PID Woonzorgvisie e250037261
Tekst van het document
Project Initiatie Document
Nr. 02330000290633 Zaaknr. 02330000078042 Voeg hier een bij je project passende afbeelding in
Projectnaam Versie, datum, status Planning
Woonzorgvisie gemeente Ermelo 2, 8 juli 2025, definitief Startdatum: 8 juli 2025
1. Achtergrond
Alle gemeenten in Nederland hebben te maken met complexe maatschappelijke ontwikkelingen, zoals dubbele vergrijzing en de groeiende behoefte aan geschikte huisvesting voor kwetsbare inwoners. Tegelijkertijd kampen gemeenten met een krappe woningmarkt en tekorten in de zorgsector. Voorgaande ontwikkelingen zien we ook terug in Ermelo. Naast dat Ermelo als zorgdorp relatief veel zorginstellingen heeft waaruit mensen uitstromen, blijkt ook uit het recent opgeleverde ‘Woonbehoefteonderzoek Noord-Veluwe en Zeewolde 2025-2025’ dat Ermelo één van de kernen in de regio is waar de vergrijzing het sterkst aanwezig is. Ermelo heeft dan ook opgave om te zorgen voor huisvesting passend bij de woonbehoefte en zorg- of ondersteuningsvraag senioren en andere aandachtsgroepen.
Einddatum: 1 april 2026
Gezien de landelijke complexiteit van de ontwikkelingen op het gebied van wonen en zorg, heeft de Rijksoverheid de afgelopen jaren verschillende beleidskaders en programma’s opgesteld. Zo komen uit de koker van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) het Integraal Zorgakkoord (Iza), het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en Wonen, Zorg en Ondersteuning (WOZO). Vanuit het ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening komt de Nationale Woon- en Bouwagenda die inhoudelijk de richting en ambities aangeeft met onder andere de programma’s ‘Een thuis voor iedereen’ en ‘Wonen en zorg voor ouderen’. De wet ‘Versterking regie volkshuisvesting’ is het juridische instrument waarmee het Rijk stuurt op de ambities uit de Nationale Woon- en Bouwagenda. Zo is in de wet onder andere vastgelegd dat gemeenten voldoende en geschikte huisvesting voor de landelijk gedefinieerde aandachtsgroepen (ouderen, mensen met sociale en/of medische urgentie, mensen die uitstromen, dak- en thuisloze mensen, arbeidsmigranten, studenten, woonwagenbewoners en statushouders) moeten realiseren. Voor de aandachtsgroepen is zowel de kwantitatieve als kwalitatieve opgave nog niet inzichtelijk.
Om ervoor te zorgen dat gemeenten zicht krijgen op de toekomstige opgave én een visie ontwikkelen hoe invulling wordt gegeven aan deze opgave, worden gemeenten wettelijk verplicht om een woonzorgvisie op te stellen. De voorgaande beleidskaders en -programma’s vormen de kaders van deze op te stellen woonzorgvisie. Hierbij is er dus niet alleen aandacht voor de woonbehoefte van inwoners, maar hierbij juist ook integraal gekeken naar de
onze ref. pagina
02330000290633 2 van 5
zorg- of ondersteuningsvraag, de leefbaarheid en omgevingswelzijn binnen Ermelo. De omgeving waarin je leeft, werkt en recreëert heeft invloed op je welzijn. Denk aan veiligheid, netheid en opbouw binnen je wijk. De landelijk gedefinieerde aandachtsgroepen zullen hier leidend in zijn. 2. Probleemstelling
De gemeente Ermelo heeft op dit moment maar een klein deel, van de exacte opgave rondom de behoeften, woon-, ondersteunings- en zorgvraag van ouderen en aandachtsgroepen in zicht. Omdat de opgave nog niet inzichtelijk is, heeft de gemeente Ermelo ook nog geen visie over hoe we samen met betrokken organisaties nu en in de toekomst uitvoering moeten gaan geven aan de opgave. Hierdoor heeft gemeente Ermelo, in samenwerking met partners, nu moeite met het realiseren van geschikte locaties en woningen voor ouderen en andere aandachtsgroepen, met daarbij aandacht voor zorg of ondersteuning, leefbaarheid, voorzieningen en openbare ruimte.
