Inspraak Stichting Behoud Historische Telgter Eng - Hart van Hort 21 mei 2025
Tekst van het document
1
Inspraakreactie van Stichting Behoud Historische Telgter Eng op 21 mei 2025. Beeldvormende tafel over stedenbouwkundige ontwikkeling Hart van Horst, over de plannen voor uitplaatsing van twee bedrijven naar de Telgter Eng in Ermelo
De Stichting Behoud Historische Telgtereng wil meehelpen om de openheid van het laatste stuk enkdorpenlandschap in Ermelo te beschermen. Met de plannen die nu op tafel liggen wordt dit landschapstype met als kernkwaliteit waardevolle openheid verder verkleind. Vanaf 2017 heeft de werkgroep met dezelfde naam zich actief ingezet voor het met bloemenzaad inzaaien van open percelen en voor de oprichting van de natuurtuin in de Eng. Inmiddels zijn we overgegaan in een stichting, met een duidelijke omschrijving van onze doelen. Met ingang van 1 januari 2024 bevat de provinciale omgevingsverordening nieuwe regels over de kwaliteit van het landschap, waarop onze doelen goed aansluiten. In de handreiking regels landschap staat dat bij nieuwe ontwikkelingen er allereerst bepaald moet worden om welk landschapstype het gaat. Daaruit vloeien de bepaling van de kernkwaliteiten en ontwikkeldoelen van de desbetreffende locaties voort. De beoogde uitplaatsingspercelen voor het veehandelsbedrijf en het hoveniersbedrijf worden in de landschapskaart open gebieden die door de provincie wordt gehanteerd duidelijk aangemerkt als essenlandschap, en vallen dus binnen een gebied met als kernkwaliteit openheid. Volgens de gemeente Ermelo zou de locatie nabij Bulderweg 11-13 wél, en de locatie nabij Telgterweg 251 geen onderdeel van de historische enk-gronden uitmaken.
Dat komt niet overeen met de kaart van de provincie. Daarnaast zijn bij de gemeente verschillende kaarten in omloop en dat maakt het allemaal nog minder transparant en ook onduidelijk. In de visie die nu op tafel ligt kan vastgesteld worden dat de kernkwaliteit openheid ernstig wordt aangetast. Indien bebouwing werkelijk nodig is moet volgens de provinciale verordening eerst onderzocht worden, of er alternatieve locaties zijn. Volgens de planoloog van de provincie die wij spraken moet dit zorgvuldig onderbouwd worden. Dit missen wij in het hele proces. Indien een andere locatie niet tot de mogelijkheden behoort dan dient er versterking van het landschap plaats te vinden. Maar hoe versterk je die openheid als je die wegneemt? Dat was volgens de planoloog van provincie Gelderland een dilemma. Dan moet elders die openheid weer aangebracht worden. Wat overigens verbazing oproept is dat de openheid nog verder wordt aangetast door op de locatie nabij Bulderweg 11-13 meer bebouwing in te tekenen, dan in eerdere instantie was gepland. Was er eerst alleen een loods bedacht, in de recente versie van de visie bleek ineens sprake van 2 loodsen én een bedrijfswoning. Conclusie : Wat nu wordt voorgesteld is het vestigen van twee bedrijven in een gebied met als kernkwaliteit openheid, met alle risico’s van dien.
Wat gaat de gemeente doen als een bedrijf zich verder ontwikkelt en groter wordt? Hoe gaat de gemeente om met toekomstige initiatiefnemers binnen dit gebied? Wat onze stichting beoogt is dat de gemeente een visie ontwikkelt op basis van de verordening van de provincie Gelderland met betrekking tot de aangewezen gebieden met
2 de aanduiding ‘waardevolle openheid’, en daarmee duidelijkheid schept voor de toekomst. Andere dorpen en gemeenten doen dit ook. Dank voor uw aandacht
Hieronder een uitwerking van onderstaande punten:
1. Wat houdt de nieuwe omgevingsverordening regels landschap van de provincie Gelderland precies in? 2. De aanloop naar de huidige stedenbouwkundige visie Hart van Horst. Wat er aan vooraf ging…
3. Kaarten van de Telgter Eng 4. Persberichten Vanwege de vele nieuwe raadsleden hebben we de links naar raadstukken en -vergaderingen zoveel mogelijk toegevoegd.
