelingen nadrukkelijker om aandacht voor waterafvoer en -berging, waterkwaliteit, groen en schaduw tegen hittestress. Voor werkgebieden is inzetten op meer water en groen nog niet evident: de Omgevingsvisie zet hier meer op in. In het buitengebied is het samengaan van water en andere functies (landbouw) en ontwikkelingen en transities (b.v.

de energietransitie) een aandachtspunt, maar ook een kans. Verkeer in Etten-Leur is geen wezenlijk knelpunt, maar vraagt toch om afwegingen in de Omgevingsvisie. Lokaal staat de doorstroming en bereikbaarheid op sommige hoofdwegen onder druk, de spoorlijn leidt tot stagnatie en vertraging van autoverkeer. Nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen leiden tot meer verkeer en daarmee vergroting van de aandachtspunten. En verkeer speelt een belangrijke rol in de klimaatverandering: er is een wezenlijk verandering in verkeer nodig om de CO2-uitstoot te kunnen beperken. Tegelijk is verkeer moeilijk te beïnvloeden: we zijn moeilijk uit onze auto te krijgen. Etten-Leur haakt in de Omgevingsvisie aan op landelijk ingezette programma’s om een gedragsverandering in het verkeer te bewerkstelligen. Voor nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen wordt afgewogen of hiervoor nieuwe infrastructuur wordt

Blad 8 van 18

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

aangelegd en zo ja op welke wijze . Naast bereikbaarheid zijn geluid, luchtkwaliteit en effecten op landschap, natuur e.d. hierbij belangrijke afwegingsaspecten. De Omgevingsvisie zet in om op termijn de een nieuwe ondertunnelde spoorwegovergang bij de Ambachtlaan te realiseren ter vervanging van de bestaande gelijkvloerse spoorkruising bij het Lichttorenhoofd. Hiermee wordt de doorstroming op de noord-zuid route aanzienlijk verbeterd. Ondertunneling is echter niet alleen een afweging voor de gemeente, maar ook voor de spoorbeheerder, Prorail. Voor geluid wordt in de Omgevingsvisie ingezet op afronding van de bestaande saneringsopgave. Belangrijk aandachtspunt en punt van afweging hierbij is dat met verplaatsing van verkeersstromen er sprake van kan zijn dat het geluidprobleem gedeeltelijk naar elders wordt verplaatst. Voor wegverkeer is een afweging om aan te sluiten bij de WHO geluidnorm van 53 dB in plaats van de wettelijke geluidnorm zoals die nu geldt. Voor de werklocaties zou het inkrimpen van de geluidzone rondom Vosdonk en Zwartenberg naar de daadwerkelijke huidige geluidproductie borgen dat er in de toekomst geen wezenlijke toename van industrielawaai optreedt. Een aanbeveling is om de geluidkaarten van Etten-Leur te actualiseren om zo weer een actueel beeld van de geluidbelasting in Etten-Leur te hebben.

Wat betreft luchtkwaliteit heeft Etten-Leur één concrete opgave: het maken van een programma luchtkwaliteit voor het aandachtsgebied op Vosdonk/langs de snelweg. Daarnaast is een aanbeveling om aan te sluiten bij het Schone Lucht Akkoord. Trillingshinder is alleen langs het spoor een wezenlijk aandachtspunt. De invloed van de gemeente om hier iets aan te doen is beperkt, anders dan met de spoorbeheerder, Prorail, te bekijken hoe locaties met trillingshinder kunnen worden opgelost. Geur geeft geen wezenlijke knelpunten in Etten-Leur. Het vigerende beleid is voldoende om wezenlijke geurhinder te voorkomen. Het advies is om de advieswaarden van de GGD voor geur van intensieve veehouderijen in overweging te nemen Ook licht geeft geen wezenlijke knelpunten in Etten-Leur. Het vigerende beleid is voldoende om wezenlijke lichthinder te voorkomen. Het beleid voor externe veiligheid is voldoende en actueel en wordt overgenomen in de Omgevingsvisie. Voor verkeersveiligheid wordt in de Omgevingsvisie de provinciale ambitie 0 verkeersdoden overgenomen. Onveilige verkeerssituaties / oversteken krijgen aandacht. Voor waterveiligheid ligt het primaat bij het waterschap, dit beleid wordt gevolgd. In de Omgevingsvisie wordt ingezet op vergroting van de sociale veiligheid door hiervoor bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen aandacht te vragen.

