Bijlage 5 - MJB 2027 -2030 Lucrato CONCEPT naar Gemeenteraden

Meerjarenbegroting 2027-2030 CONCEPT

Versie: Bestandsnaam:

Concept, bestemd voor Gemeenteraden ivm zienswijzen MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

Inhoudsopgave Voorwoord

3

Inleiding

5

BELEIDSBEGROTING

8

1

Programmaplan

8

2

Paragrafen

10

FINANCIËLE BEGROTING

18

3

Overzicht van baten en lasten 2027-2030 en de toelichting

18

4

Uiteenzetting van de financiële positie en de toelichting

25

5

Overzicht van de geraamde baten en lasten per taakveld

28

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

2

Voorwoord De komende jaren staan voor Werkleerbedrijf Lucrato in het teken van doorontwikkeling en het maken van bewuste keuzes. We zijn dankbaar voor het vertrouwen van de gemeenten en de positieve reacties die we inmiddels hebben mogen ontvangen op onze strategische koers. De komende periode vragen onderwerpen als de verdere inrichting van onze dienstverlening, de ondersteuning van (nieuwe) doelgroepen en de financiële duurzaamheid nadrukkelijk onze aandacht. Dit vraagt tijd, inzet en investeringen, maar biedt tegelijk kansen om onze rol als werkleerbedrijf verder te versterken. Ontwikkelingen De meerjarenbegroting van Lucrato laat een ontwikkeling zien die nauw samenhangt met de veranderingen in onze doelgroep en de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt. Deze ontwikkeling is niet nieuw, maar een vervolg op de afbouw van de Wsw sinds 2015. Het aantal Wsw-medewerkers neemt sindsdien af, met als gevolg een daling van zowel de bijbehorende subsidie als de productie en omzet. Tegelijkertijd bevindt Lucrato zich in een hybride situatie. De nieuwe doelgroepen, zoals jongeren aan het begin van hun loopbaan, vragen meestal om intensievere begeleiding en ontwikkelgerichte ondersteuning. Deze groep is gemiddeld minder productief, terwijl de benodigde begeleiding niet volledig wordt gedekt door de beschikbare middelen.

Daarnaast zien we dat een deel van de oudere Wsw-medewerkers vaker terugkeert vanuit detacheringen. Ook dit vraagt om passende begeleiding en soms om een ‘vangnetbaan’. Dubbele beweging Deze dubbele beweging, een afnemende oude structuur en een groeiende nieuwe doelgroep, vraagt om een doorontwikkeling van onze dienstverlening. De strategische koers van Lucrato speelt hier nadrukkelijk op in. We zetten sterk in op ontwikkeling op de werkplek, op onze eigen werkplaatsen en in nauwe samenwerking met werkgevers en partners. Hiermee vergroten we de kansen op duurzaam werk en versterken we de maatschappelijke impact. Financiële impact Financieel betekent dit dat de huidige situatie, waarin de Wsw-middelen de belangrijkste pijler vormen, geleidelijk verandert. De Wsw is nog steeds een stabiele basis, maar deze wordt kleiner. Tegelijkertijd groeit het aandeel Beschut werk waarvoor de financiering niet kostendekkend is. Dit heeft een structureel effect op de meerjarenbegroting. In lijn met de strategische koers gaan Lucrato en de gemeenten daarom gezamenlijk werken aan een toekomstbestendige financieringsmethodiek. Waar de huidige systematiek nog sterk leunt op de Wsw, zal de nieuwe systematiek beter aansluiten bij de ondersteuningsbehoefte van de huidige en toekomstige (nieuwe) doelgroepen.

Transparantie, toekomstbestendigheid en aansluiting op de maatschappelijke opgave staan hierbij centraal. Werkplaatsen De werkplaatsen blijven van belang binnen onze infrastructuur. Zij bieden een veilige en effectieve leeromgeving en een vangnet voor onze medewerkers. Investeringen in de kwaliteit en