3
1. Wat houdt de nieuwe omgevingsverordening regels landschap van de provincie Gelderland precies in? Hieronder de link naar de handreiking verordening landschap van de provincie: https://media.gelderland.nl/Handreiking_omgevingsverordening_regels_landschap_c4cee4e 881.pdf
In de afgelopen jaren zijn de kernkwaliteiten van de Telgter Eng al enkele malen flink aangetast. Hierdoor is de laatste eng van Ermelo in een nogal slechte staat. Wij willen daarom vragen of de gemeenteraad de lijn van de Provincie Gelderland wil volgen en zich niet telkens laat meenemen in lang geleden vooropgezette plannen en fuiken, zoals de huidige stedenbouwkundige ontwikkeling Hart van Horst, met een voorgeschiedenis vanuit 2012-2014 (Project Pelssteeg) welke uiteindelijk nu zelfs deel uit maakt van de huidige visie Hart van Horst. Afgesproken werd dat de sloopmeters van dit project moet passen binnen de gebiedsuitwerking die voor 2015 op het programma stond (Buurtplan Horst en Telgt). In deze uitwerking werden de term “Hart van Horst” en ‘Hart van Telgt’ opgenomen zodat project Pelssteeg mogelijk werd. raadsinformatiesysteem – link naar project Pelssteeg: 1.https://ermelo.raadsinformatie.nl/document/1854057/2#search=%22project%20pelssteeg%22 2.https://ermelo.raadsinformatie.nl/document/1873930/1#search=%22project%20pelssteeg%22 3.https://ermelo.raadsinformatie.nl/document/3507766/1#search=%22pelssteeg%22
Als voorbeeld van reeds ontstane aantasting van openheid noemen we de bebouwing op het terrein van de wijngaard Telgt in 2016, https://ermelo.raadsinformatie.nl/document/3560926/1#search=%22wijngaard%20telgt%22
en een toegestane bestemmingswijziging ‘wonen’ naar een bedrijfswoning met een bedrijf voor kinderdagopvang aan de Arendlaan, aan de rand van de eng in 2021. (raadsinformatiesysteem – link naar deze ontwikkeling op de eng – kinderdagverblijf Arendlaan 36 Ermelo: https://ermelo.raadsinformatie.nl/document/10481275/1/BP_Arendlaan_36_Ermelo_complete_set_e210033995?connection_typ e=16&connection_id=693262)
In de raadsvoorstellen van dit kinderdagverblijf wordt gesproken over zichtlijnen die bewaard dienden te worden en afspraken over hoe hoog de hagen zouden mogen worden. Wij nodigen u uit om ter plekke te kijken en u zult constateren dat inmiddels de belangrijke zichtlijnen zijn
4 verdwenen door hoge hagen. (zie ook foto’s in de bijgevoegde presentatie). Hetzelfde geldt voor de wijngaard. Daarnaast zijn in de eng diverse hoveniers/kwekers neergestreken die ook niet helpen om de kernkwaliteit te waarborgen. Er is duidelijk sprake van aantasting. Het lijkt een gewoonte te zijn geworden om eerst bebouwing toe te staan en daarna te spreken over versterken van de openheid. Volgens ons is dit niet de goede en gewenste volgorde. Wij stellen voor om geen verdere bebouwing meer toe te staan maar eerst te gaan werken aan herstel van deze openheid. Naast het huidige, lopende voorstel Stedenbouwkundige visie Hart van Horst van de gemeente Ermelo om twee bedrijven naar de Telgter eng te verplaatsing zijn er nog meer bedreigingen voor de kernkwaliteit ‘Openheid’. https://ermelo.raadsinformatie.nl/document/14540482/3#search=%22stedenbouwkundige%20uitwerking%20hart%20van%20ho rst%22
In december 2024 is een groot perceel van circa 6 hectare speculatief aangekocht door projectontwikkelaars. Het gaat daarbij om agrarische gronden met landschappelijke waarde, gelegen tussen de Arendlaan, Telgterweg en Zandkampweg. De kopers leken zeer zelfverzekerd dat hun plannen gaan slagen. (zie kaart 4 hieronder) Deze vijf kaarten laten ontwikkelingen/plannen zien die allemaal binnen de gebieden vallen die door de provincie zijn aangemerkt als ‘gebieden met waardevolle openheid’.
5
kaart provincie Gelderland 1 Wijngaard met gebouw (reeds gerealiseerd)
6
kaart provincie Gelderland 2; ontwikkeling van een kinderdagbedrijf met bedrijfswoning aan Arendlaan (bedrijfswoning is gerealiseerd)
7
kaart provincie Gelderland 3 - Plannen voor een grote kerk (Gereformeerde Gemeente) (niet gerealiseerd)
8
kaart provincie Gelderland 4 - aankoop 6 hectare voor ontwikkeling (december 2024) (niet gerealiseerd)
9
kaart provincie Gelderland 5: locaties uitplaatsingen van twee bedrijven, opgenomen in visie Hart van Horst (in behandeling bij gemeenteraad)
10
Het lijkt of beleidsmedewerkers van gemeente Ermelo en ‘de landschappers’ waar de adviseur van veehandelaar het over heeft niet op de hoogte van de kernkwaliteiten van provincie Gelderland en bijbehorende regels. Eén van de doelen van onze stichting is om betere handhaving te vragen om verdere aantasting te voorkomen. Andere doelen zijn o.a. om de waarden van de eng te versterken en aandacht te vragen voor de nieuwe handreiking toepassing regels landschap omgevingsverordening van provincie Gelderland. Zie hiervoor ook het bij deze inspraakreactie gevoegde bijlagen: Bijlage 1: De presentatie van de stichting over de bedreigingen en over afwijkende kaarten Bijlage 2: Onderzoek van de Wageningen Universiteit ‘Waarden en diensten van de Telgter Eng ten behoeve van haar bescherming’ uit 2025
11
2. De aanloop naar de huidige stedenbouwkundige visie Hart van Horst. Wat er aan vooraf ging… Hoe kan het dat aan de gemeenteraad nu goedkeuring gevraagd wordt over uitplaatsing binnen het ontwikkelingsperspectief, wat tegelijkertijd in strijd is met de eerdere goedkeuring voor openheid van datzelfde gebied? Een tegenstrijdigheid in dezelfde visie. In de onderstaande link komt u uit bij de laatste raadsvergadering over de stedenbouwkundige ontwikkeling Hart van Horst met bijbehorende documenten, gehouden op 21 mei 2025: https://ermelo.raadsinformatie.nl/vergadering/1363520#ai_9341138
Hieronder zullen we een overzicht geven van hoe de aanloop is geweest dmv links naar eerdere commissie- en raadsvergaderingen. Deze zijn grotendeels gevat in een document wat is ingestuurd door participanten van het CPO-project In Vogelvlucht, genaamd ‘Langlopend dossier Horst en Telgt’, begin 2021. We hebben geconstateerd dat de gemeenteraad telkens ergens in mee wordt getrokken om stapsgewijs goedkeuring te verlenen. Daarnaast worden ze ook meerdere keren onvoldoende of niet juist geínformeerd in deze kwestie Hart van Horst. De verplaatsing van het veehandelsbedrijf is al in 2020 afgewezen door de gemeenteraad op gronden van ‘niet passend binnen functieverandering’. https://ermelo.raadsinformatie.nl/vergadering/704652#ai_5104597 Door opnieuw – in 2021 - te komen met het ontwikkelingsperspectief Horst en Telgt en daarbij het Hart van Horst uit te werken in een later stadium, ontstonden nieuwe kansen voor verplaatsing het veehandelsbedrijf, nu gecombineerd met het hoveniersbedrijf van zoon. Daarbij werd ingezet op aanpassing van de ontwikkelingszones in de kaart van het ontwikkelingsperspectief Horst en Telgt zodat deze verplaatsing eenvoudiger zou worden. Hierbij werden zelfs de landschapstypen aangepast.
De constructie binnen Hart van Horst is nu dat diverse initiatiefnemers de krachten hebben gebundels en waarbij de locatie Zeeweg sinds 2021 officieel in bezit is gekomen van de gemeente Ermelo. Vervolgens is er het label stedenbouwkundige ontwikkeling aan gehangen. Hierdoor hoeft niet meer gesproken te worden over sloopmeter bijvoorbeeld en kan fase 3 van Project Pelssteeg tegelijkertijd afgewikkeld worden. In november 2023 werd de discussienota Hart van Horst behandeld door de gemeenteraad. De meerderheid gaf aan verder te willen met de visie . Deze meerderheid wordt gevormd de coalitiepartijen CDA, CU en Eén Ermelo. https://ermelo.raadsinformatie.nl/vergadering/1166597#ai_7955856 In de 49e minuut van de vergadering op 21 mei jl. vertelt de ingehuurde adviseur over het verloop van het geklapte plan in 2017 en in de 54e minuut gaat het over de huidige uitplaatsing. Hij noemt daarbij een aantal keer dat de plannen zijn goedgekeurd door landschappers. Wij vragen ons af of dit klopt. Is dit plan voorgelegd aan de planologen van provincie Gelderland en zijn hier documenten over op te vragen? Vergadering Gebiedsvisie Speuld/Hart van Horst 21-05-2025 Gemeente Ermelo In grote lijnen start het hele verhaal over de uitplaatsing van de veehandelaar met de functieveranderingsvisie uit 2012.
In oktober van dat jaar stuurt de adviseur van de veehandelaar een mail aan de juridisch beleidsmedewerker RO met de tekst: ‘De insteek van ons is de schuren te slopen en elders te bouwen’. Het gaat daarbij om de ‘plan de campagne voor de Telgterweg 333’. Vervolgens kunt u in onderstaande link verder lezen hoe die plan de campagne er uit heeft gezien:
12 Juridisch adviseur stelt voor om met 3 deelnemende agrariërs gezamenlijk te clusteren. Eerst naast het huidige perceel van mechanisatiebedrijf Verhoef. (Hart van Telgt). Dit ging om één of andere reden niet door. Vervolgens koopt de veehandelaar een perceel aan de Telgterweg naast 251, om aldaar te willen gaan clusteren met 12 woningen. Dit mislukt omdat het veehandelsbedrijf onder ‘agrarisch’ valt. Je kan niet een kalkoenenbedrijf stoppen en vervolgens met een nevenbedrijf blijven zitten volgens de functieveranderingsvisie, blijkt uit stukken. Daarna wordt ingezet om clustering precies naast het veehandelsbedrijf te laten plaatsvinden. Hiermee werd geregeld dat het veehandelsbedrijf zou moeten verhuizen. Dit wordt o.a. georganiseerd met het toenmalige bestuur van de buurtvereniging en de werkgroep Functieverandering, die het buurtplan hebben vormgegeven. Nb. De buurtvereniging mocht met werkgroepen en bureau Kragten zélf een structuurvisie in elkaar zetten, waardoor Hart van Horst en Hart van Telgt erin opgenomen werd. Hierbij krijgt de adviseur naast steun van buurtvereniging óók de gemeente mee, om de ruiling van twee percelen te bewerkstelligen. Het was dus niet zo dat de veehandelaar slachtoffer was, maar het plan was zorgvuldig uitgewerkt.
Daarna is door diverse partijen zeer heftig geprotesteerd tegen de plannen van het CPO-Project in Vogelvlucht, want daardoor kwam woningbouw op het perceel aan de zeeweg op de tocht te staan én zou zijn verplaatsing niet doorgaan. Dit was namelijk wel de opzet, zoals omschreven in het Buurtplan in 2015. In 2017 klapte het plan omdat andere grondbezitters zich melden met de vraag: waarom zijn wij niet meegenomen in de plannen? Dit hele verhaal is door hen opgetekend in onderstaand document. https://ermelo.raadsinformatie.nl/document/13398353/1/Bijlage+12+Chronologisch+overzicht+tot+2021+Langlopend+dossier+wo ningbouw+in+kern+van+Horst+e230047283?connection_type=16&connection_id=888665
De gemeenteraad werd namelijk niet verteld tijdens de commissievergadering in november 2017 over de anterieure overeenkomst die veehandelsbedrijf had gesloten met het toenmalige college van B&W, en daardoor zou de raad bijna de strategische grondpositie voor woningbouw op het perceel naast de veehandelaar gaan goedkeuren. Hierover spreekt de adviseur in de vergadering op 21/5/25. Het is toen geklapt, omdat belangrijke informatie was verzwegen en op het nippertje boven tafel kwam. Wat er echter nu gebeurt is dat u dit plan opnieuw – in 2025 - gaat goedkeuren, maar nu weet u wat er aan vast zit. De truc is dat het inmiddels is gekoppeld aan woningbouw op het perceel ernaast, en aan de plannen van andere initiatiefnemers, binnen een andere formule. De onderstaande link is dus van het ‘Langlopend dossier Horst en Telgt’, te vinden bij de ingezonden stukken van de discussienota op 26/10/23: interessant zijn pagina 5-11, pagina 13 en 15 en pagina 21/22. De laatste twee gaan over de bedrijfsverplaatsing die grotendeels verzwegen was voor de gemeenteraad.
