Evaluatie e250012664 (Geanonimiseerd)

Evaluatie van de noodopvang in Hotel De Heerlickheijd

1.

Inleiding

Deze tussentijdse evaluatie betreft de noodopvang aan de Staringlaan 1 te Ermelo. De noodopvang valt onder

de dagelijkse leiding van COA en biedt 70 asielzoekers een opvang voor 6 maanden. Gebaseerd op de afweging over de ontwikkelingen van de noodopvang en de belangen van de gemeente is een verlenging van deze noodopvang met 6 maanden mogelijk. Het doel van deze evaluatie is om de criteria te beoordelen die relevant zijn voor het besluit of de opvang met zes maanden verlengd kan worden. ,

2.

Evaluatie

De evaluatie richt zich , naast de ontwikkeling en de huidige situatie van de noodopvang , op criteria waaronder de draagkracht en sociale leefbaarheid in de omgeving , de incidentenregistratie en de integratie van de noodopvang in de omgeving. Daarna worden verbeterpunten en wensen voor integratie en participatie besproken. De evaluatieperiode gaat over de periode 25 november 2024 tot 14 februari 2025. Het onderzoek is gebaseerd op individuele interviews met het Diaconaal Platform Ermelo (DPE) , Welzijn Ermelo (WE) , de scholen De Vlieger en de Internationaal Schakelklas (ISK) , de politie , betrokken collega’s uit de ambtelijke organisatie , het COA , het hotel de Heerlickheijd en groepssessies met de klankbordgroep bestaande uit omwonenden van de noodopvang. Tenslotte heeft er een feedbacksessie plaatsgevonden met de individueel gesproken belanghebbenden , waarin gereflecteerd werd op de opgehaalde resultaten.

3.

Opbouw

en status van

de noodopvang

Op 9 september 2024 diende het COA een aanvraag in bij de gemeente Ermelo om 70 asielzoekers op te vangen in het hotel De Heerlickheijd. Op 11 september 2024 bevestigde hotel de Heerlickheijd per brief hun toestemming hiervoor. Er vond een ambtelijk multidisciplinair overleg plaats op 1 oktober 2024 waarin een positieve beoordeling werd gegeven om de mogelijkheid te onderzoeken voor een tijdelijke vergunning. Daarna volgt een nauwkeurig onderzoek. De vergunning wordt onderbouwd door een onderzoeksrapport van Witteveen+Bos. Het rapport behandelt aspecten zoals verkeersveiligheid stikstofberekeningen en brandveiligheid. Na een positieve beoordeling van de onderzoeksresultaten werd op 20 november 2024 een tijdelijke vergunning verleend en gepubliceerd. Een bestuursovereenkomst tussen COA en de gemeente waarin de notitie Wensen en bedenkingen verwerkte waren die door de raad geaccordeerd was op 23 november 2022 met betrekking tot een opvang in Ermelo werd getekend. ,

,

,

,

Op 25 november 2024 arriveerden de eerste asielzoekers bij de noodopvang. Anno 14 februari 2025 biedt de opvang onderdak aan 70 personen bestaande uit nareizigers. De opvang van asielzoekers verloopt sinds dag één rustig. Op werkdagen vinden er begeleidingsgesprekken plaats met de asielzoekers. Het COA faciliteert integratieactiviteiten waaronder trainingen over verkeersveiligheid. Volwassenen (18+) volgen taallessen bij gediplomeerde NT2-docenten in Harderwijk. Er is sprake van wederzijds respect tussen bewoners. Daarnaast is er frequente afstemming tussen COA en welzijnsorganisaties de gemeente vrijwilligers en omwonenden om de opvang soepel te laten verlopen. ,

,

,

4.

,

,

Bezwaren

Tijdens de inzageperiode zijn twee bezwaren ingediend vooral gericht op verkeersveiligheid. Naar aanleiding van een oriënterend gesprek met beide bezwaarmakers en overleg met een ambtelijke verkeersadviseur zijn verbetermaatregelen opgesteld waaronder het geven van verkeerscursussen op de opvang en het plaatsen van waarschuwingsborden De bezwaren zijn inmiddels behandeld in de bezwarencommissie. Het advies van de bezwarencommissie wordt binnenkort verwacht. ,

,

5.