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

3

duurzaamheid van deze werkplekken, zoals verbetering van het binnenklimaat en de eerder gerealiseerde verduurzaming van de energie door bijvoorbeeld zonnepanelen, dragen bij aan zowel de ontwikkeling van medewerkers als aan een toekomstbestendige bedrijfsvoering. Helaas is er asbest geconstateerd in de kit tussen de ramen. Er is er geen gevaar voor onze medewerkers. De benodigde investering in de verbetering van het binnenklimaat, daarmee verduurzaming van de werkplaatsen, schatten wij in op € 4.250.000. Tot slot De strategische koers vertaalt zich bovendien langs de volgende drie lijnen: het versterken van samenwerking om meer effect te bereiken met dezelfde inspanningen, het benutten van innovatie en aanvullende financieringsbronnen zoals subsidies én het vergroten van effectiviteit door helder en methodisch te werken. Op deze manier bouwen we, samen met de gemeenten, aan een koers die zowel toekomstbestendig als financieel houdbaar is, en waarmee we duurzaam van betekenis blijven voor inwoners, werkgevers en de regio. Sunita Biharie (voorzitter bestuur) Ellen Kaal (algemeen directeur)

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

4

Inleiding Werkleerbedrijf Lucrato treedt op als bedrijfsvoeringsorganisatie namens de drie deelnemende gemeenten Apeldoorn, Epe en Heerde. De organisatie behartigt op basis van het door de deelnemers vastgestelde beleid en binnen de door de deelnemers vastgestelde financiële kaders de gemeenschappelijke belangen van de deelnemers op het gebied van arbeidsparticipatie en reintegratie. De gemeentelijke opdracht aan Werkleerbedrijf Lucrato richt zich op vier doelgroepen inwoners: 1. Inwoners met een SW-dienstverband. De instroom van deze doelgroep is op 1 januari 2015 gestopt. Deze doelgroep neemt in omvang af door natuurlijk verloop. 2. Inwoners vallende onder de brede doelgroep van de Participatiewet, die geen of onvoldoende inkomsten uit werk hebben en (tijdelijk) niet zelf voor voldoende inkomen kunnen zorgen. 3. De doelgroep Beschut Werken. Het gaat hier om inwoners die uitsluitend in een beschutte omgeving onder aangepaste omstandigheden aan de arbeidsmarkt kunnen deelnemen. 4. De mogelijkheid om ADS-medewerkers in dienst te nemen is opgenomen in de GR en sinds 2024 bieden we op kleine schaal dienstverbanden aan deze doelgroep. Daarnaast is Werkleerbedrijf Lucrato voor de gemeenten preferred supplier voor overige taken op het gebied van arbeidsparticipatie en re-integratie.

Als voorbeeld noemen we de activiteiten voor statushouders gericht op duurzame uitstroom door werk of studie. Doelgroep 1: bestaand SW Voor deze doelgroep wordt er qua systematiek van financiering geen wijziging verwacht. Het subsidietekort op de Wsw is de afgelopen jaren in omvang afgenomen en zelfs positief geworden. In de meerjarenbegroting wordt rekening gehouden met een bijdrage per standaardeenheid die jaarlijks stijgt in overeenstemming met de loonkostenstijging voor deze doelgroep. De rijksbijdrage voor de uitvoering van de Wsw maakt deel uit van het Participatiebudget. Werkleerbedrijf Lucrato realiseert omzet met deze doelgroep, betaalt de loonkosten van de Swmedewerkers, de loonkostensubsidie voor de groep Begeleid Werkers met een arbeidsovereenkomst bij een regulier bedrijf en zorgt voor begeleiding van deze medewerkers. De subsidie die het Rijk beschikbaar stelt aan de gemeenten ter financiering van de uitvoering van de Wsw is gebaseerd op het verwachte aantal standaardeenheden (se). In geval van handicapfactor licht of matig telt 1 fte als 1 se. Voor handicapfactor ernstig telt 1 fte als 1,25 se. Hieronder volgt een overzicht van de verwachte Wsw formatie in se en fte.

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

5

Wsw formatie Gesubsidieerde formatie in se (cf. circulaires 2025) * Prognose werkelijke formatie in se Over- (+) c.q. onderrealisatie (-)

MJB 2027 582 575 -7

MJB 2028 545 531 -14

MJB 2029 500 488 -12

MJB 2030 453 437 -16

Wsw dienstverbanden in fte Begeleid Werken arbeidsovereenkomsten in fte Prognose totaal Wsw formatie in fte

497 67 564

455 65 520

415 62 477

365 59 424

Aantal personen op 1 januari met SW dienstverband Aantal personen op 1 januari in Begeleid Werken Prognose totaal aantal personen Wsw op 1 januari

603 81 684

547 81 628

507 79 586

454 74 528

* De aantallen wijken af van de prognose in de Meerjarenbegroting 2026-2029. Dit is het gevolg van de bijgestelde prognose van het Rijk.

