Meicirculaire 2022 en proces rondom begroting Informatiememo AANGEPASTE VERSIE

Informatiememo

Datum: 24 juni 2022 Onderwerp: Meicirculaire 2022, proces rondom Meerjarenbegroting 2023-2026.

Documentnr: 02330000129826 Zaaknr.: 02330000041391 Mandaatnr. Portefeuillehouder: H.C. Weidema Ambtenaar/projectleider: R. Kleijn

Datum

27 juni 2022

Collegebesluit

1. 2.

Kennis te nemen van de uitkomsten van de Meicirculaire 2022 Gemeentefonds. In te stemmen met het Proces van de Meerjarenbegroting 2023-2026.

☒ ter informatie voorleggen aan het college ☒ ter informatie voorleggen aan de raad ☐ ter bespreking voorleggen aan de raad Kennisnemen van De uitkomsten van de Meicirculaire 2022 Gemeentefonds. Proces rondom de Meerjarenbegroting 2023-2026 Inleiding Op 1 juni jl. is de Meicirculaire Gemeentefonds 2022 (hierna: meicirculaire) verschenen. Naar deze circulaire werd door de gemeenten reikhalzend uitgekeken, omdat er veel belangrijke onderwerpen in zijn verwerkt. De meest in het oog springende daarvan is zonder twijfel de uitkomst van de herverdeling van het Gemeentefonds. Naast de informatie uit de Meicirculaire schetsen wij in deze informatiememo hoe wij de Meerjarenbegroting 2023-2026 willen opstellen. Uitkomsten Meicirculaire Samenvattend leidt de Meicirculaire voor de gemeente Ermelo tot de volgende budgettaire uitkomsten:

pagina

2 van 3

In bovenstaande grafiek worden de uitkomsten ten opzichte van de vorige circulaire (Decembercirculaire 2021) gepresenteerd. De uitkomsten van deze circulaire zijn zeer positief. Alle jaren leiden tot een fors budgettair voordeel, maar met ingang van 2026 wordt dit voordeel wel beduidend lager. Bij deze zeer positieve uitkomsten willen wij wijzen op de volgende belangrijke aandachtspunten: 1.

Het accres (de jaarlijkse groei/krimp van het gemeentefonds) is voor 2023 t/m 2025 jaren steeds erg positief. Dit is zelfs zo positief dat hier landelijk vraagtekens bij gezet worden. Er bestaat volgens experts (waaronder PAUW) een reëel risico dat het Rijk minder zal uitgeven dan nu wordt begroot. Deze onder uitputting zal dan leiden tot een lagere algemene uitkering vanwege het principe ‘trap-op-trap-af’. Daarom adviseren wij om een deel van het voordeel in 2023 t/m 2025 apart te zetten om dit risico te zijner tijd op te kunnen vangen.

2.

Het Kabinet heeft aangegeven dat met ingang van 2026 de koppeling van het Gemeentefonds met de rijksuitgaven wordt losgelaten. Vanaf dan wordt het Gemeentefonds alleen nog maar bijgesteld met loon- en prijsontwikkelingen. Dit leidt tot een sterke daling in het accres voor 2026 en verder. Bovendien wordt de opschalingskorting tijdelijk geschrapt, maar blijft deze wel staan in 2026 en verder. Deze combinatie leidt tot een beduidend lagere uitkomst voor 2026 en 2027.

pagina

3 van 3

3.

In deze circulaire is de nieuwe verdeling van het Gemeentefonds verwerkt. Het herverdeeleffect voor Ermelo is ruim € 4,1 miljoen negatief, dat is maar liefst € 153 per inwoner. Maar dit nadeel wordt gelukkig sterk gedempt door een ingroeipad dat in ieder geval voor de periode 2023 t/m 2025 zeker is. In 2025 bedraagt het netto-effect daardoor circa ‘slechts’ € 1 miljoen negatief, dat is € 37,50 per inwoner. Met ingang van 2026 is het ingroeipad nog geheel onzeker. Wij houden er rekening mee dat deze compensatie stapsgewijs afgebouwd zal worden, waardoor het nadeel verder oploopt. Wij adviseren nadrukkelijk om rekening te houden met een oplopend nadeel van € 15 per inwoner per jaar en hiervoor middelen apart te zetten.

4.

De algemene uitkering wordt volgens een vaste systematiek verhoogd voor loon- en prijsontwikkelingen. Met deze verhoging worden gemeenten geacht om de stijging van uitgaven door loon- en prijsontwikkeling op te kunnen vangen. In de praktijk blijkt deze compensatie zelden toereikend te zijn. In deze circulaire wordt gerekend met een compensatie van 3,4%. In onze rekenmodellen wordt volgens staand beleid gerekend met de ontwikkeling van de prijsmutatie bruto binnenland product (pBBP). Deze index is normaal redelijk in lijn met de benchmark van de circulaire, maar de pBBP staat momenteel op 2,5%. Daardoor wordt in het rekenmodel feitelijk circa 1% te weinig apart gezet voor loon- en ontwikkelingen met ingang van 2024. Wij adviseren daarom om aanvullend middelen te reserveren voor loon- en prijsontwikkelingen.

5.

In deze circulaire is de compensatie voor Jeugdhulp in 2023 toegekend. Ermelo ontvangt voor 2023 € 620.000 minder dan begroot. Voor de jaren 2024 en verder is de compensatie voor Jeugdhulp nog onzeker. Wel mag uitgegaan worden van 75% van de netto-reeks van de ‘Arbitragecommissie’. Dit uitgangspunt is weliswaar gelijk aan vorig jaar, maar door de nieuwe verdeling van het gemeentefonds ontvangt Ermelo toch beduidend minder voor Jeugdhulp dan vorig jaar nog werd verwacht. Dit nadeel loopt op tot circa € 840.000 in 2027.

Proces Opstellen Meerjarenbegroting 2023-2026 Hierbij willen wij u eveneens een beeld schetsen hoe de Meerjarenbegroting 202-2026 er uit komt te zien. Voor het opstellen van de Meerjarenbegroting 2023-2026 ontstaat in de tijd een probleem omdat wij nog niet alle onderdelen zoals wij dat gewend zijn kunnen uitwerken. Noodzakelijke besluiten voor de opbouw van de Meerjarenbegroting ontbreken nog. De nieuwe raad bepaalt de indeling van de begroting in programma’s. In het Hybride akkoord staat bij het onderdeel “We gaan spaarzaam met uw geld om” bij punt 4 dat de raad de begroting accordeert op subprogramma niveau. Daartoe zal de indeling en presentatie van de begroting aangepast moeten worden. Artikel 2 van de Financiële verordening bepaalt dat de auditcommissie hierover kan besluiten. De auditcommissie komt voor de zomer echter niet meer bijeen. Wij stellen daarom alleen een budgettaire Meerjarenbegroting 2023-2026 op met de huidige programmaindeling. In deze Meerjarenbegroting zijn financieel de vorige Meerjarenbegroting inclusief de eerste drie Bestuursrapportages 2022, de (besluitvorming bij de ) Kadernota 2023, de Meicirculaire 2022, het hybride akkoord en inmiddels genomen raadsbesluiten verwerkt. Na de zomer wordt een collegeprogramma met doelstellingen en resultaten opgesteld welke wij in oktober in het college willen vaststellen.

In 2023 ontvangt u een inhoudelijke Kadernota 2024, met daarin de vijf onderwerpen uit het hybride akkoord inclusief de uitwerking in de 3 W-vragen (wat willen wij bereiken, wat gaan wij er voor doen, wat gaat het kosten?).