BBV Raadsvoorstel Plan van Aanpak.pdf

Raadsvoorstel Datum Raadsvergadering: Agenda nr: Onderwerp

Plan van Aanpak Omgevingsplan

Van:

Cynthia van Dongen-Soeters

Telefoonnummer:

4253

Email:

cynthia.vandongen-soeters@etten-leur.nl

Aan de leden van de raad. Voorstel 1. Kennis te nemen van het Plan van Aanpak Omgevingsplan; 2. De richtinggevende keuzes voor het opstellen en implementeren van het omgevingsplan vast te stellen, te weten: • Een ontwerpgerichte en stapsgewijze omzetting van regels naar het definitieve omgevingsplan; • Regels en activiteiten stellen we op vanuit het perspectief van de initiatiefnemer (ja-mits gedachte); • Doelvoorschriften hebben de voorkeur boven middelenvoorschriften; • Bij het verder uitwerken van het Omgevingsplan bepalen hoe om te gaan met vergunning-, melding- en informatieplichten; • Omgevingswaarden laten afhangen van ambities en uitvoeringsprogramma Omgevingsvisie; • Annotatiestrategie verder uitwerken, met zo hoog mogelijk niveau van dienstverlening als randvoorwaarde; • Medewerking aan initiatieven bij voorkeur via een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (Bopa)

Inleiding Op 1 juli 2022 treedt naar verwachting de Omgevingswet in werking. Bij de inwerkingtreding van de Omgevingswet ontstaat van rechtswege een tijdelijk deel van het omgevingsplan. Het tijdelijk deel van het omgevingsplan bestaat uit bestaande ruimtelijke regels (bestemmingsplannen), regels uit bepaalde gemeentelijke verordeningen en de bruidsschat. Naast het tijdelijk deel van het omgevingsplan blijven gemeentelijke verordeningen bestaan. Het tijdelijk omgevingsplan en bepaalde gemeentelijke verordeningen dienen omgezet te worden naar het nieuwe deel (volwaardig omgevingsplan), dat voldoet aan alle wettelijke vereisten. Dit is een dermate grote klus dat gemeenten hiervoor maximaal tot eind 2029 de tijd hebben.

De Omgevingswet biedt veel vrijheid om lokaal keuzes te maken om te komen tot een volwaardig omgevingsplan. In het bijgevoegd Plan van Aanpak Omgevingsplan zijn deze keuzes uitgewerkt. Beoogd effect en evaluatie: Het Plan van Aanpak Omgevingsplan geeft uw raad inzicht in de wijze waarop de voorbereidingen voor het opstellen van en werken met een omgevingsplan vorm krijgen. Bovendien bevat het plan een aantal richtinggevende keuzes die een kader vormen voor de verdere voorbereidingen. Argumenten 1.1 In het Plan van Aanpak wordt een eerste koers en richting uitgezet voor het opstellen van een omgevingsplan. Gemeenten hebben op grond van de Omgevingswet een omvangrijke regelgevende bevoegdheid en krijgen veel keuzevrijheid bij het ontwerpen van het omgevingsplan. Het is van belang om hier als gemeente een visie op te ontwikkelen. Het gaat hier om de architectuur / het ontwerp van het omgevingsplan. In het Plan van Aanpak wordt hier richting aan gegeven. We zijn goed op weg, maar er zullen zeker nog stappen gezet moeten worden om tot een goed geïmplementeerd omgevingsplan te komen. 2.1 De richtinggevende keuzes vergemakkelijken de verdere voorbereidingen en implementatie In het Plan van Aanpak zijn 28 keuzes uitgewerkt om tot een goed omgevingsplan te komen. Keuzes die nog lang niet allemaal definitief gemaakt kunnen worden.