Participatie en samenwerking met de directe omgeving

Ruim vóór de opening van de noodopvang werd op 3 oktober 2024 een informatieavond georganiseerd in hotel de Heerlickheijd. Hierbij waren aanwezig de collegeleden van Ermelo (burgemeester , wethouders en de gemeentesecretaris) , de verschillende disciplines uit de ambtelijke projectgroep (vergunningen , veiligheid , communicatie , wijkregisseur , projectleider opvang asiel en projectondersteuner) , het COA en de politie , om vragen te beantwoorden van omwonenden.

1

Nadat het principebesluit was genomen om de tijdelijke vergunning te verlenen aan hotel de Heerlickheijd, heeft de gemeente een brief gestuurd naar omwonenden. Hotel de Heerlickheijd heeft in samenwerking met de gemeente de uitnodiging voor bovenstaande informatieavond gestuurd. Sinds de

van de noodopvang wordt elke twee maanden een klankbordgroep georganiseerd door direct omwonenden, andere belanghebbenden en de gemeente aan deelnemen. De eerste klankbordgroep vond plaats op 11 december 2024 en was druk bezocht. Omwonenden vroegen zich af waar de asielzoekers behoefde aan hadden en wat asielzoekers leuk vinden om met buurtbewoners te ondernemen. Tijdens deze avond werd op initiatie van buurtbewoners een WhatsApp groep gevormd, waar gedetailleerde informatievoorziening over wat in het opvangcentrum nodig is zoals maten van benodigde kleding en schoenen, doorgegeven kunnen worden. Het COA ontvangt op elke vraag zeer snelle reacties. Er is ook frequent contact tussen omwonenden en de locatiemanager. Een participant van de klankbordgroep merkte op: “Voor deze vergadering kende ik zelfs niet mijn buurtbewoners. ledereen leeft zo op zichzelf. Ik ben blij dat ik nu iets kan betekenen voor de vluchtelingen waarover ik lees. Een leuke bijkomstigheid is ook dat ik nu mijn buren beter leer kennen.” De Whatsapp verbindt nu 17 omwonenden met elkaar.

COA,

opening

waar

Omwonenden hebben op eigen initiatief en met het COA diverse activiteiten opgezet waarin men de asielzoekers kan ontmoeten en ondersteunen. Er is een succesvolle ontmoetingsavond (spelavond) geweest waar omwonenden en asielzoekers op een laagdrempelige manier kennis met elkaar konden maken. De Klankbordgroep heeft vanwege het succes besloten de ontmoetingsavond periodiek te herhalen. Omwonenden die zich spontaan hebben aangemeld, leveren ook een waardevolle bijdrage aan de integratie van de asielzoekers. Zij geven fietslessen en helpen asielzoekers als taalmaatje om hun spreekvaardigheid te verbeteren. De leden van de klankbordgroep, de politie, de locatiemanager van het COA en hotel de Heerlickheijd merken allen op dat de sociale leefbaarheid in de wijk goed is: men spreekt elkaar aan op straat en neemt gezamenlijk initiatieven. De leden van de klankbordgroep ervaren een verbeterd gevoel van saamhorigheid door het gezamenlijk bespreken van realiseren van initiatieven om asielzoekers een warm welkom in Ermelo te geven.

Onderwijs

en

integratie

Van de 37 kinderen in de opvang volgen allen óf basisonderwijs op De Vlieger óf middelbaar onderwijs op de ISK in Harderwijk. De samenwerking met deze scholen verloopt goed. COA verzorgt logistieke ondersteuning, waardoor de instroom soepel verloopt. Volgens de Vlieger en ISK worden de leerlingen door COA praktisch en mentaal goed voorbereid op hun reis tussen de noodopvang en school en het aanpassen aan het schoolritme. Docenten ervaren de kinderen als leergierig en positief ingesteld. Er zijn ook diverse initiatieven gefaciliteerd door COA, vrijwilligers en maatschappelijke organisaties die meehelpen aan de integratie van asielzoekers. De meeste vrijwilligers die geïnteresseerd zijn om voor de asielzoekers iets te betekenen worden door WE geregistreerd en begeleid. Er zijn nu in totaal vier (4) vrijwillige taalmaatjes die 13 asielzoekers begeleiden in het oefenen van de taal. Ook buiten de buurtbewoners melden vrijwilligers die zich aan om fietsles te geven. Er is een vrouwenmiddag georganiseerd door een coördinator voor nieuwkomers (DPE), waarbij vrouwen uit het asielzoekerscentrum kennismaakten met vrouwen uit Ermelo. Stichting Present heeft een voetbal-en basketbalmiddag georganiseerd voor jongeren van COA en de Oekraïense opvang. Er gaan geregeld jongeren in groepjes van 9-15 jongeren naar DVS, waar zij gebruik mogen maken van een voetbalveld om hier voetballen.

Eén van de asielzoekers meldt hierover: “ik versta niet alles wat gezegd wordt, maar ik leer well!!, waarop de COAlocatiemanager (geanonimiseerd) toevoegt: “Dat is bijzonder, datje die ontwikkeling van zo dichtbij mag meemaken! Zowel vrijwilligers als asielzoekers ervaren deze contacten als waardevol.”

|

6.

Incidenten

en

handhaving

Er zijn geen

incidenten gemeld bij de politie die in verband staan met de noodopvang. Er zijn structureel maandelijkse contactmomenten tussen de COA- locatiemanager van de noodopvang en de politie verantwoordelijk voor instellingen. Er zijn korte communicatielijnen en er is de afspraak dat COA en de politie elk moment contact met elkaar kunnen opnemen mocht dit nodig zijn. Tot op heden is dit niet het geval geweest. De politie constateert, evenals de klankbordgroep en COA, dat de aanvankelijke zorgen over de komst van de opvang in de buurt zijn verdwenen. Op de vraag aan de politie of er nog iets verbeterd kan worden, wordt geantwoord: “Neen. lets dat goed gaat, hoeft niet verbeterd te worden. Het gaat goed zoals het

nu

7. De

is.”

Draagvlak

en

informatievoorziening

klankbordgroep speelt een belangrijke rol in het creëren van draagvlak voor de noodopvang. Er wordt omwonenden geluisterd en omwonenden kunnen ideeën aandragen waar, zo mogelijk, op wordt geacteerd. Tijdens bijeenkomsten wordt door de leden unaniem een positief gesproken over de opvang. naar

De omwonenden stellen verbeteringen voor bij het organiseren van een volgende informatieavond bij een nieuwe opvang. Voor de informatieavond bij het hotel de Heerlickheijd werd gekozen voor een niet- plenaire avond. Bij verschillende tafels kon met in gesprek gaan met COA , het college , de ambtenaren die zich bezighielden met de opvang en de politie. Hoewel de niet-plenaire informatievoorziening gewaardeerd werd , riep het ontbreken van een plenaire opening verwarring op. Buurtbewoners vroegen voor een volgende informatieavond een officiële plenaire opening door de burgemeester , waarin hij het doel van de avond zal

benadrukken en ondersteunen.

Buurtbewoners zouden ook een intensievere voortrekkersrol van de gemeente willen zien in communicatie en coördinatie. Als voorbeeld werd genoemd de behoefte aan eenduidig antwoord van COA en de gemeente over de doelgroep die verwacht werd in de noodopvang tijdens de informatieavond. Het was echter toen voor COA zo ook de gemeente nog niet duidelijk welke doelgroep hier ontvangen zou worden. Men zal een meer frequente communicatie waarderen vanuit de gemeente en het COA. Dit betreft het delen van informatie zoals updates vanuit de gemeente via brieven naar omwonenden en in het Ermelo’s Weekblad. Het betreft ook het delen van informatie door COA via flyers over geplande activiteiten waarvoor omwonenden worden uitgenodigd. Inmiddels is dit met de gemeente en COA besproken en voortvarend opgepakt door beide ,

,

partijen.

8.

Conclusie en aanbevelingen

De noodopvang in hotel De Heerlickheijd functioneert vanaf de start probleemloos. Er zijn geen incidenten geweest. De bewoners nemen actief deel aan leer- en integratieprogramma’s. De opvang wordt breed gedragen door de buurt en daarbuiten , waar sociale cohesie en betrokkenheid zijn toegenomen.

Om verdere verbetering te realiseren wordt geadviseerd: ,

● ● ●

De informatievoorziening vanuit de gemeente en COA qua frequentie te verhogen richting de

omwonenden; Bij een eerstvolgende informatieavond een (kort) plenair welkom in te bouwen; Het blijven faciliteren van ontmoetingsmomenten tussen buurtbewoners en asielzoekers.

Gezien de positieve resultaten uit dit onderzoek de strakke organisatie rondom de noodopvang en het ontbreken van incidenten wordt geadviseerd de noodopvang met zes maanden te verlengen. Dit draagt ook bij aan het behalen van de gemeentelijke taakstelling van 160 opvangplaatsen voor asielzoekers. ,

,

3