Stichting Natuur- & MilieuPlatform Ermelo, nieuwsbrief december 2025

NIEUWSBRIEF Van het bestuur

december 2025 jaargang 21, nr. 3

Het jaar 2025 was voor het bestuur van het NMP een vreemd jaar. Enerzijds kunnen we terug kijken op veel verrichte activiteiten en mooie momenten, anderzijds zijn er ook zaken om bij stil te staan.

Een aantal vrijwilligers zijn verdrietig genoeg zo ziek dat ze hun werkzaamheden voor het NMP deels of helemaal moeten opgeven. We wensen ze sterkte toe. Otto Volgenant, die we aan het begin van dit jaar nog bedankt hebben voor zijn grote bijdrage voor het NMP en de samenleving, is eind oktober overleden. We wensen zijn naasten veel sterkte en kracht met dit verlies. Gelukkig zijn er ook mooie heugelijke zaken geweest. Zo zijn de energie- en tuincoaches ondergebracht bij het NMP. In het gemeenschappelijk logo staat het mooi verwoord: ’De diensten van de energie- en tuincoaches worden verzorgd door het NMP in samenwerking met de gemeente Ermelo’ (zie pag. 4). De Witte Heide is nu hun thuisbasis en met steun van de gemeente kunnen zij hun goede werk voortzetten. Ook in 2026 gaan zij verder met hun inspanningen. Er gaat veel tijd in zitten, maar het is zinvol en goed voor een beter milieubewustzijn.

Agenda 5 jan Nieuwjaarsreceptie Huis van Ermelo 31 jan OpenDeur Vogels en de winter 21 feb OpenDeur Raatakkers, engen, kampen en slagen 5 mrt Minicursus Knoppen en twijgen 28 mrt OpenDeur Uw tuin verduurzamen 16 apr Minicursus Spinnen De OpenDeur is in De Witte Heide, Kerklaan 5a. Gratis toegang. Aanvang 10.30 uur, gebouw open om 10.00 uur. De minicursus is in samenwerking met de KNNV. De cursus is in De Witte Heide. Aanvang 20.00 uur. De zaterdag na de datum is er een excursie. Kosten € 5,00 p.p. Aanmelden (verplicht) via noordwestveluwe.knnv.nl

Sterren

De vrijwilligers van Natuurtuin ‘De Zandkamp’ kregen veel waardering. In februari een prachtige gift van TFI Vitaler Groen gevolgd door een mooie gift van Become-IT in juni. Op pagina 4 kunt u lezen wat er met deze financiële bijdragen gedaan gaat worden. Het wandelrouteboekje Het Ruige Veld wordt opnieuw uitgebracht. Het boekje is uitgebreider dan de vorige uitgaven. (Zie pagina 2). Zeer waarschijnlijk is het wandelrouteboekje Houtdorper- en Speulderveld volgend jaar aan de beurt om herschreven te worden. Het is uitverkocht, maar er zijn veel veranderingen in het veld geweest en er staat nog één en ander te gebeuren. Hierdoor is het niet mogelijk om het boekje simpelweg te laten bijdrukken. De laatste OpenDeuren werden matig bezocht. Toch willen we het in het voorjaar in 2026 nog een vervolg geven. Daarna gaan we bekijken of het zinvol is om hiermee op zaterdagmorgen door te gaan. Helemaal stoppen of op een middag op een doordeweekse dag. Heeft u suggesties? Mail ons! .

De cursus ‘sterrenkunde voor volwassenen’ gaat in januari ook weer van start. Een deel van de wachtlijst van geïnteresseerden uit 2025 kan worden weggewerkt. De verwachte waarnemingen aan het firmament in 2026 worden in de presentaties ingepast. Zo zal er eind augustus een gedeeltelijke zonsverduistering te zien zijn.