Slechts een summiere notitie in de bijlagen verwijst ernaar: https://ermelo.raadsinformatie.nl/document/13398353/1?connection_type=16&connection_id=888665 In deze link wordt de verplaatsing van het veehandelsbedrijf van Telgterweg 333 naar Telgterweg nabij 251 besproken door de gemeenteraad, en afgewezen in januari 2020: https://ermelo.raadsinformatie.nl/vergadering/704652#ai_5104597
De technische briefing van Hart van Horst was op 27 september 2023: https://ermelo.raadsinformatie.nl/document/13231957/1/presentatie+Hart+van+Horst+diversenavond+27+september+2023?con nection_type=1&connection_id=7879723
13 Detail: alle omwonenden van het perceel Telgterweg nabij 251 werden uitgenodigd in 2023 op het gemeentehuis en kregen de vraag voorgeschoteld: ‘Waar wilt u het veehandelsbedrijf? ‘Voor óf achterin op het perceel?’. En dit terwijl het planologisch nog niet is goedgekeurd. In deze link staan alle stukken van de discussienota Hart van Horst – 26 oktober 2023 https://ermelo.raadsinformatie.nl/modules/19/Raadsvoorstellen%20en%20raadsbesluiten/888665
In de link ‘geanonimiseerd document’ treft u ons ingezonden stuk aan ivm de discussienota die plaats vond op 26/10/2023. Geanonimiseerd document. Dat er geen noodzaak was om precies naast de veehandelaar te willen gaan clusteren in 2017 wordt hierin duidelijk. Er waren in de kern van Horst meerdere én betere opties beschikbaar. Zie voor meer vooral de bijlagen. Er was ook geen noodzaak om opnieuw verder te gaan met plannen voor woningbouw op dit perceel want de ruiling was nog niet officieel. Afspraken met de grondeigenaren waren dat zij in geval van woningbouw extra geld hiervoor zouden krijgen. Dat is dus nog steeds zo. De ruiling is pas in 2021 bij het kadaster ingeschreven. Wij vinden dat de gemeente voldoende op de hoogte was van het obstakel ‘veehandelsbedrijf’ mbt woningbouw op die locatie, dus ook nagenoeg voldoende bekend was dat het veehandelsbedrijf in de weg zou zitten met een geluidscirkel. Wij vinden dat daarom ook consequenties getrokken moeten worden qua eventuele kosten van uitplaatsing naar een locatie die planologisch en qua ruimtelijke ordening geschikt is, en dat het niet zo moet zijn dat de veehandelaar kan kiezen waar hij naar toe wil vertrekken, omdat hij dit afdwingt en omdat het voordelig is voor de partners die willen bouwen op het aangrenzende perceel. Er zijn vele andere opties.
Hierdoor kan niet gesproken worden over ‘geen andere mogelijkheden/opties voor uitplaatsing’ of het argument dat de gemeente geen andere percelen in eigen bezit voorhanden heeft. Andere mogelijkheden zijn domweg niet onderzocht en ze zijn er zeker voldoende (geweest). Wij vermoeden dat in de laatste fase van het zwaarbevochten CPO-Project in Vogelvlucht (zie Langlopend Dossier Horst en Telgt) afspraken zijn gemaakt tussen partijen: er waren duidelijke plannen om naar de Raad van State te gaan door Vereniging Ons Huis, de buurtvereniging en de veehandelaar om het CPO-project te stoppen. De leden van de buurtvereniging waren zelfs gepolst hiervoor. Alle protesten stopten echter abrupt, van de ene op de ander dag, wat opmerkelijk was. Dat was op het moment dat het CPO-project uiteindelijk groen licht kreeg. Pas tijdens de het inspreken van een bestuurslid van Vereniging Ons Huis op 21/5 jl begrepen we dat ze blijkbaar hebben meegewerkt aan het voortzetten van de plannen op het perceel aan de Zeeweg. We hebben geconstateerd dat er sprake is van een opbouw: eerst het niet informeren van gemeenteraad over de uitplaatsing 2017, daarna een visie laten goedkeuren in 2021 met een nog niet ingevuld stukje Hart van Horst; daarna de discussienota Hart van Horst met de 3 opties en de vraag aan de gemeenteraad door de wethouder: ‘Wilt u door met de plannen?’.