De afgelopen jaren is de landelijke Wsw formatie sterker gekrompen dan aanvankelijk verwacht in de rekenmodellen van het rijk. Het subsidiebedrag per standaardeenheid (se) viel daardoor mee. De Wsw formatie 2027 t/m 2030 is berekend op basis van de werkelijke formatie begin 2026 minus alle personen die de komende jaren met pensioen gaan. Daarnaast is er ook rekening gehouden met onvoorziene uitstroom van medewerkers. De loonkosten Wsw en de loonkostensubsidie Begeleid Werken zijn in de meerjarenbegroting gebaseerd op bovenstaande formatie uitgedrukt in fulltime eenheden (fte). Werkleerbedrijf Lucrato voert een beleid om zo veel als mogelijk Wsw medewerkers zo regulier mogelijk te laten werken. In de prestatieafspraken met de gemeenten wordt jaarlijks vastgelegd welk streefpercentage wordt gehanteerd voor het aantal externe plaatsingen.

Doelgroep 2: brede doelgroep Participatiewet (re-integratie, kansrijke werkzoekenden) Het gemeentelijk beleid is erop gericht om bijstandsgerechtigden met arbeidsperspectief via Werkleerbedrijf Lucrato aan een betaalde baan te helpen. Wij maken daarbij gebruik van ons netwerk aan reguliere bedrijven waar personen uit de doelgroep werkzaam zijn. Mede vanuit Werkcentrum Veluwe Stedendriehoek worden continu activiteiten ontwikkeld om dit netwerk van reguliere werkgevers verder uit te breiden. Naast deze beleidsopgave is er voor de gemeenten ook een budgettaire opgave, namelijk het verkleinen van de uitgaven uit het BUIG-budget door samen met Werkleerbedrijf Lucrato zoveel mogelijk bijstandsgerechtigden naar een duurzaam betaalde baan te begeleiden. Daarnaast wordt Werkleerbedrijf Lucrato ook ingezet voor bijzondere doelgroepen zoals bijvoorbeeld voor het bemiddelen, begeleiden en soms ook ontwikkelen van statushouders, personen in het doelgroepregister, Oekraïners of NUG’ers.

Doelgroep 3: Beschut Werken (Bsw) Een inwoner uit deze doelgroep krijgt een dienstverband bij Werkleerbedrijf Lucrato. De begeleiding voor deze doelgroep is intensief, waardoor de begeleidingskosten relatief hoog zijn. De loonwaarde van deze doelgroep is vrij laag waardoor de verdiencapaciteit van een medewerker Beschut Werk beperkt is. Hieronder volgt een overzicht van de verwachte Bsw formatie. De taakstelling per gemeente betreft een schatting. Het rijk maakt jaarlijks in december bekend wat de taakstelling voor het volgende jaar is. De taakstelling voor 2027 wordt in december 2026 bekend gemaakt.

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

6

Bsw formatie (Geschatte taakstelling) Taakstelling rijk in personen Apeldoorn Taakstelling rijk in personen Epe Taakstelling rijk in personen Heerde Totaal taakstelling rijk in personen*

MJB 2027 142 22 14 178

MJB 2028 151 24 15 190

MJB 2029 160 26 16 202

MJB 2030 169 28 17 214

Totaal taakstelling rijk in fte* Verwachte Bsw dienstverbanden in fte

149 118

159 127

169 135

179 144

* De taakstelling Bsw wordt uitgedrukt in aantal personen met een dienstverband per persoon van gemiddeld 31 uren per week. De cao Aan de Slag gaat uit van een fte op basis van 37 uren per week. De taakstelling van het rijk is daarom herrekend naar fte door de aantallen uitgedrukt in personen te vermenigvuldigen met 0,8378 (= 31 : 37 uren) en af te ronden op hele getallen.

