Voortgangsmemo woondeal Noord-Veluwe

Ambtelijk memo Voortgang woondeal Noord-Veluwe Van:

Provincie Gelderland

Aan:

Gemeenten in de woonregio Noord-Veluwe

Versie:

6 mei 2025

Inleiding Op 8 maart 2023 zijn de zes Gelderse regionale woondeals ondertekend. Deze lopen van 2022 tot en met 2030. Samen met alle woonregio’s willen we in Gelderland 104.000 woningen realiseren, waarvan minimaal 64% betaalbaar. In de Noord-Veluwe is afgesproken om 12.740 woningen te realiseren. Dit ambtelijk memo is onderdeel van de jaarlijkse cyclus in aanloop naar het bestuurlijk overleg tussen provincie en gemeenten. Dat gesprek is voor de Noord-Veluwe gepland op 26 juni. Dit is het derde jaar van de monitoring van de woondeals, hierdoor is het inmiddels mogelijk om meer naar de trend te kijken. In dit memo hebben we daarom zowel de totalen over 3 jaar als de aantallen voor 2024 opgenomen. Dit geeft een zo compleet mogelijk beeld van de situatie en de voortgang. In maart zijn gesprekken gevoerd met de gemeenten over de cijfers. Beknopte indruk van de resultaten in de jaren 2022-2024 Met de regio Noord-Veluwe zijn in de woondeal afspraken gemaakt over de realisatie van 4.138 woningen in de jaren 2022-2024. Aantal woningen (CBS)1 Aantal woningen (gemeente) Aandeel betaalbaar Aandeel sociale huur

Doel 4.138 2.586 1.013

Realisatie 3.556 2.995 1.518 711

% 86% 51% 24%

We gebruiken de CBS cijfers om de voortgang van de realisatie in beeld te brengen. Voor de betaalbaarheid maken we gebruik van de gemeentelijke cijfers. In de jaren 2022-2024 is 86% van het doel gerealiseerd. Dat zijn 582 woningen minder dan voorzien. In deze periode was het aandeel betaalbare woningen (t.o.v. gemeentelijke cijfers) 51% en sociale huur 24%. De plancapaciteit t/m 2030 is 123% t.o.v. de restopgave. De harde plancapaciteit voor deze periode is 50%.

Ontwikkelingen in de Noord-Veluwe in 2024 In de Noord-Veluwe is in 2024 voortgebouwd op de reeds bestaande samenwerking tussen overheden en corporaties in het kader van de woondeal. In 2024 is de samenwerking gestructureerd middels de uitvoeringsagenda waar de belangrijkste activiteiten staan beschreven voor het komende jaar.

1 CBS data: nieuwbouw + overige toevoegingen. Dit verschilt van de definitie die door het ministerie wordt gehanteerd, namelijk:

nieuwbouw + saldo overige toevoegingen. Hier worden overige onttrekkingen verrekend met de overige toevoegingen.

1

Een aantal mijlpalen uit de afgelopen periode: •

Er is het afgelopen jaar hard gewerkt aan het actualiseren van de woondealcijfers. Deze cijfers zijn in het bestuurlijk overleg van 5 december vrijgegeven voor consultatie van raden en zullen in 2025 worden vastgesteld. In 2024 is het afsprakenkader ouderenhuisvesting getekend door de leden van het bestuurlijk overleg. Er is in 2024 een verkenning rond flexwonen uitgevoerd waarin werd onderzocht hoe de regio regionaal invulling kan geven aan dit thema. In navolging daarvan is op de valreep van 2024 een regionaal trekker ingehuurd om met de uitkomsten van de verkenning aan de slag te gaan. De regio is begonnen met een regionaal woningmarktonderzoek, dit onderzoek zal in het tweede kwartaal van 2025 worden opgeleverd.

• •

•

Woningbouwaantallen 2.000 1.500

1.000 500 0 2022 2023 2024 2025 2026 2027 2028 2029 2030 Afspraak in de woondeal

• • •

Bruto Realisatie

In totaal is 86% van het doel voor 2022-2024 gerealiseerd. Het bouwtempo2 voor de periode 2022-2024 is gemiddeld 4.52% in de regio. In 2024 was de ambitie 1.661 woningen, hiervan is 62% gerealiseerd. In Elburg, Harderwijk, Hattem en Putten is in de periode 2022-2024 minder dan de woondealopgave gerealiseerd.