Voor energie volgt de Omgevingsvisie de regionale afspraken in de RES. De gemeente zet in op besparing en uitbreiding van de opwek van duurzame energie. Door hiervoor nadrukkelijk te kiezen voor zon op daken en bestaande specifieke functies en niet voor zonneparken op agrarische gronden in het buitengebied en/of meer windparken, is evenwicht gezocht met andere functies en waarden in het buitengebied. De Omgevingsvisie zet in op behoud en verbetering van de gezondheid in Etten-Leur. Dit enerzijds door terugdringen van en bewuste keuzes ten aanzien van hinder, anderzijds door in te zetten op meer ruimte en groen voor bewegen, spelen en ontmoeten en in te zetten op (gezondheids)voorzieningen op de juiste plaats. Conclusies, aandachtspunten en aanbevelingen Centrumgebied De Omgevingsvisie heeft overwegend positieve effecten op het centrum. Voor de leefomgevingsaspecten is de huidige situatie en het vigerend beleid al een prima basis. De omgevingsvisie richt zich met name / vooral op het aantrekkelijk houden van het centrum door voldoende aanbod van woningen en voorzieningen. Daarnaast zet de Omgevingsvisie in op klimaatadaptatie en gezondheid door meer ruimte voor groen en water. Groen is al in de basis aanwezig, voor klimaatadaptatie moet in het centrum nog een inhaalslag worden gemaakt.

Blad 9 van 18

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Belangrijkste aandachtspunt / opgave in het centrum, naast het op peil houden van het woningen voorzieningenaanbod is het borgen van de bereikbaarheid en het verbeteren van het leefklimaat, met name het geluidklimaat. Nieuwe ontwikkelingen in het centrum leiden, uitgaande van de traditionele keuze voor de auto, voor een toename van verkeer in en rond het centrum. Er zal maximaal ingezet moeten worden op andere vervoerswijzekeuze om de bereikbaarheid van het centrum op peil te houden. Daarnaast is oplossen van geluid(over)belasting en voorkomen van nieuwe geluidknelpunten in het centrum een aandachtspunt. Conclusies, aandachtspunten en aanbevelingen Woongebieden Ook in de woongebieden heeft de Omgevingsvisie een overwegend positief effect. Voor de leefomgevingsaspecten is de huidige situatie en het vigerend beleid al een prima basis. Wel leiden autonome ruimtelijke ontwikkelingen tot extra verkeer en extra hinder in de bestaande woongebieden. Belangrijkste aandachtspunt / opgave in de woongebieden is dan ook het borgen van het leefklimaat, met name het geluidklimaat. Nieuwe ontwikkelingen in en rond de woongebieden uitgaande van de traditionele keuze voor de auto, voor een toename van verkeer in en rond de woongebieden. Keuze voor nieuwe infrastructuur kan een oplossing geven voor overbelaste wegen en kruisingen/rotondes.

Aandachtspunt hierbij is dat er niet elders een nieuw knelpunt ontstaat. Ook in de woongebieden zal maximaal ingezet moeten worden op andere vervoerswijzekeuze om de bereikbaarheid en het leefklimaat op peil te houden. Daarnaast is oplossen van geluid(over)belasting en voorkomen van nieuwe geluidknelpunten in de woongebieden een belangrijk aandachtspunt. In de woongebieden liggen kansen om ambities op het gebied van klimaatadaptatie, duurzaamheid en gezondheid te verwezenlijken. Dit door de aanleg van meer groen, meer ruimte voor water, stimuleren van zon op daken en voldoende ruimte en voorzieningen voor bewegen, sport en ontmoeten. Conclusies, aandachtspunten en aanbevelingen Werkgebieden De Omgevingsvisie heeft op de leefomgevingsaspecten een neutraal tot positief effect. De Omgevingsvisie zet met name in op herstructurering en transformatie naar toekomstbestendige circulaire en duurzame werkgebieden. Herstructurering geeft kansen om ambities op het gebied van klimaatadaptatie en energie te verwezenlijken. Herstructurering heeft ook een positief effect op het leefklimaat (met name geluid). Aandachtspunt is de bereikbaarheid en de luchtkwaliteit. De bereikbaarheid is redelijk tot goed, maar staat wel onder druk. Voor het aandachtsgebied luchtkwaliteit moet middels een programma een oplossing geboden worden.