Bovengenoemde taakstelling betreft een geschatte taakstelling. In december wordt de taakstelling voor het komende jaar bekend gemaakt door het rijk. Dus de laatste taakstelling die het rijk heeft afgegeven is die voor 2026. De door ons ingeschatte taakstelling kwam tot nu toe wel vaak overeen met de taakstelling van het rijk. In de meerjarenbegroting wordt uitgegaan van een groeiend aantal dienstverbanden Bsw en een stijging van de gemiddelde loonkosten van deze doelgroep. De financiële bijdrage vanuit de gemeenten in de loon- en begeleidingskosten is niet kostendekkend. Daarnaast genereert een Bswmedewerker slechts beperkt omzet.

Doelgroep 4: ADS medewerkers Een inwoner uit deze doelgroep krijgt een tijdelijk dienstverband bij Werkleerbedrijf Lucrato mogelijk in combinatie met een detacheringscontract bij een reguliere werkgever. Het betreft personen uit het doelgroepregister waarvoor de gemeente een loonkostensubsidie betaalt aan de werkgever ter compensatie voor een kleinere productiviteit. Deze medewerkers worden aangenomen op basis van de cao Aan de Slag die ook van toepassing is op de doelgroep Bsw. ADS formatie Verwachte ADS dienstverbanden in personen op 1 januari Verwachte ADS dienstverbanden in fte

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

MJB 2027

MJB 2028

MJB 2029

MJB 2030

15 15

21 20

27 25

33 30

7

BELEIDSBEGROTING 1

Programmaplan

De gemeentelijke opdracht aan Werkleerbedrijf Lucrato betreft arbeidsparticipatie voor diverse doelgroepen uit de Participatiewet. Alle activiteiten zijn in deze meerjarenbegroting ondergebracht in één programma. Conform artikel 34b uit de Wet gemeenschappelijke regelingen geven we in de volgende paragraaf de algemene financiële en beleidsmatige kaders aan die in deze meerjarenbegroting zijn gebruikt.

Algemene financiële en beleidsmatige kaders De opdracht voor Werkleerbedrijf Lucrato is om binnen de door de gemeente gestelde beleidsmatige kaders personen uit de diverse doelgroepen van de Participatiewet te ondersteunen bij het vinden van een passende betaalde baan op de arbeidsmarkt. Daar waar personen niet in staat zijn om een arbeidsprestatie te leveren op het wettelijk minimumloonniveau, wordt er voor gezorgd dat de reguliere werkgever wordt gecompenseerd in de vorm van een loonkostensubsidie. Het betreft dan personen die staan ingeschreven in het doelgroepregister. Als iemand de indicatie Beschut Werk heeft gekregen, vervolgens een dienstverband bij Lucrato heeft gekregen, en een plaatsing (detachering) bij een reguliere werkgever behoort niet tot de mogelijkheden dan wordt de medewerker op een beschutte werkplek bij Werkleerbedrijf Lucrato geplaatst. Naast opdrachten uit de Participatiewet wordt Werkleerbedrijf Lucrato ook ingezet voor specifieke doelgroepen waaronder statushouders. Werkleerbedrijf Lucrato werkt met een (volgens de regels van BBV) sluitend budget vanuit de middelen die door de rijksoverheid, via de gemeenten, worden toegekend. Daarnaast ontvangt Werkleerbedrijf Lucrato specifieke budgetten van haar gemeenten voor de uitvoering van aan haar opgedragen taken.

Hoewel het Wsw subsidieresultaat weer een positief beeld laat zien zal ook de komende jaren het resultaat onder druk staan door dalende opbrengsten uit detacheringen en productie als gevolg van de sterke krimp van het aantal SW collega’s. Daardoor is er onvoldoende en verder afnemende dekking voor de kosten van infrastructuur en regulier personeel. De neerwaartse trend wordt gedempt door stabiele inkomsten uit extra opdrachten en de positieve ontwikkeling in het Wswsubsidiebedrag per standaardeenheid. Alle opbrengsten en kosten in de meerjarenbegroting zijn voor het jaar 2027 zo goed mogelijk ingeschat op basis van de realisatie over het jaar 2025 en hetgeen we aan informatie hebben op het moment dat deze begroting wordt opgesteld (maart 2026). Voor de opvolgende jaren zijn veelal indexatiepercentages gehanteerd. Zo zijn de overige bedrijfskosten geïndexeerd met 2,1%. De reguliere personeelskosten is een omvangrijke kostenpost. De inschatting hiervan vraagt een inschatting van de verwachte benodigde formatie en van de loonkosten van regulier personeel. Beide zijn met onzekerheid omgeven. We doen er alles aan om een stabiel resultaat te behalen. We hebben er voor gekozen om de reguliere personeelsomvang de komende jaren stabiel te houden op de huidige omvang van de formatie (zie hoofdstuk Toelichting op het bedrijfsresultaat).