3. Doelstelling
Het doel van het project is om inzicht te krijgen in wat de kwantitatieve en kwalitatieve opgave is rondom wonen, zorg en welzijn voor ouderen en aandachtsgroepen binnen Ermelo. Vanuit deze inzichten ontwikkelen we, in gesprek met inwoners en stakeholders een toekomstgerichte strategische visie over wat we als gemeente op korte termijn en in de toekomst willen bereiken op het gebied van wonen, zorg en welzijn en hoe we aan deze opgave kunnen voldoen.
4. Resultaat
Een toekomstgericht beleid/visie/richting vaststellen voor Ermelo wat ons zal helpen bij het realiseren van passende woningen en woonvormen voor inwoners met een (toekomstige) zorg- of ondersteuningsvraag. Dit omvat zowel kwantitatieve (aantallen) als kwalitatieve (behoeften en wensen) aspecten.
5. Afbakening
Er zullen in deze woonzorgvisie aantallen en typen woningen worden aangegeven die gebouwd of aangepast moeten worden om in de toekomst te kunnen voldoen aan de vraag en behoefte binnen Ermelo. In afstemming met de projectgroep en het externe bureau, wordt nader bepaald wat de looptijd wordt van de woonzorgvisie. Er zullen geen locaties worden aangegeven, wel zal er gekeken moeten waar een locatie aan moet voldoen voor de verschillende aandachtsgroepen. Alleen passende huisvesting voor onze inwoners is niet genoeg, ook de woonomgeving, leefbaarheid en voorzieningen moeten in ons beleid dus worden meegenomen. De koppeling tussen wonen, zorg en welzijn moeten beter op elkaar gaan aansluiten en zorgen voor een fijn woon- en leefklimaat. De woonzorgvisie biedt uiteindelijk de kaders voor resultaten die op korte termijn behaald kunnen worden (Quick Wins) en voor een uitvoeringsprogramma. Het uitvoeringsprogramma, waar onder andere de daadwerkelijke koppeling met geschikte locaties wordt gemaakt, vindt plaats in het nog op te stellen volkshuisvestingsprogramma. In Q4 van 2025 wordt gestart met het opstellen van het PID voor het volkshuisvestingsprogramma. Het volkshuisvestingsprogramma is mede afhankelijk van de uitkomsten van de omgevingsvisie en de woonzorgvisie.
Vooruitlopend op het volkshuisvestingsprogramma wordt er gewerkt aan de resultaten die op korte termijn (Quick Wins) behaald kunnen worden.
onze ref. pagina
02330000290633 3 van 5
6. Projectfasering
Fase 1: samen met de projectgroep moeten de volgende vragen worden uitgewerkt voordat er een opdrachtverlening aan een bureau gegeven kan worden: ● ● ●
Vaststellen van onze stakeholders en hun mate van betrokkenheid. Vaststellen van de rol en de communicatie met stakeholders, college en de gemeenteraad. Het bepalen van de scope van het project; waar willen we naast woon-, zorg- en welzijnsvoorzieningen nog meer over zeggen.