Conclusies, aandachtspunten en aanbevelingen Buitengebied In het buitengebied liggen grote uitdagingen: transformatie van de landbouw en het zoeken naar een goede balans tussen de diverse functies en waarden in het buitengebied. De huidige staat is op zich goed, maar staat onder druk van ruimtevragen in het buitengebied (wonen, werken, water, energie). De Omgevingsvisie besteedt niet voor niets veel aandacht aan doelstellingen in het buitengebied. Als ambities ingevuld kunnen worden, heeft de Omgevingsvisie een positief effect op de leefomgevingsaspecten. Het is wel deels afhankelijk van landelijke, provinciale en regionale ontwikkelingen (b.v. in de landbouw en de RES). Aandachtspunten, naast het zoeken naar balans, zijn het verkleinen van de verkeersonveiligheid (door de menging van zwaar werkverkeer en langzaam fietsverkeer) en het voorkomen van toename van lichthinder in het buitengebied.

Blad 10 van 18

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Locatieverkenningen wonen, werken, infrastructuur Onderstaande tabel geeft een samenvattend overzicht van de beoordelingen van de voorgestelde nieuwe woonlocaties: 600 woningen op Hoge Haansberg, 600 woningen op Lage Vaartkant en 600 woningen op een combinatie van Hoge Haansberg, Lage Vaartkant en Groene Wig 1, Tabel S3 Samenvattende beoordeling effecten locatieverkenning wonen Thema

Aspect

Natuur

Natura 2000 Natuurnetwerk Brabant Soorten / biodiversiteit Openheid Overige waarden Beschermde waarden Overige waarden Beschermde waarden Verwachtingswaarde Reliëf, noodzaak tot ophogen Bodemkwaliteit/stortplaatsen Oppervlaktewater Grondwater Waterkwaliteit Beschermde gebieden Kansen voor klimaattransitie Verkeersafwikkeling

Landschap Cultuurhistorie Archeologie Bodem Water / Klimaat

Mobiliteit

Geluid

Trillingen Luchtkwaliteit

Kansen duurzame mobiliteit Hinder van geluid vanuit omgeving Nieuw geluideffect op omgeving

Hinder van trillingen vanuit omgeving Nieuw trillingeneffect op omgeving Hinder van huidige luchtkwaliteit Nieuw luchtkwaliteitseffect op omgeving

1

Hoge Haansberg 0 0 0/0/0/0 0 0 0/0 0 0/0 + 0 Huidig wegennet: Doortrekking AJL: NRW: + 0/Huidig wegennet 0/Doortrekking AJL -++ NRW + 0 0 0/Huidig wegennet 0/Doortrekking AJL +

Lage Vaartkant 0 0/0/0 0 0 0/0/0/0/+ Huidig wegennet: 0/ORW: +

0/+ Huidig wegennet 0ORW

0/-

3 locaties 0 0 0 0 0 0/0/0/+ 0 Huidig wegennet: -

0/+ 0/Huidig wegennet 0/--

++

0/0 0/Huidig wegennet 0/ORW

0/0 0/-

Dit uitgaande van de noodzaak voor nieuw woonlocaties. Voor de motivatie hiervoor, de relatie tot de verdichting in de bestaande stedelijke omgeving en de motivatie voor de beoogde locaties zie de Omgevingsvisie

Blad 11 van 18

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Thema

Aspect

Geur

Hinder van geur vanuit omgeving Nieuw geureffect op omgeving Hinder van licht vanuit omgeving Nieuw lichteffect op omgeving Veiligheidsrisico’s vanuit omgeving Nieuwe veiligheidsrisico’s op omgeving Ruimte-/materialengebruik Energietransitie Gezondheid in nieuwe wijk Effect op gezondheid omgeving

Licht Veiligheid Duurzaamheid Gezondheid

Hoge Haansberg NRW + 0/0/0/0/0/0/0/0/Huidig wegennet 0/Doortrekking AJL + NRW + +

Lage Vaartkant + 0 0 0/0 0/0/0/0/Huidig wegennet 0/ORW

0/-

0/-

0/0/0/0/0/0/0/0/Huidig wegennet 0/-

+

Ligging nabij veehouderijen 0 Kansen voor gezond leven in nieuwe + wijk AJL = Doortrekking Aletta Jacobslaan, NRW = Noordelijke rondweg, ORW=Oostelijke rondweg Beoordeling ++ + 0/+ 0 0/--

3 locaties

+

Beoordeling effect Sterk positief effect Positief effect Neutraal tot enigszins positief effect Neutraal: geen positief / geen negatief effect Neutraal tot enigszins negatief effect Negatief effect Zeer negatief effect