Te zijner tijd zal blijken of het realistisch is om met deze formatie de gewenste kwaliteit van dienstverlening in stand te houden.

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

8

In deze meerjarenbegroting is rekening gehouden met een aanvullende bijdrage in het tekort door de drie GR-gemeenten van ongeveer € 461.000 in 2027 en de jaren daarna oplopend naar € 977.000 in 2030.

Vennootschapsbelasting Werkleerbedrijf Lucrato is binnen bepaalde voorwaarden vrijgesteld van vennootschapsbelasting. Deze voorwaarden worden jaarlijks beoordeeld in overleg met een fiscaal specialist. In deze begroting wordt er van uitgegaan dat we ook de komende jaren blijven voldoen aan de voorwaarden voor deze vrijstelling van vennootschapsbelasting.

Bedrag voor onvoorzien In de begroting worden alle kosten en opbrengsten zo goed mogelijk ingeschat. Risico’s worden benoemd in de risicoparagraaf en waar mogelijk kwantitatief ingeschat. In deze begroting nemen we geen bedragen mee voor onvoorziene kostenposten of tegenvallende opbrengsten uit de markt.

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

9

2

Paragrafen

Weerstandsvermogen en risicobeheersing In 2018 heeft een risico-inventarisatie plaatsgevonden binnen Werkleerbedrijf Lucrato. Conform het destijds gebruikte model volgt hieronder een kwantificering van de risico’s bijgewerkt naar de huidige situatie.

Omschrijving risico

Grondslag

Effect op grondslag

Kans dat risico zich voordoet 5%

Invloed op bedrijfsresultaat € 13.000

Niet tijdige actualisering loonwaarde doelgroepmedewerkers

Detacheringsopbrengsten: € 5,3 mln.

Daling van de omzet met 5%

Stoppen of wegvallen opdrachten

Productie- en detacheringsopbrengsten: € 6,7 mln.

Daling van de omzet met 10%

20%

€ 134.000

Bezuiniging rijk op Wsw budget

Wsw subsidie € 25,6 mln.

Daling Wswsubsidie met 2%

10%

€ 51.000

Opwaartse loondruk door inflatie of ontwikkelingen op arbeidsmarkt en in het Wettelijk minimumloon

Loonkosten € 38,5 mln.

Stijging met 5%

20%

€ 385.000

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

Toelichting en eventuele Beheersmaatregel Periodieke loonwaardemeting van alle doelgroepmedewerkers en in gesprek gaan met werkgevers over uitkomsten. Onderdeel van methodisch werken is het uitvoeren van loonwaarde meting. Accountmanagers hebben structureel overleg met de werkgevers over de detacheringstarieven. Regelmatig contact met grote opdrachtgevers over wensen en afspraken. Werkleerbedrijf Lucrato bewaakt niet te afhankelijk te worden van enkele grote opdrachtgevers. Bewaken kredietwaardigheid grotere klanten; contract met Creditsafe: nieuwe klanten indien nodig laten toetsen; bestaande klanten bij slecht betaalgedrag tussentijds toetsen. Werkleerbedrijf Lucrato heeft geen invloed op dit risico. Nieuwe bezuinigingen door het Rijk zijn niet uit te sluiten. In 2027 wordt geen bezuiniging verwacht . Werkleerbedrijf Lucrato kan deze factoren niet beïnvloeden. Indexatie dekt deze deels af (met vertraging in indexatie tot uiting én indexatie op slechts een deel van de (loon)kosten toegepast) Werkgevers zijn geïnformeerd over de indexatie tarieven op basis van contractuele loonkosten.

10

Omschrijving risico

Grondslag

Effect op grondslag

Kans dat risico zich voordoet 10%

Invloed op bedrijfsresultaat € 51.000

Uitstroom uit Wsw doelgroep is in werkelijkheid lager dan volgens prognose rijk

Wsw subsidie € 25,6 mln.