Voor de 7 richtinggevende keuzes is het echter wel wenselijk om met elkaar te constateren dat we op de goede weg zijn. Met het vaststellen van de volgende 7 richtinggevende keuzes kunnen vervolgstappen worden gezet: • Een ontwerpgerichte en stapsgewijze omzetting van regels naar het definitieve omgevingsplan; Het karakter van een omgevingsplan is wezenlijk anders dan dat van een bestemmingsplan. Om tot een goede transitie van bestemmingsplan naar het omgevingsplan te komen, ligt de ontwerpgerichte aanpak het meest voor de hand. Het is echter niet gewenst om de huidige basis van plannen en verordeningen volledig overboord te gooien. Deze hebben in het verleden prima gewerkt en vormen daarom (ook) een goed uitgangspunt voor het nieuwe omgevingsplan. Een combinatie van de stapsgewijze aanpak met de ontwerpgerichte aanpak ligt dan ook voor de hand. Voor de verdere uitleg wordt verwezen naar keuze 1 in het PvA. •

Regels en activiteiten stellen we op vanuit het perspectief van de initiatiefnemer (ja-mits gedachte); Een van de belangrijkste uitgangspunten of ontwerpkeuzes is of het omgevingsplan wordt opgebouwd vanuit een 'ja, mits' of 'nee, tenzij' bepaling. Het kiezen voor de 'ja, mits' gedachte bij het opstellen van het volwaardig omgevingsplan sluit het meest aan bij onze ambitie en binnen de houding die we binnen Etten-Leur al breder hanteren. Voor de verdere uitleg wordt verwezen naar keuze 4 in het PvA. • Doelvoorschriften hebben de voorkeur boven middelenvoorschriften; Het stellen van regels om nadelige gevolgen voor de fysieke leefomgeving te voorkomen, kan op twee manieren: door het opnemen van doelvoorschriften of door het opnemen van middelvoorschriften. In de lijn met de Omgevingswet wordt zoveel als mogelijk gewerkt met doelvoorschriften in plaats

van middelvoorschriften. Dit geeft initiatiefnemers de ruimte om zelf te bepalen welke maatregelen of technieken worden toegepast om aan een doel te voldoen en sluit daarmee aan op het leidende principe om de gebruiker centraal te stellen. Voor de verdere uitleg wordt verwezen naar keuze 11 in het PvA. •

Bij het verder uitwerken van het Omgevingsplan bepalen hoe om te gaan met vergunning-, melding- en informatieplichten; De Omgevingswet biedt verschillende instrumenten die in het omgevingsplan kunnen worden opgenomen om activiteiten te reguleren: een informatieplicht, meldingsplicht of een vergunningplicht voor het verrichten van activiteiten. De keuze tussen een melding- of vergunningplicht roept onder meer de vraag op tussen toetsing vooraf of toezichthouden en handhaving achteraf. Ook heeft deze keuze gevolgen van de leges. De keuze om minder met vergunningplichten te werken en in plaats daarvan melding- of informatieplichten in te stellen, zal leiden tot minder leges. Voor de verdere uitleg wordt verwezen naar keuze 13 in het PvA. • Omgevingswaarden laten afhangen van ambities en uitvoeringsprogramma Omgevingsvisie; Omgevingswaarden zijn bedoeld voor het bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving. Omgevingswaarden leggen de kwaliteit vast die een gemeente, provincie of Rijk voor (een onderdeel van) de fysieke leefomgeving wil en veelal minimaal moet bereiken. Een omgevingswaarde is gericht op de overheid en niet rechtstreeks op een inwoner of bedrijf. De vraag is of het nodig is om omgevingswaarden of aanvullingen op de rijksomgevingswaarden in het omgevingsplan op te nemen.

Dit is afhankelijk van de ambities en doelen van de Omgevingsvisie. Het bereiken van die doelen is ook mogelijk door regels te verbinden aan activiteiten. Voor de verdere uitleg wordt verwezen naar keuze 16 in het PvA. •