2022-2024 Doel

Realisatie (CBS)

%

Bouwtempo

Elburg

366

145

40%

1,49%

Ermelo

581

806

139%

7,04%

Harderwijk

1.267

1078

85%

5,10%

Hattem

447

169

38%

3,13%

Nunspeet

746

660

88%

5,84%

Oldebroek

231

292

126%

3,07%

Putten

500

406

81%

4,05%

Regiototaal

4.138

3.556

86%

4,52%

2 Het bouwtempo 2022-2024 is de realisatie 2022-2024 t.o.v. de woningvoorraad in januari 2022.

2

2024 Doel

Realisatie

%

CBS

Gemeente

Elburg

160

71

33

44%

Ermelo

178

247

148

139%

Harderwijk

518

293

293

57%

Hattem

278

70

77

25%

Nunspeet

277

185

151

67%

Oldebroek

79

60

65

76%

Putten

171

102

81

60%

1.661

1.028

848

62%

Regiototaal

Betaalbaarheid Voor de betaalbaarheid gebruiken we de cijfers die door de gemeenten zijn aangeleverd. CBS registreert deze gegevens niet. De tabel geeft een beeld van het aandeel sociale huur en betaalbaarheid in de realisatie volgens de gemeentelijke cijfers. In absolute aantallen is de realisatie van sociale huurwoningen in de jaren 2022-2024 lager dan de ambitie van 1.013 sociale huurwoningen. Er zijn 711 sociale huurwoningen gerealiseerd. Dit is 24% van de totale realisatie, zoals te zien is in de onderstaande tabel. Volgens de beschikbare cijfers, zijn er 419 corporatie-woningen gerealiseerd. Dit is niet opgenomen in onderstaande tabel, maar is 14% van het totale aantal gerealiseerde woningen. Idealiter zien we dat dit richting 30% is. De ambitie voor 2022-2024 was 2.586 betaalbare woningen, de realisatie is 1.518. Het totale aandeel betaalbare woningen (sociale huur, middenhuur en betaalbare koop) is 51% van de realisatie. 2022-2024

2024

Betaalbaarheid

Sociale huur

Betaalbaarheid

Sociale huur

Elburg

38%

20%

48%

48%

Ermelo

62%

31%

68%

45%

Harderwijk

48%

22%

30%

15%

Hattem

59%

39%

49%

23%

Nunspeet

55%

18%

55%

1%

Oldebroek

44%

16%

28%

5%

Putten

37%

22%

48%

38%

Regiototaal

51%

24%

45%

21%

3

Duiding uit de regio Begin maart 2025 is met iedere gemeente in de regio Noord-Veluwe ambtelijk gesproken over de voortgang van de woningbouw. De gesprekken waren tussen ambtenaren van de gemeente, de regiocoördinator, de accounthouder wonen van de provincie Gelderland en het provinciale versnellingsteam. In 2024 heeft de regio 1.028 woningen gerealiseerd. Dat zijn 633 woningen minder dan afgesproken. In veel gevallen zijn woningbouwprojecten doorgeschoven naar latere jaren, vanwege uiteenlopende redenen. Het belangrijkste knelpunt in de regio Noord-Veluwe lijkt op basis van het rondje langs de gemeenten de onduidelijkheid rond stikstof naar aanleiding van de uitspraak van de Raad van State en het voorgenomen zoneringsbesluit van gedeputeerde staten. Naast stikstof loopt ook bijna elke gemeente aan tegen beperkte ambtelijke capaciteit. Juniorposities kunnen nog wel ingevuld worden, maar bij seniorfuncties is dat lastiger. Het loongebouw van gemeenten lijkt niet aantrekkelijk genoeg om de juiste mensen op senior niveau aan te trekken. Gelukkig wordt er veel gebruikgemaakt van het provinciale Versnellingsteam om de nodige ondersteuning te bieden, maar idealiter zou er tegelijkertijd gewerkt moeten worden aan een structurele oplossing voor dit probleem.

Andere belangrijke regionale knelpunten zijn netcongestie, steenuilen & oude bosgroeiplaatsen, verouderde parkeernormen en lange procedures bij de Raad van State. Gemeenten ervaren de ambtelijke regionale samenwerking als positief. Wel blijkt dat het wenselijk is om de inzet meer te verdelen over de gemeenten – en mogelijk de corporaties. Ook kan het helpen om meer gebruik te maken van kennis in andere regio’s. De rol van de provincie wordt eveneens als positief ervaren. Vooral het provinciale versnellingsteam wordt gezien als een concrete toevoeging. Wel kan de verbinding van andere thema’s beter worden georganiseerd, de oproep is dan ook gedaan om meer integraal te werken vanuit een aanspreekpunt. De provincie mag duidelijker communiceren wat er gedaan wordt met betrekking tot de invulling van de randvoorwaarden.

Vervolg • • • • •

26 juni - Bestuurlijk gesprek met de gedeputeerde over de voortgang van de woondeal tijdens het bestuurlijk overleg. September – Brief van de provincie aan de regio met vaststellingen en actiepunten naar aanleiding van het bestuurlijke gesprek over de voortgang van de woondeal. September – Publicatie Gelderse Staat van de Volkshuisvesting met alle cijfers over 2024. September – Bespreking van de rapportage randvoorwaarden op het bestuurlijk overleg in de regio. 18 december – Bestuurlijk gesprek met de gedeputeerde over de verwachtingen van 2026.

4