Subsidietekort van 2%

De gemeenten zorgen voor onvoldoende extra opdrachten om het subsidietekort op de Wsw op te vangen

Opgenomen in aanvullende overeenkomsten € 7,8 mln.

Stijging exploitatietekort met 50%

20%

€ 780.000

Vermindering productie- en detacheringsopbrengsten door onvoorziene calamiteiten

Productie- en detacheringsopbrengsten: € 6,7 mln.

Daling van de omzet met 5%

25%

€ 84.000

Toegezegd impulsbudget gedurende 10 jaar wordt ingekort naar 2 jaar

Impulsbudget: € 573.000

Daling impulsbudget met 50%

20%

€ 57.000

Toelichting en eventuele beheersmaatregel Werkleerbedrijf Lucrato kan de uitstroom niet beïnvloeden. Het verloop van Wsw personeel wordt zo goed mogelijk ingeschat in de begroting. Afgelopen jaren heeft dit niet tot grotere tekorten geleid. Wijze van inschatting lijkt dus passend. Wel heeft het rijk het eerder te laag dan te hoog ingeschat. De kans bestaat echter dat het rijk haar schattingsmethoden bijstelt. Risico verlaagd naar 10% De gemeenten hebben een grote (financiële) opdracht in het sociaal domein en met het verstrekken van PMC’s geven gemeenten invulling aan afspraak inzake Werkleerbedrijf Lucrato als preferred supplier. Er is actief contact hierover. Gemeenten staan echter financieel onder druk. Er is geleerd van de Coronacrisis; fors omzetverlies is reëel, met effect over meerdere jaren, bestemmingsreserves zijn toen getroffen en er is een tegemoetkoming vanuit overheid ontvangen. Percentage gehandhaafd in verband met wereldwijde politieke onrust. Impulsbudget wordt benut voor inzet van o.a. mensen op doorontwikkeling van Lucrato. Lucrato houdt deels flexibele bezetting aan om eventueel af te schalen.

€ 1.555.000

In de bestuursvergadering van Werkleerbedrijf Lucrato d.d. 31 mei 2021 is het beleid omtrent weerstandscapaciteit en de risico’s vastgesteld1. Hierin is als volgt besloten: 1. Naast de algemene reserve wordt ook de helft van de bestemmingsreserve invoering BBV2 meegenomen als beschikbaar weerstandsvermogen; 2. Het handhaven van een ratio weerstandsvermogen die zich beweegt binnen een bandbreedte tussen 1 en 2. De hoogte van de ratio weerstandsvermogen wordt jaarlijks met het bestuur geëvalueerd. De weerstandscapaciteit kan uitgedrukt worden in een ratio, door het beschikbare weerstandsvermogen te delen door het benodigde weerstandsvermogen. Het beschikbare weerstandsvermogen ultimo 1

In oktober 2023 heeft het Bestuur de methodiek geëvalueerd. Vervolgens heeft het Bestuur bij de vaststelling van de jaarrekening 2023 besloten de huidige methodiek te handhaven. 2 Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

11

2027 bedraagt € 2.165.000 (algemene reserve) plus de helft van € 1.947.000 (bestemmingsreserve gevolgen invoering BBV), is in totaal € 3.138.000. De ratio weerstandsvermogen bedraagt ultimo 2027 (3.138/1.555 =) 2,0. Dit voldoet aan de gestelde eis voor deze ratio. Bestemmingsreserves Op basis van in het verleden genomen bestuursbesluiten zijn in deze meerjarenbegroting onderstaande bestemmingsreserves opgenomen: - voor de gevolgen van de invoering van BBV en; - voor de extra kosten in verband met de organisatieontwikkeling. Daarnaast zijn een aantal nieuwe bestemmingsreserves opgenomen op basis van de voorgenomen besluitvorming over het positieve resultaat in boekjaar 2025. Op het moment dat deze begroting wordt opgesteld (maart 2026) heeft het bestuur nog geen definitief besluit genomen over de resultaatverdeling 2025. Desondanks is vooruitlopend op de definitieve besluitvorming al wel rekening gehouden met de mutaties in het voorstel. Voor een toelichting op de bestemmingsreserves wordt hier verwezen naar de paragrafen Toelichting op de mutatie bestemmingsreserves en naar de Stand en het verloop van het Eigen vermogen. Voorzieningen Voor kwantificeerbare en voorzienbare kosten zijn twee voorzieningen getroffen, de voorziening ter egalisering van de kosten van groot onderhoud aan het bedrijfspand en de voorziening voor spaarverlof regulier personeel.