Annotatiestrategie verder uitwerken, met zo hoog mogelijk niveau van dienstverlening als randvoorwaarde; Bij het uitwerken van de annotatiestrategie wordt uitgegaan van een zo hoog mogelijk niveau van dienstverlening. Dat betekent dat niet allen gebruik wordt gemaakt van de verplichte Omgevingswetannotaties, maar ook van de optionele Service-annotaties voor zover dat een duidelijke meerwaarde heeft. Service-annotaties bieden gebruikers een meer gedetailleerd inzicht. Dat maakt het traject van het opstellen van het omgevingsplan weliswaar arbeidsintensiever, maar verhoogt het gebruiksgemak en de toegankelijkheid van het omgevingsplan in grote mate. Voor de verdere uitleg wordt verwezen naar paragraaf 4.5 en keuze 22 in het PvA. • Medewerking aan initiatieven bij voorkeur via een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (Bopa) Voor initiatieven die niet passen in het tijdelijk omgevingsplan wordt zoveel mogelijk medewerking verleend via een BOPA. Deze procedure kost in principe maximaal 8 weken, terwijl een omzetting van het tijdelijk in het volwaardig omgevingsplan vele maanden zal kosten. Daarmee is deze procedure het meest klantvriendelijk.

Bovendien wordt daarmee voorkomen dat de ambtelijke capaciteit die beschikbaar is voor het opstellen van het volwaardig omgevingsplan ingezet moet worden voor het faciliteren van initiatieven, waardoor de transitie naar het volwaardig omgevingsplan vertraging oploopt. 2.2 De richtinggevende keuzes houden rekening met de eerdere besluitvorming over de Omgevingswet

Zoals opgenomen in hoofdstuk 3 van het Plan van Aanpak vormen zowel de wettelijke kaders als het op 19 december 2017 vastgestelde 'koersdocument implementatie omgevingswet' het vetrekpunt voor dit Plan van Aanpak. Alternatieven/varianten 2.1 De richtinggevende keuzes niet vaststellen Zoals aangegeven bij argumenten onder 1.1 hebben gemeenten op grond van de Omgevingswet een omvangrijke regelgevende bevoegdheid en krijgen zij veel keuzevrijheid bij het ontwerpen van het omgevingsplan. Het niet vaststellen van de richtinggevende keuzes bemoeilijken het proces om tijdens de transitiefase (overgangsfase) het tijdelijk omgevingsplan om te kunnen zetten in een volwaardig omgevingsplan. Kanttekeningen en risico’s De lijst met voorgestelde keuzes zal niet volledig zijn In de komende jaren zullen ongetwijfeld keuzes naar voren komen die we op dit moment niet voorzien. Daarnaast kunnen praktijkervaringen leiden tot wijzigingen in de gemaakte keuzes. Dit geldt ook voor jurisprudentie die in de loop van de tijd over de Omgevingswet ontstaat. Op het moment dat dit zich voordoet, zullen deze keuzes, indien noodzakelijk, voorgelegd worden aan het college van burgemeester en wethouders en/of de gemeenteraad. Toelichting In dit plan van aanpak zijn de financiële effecten van de betreffende keuzes nog niet of zeer beperkt opgenomen.

Reden hiervoor is dat de financiële effecten van deze keuzes veelal nog niet of zeer lastig in te schatten zijn. Keuzes die structurele financiële effecten hebben, zullen opnieuw worden voorgelegd. De voorbereidingen om te komen tot een omgevingsplan worden gedekt uit het budget voor de invoering van de Omgevingswet. Duurzaamheid Het Plan van Aanpak is een werkwijze om te komen tot een omgevingsplan. Het gaat voornamelijk over de architectuur / het ontwerp van het omgevingsplan waarin duurzaamheid nog geen rol speelt. Dit onderwerp komt uitgebreid aan de orde bij het daadwerkelijk opstellen van het omgevingsplan. Planning Stapsgewijs zal worden gestart met het opstellen van een volwaardig omgevingsplan voor het gehele grondgebied van Etten-Leur. Hiervoor zijn wij wel afhankelijk van de Omgevingsvisie en de daaruit voortkomende Programma's en/of beleidsnotities. Communicatie en participatie Dit Plan van Aanpak is bedoeld voor de interne organisatie. Het betreft een werkwijze om te komen tot een omgevingsplan. Het is tot stand gekomen in samenspraak met medewerkers vanuit het team VTH Wabo en Milieu, het team Ruimte en Economie en het team gebouwen en handhaving leefomgeving..

Bijlagen Plan van aanpak Omgevingsplan

Etten-Leur, 14 december 2021 burgemeester en wethouders,

Dhr. drs. C. Smits gemeentesecretaris

Mw. dr. M.W.M. de Vries burgemeester