In de projectgroep zijn medewerkers vanuit het Sociaal Domein, RO, Communicatie en Wonen vertegenwoordigd. Waar nodig zullen andere afdelingen gevraagd worden voor advisering. Verwachtingen moeten vooraf duidelijk zijn. Verwachte doorlooptijd 4 tot 6 weken. In gesprek met het bureau, wat de woonzorgvisie zal begeleiden, zal er meer duidelijkheid komen over de te verwachten doorlooptijden. Sommige fases zullen elkaar overlappen. Fase 2: Opdrachtverlening aan een bureau voor de begeleiding van het proces rondom het opstellen van deze woonzorgvisie. Fase 1 zal dan met het bureau worden doorgenomen om wederzijdse verwachtingen duidelijk vast te leggen. Verwachte doorlooptijd 4 tot 6 weken. Fase 3: dataverzameling, analyse en rapportage ● De omvang en spreiding van de aandachtsgroepen bepalen voor nu maar ook voor in de toekomst. ● De behoeften van deze groepen moeten worden bepaald m.b.t. wonen, welzijn en zorg. ● Het huidige aanbod in beeld brengen en eventuele fricties tussen behoefte en aanbod eveneens in beeld brengen. Verwachte doorlooptijd 2 maanden, in overleg met het bureau. Op 6 november 2025 is er een diversenavond gepland met de raad. De raad wordt hierin meegenomen in het proces en krijgt een terugkoppeling van de resultaten uit de dataverzameling en analyse. Fase 4: Met de opbrengst van bovengenoemde fases in gesprek gaan met onze stakeholders en inwoners.
In deze bijeenkomsten willen we samen de uitkomsten reflecteren, knelpunten en eventuele leemten benoemen en de opgaven en mogelijke oplossingen bespreken en draagvlak creëren. Verwachte doorlooptijd 1 tot 3 maanden. Op 10 december 2025 is er een beeldvormende tafel met een discussienota waarbij de raad verdere beleidskaders kan meegeven. Fase 5: Opstellen van een visie waarin wij onze visie op wonen, zorg en welzijn in de gemeente Ermelo in beeld brengen. Verwachte doorlooptijd 1 maand. De woonzorgvisie biedt uiteindelijk de kaders voor resultaten die op korte termijn behaald kunnen worden (Quick Wins) en voor een uitvoeringsprogramma. Het uitvoeringsprogramma, waar activiteiten verwoord worden die de verschillende partijen de komende 4 jaar gaan uitvoeren, wordt opgenomen in het volkshuisvestingsprogramma. In dit programma wordt ook de monitoring meegenomen van deze activiteiten. Vooruitlopend op het volkshuisvestingsprogramma wordt er gewerkt aan de resultaten die op korte termijn (Quick Wins) behaald kunnen worden. Een concept visie wordt besproken met de gemeenteraad waarna er
onze ref. pagina
02330000290633 4 van 5
besluitvorming plaatsvindt door het college en de raad. 7. Risico’s
Voor het opstellen van de woonzorgvisie wordt er een projectleider en een extern bureau ingeschakeld, Voor de projectgroep (intern) zal tijd moeten worden vrijgemaakt om de voortgang in het proces voortvarend op te kunnen pakken. Dit zal integraal goed moeten afgesproken. Voor het opstellen van de woonzorgvisie is de gemeente afhankelijk van externe stakeholders. Het is belangrijk om deze vanaf de start goed mee te nemen in het proces. Zonder een goede samenwerking zal het opstellen van een gedragen visie niet haalbaar zijn. De wet “Versterking regie volkshuisvesting ”moet nog door de 1 e en 2e kamer worden vastgesteld. De eventuele consequenties, als deze wet niet wordt aangenomen, zijn op dit moment niet te overzien. Het blijft voor Ermelo echter noodzakelijk dat er een woonzorgvisie opgesteld wordt of de wet nu doorgaat of niet.
8. Kosten
Het opstellen van deze visie vraagt om inspanning van de eigen organisatie en inhuur van externe capaciteit en expertise. Het benodigde bedrag wordt geschat op € 40.000. Dit wordt gedekt uit regulier financieel budget: budgetnummer 6803040 (Beleid wonen en bouwen -43800). Facturering zal in 2025 plaatsvinden.