Voor een toelichting op de voorzieningen wordt hier verwezen naar hoofdstuk Uiteenzetting van de financiële positie en de toelichting. Kengetallen

Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle leningen Solvabiliteitsratio Structurele exploitatieruimte

MJB 2027 -1,75% -1,68% 49,37% 0,68%

MJB 2028 -1,32% -1,25% 50,99% 0,51%

MJB 2029 -0,89% -0,81% 51,64% 0,51%

MJB 2030 -0,46% -0,38% 53,23% 0,52%

De netto schuldquote geeft inzicht in het niveau van de schuldlast van de organisatie ten opzichte van de eigen middelen. Naarmate het percentage hoger is wordt er meer met vreemd vermogen gefinancierd. Werkleerbedrijf Lucrato maakt in beperkte mate gebruik van vreemd vermogen. De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin de organisatie in staat is aan zijn financiële verplichtingen te voldoen. Bij Werkleerbedrijf Lucrato is sprake van een gezonde eigen vermogenspositie. De structurele exploitatieruimte geeft aan in hoeverre de organisatie in staat is om de lasten te dekken vanuit haar opbrengsten. De gemeenten zuiveren de tekorten op de exploitatie aan tot een sluitende begroting.

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

12

Onderhoud kapitaalgoederen Voor groot onderhoud aan de bedrijfspanden is een voorziening getroffen. Aan deze voorziening ligt een beheerplan ten grondslag dat in 2021 door het bestuur is vastgesteld. De voorziening is bedoeld voor een gelijkmatige spreiding van de onderhoudskosten over een langere periode. De panden verkeren in een goede staat van onderhoud. In beginsel vindt er jaarlijks een dotatie plaats om het saldo van de voorziening groot onderhoud op een voldoende niveau te houden voor grotere onderhoudskosten in de komende tien jaren. Er zijn geen andere kapitaalgoederen waarvoor een voorziening is gewenst. De bedrijspanden worden conform plan onderhouden. De kosten van groot onderhoud worden verwerkt ten laste van de voorziening voor zover deze is gevormd voor de beoogde kosten. Mogelijk wordt in 2026 een keuze gemaakt over de lange termijn investeringen die wenselijk, noodzakelijk en haalbaar zijn. In deze meerjarenbegroting is rekening gehouden met de uitvoering van deze plannen. Een belangrijke investering betreft de verduurzaming van de werkplaatsen. De investering schatten wij in op € 4.250.000. Voor een grote investering die niet uit de lopende exploitatie gefinancierd kan worden, wordt een langlopende lening afgesloten. Een deel van de investering kunnen we uit de cash flow financieren.

In deze begroting houden we in 2027 rekening met een nieuwe langlopende lening van € 2 miljoen met een looptijd van twintig jaar en een rentepercentage van 4%. Deze investering wordt uiteraard afgeschreven. Er is een bestemmingsreserve opgenomen die de komende jaren vrijvalt om de lasten van deze investering te dekken. De informatie over de financiële impact van deze investering is opgenomen in de paragraaf Afschrijvingen en investeringen, paragraaf Rentelasten en paragraaf Toelichting op de mutatie bestemmingsreserves. Financiering Indien noodzakelijk maken we gebruik van kasgeldleningen bij de BNG om pieken in de liquiditeit op te vangen. Voor grote investeringen die niet uit de lopende exploitatie gefinancierd kunnen worden, worden langlopende leningen afgesloten. In deze meerjarenbegroting wordt er van uitgegaan dat in 2027 naast de bestaande langlopende lening een nieuwe langlopende lening wordt afgesloten ter (gedeeltelijke) financiering van de verduurzaming van de werkplaatsen. In de meerjarenbegroting is rekening gehouden met rentelasten op lopende en nieuwe leningen. Overtollige middelen worden uitgezet bij het rijk conform de wetgeving inzake schatkistbankieren. Op deze rekening-courant overeenkomst, die onder de uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar is opgenomen, ontvangen we een rentevergoeding van het rijk.