Algemeen en vooraf kan gesteld worden dat de drie locaties bijdragen aan de realisatie van het woningbouwprogramma van Etten-Leur en daarmee bijdragen aan de ambitie om het woningaanbod te verbreden en voor inwoners een passende duurzame woning in een buurt waar men zich thuis voelt te bieden. Er is daarin geen onderscheid tussen de varianten/locaties. De drie locaties liggen alle drie aan de rand van Etten-Leur, op de overgang van de kern/woongebieden naar het buitengebied en in de invloedssfeer van de kern/woongebieden en hinderbronnen als A58, spoor en Vosdonk. Daarin verschillen de drie locaties en daarmee de drie varianten niet wezenlijk van elkaar. De locaties en daarmee de varianten leiden op een aantal milieuaspecten wel tot verschillende milieueffecten en verschillende aandachtspunten (zie hieronder). Elke toename van woningen leidt ot een toename van verkeer op het omliggende wegennet: Woningbouw op de locatie Hoge Haansberg met name op de Hoevenseweg, Concordialaan, Vossendaal, wegen die in de spits en op de kruispunten/rotondes nu al aandachtswegvakken zijn. Afwikkeling op het huidige wegennet vraagt daarmee om aanpassing van de knelpunten, met name verruiming van de kruispunten en rotondes.

Blad 12 van 18

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Een nieuwe weg in de vorm van een doorgetrokken Aletta Jacobslaan of Noordelijke rondweg lost het verkeersprobleem deels op, maar leidt ook tot nieuwe aandachtspunten (zie verder bij locatieverkenning infrastructuur). Woningbouw op de locatie Lage Vaartkant leidt met name op de Bredaseweg tot een toename van verkeer, een weg die deze toename nog kan afwikkelen. Een nieuwe weg in de vorm van een Oostelijke rondweg trekt verkeer van de Lage Vaartkant (de weg) en verbetert de doorstroming en vermindert de hinder. Daar staat een toename van verkeer (en hinder) tegenover op de Bredaseweg (maar die heeft nog capaciteit) en, in geringere mate, op de Liesbosweg. Voordeel van een Oostelijke rondweg is dat het gecombineerd kan worden met een onderdoorgang van het spoor, waarmee het verkeersknelpunt van de gelijkvloerse kruising bij het Lichttorenhoofd opgelost wordt. Tevens neemt daarmee de hinder op onder andere de woningen langs het Lichttorenhoofd af. Bij woningbouw op drie locaties wordt het verkeer gespreid, maar blijven toenames optreden op nu al overbelaste wegen. Vanuit hinderaspecten bezien ligt de locatie Lage Vaartkant in het invloedgebied van het spoor en de A58. De locatie Hoge Haansberg ligt verder van het spoor af en niet in de buurt van de A58.

Hoge Haansberg ligt wel in het invloedsgebied van bedrijventerrein Vosdonk (en de mogelijke nieuwe werklocatie), lokale wegen als de Hoevenseweg en Haansberg en hinderbronnen in buitengebied (veehouderijen en glastuinbouw). De hinder hiervan is echter beperkter dan op de locatie Lage Vaartkant. Kijkend naar de effecten van de nieuwe woningbouw op de omgeving leidt de locatie Hoge Haansberg tot een toename van hinder op die wegen waar het verkeer toeneemt, zij het gering. Nieuwe wegen als de doortrekking van de Aletta Jacobslaan of Noordelijke rondweg lossen dit maar deels op en/of leiden tot andere negatieve effecten (bijvoorbeeld langs de Thorbeckelaan/Hooiweg/Senaat en langs de bestaande Aletta Jacobslaan). Daar staat een afname van hinder tegenover op wegen als de Hoevenseweg-oost/Concordialaan en Statenlaan. De hinder van woningbouw op locatie Lage Vaartkant langs omliggende wegen is beperkter. Een Oostelijke rondweg leidt tot een afname van hinder op de Lage Vaartkant en het Lichttorenhoofd. Daar staat tegenover dat de locatie Lage Vaartkant in het landschappelijk, ecologisch, en hydrologisch waardevolle beekdal van de Brandse Vaart ligt en hier negatieve effecten op heeft.

Maar dit kan ook als kans gezien worden om bij ontwikkeling van Lage Vaartkant het beekdal duurzaam en toekomstvast in te passen.De locatie Hoge Haansberg ligt in landschappelijk, ecologisch, hydrologisch minder waardevol gebied. Resumerend heeft vanuit groen/blauwe thema’s als landschap, natuur en water de locatie Hoge Haansberg de voorkeur. Bij keuze voor de Lage Vaartkant is een goede landschappelijk, hydrologische en ecologische inpassing nodig om negatieve effecten te voorkomen dan wel te beperken. Vanuit verkeer en hinder heeft de locatie Lage Vaartkant de voorkeur, bij voorkeur met een ontsluiting via een Oostelijke rondweg, waarmee ook de verkeersdruk op de Lage Vaartkant en de spoorkruising Lichttorenhoofd opgelost kan worden. Bij keuze voor de locatie Hoge Haansberg vraagt zowel de ontsluiting op het huidige wegennet als via een doorgetrokken Aletta Jacobslaan om aanvullende maatregelen om negatieve effecten te beperken.

Blad 13 van 18

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Ontsluiting over het bestaande wegennet vraagt om verruiming van kruispunten en rotondes en lost bestaande verkeersdruk en hoge geluidbelasting langs bepaalde weg niet op. Een doorgetrokken Aletta Jacobslaan geeft een goede nieuwe ontsluiting, waarmee tevens de verkeersdruk en geluidbelasting op een aantal bestaande wegen kan worden verminderd. Het vraagt echter wel om een goede ruimtelijke inpassing en aanvullende geluidmaatregelen om de hinder op de omliggende woningen te beperken Locatieverkenningen werken Tabel S4 geeft een samenvattend overzicht van de beoordelingen van de varianten voor nieuwe werklocaties2: Middendonk-Oost, Bankenstraat- West, Hoge Haansberg Zuidwest of een combinatie van Bankenstraat West en Hoge Haansberg Zuidwest. Algemeen en vooraf kan gesteld worden dat de drie locaties bijdragen aan de realisatie van werklocaties en daarmee werkgelegenheid van Etten-Leur. Hierbij moet worden opgemerkt dat de locaties Bankenstraat- West en Hoge Haansberg Zuidwest individueel minder dan de beoogde 10 ha geven. Middendonk Oost of een combinatie van Bankenstraat West en Hoge Haansberg geven wel ca 10 ha. De drie locaties liggen alle drie aan de rand van Etten-Leur, op de overgang van de kern/woongebieden naar het buitengebied en in de invloedssfeer van de kern/woongebieden en hinderbronnen als A58, spoor en Vosdonk.

De locatie Haansberg Zuidwest ligt het dichtst bij mogelijk hindergevoelige woningen, zeker in relatie met de mogelijke woningbouwlocatie Hoge Haansberg. De locaties leiden op een aantal milieuaspecten tot verschillende milieueffecten en verschillende aandachtspunten (zie hieronder). Uit milieu- en duurzaamheidsoogpunt heeft herontwikkeling/herstructurering van verouderden gedeelten van het bestaande bedrijventerrein de voorkeur (nulvariant). Middendonk Oost kan als enige op zichzelf voorzien in ca 10 ha bedrijventerrein, ligt naast bestaand bedrijventerrein, maar heeft negatieve effecten op water, cultuurhistorie en een gasleiding/hoogspanningsleiding. Bankenstraat West geeft op zichzelf maar voor een beperkt deel van de 10 ha ruimte en heeft effecten op natuur, cultuurhistorie en archeologie. Hoge Haansberg Zuidwest geeft op zichtzelf maar voor een beperkt deel van de 10 ha ruimte, heeft minder of geen effecten op water, natuur, cultuurhistorie en archeologie, maar ligt dichter bij woningen, zeker rekening houdend met de mogelijke woonlocatie Hoge Haansberg. Vanuit verkeersoptiek is er geen voorkeur: de drie locaties ontsluiten allen op de Hoevenseweg. Vanuit geluidoptiek is de locatie Hoge Haansberg Zuidwest minder gunstig, gezien de ligging bij al geluidbelaste woningen langs de Hoevenseweg en de mogelijke woonlocatie Hoge Haansberg.

2

Dit uitgaande van de noodzaak voor nieuw bedrijventerrein. Voor de motivatie hiervoor, de relatie tot herstructurering van bestaande bedrijventerreinen en de motivatie voor de beoogde locaties zie de Omgevingsvisie.

Blad 14 van 18

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Tabel S4 Samenvattende beoordeling effecten locatieverkenning werken Thema

Aspect

Natuur

Natura 2000 Natuurnetwerk Brabant Soorten / biodiversiteit Openheid Overige waarden Beschermde waarden Overige waarden Beschermde waarden Verwachtingswaarde Reliëf, noodzaak tot ophogen Bodemkwaliteit/stortplaatsen Oppervlaktewater Grondwater Waterkwaliteit Beschermde gebieden Kansen voor klimaattransitie Afwikkeling Kansen duurzame mobiliteit Hinder van geluid vanuit omgeving Nieuw geluideffect op omgeving Hinder van trillingen vanuit omgeving Nieuw trillingeneffect op omgeving Hinder van huidige luchtkwaliteit Nieuw luchtkwaliteitseffect op omgeving Hinder van geur vanuit omgeving Nieuw geureffect op omgeving Hinder van licht vanuit omgeving Nieuw licht effect op omgeving Veiligheidsrisico’s vanuit omgeving Veiligheidsrisico’s op omgeving Ruimte-/materialengebruik energietransitie Gezondheid op nieuwe werklocaties Effect op gezondheid omgeving Ligging nabij veehouderijen Kansen voor gezond leven op nieuwe werklocaties

Landschap Cultuurhistorie Archeologie Bodem Water / Klimaat

Mobiliteit Geluid Trillingen Luchtkwaliteit

Geur Licht Externe veiligheid Duurzaamheid Gezondheid

Blad 15 van 18

Midden Donk

Banken straat

0/+ 0 0/0/0/0/0/0/0/0 0/+ 0 0/0/0/0 0/0/0/-

0 0/0/0/0/0/0/0/0 0/0/+ 0 0 0/0/0/0 0/0/0/-

0 0/0 0/0/0/+ 0/0/0/+ 0/+

0 0/0 0/0/0/0/+ 0/0/0 0/+

Hoge Haans Berg 0 0 0/0/0/0 0 0 0/0 0 0/0 + 0 0 0/+

0 0/0/0/0 0/0 0/0/0/0/+ 0/0/0 0/+

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Locatieverkenningen infrastructuur Tabel S5geeft een samenvattend overzicht van de beoordelingen van de varianten voor nieuwe infrastructuur: aan de noordzijde doortrekking van de Aletta Jacobslaan of Noordelijke rondweg, aan de oostzijde de Oostelijke rondweg. Dit uitgaande van de realisatie van 600 woningen (op de locatie Hoge Haansberg of Lage Vaartkant) en de realisatie van 10 ha nieuw bedrijventerrein. Voor de vergelijking zijn de effecten van verkeersafwikkeling op het huidige wegennet ook weergegeven. Algemeen en vooraf kan gesteld de drie varianten alle drie aan de rand van Etten-Leur liggen op de overgang van de kern/woongebieden naar het buitengebied. Ze doorsnijden alle drie het buitengebied, wel in sterk wisselende mate: de doortrekking van de Aletta Jacobslaan beperkt en het minst, de Noordelijke rondweg over aanzienlijke lengte en het meest. De varianten leiden op een aantal milieuaspecten tot verschillende milieueffecten en verschillende aandachtspunten (zie hieronder). Noordzijde: ontwikkeling over huidig wegennet, doortrekking Aletta Jacobslaan of Noordelijke rondweg Vanuit duurzaamheidsoogpunt heeft het gebruik van bestaande wegenstructuur in combinatie met het terugdringen / ontmoedigen van autoverkeer de voorkeur.

Een nieuwe weg heeft nut en meerwaarde als het: • Nodig is voor de ontsluiting van nieuwe ontwikkelingen en/of als het: • Nodig is voor het oplossen van bestaande verkeerskundige, milieutechnische en/of ruimtelijke knelpunten Verkeerskundig zijn er in het noordelijk deel van Etten-Leur een aantal wegvakken die in de spits en op kruispunten en rotondes druk zijn, met name de routes Hoevenseweg/Concordialaan, Hoevenseweg/Vossendaal en de bijbehorende kruisingen, respectievelijk Hoevenseweg/ Concordialaan en N640-Hoevenseweg. Realisatie van woningbouw op de locatie Hoge Haansberg en/of de realisatie van 10 ha bedrijventerrein op Middendonk Oost, Bankenstraat-West of Hoge Haansberg Zuidwest voegt extra verkeer toe aan de bovengenoemde wegen en kruisingen en vergroot hier het aandachtspunt. Dit leidt tot meer kans op stagnatie en filevorming, (verdere) vermindering van de bereikbaarheid en doorstroming en toename van hinder op woningen langs deze wegen. Een nieuwe weg in de vorm van een doorgetrokken Aletta Jacobslaan of Noordelijke rondweg lost dit probleem deels op. Het “trekt” verkeer van de route Hoevensewegoost/Concordialaan/Statenlaan af, verbetert hier de doorstroming en vermindert de hinder op omliggende wegen. Een doorgetrokken Aletta Jacobslaan doet dit “beter” dan een Noordelijke rondweg, omdat het dichterbij ligt en een logische(re) alternatieve route is.