9. Projectorganisatie
De projectorganisatie bestaat uit een coördinatieteam, een projectgroep en een klankbordgroep. Coördinatieteam: bestaat uit de interne en externe projectleider. Dit team geeft het project concreet vorm: plant bijeenkomsten, schrijft teksten, verzamelt en analyseert data, etc. dit team stemt dit af met de bestuurlijke en ambtelijke opdrachtgever. Projectgroep: bestaat uit vertegenwoordigers vanuit de gemeente (o.a. sociaal domein, wonen, RO en communicatie) en eventueel externe woon- zorg- en welzijnspartijen. Dit wordt nog verder ingevuld. Klankbordgroep: brede vertegenwoordiging van bij deze visie betrokken partijen en inwoners. Tijdens interactieve bijeenkomsten zal er informatie en kennis worden gedeeld en opgehaald. Dit om de richtingen te bepalen, om gegevens te toetsen en om draagvlak te creëren. Betrokkenheid college en portefeuillehouders: zowel de portefeuillehouder van wonen als die van sociaal domein zullen in het proces betrokken worden. Er wordt een structureel overleg ingericht met beide wethouders, de interne en externe projectleider. In afstemming met het extern bureau wordt de governance verder ingericht. Elke fase wordt gestart en afgesloten met een overleg met beide portefeuillehouders. De raad wordt op verschillende momenten in het proces betrokken: 1. Als actieve toehoorder tijdens de interactieve bijeenkomsten. 2.
In een bijeenkomst die volgt op deze interactieve bijeenkomsten. 3. De analyse en de conceptvisie wordt met de raad en college besproken. 4. De woonzorgvisie wordt door de raad vastgesteld. Inschatting gevraagde urencapaciteit: ● Projectleider circa 12 uur per week.
onze ref. pagina
02330000290633 5 van 5
● ●
10. Relaties andere initiatieven
Projectgroep gemiddeld 2 uur per persoon per week. Betrokkenen klankbordgroep 4 x 4 per persoon, totale looptijd project.
De woonzorgvisie die door gemeente Ermelo wordt opgesteld is een niet op zichzelf staande visie, maar verhoudt zich zowel op lokaal als regionaal niveau tot andere visies, programma’s en afspraken. Lokaal • • •
• ●
● ●
De woonzorgvisie wordt integraal opgenomen in het Volkshuisvestingsprogramma waar in Q4 van 2025 een PID voor wordt opgesteld. Het volkshuisvestingsprogramma is één van de programma’s onder de omgevingsvisie die geactualiseerd wordt. De omgevingsvisie dient als kapstok voor de woonzorgvisie. Naast de omgevingsvisie dient ook de “Nota Sociaal Domein 20242029” als kapstok voor de woonzorgvisie. De strategische doelstellingen o.a. ‘Zelfstandig thuis’ worden meegenomen in deze visie. Op dit moment wordt er ook gewerkt aan het “Integraal Masterplan Openbare Ruimte”. Hiermee wordt afstemming gezocht. Op 12 februari 2025 heeft de raad de motie “Onderzoek haalbaarheid en locatie(s) van groepswonen voor senioren” aangenomen. Deze motie wordt opgenomen in de woonzorgvisie. Ook de huisvestingsverordening en de prestatieafspraken met Uwoon en de Groene Draad worden meegenomen. Het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) worden meegenomen.
Regionaal (Noord-Veluwe) • De landelijk gedefinieerde aandachtsgroepen maken onderdeel uit van de nieuwe regionale huisvestingsverordening die in 2025 wordt vastgesteld. • Naast een verplichting voor gemeenten om aan de slag te gaan met een woonzorgvisie, is het ook verplicht om op regionaal niveau afspraken te maken over de verdeling van aandachtsgroepen. In 2024 is het afsprakenkader ouderenhuisvesting door de regio vastgesteld. Op dit moment wordt er gewerkt aan een afsprakenkader aandachtsgroepen. 11. Bijlagen
Niet van toepassing.
Selma de Schipper, opdrachtgever (Bestuurlijk en/of Ambtelijk)
René Sueters , projectleider
Akkoord opdrachtgever
Akkoord projectleider
Datum:
Datum: