Smartphonevrij Opgroeien Gemeentes

Geachte fracties, Met de gemeenteraadsverkiezingen achter de rug breekt een periode aan van nieuwe beleidskeuzes. Graag geven wij, het landelijke Ouderinitiatief Smartphonevrij Opgroeien, via deze brief een aantal belangrijke aandachtspunten mee aan de onderhandelende partijen. Deze aandachtspunten hebben betrekking op het welzijn van de jeugd, smartphones en social media, het betrekken van het onderwijs én de verantwoordelijkheid van de gemeente in dit geheel. De kindertijd is kort en kostbaar. Kinderen verdienen het om te leren, ontwikkelen en op te groeien vrij van de verslavend ontworpen algoritmes en leeftijdsongeschikte content. Ondertussen krijgen kinderen steeds jonger een smartphone en brengen Nederlandse jongeren gemiddeld 5,5 á 6 uur per dag door op de smartphone. Peilingen laten steevast zien: ouders willen het anders. Het ouderinitiatief Smartphonevrij Opgroeien is een groeiende beweging van meer dan 65.000 ouders in Nederland. Wij willen smartphones of sociale media niet verbieden, maar de norm eromheen wel verschuiven. Tot voor kort kreeg vrijwel elk kind op de basisschool een smartphone. Toen kinderen tien jaar geleden voor het eerst smartphones kregen, was er geen onderzoek naar de impact ervan. Inmiddels is dat er wel, en de bevindingen zijn omvangrijk en zorgwekkend.

Kinderen worden via de smartphone op jonge leeftijd blootgesteld aan prikkels die hun brein nog niet voldoende kan verwerken. Daarnaast hangt het smartphonegebruik en de vele uren die erop gespendeerd worden samen met een scala aan problemen. Van bijziendheid tot concentratie- en slaapproblemen, mentale gezondheidsklachten, eetstoornissen en het openen van de deur naar cyberpesten, grooming en grensoverschrijdend gedrag. In ons position paper zetten we de belangrijkste cijfers over smartphone en socialemediagebruik door kinderen en jongeren op een rij, en stellen wij dat deze cijfers de basis moeten zijn van de maatschappelijke discussie. Ten koste waarvan gaat het als kinderen en jongeren zoveel tijd op een smartphone besteden? Wat normaliseren we, wanneer kinderen moeten liegen over hun leeftijd om toegang tot een platform te krijgen? In dit paper laten we zien dat de via smartphone toegankelijke digitale omgeving zowel onveilig als ongeschikt beschouwd kan worden voor kinderen. Dit alles vraagt om een dringende heroverweging van hoe we in de maatschappij nadenken over de leeftijd van het geven van een smartphone en toegang tot sociale media. Wij hebben een Ouderpact ontwikkeld om te laten zien dat een groeiende groep ouders in Nederland kiest om te wachten met het geven van de smartphone aan hun kind, met de wens om uit te stellen tot 14 jaar of ouder.

Landelijk is dit pact al voor bijna 70.000 kinderen van ruim 4.600 scholen ondertekend. Bekijk vooral even de resultaten in uw gemeente.

Wij vragen u, als formerende politieke partijen die aan de start staan van een nieuw beleid voor de komende vier jaar om het onderwerp welzijn van de jeugd, smartphones en social media niet te vergeten, en hier actief beleid op te maken. De landelijke overheid doet het al: in het regeerakkoord (p. 59) is opgenomen dat de smartphonerichtlijn voor scholen wordt aangescherpt. Ook wordt gewerkt aan een minimumleeftijd van 15 jaar voor sociale media. Als gemeente kunt u beleid opnemen in de portefeuille veiligheid wanneer het gaat om radicalisering, jeugdcriminaliteit, en cyberpesten en kunt u inzetten op preventie. Ga het gesprek aan met onderwijsinstellingen in uw gemeente over hoe school beleid rondom smartphones kan maken en welke boodschap een school kan uitdragen naar ouders. Door te laten weten dat een smartphone niet noodzakelijk is om mee te komen in de eerste klassen van de middelbare school, wordt bij ouders de druk ontnomen om kinderen er ééntje te geven zodat ze niet buiten de boot vallen. En kijk naar wat in andere gemeenten al wordt ondernomen. Recent nam de gemeenteraad van Wageningen een motie aan met als ambitie dat een kwart van de kinderen zonder smartphone kan opgroeien. Geen verbod van bovenaf, maar ondersteuning van scholen, ouders en maatschappelijke organisaties.

Ook de gemeente Amsterdam heeft vorig jaar het actieplan Online Leefwereld Jongeren gelanceerd en steunt het initiatief Smartphonevrij Opgroeien. Deze voorbeelden laten zien dat gemeenten een faciliterende rol kunnen spelen. Wij rekenen erop dat u onze hartenkreet meeneemt in uw nieuwe beleidsakkoord. Smartphonevrij Opgroeien Nederland www.smartphonevrijopgroeien.nl Contact: info@smartphonevrijopgroeien.nl