Natuurlijk willen alle fracties woningbouw dus worden ze in wezen klem gezet om de verhuisplannen van de veehandelaar ook maar goed te keuren.
14
15
3. Kaarten van de Telgter Eng
Tijdens de raadsbespreking van het Ontwikkelingsperspectief Horst en Telgt in februari 2021 komen de verschoven grenzen van het de Telgter Eng aan de orde: In de 1.14e minuut van deze online bespreking komt raadslid Wilhelm aan het woord over de verschoven grenzen. Hij zegt ‘ik begrijp het wel, want uitbreiding van de ontwikkelingsgebieden zorgt voor meer ruimte voor kleinschalige woningbouw…’. https://ermelo.raadsinformatie.nl/vergadering/829218#ai_5820968
Het wordt afgedaan als een klein foutje en de grenzen worden weer aangepast zoals in het LOP is aangegeven. We hebben ons verbaasd hoe makkelijk dit aanpassen en opschuiven gaat. Ook weer zonder transparantie en openheid vanuit de beleidsmedewerkers van gemeente Ermelo en haar opdrachtgevers. Hieronder de zienswijze van de voorheen werkgroep Behoud Historische Telgter Eng over dezelfde kwestie: https://ermelo.raadsinformatie.nl/document/9748901/2/Zienswijze_Ontwikkelingsperspectief_Horst_en_Telgt_door_OVE%2C_NM P_en_werkgroep_Behoud_Historsche_Telgter_Eng?connection_type=16&connection_id=634775
De Stichting Behoud Historische Telgter Eng heeft gebruik gemaakt van de inspraakmogelijkheid over gemeentewerf aan de Zandkampweg in september 2024 om opnieuw de kwestie van onjuiste kaarten onder de aandacht te krijgen: https://ermelo.raadsinformatie.nl/document/14557444/1/Zienswijze+ingediend+door+Stichting+Behoud+Historische+Telgtereng +over+nieuwe+gemeentewerf+%28geanonimiseerd%29?connection_type=16&connection_id=948891
Bij deze inspraakreactie hebben we een appendix meegestuurd, over de onjuiste kaarten die in omloop zijn van de Telgter Eng: https://ermelo.raadsinformatie.nl/document/14557436/1/Appendix+bij+zienswijze+van+Stichting+Behoud+Historische+Telgter+ Eng+over+fout+in+kaart+Groenvisie+%28geanonimiseerd%29?connection_type=16&connection_id=948891
We hebben tot nu toe nooit een reactie ontvangen.
16
17
4. Persberichten Krantenartikel over de verschoven landschaptypen uit 2021 : https://www.ermelosweekblad.nl/nieuws/algemeen/707253/ongerustheid-om-waardevol-enkengebiedtelgt
Krantenartikel over bescherming Ermelo’se eng uit 2025: https://www.ermelosweekblad.nl/lokaal/politiek/1158400/progressief-ermelo-stelt-vragen-nawerkbezoek-aan-stichting-b
Online artikel Ermelo.nieuws over een betere bescherming door nieuwe regels provincie: https://ermelo.nieuws.nl/nieuws/telgter-eng-in-ermelo-west-betere-bescherming-door-nieuwe-regelsvan-de-provincie
Online krantenartikel over Hart van Horst 2025: https://ermeloschecourant.nl/stedebouwkundig-plan-hart-van-horst-bekend/
Artikel ‘Hart van Horst krijgt vorm” https://ermelovannu.nl/actueel/13142-visie-hart-van-horst-krijgt-vorm