Het leidt tot een grotere verkeersafname op wegen als de Hoevenseweg-oost/Concordialaan en Statenlaan en daarmee tot een grotere afname van hinder langs deze wegen dan een Noordelijke rondweg. Daar staat tegenover dat de doortrekking van de Aletta Jacobslaan een wezenlijk negatief verkeers-, hinder- en ruimtelijk effect heeft op de wijk waar de doortrekking doorheen loopt en ook leidt tot en forse toename van verkeer en geluidhinder op de bestaande Aletta Jacobslaan. De Noordelijke rondweg niet tot extra hinder in de woonwijk en leidt juist tot een afname van verkeer op de bestaande Aletta Jacobslaan.

Blad 16 van 18

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Tabel S5 Samenvattende beoordeling effecten locatieverkenning infrastructuur Huidig wegennet

Thema

Aspect

Natuur

Natura 2000 Natuurnetwerk Brabant Soorten / biodiversiteit Openheid Overige waarden Beschermde waarden Overige waarden Beschermde waarden Verwachtingswaarde Reliëf, noodzaak tot ophogen Bodemkwaliteit/stortplaatsen Oppervlaktewater Grondwater Waterkwaliteit Beschermde gebieden Kansen voor klimaattransitie Afwikkeling Kansen duurzame mobiliteit Hinder van geluidgevoelige objecten in omgeving Nieuw geluideffect op omgeving Hinder van trillingsgevoelige objecten in omgeving Nieuw trillingeneffect op omgeving Hinder van luchtkwaliteit gevoelige objecten in omgeving Nieuw luchteffect op omgeving Hinder van geurgevoelige objecten in omgeving Nieuw geureffect op omgeving Hinder van lichtgevoelige objecten in omgeving Nieuw lichteffect op omgeving Veiligheidsrisico’s vanuit omgeving Nieuwe veiligheidsrisico’s op omgeving Ruimte-/materialengebruik energietransitie Gezondheid hinderaspecten Ligging nabij veehouderijen Kansen voor gezond leven

Landschap Cultuurhistorie Archeologie Bodem Water / Klimaat

Mobiliteit Geluid

Trillingen

Luchtkwaliteit

Geur

Licht

Veiligheid

Duurzaamheid Gezondheid

Blad 17 van 18

Noord. rondweg

Oostel. rondweg

0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0/+ 0/-

Aletta Jacobs laan 0 0 0/0/0/0 0 0 0/0 0 0/0 0/0 0/0/-

0 0/0 0 0/0/0 0/0/0/0 0/0/0/-

0 0/0/0/0 0 0 0/0 0/0/0/+ 0/0/-

0/-

--

-

0/0/-

0/0/-

0/-

0/0

++

0/+ 0/-

0/-

0/+

+

0/-

++

0

0

0/+

0/+

0

0

0

0

0/+ 0

0 0

0 0

0 0

0 0

0 0

0/0

0

0/0

0

0

0/-

0

+ 0 0/0 0/-

0/-

-

0/0/+ 0 0/+

-

+

0/-

-

0 -

0/+

+ 0

+

-

+

Plan-MER Omgevingsvisie Etten-Leur, Samenvatting projectnummer 0254419.101 4 januari 2021, definitief Gemeente Etten-Leur

Maar daar staat een wezenlijk bezwaar tegen een Noordelijke rondweg tegenover: het is een lange en daarmee forse doorsnijding van het buitengebied met effecten op buitengebied aspecten als landschap, cultuurhistorie, natuur en water en geeft een weg die relatief weinig verkeer trekt. Vraag is of een noordelijke rondweg functioneert zoals die moet functioneren en/of het de doorsnijding van het buitengebied waard is. Een doorgetrokken Aletta Jacobslaan is ruimtelijk gezien veel efficiënter en verkeerskundig gezien effectiever en robuuster. Wat beide (doortrekking Aletta Jacobslaan en Noordelijke rondweg) niet doen is een oplossing geven voor de overbelaste wegvakken Hoevenseweg/Vossendaal en de kruising N640Hoevenseweg. De knelpunten op deze route blijven bestaan en worden groter bij realisatie van woningen op de locatie Hoge Haansberg en/of 10 ha bedrijventerrein op de locaties Middendonk Oost, Bankenstraat-West of Hoge Haansberg Zuidwest. Oostzijde: ontwikkeling over huidig wegennet of Oostelijke rondweg Verkeerskundig is er in het oostelijk deel van Etten-Leur één knelpunt: de Lage Vaartkant/Lichttorenhoofd. Realisatie van woningbouw op de locatie Lage Vaartkant wordt echter ontsloten op de Bredaseweg en heeft daarmee geen negatief effect op de weg Lage Vaartkant (maar lost het knelpunt ook niet op).

Een nieuwe weg in de vorm van een Oostelijke rondweg “trekt” verkeer van de Lage Vaartkant (de weg) en verbetert hiermee de doorstroming en vermindert de hinder. Daar staat een toename van verkeer (en hinder) tegenover op de Bredaseweg (maar die heeft nog capaciteit) en, in geringere mate, op de Liesbosweg en Lange Brugstraat. Voordeel van een Oostelijke rondweg is dat het gecombineerd kan worden met een onderdoorgang van het spoor, waarmee het verkeersknelpunt van de gelijkvloerse kruising bij het Lichttorenhoofd opgelost wordt. Tevens neemt daarmee de hinder op de woningen langs het Lichttorenhoofd af. Belangrijk nadeel van een Oostelijke rondweg is dat het door het beekdal van de Brandse Vaart loopt. Een Oostelijke rondweg heeft hiermee een negatief effect op landschap, natuur, cultuurhistorie en water. Dat effect treedt overigens ook al op bij ontwikkeling van woningbouw op locatie Lage Vaartkant. Ontwikkeling van de woningbouw en de weg kunnen ook een kans bieden voor inpassing en daarmee toekomstbestendig behouden van het beekdal inclusief natuurontwikkeling (nu landbouw met alle daarbij horende negatieve milieueffecten zoals bemesting en bestrijdingsmiddelen). Resumerend heeft vanuit duurzaamheid en groen/blauwe thema’s als landschap, natuur en water de voorkeur om het bestaande wegennet te blijven gebruiken voor ontsluiting van ontwikkelingen.

Dit geeft op en langs een aantal wegvakken wel de opgave om de capaciteit te vergroten (met name bij ontsluiting van de Hoge Haansberg op de Hoevenseweg) en aanvullende maatregelen te nemen om toename van hinder (met name geluid) te beperken. Bij keuze voor de locatie Hoge Haansberg geeft een doorgetrokken Aletta Jacobslaan een goede nieuwe ontsluiting, waarmee tevens de verkeersdruk en geluidbelasting op een aantal bestaande wegen kan worden verminderd. Het vraagt echter wel om een goede ruimtelijke inpassing en aanvullende geluidmaatregelen om de hinder op de omliggende woningen te beperken. Een noordelijk rondweg lijkt te weinig verkeer te trekken en is met andere woorden geen aantrekkelijke nieuwe ontsluiting, een nieuwe ontsluiting die bovendien een grote ruimtelijke impact heeft op het buitengebied. Bij keuze voor de Lage Vaartkant heeft een ontsluiting via een Oostelijke rondweg de voorkeur. Hiermee kan ook de verkeersdruk op de Lage Vaartkant en de spoorkruising Lichttorenhoofd opgelost worden. Net als voor woningbouw op de Lage Vaartkant geldt ook voor een Oostelijke rondweg dat een goede landschappelijk, hydrologische en ecologische inpassing nodig is om negatieve effecten te voorkomen dan wel te beperken

Blad 18 van 18

Over Antea Group Van stad tot land, van water tot lucht; de adviseurs en ingenieurs van Antea Group dragen in Nederland sinds jaar en dag bij aan onze leefomgeving. We ontwerpen bruggen en wegen, realiseren woonwijken en waterwerken. Maar we zijn ook betrokken bij thema’s zoals milieu, veiligheid, assetmanagement en energie. Onder de naam Oranjewoud groeiden we uit tot een allround en onafhankelijk partner voor bedrijfsleven en overheden. Als Antea Group zetten we deze expertise ook mondiaal in. Door hoogwaardige kennis te combineren met een pragmatische aanpak maken we oplossingen haalbaar én uitvoerbaar. Doelgericht, met oog voor duurzaamheid. Op deze manier anticiperen we op de vragen van vandaag en de oplossingen van de toekomst. Al meer dan 60 jaar.

Contactgegevens Beneluxweg 125 4904 SJ OOSTERHOUT Postbus 40 4900 AA OOSTERHOUT

www.anteagroup.nl

Copyright © 2017 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt door middel van druk, fotokopie, elektronisch of op welke wijze dan ook, zonder schriftelijke toestemming van de auteurs.