Werken in Natuurtuin De Zandkamp

We zijn in de wintermaanden niet aan het werk in de natuurtuin. Vanaf maart 2026 kunt u ons daar weer vinden op de vrijdagmorgen. Belangstelling om aan de slag te gaan?? Bel 0341 - 554126 of mail naar info@nmpermelo.nl Het NMP gebruikt geen Facebook en Twitter meer. De communicatie gaat nu via Bluesky. @nmpermelo.bsky.social

Han Kattenwinkel is door de landelijke organisatie Milieu Centraal genomineerd als top-energiehelper. Hij wordt omschreven als een fantastische energiecoach en warmtescanner (en geeft daar ook trainingen in aan coaches), maar hij coördineert ook de coaches uit Ermelo vanuit het NMP en doet mee aan de Duurzame Huizenroute. Op drie december is Han in Rotterdam in het zonnetje gezet. Terecht vinden wij als bestuur. Van harte gefeliciteerd Han!

Steun het NMP

Pagina 2

Het oude wandelrouteboekje ‘Natuurpad Ruige Veld’ heeft een andere titel en inhoud gekregen: ‘Wandeling door het Ruige Veld’. Dat was nodig want de wandeling heeft een iets andere opzet gekregen. De beschrijving was in eerste instantie vooral gericht op de bomen, struiken en kruidachtige planten. Maar niet alles is het hele jaar te zien in het gebied. De valse salie bijvoorbeeld is vaak moeilijk te vinden. Zeker na de bloei en in de wintermaanden. Bovendien is het in aantal afgenomen en heeft het zich wat verplaatst. In het gebied is een tweede Romeins Marskamp ‘ontdekt’. Vrij uniek en een reden er aandacht aan te schenken. Daarnaast zijn er in de beschrijving twee ’uitstapjes’ opgenomen. Eén langs de voormalige telefooncentrale die een rol speelde in de Tweede Wereldoorlog, naar de overkant van de Putterweg waar het terrein van Bartiméus, voorheen Sonneheerdt en de woonwijk Parc Viventra liggen. Het tweede ‘uitstapje’ is naar het geplaatste wildkijkscherm. Beide zijn zo beschreven dat men hetzelfde pad heen en weer loopt en zo weer op de route uitkomt. De hele route is aangegeven met houten paaltjes met een blauwe kop. Op een aantal staat een nummer dat correspondeert met een nummer in het boekje. Daar vindt u dan achtergrondinformatie. Het startpunt van de route is ook gewijzigd ten opzichte van de vorige edities.

Dit om geparkeerde auto’s op verschillende plekken in het bos te vermijden. Kortom het is een geheel nieuw wandelboekje geworden, te koop bij het VVV.

We hebben definitief afscheid moeten nemen van Otto Volgenant. Otto is op 30 oktober 2025 overleden. Hij was voor het NMP een grote inspiratiebron. Zo is hij de grondlegger voor de werkgroep Duurzaamheid (toen nog Milieu geheten). Daarnaast was hij de inspirator van het composteren. Op de website staat zijn uitleg over dit proces. Uit het hele land kreeg het NMP reacties hierop. In het dorp is aan menig winkeldeur nog een andere actie van Otto zichtbaar. Hij bracht daar de bordjes ‘Houd de warmte binnen: Open en Dicht’. Hij zette zich in voor klimaat, energietransitie en consuminderen. Repareren wat gerepareerd kan worden. Eén van zijn vaste uitspraken was ‘Natuur’ kent geen afval’. We hebben onze condoleances aan de familie overgebracht.

2013 Otto met wethouder Nederveen.

Afgelopen jaar vierde Ermelo uitgebreid de 80e herdenking van de bevrijding. Het NMP-schoolproject ‘Ermelo 1940-1945, gebeurtenissen en geheimen’, dat al 15 jaar basisschoolleerlingen bij de Tweede Wereldoorlog betrekt, kon dit jaar daardoor rekenen op extra belangstelling van de Ermelose basisscholen. Zo’n 275 leerlingen van de groepen 7 en 8 leerden via dit project over de gebeurtenissen tijdens de Tweede Wereldoorlog in hun eigen Ermelo. Tijdens de presentatie in de klas kwamen de kinderen onder andere met verhalen van en over hun eigen (over-) grootouders. Ook bezochten zij de Oorlogsmonumenten op Drie: het Monumentje van Jannes en het Onderduikhol. De gidsen Evert van de Beek en Hans Born ontvingen een deel van de groepen voor de fietsexcursie op Drie, waarbij ieder zijn eigen verhaal vertelde. Evert bij het Onderduikhol, dat mede door zijn toedoen werd gevisualiseerd in 2008 en Hans bij het Monumentje ter nagedachtenis aan zijn oudere broer Jannes, broer Evert, vader Bram en de anderen die omkwamen als gevolg van het verraad daar op Drie. Filmers Arthur Kohlman en Ton van Steenoven maakten van de verhalen twee korte films met als doel deze verhalen, maar ook de stemmen en beelden van beide unieke vertellers, te bewaren voor de toekomst.

Bezoekers van het Onderduikhol en het Monumentje van Jannes worden aldaar in de gelegenheid gesteld om via een QR-code door deze films kennis te nemen van wat zich gedurende de oorlogsjaren in de bossen van Drie heeft afgespeeld. Naast de film bevat de QR-code bij het Onderduikhol ook een link naar oude foto’s van het hol, met korte omschrijving.

Bij het zoeken naar meer tuincoaches is de gemeente Ermelo een samenwerking aangegaan met IVN Natuureducatie. Het IVN Natuureducatie leidt landelijk vrijwilligers op tot ‘tuinranger’. Deze tuinrangers doen in feite hetzelfde als de bij ons bekende ‘tuincoaches’. Door bij deze opleiding aan te sluiten worden de gemeente en het NMP voor het werven en opleiden van tuincoaches bijna geheel ontzorgd. Bij de door het IVN georganiseerde informatieavond in Ermelo op 4 november jl. hebben zich al verschillende belangstellenden gemeld. Voor nieuwe mensen zal het opleidingstraject van het IVN voor de zomer worden afgerond. Tot die tijd verandert er voor de Ermelose tuincoaches niets. Omdat de tuinrangers op een iets andere wijze zullen gaan werken, zullen ook de huidige tuincoaches de IVN opleiding gaan volgen.

Bekijk de website www.nmpermelo.nl

Pagina 3

Vanuit de werkgroep Duurzaamheid van het NMP werd het idee geopperd om iets aan het zwerfafval in en om het dorp te doen. Een klein groepje vrijwilligers nam het voortouw en organiseerde een opruimdag, de werkgroep Ermelo Schoon werd geboren. Meeliftend op de wereldwijde ‘Keep it Clean Day’ werd het de derde zaterdag in september. Voor de scholen werd de actie de vrijdag ervoor gestart. De werkgroep zorgde voor publiciteit via kranten. De politiek werd er bij betrokken zodat het een breed draagvlak kreeg. Medewerkers van de gemeente regelden het materiaal zoals grijpers, prikstokken en vuilniszakken. Het afval werd naar verzamelplekken gebracht en het werd door de gemeente ook afgevoerd. Op 20 september 2013 ging Ermelo Schoon van start. Politici, scholen en burgers gingen op pad en haalden zakken vol afval van straten en uit de natuur. Het was een succes en bleek buiten nuttig ook gezellig te zijn omdat vaak in groepjes werd gewerkt. Op enig moment ging de gemeente zelf jaarlijks voor burgers een opruimdag op een zaterdag organiseren in het kader van ‘NL Doet’. De scholen bleven onder de hoede van Ermelo Schoon van het NMP. Nog altijd, nu al 12 jaar doen jaarlijks in september zo rond de 300 leerlingen van Ermelose scholen mee met de Ermelo Schoon opruimdag. De leerlingen ruimen in de buurt van hun scholen en maken de straten en plantsoenen weer afvalvrij.

De kinderen ervaren tevens dat zelfs een snoeppapiertje weggooien op straat of in de natuur niet kan, maar ook niet mag. Door de heffing van statiegeld op plastic flesjes en blikjes vinden ze tegenwoordig weinig meer van deze voorwerpen. Helaas nog wel veel lege sappakjes, chipszakken, sigarettenpeuken en snoeppapiertjes. Ermelo Schoon blijft dus nog steeds een gewenste actie. Naast het opruimen krijgen de leerlingen ook achtergrondinformatie, Wist je dat een sigarettenpeuk er 2 jaar over doet om af te breken? Sigaretten met filter zijn door het plastic in dat filter feitelijk eeuwig in het milieu. Een drankflesje of aluminium blikje brokkelen wel af maar vergaan niet! Heb je belangstelling om als begeleider mee te doen met de werkgroep Ermelo Schoon? Wees dan welkom en maak het kenbaar via onze website.

Word donateur van de Stichting NMP voor minimaal € 15,00 per jaar

Pagina 4

Het was een mooi jaar in de natuurtuin. Zon en regen wisselden elkaar mooi af. Soms leek het te droog te worden, maar dan kwam er toch net op tijd de hoognodige regen. Wel opvallend is de toch wel lage grondwaterstand. Het waterniveau in de grote vijver staat soms erg laag. Na een flinke stortbui kolkte het water via de overstort de vijver in, maar na een paar droge dagen was het weer gezakt. In de tuin was het weer volop genieten voor de bezoekers. Ook voor de vrijwilligers. Werk genoeg. Naast kweekgras, brandnetels en bramen kwamen er nieuwe problemen bij: boerenwormkruid en guldenroede. Deze woekeren wel heel erg. Op advies van de inheemse zaden- en plantenkwekerij Cruydt Hoeck gaan we deze planten deels verwijderen door uitgraven. Maaien heeft niet zoveel zin omdat deze planten via de wortels erg sterk uitbreiden. Afgelopen 22 november is de werkgroep Landschapsbeheer van de KNNV mede hiermee aan de slag gegaan. Zoals eerder te lezen was hebben we twee mooie giften gekregen. TFI Vitaal Groen en Become-IT waren de gulle gevers. Van het geld gaan we een nieuwe vijver aanleggen. Van technische groothandel Welplast kregen we vijverfolie tegen een gereduceerde prijs en hovenierbedrijf Feenstra gaat met korting de vijver realiseren. Dat laatste gaat in januari 2026 gebeuren. Hopelijk is er dan nog wat geld over voor de aanschaf van vijverplanten die in de natuurtuin passen.

In de tuin komt ook een fraaie boomschijf te staan. Kinderen (en volwassenen) kunnen deze schijf bekijken en de duidelijk zichtbare jaarringen tellen. Een mooie uitdaging om uit te zoeken hoe oud de boom is geweest. De vrijwilligers hebben de tuin ‘winterklaar’. Veel bladeren en grassen zijn afgevoerd. Verschralen is het werkmotto. Veel afgestorven planten laten we de winter overstaan. Dit zijn schuilplaatsen voor veel insecten en spinnen en de zaden kunnen nodig zijn voor de vogels om de winter door te komen. Er zijn her en der bollen gepoot. In het voorjaar komt LooHorst Landscaping de tuin maaien waarna de tuin weer tot volle bloei kan en mag komen. Ook in de wintermaanden is een bezoek aan de tuin de moeite waard. Her en der zijn de wortelrozetten van de tweejarige planten te zien. Ook de struiken dragen nog vruchten. En het is sowieso een mooie plek om even tot rust te komen.

Gratis gesprek met energie- of tuincoach

Contactgegevens: Gert Schuurman Zwaluwstraat 47 3853 CB Ermelo Tel.: 0341 55 41 26 Website: www.nmpermelo.nl E-mail: info@nmpermelo.nl Bluesky: @nmpermelo.bsky.social IBAN: NL 76 RABO 0397756402

Wilt u de energierekening verlagen met simpele maatregelen in huis? Wilt u uw tuin of balkon aanpassen aan het veranderende klimaat? Kunt u wel wat hulp gebruiken bij het aanvragen van een subsidie? Gebruik dan het aanmeldingsformulier op https://www.ermelo.nl/ermelo-duurzamer/duurzaamheid-subsidies of gebruik de knop op de website van het NMP.

Heeft u een Biocom die buiten gebruik is of wilt u graag een Biocom hebben? Voor nadere informatie en contact: info@nmpermelo.nl OPROEP Wij zoeken vrijwilligers die willen meehelpen in de buitenlessen van onze projecten. Belangstelling ? info@nmpermelo.nl of tel. (0341) 554126