Werkleerbedrijf Lucrato maakt geen gebruik van financiële instrumenten. Treasury We voldoen aan de wettelijke eisen voor wat betreft de kasgeldlimiet voor vlottende schulden en de renterisiconorm voor langlopende schulden.

Modelstaat A De modelstaten A over de kwartalen van het voorafgaande jaar worden normaliter eenmaal per jaar als onderdeel van de financieringsparagraaf bij de begroting en het jaarverslag naar de

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

13

toezichthouder verzonden. De liquiditeitspositie heeft betrekking op de financiering met een rentetypische looptijd van korter dan een jaar. Een derivaat kan daarbij de looptijd van de financiering veranderen. Zo kan een derivaat vaste schuld omzetten in een korte schuld met variabele rente. De liquiditeitspositie is het saldo van de vlottende of korte schulden, zoals schulden in rekening-courant en in bewaring zijnde kasgelden van derden en de vlottende middelen zoals kasgelden en tegoeden in rekening-courant. De liquiditeitspositie heeft betrekking op de gehele bedrijfsvoeringsorganisatie. De gemiddelde liquiditeitspositie van de drie kwartaalmaanden wordt getoetst aan het bedrag van de kasgeldlimiet. De kasgeldlimiet heeft betrekking op het totaal van de begroting van het lopende jaar naar de stand van 1 januari. Als de gemiddelde liquiditeitspositie van drie achtereenvolgende kwartalen de kasgeldlimiet overschrijdt, dan dient de betrokken decentrale overheid de drie kwartaalrapportages toe te zenden aan de toezichthouder, met daarbij een plan om weer te voldoen aan de kasgeldlimiet. De berekening hieronder is overgenomen uit het jaarverslag 2025.

Berekening kasgeldlimiet: Begrotingstotaal (totaal alle lasten uit werkbegroting 2025) Percentage uit uitvoeringsregeling Financiering decentrale overheden Kasgeldlimiet (stand ultimo maand) Januari 2025 Februari 2025 Maart 2025 Gemiddeld 1e kwartaal Kasgeldlimiet Ruimte onder de kasgeldlimiet April 2025 Mei 2025 Juni 2025 Gemiddeld 2e kwartaal Kasgeldlimiet Ruimte onder de kasgeldlimiet Juli 2025 Augustus 2025 September 2025 Gemiddeld 3e kwartaal Kasgeldlimiet Ruimte onder de kasgeldlimiet Oktober 2025 November 2025 December 2025 Gemiddeld 4e kwartaal Kasgeldlimiet Ruimte onder de kasgeldlimiet

Vlottende schuld 2.822.000 3.474.000 3.607.000

Vlottende middelen 5.706.000 6.208.000 6.052.000

3.064.000 4.340.000 3.660.000

5.540.000 6.958.000 6.473.000

3.559.000 3.513.000 3.901.000

6.418.000 6.462.000 7.283.000

4.417.000 4.199.000 3.818.000

7.736.000 7.522.000 8.103.000

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

46.996.000 8,2% 3.854.000 Netto vlottend (+) of Overschot middelen (-) -2.884.000 -2.734.000 -2.445.000 -2.688.000 3.854.000 6.542.000 -2.476.000 -2.618.000 -2.813.000 -2.636.000 3.854.000 6.490.000 -2.859.000 -2.949.000 -3.382.000 -3.063.000 3.854.000 6.917.000 -3.319.000 -3.323.000 -4.285.000 -3.642.000 3.854.000 7.496.000

14

Modelstaat B Modelstaat B wordt eenmaal per jaar als onderdeel van de financierings-paragraaf bij de begroting en het jaarverslag naar de toezichthouder verzonden. Op deze staat wordt over het renterisico van de komende vier jaren gerapporteerd. Het renterisico heeft betrekking op de vaste schuld en op het bedrag waarover renterisico wordt gelopen. Naast de renteherzieningen zijn hiervoor ook de aflossingen van belang, want het renterisico wordt verkleind door aflossingen in de tijd te spreiden. Het renterisico heeft betrekking op de gehele bedrijfsvoeringsorganisatie, op de gemeentelijke kredietbank en op diensten zoals het grondbedrijf. Het renterisico wordt getoetst aan het bedrag van de renterisiconorm. De renterisiconorm heeft betrekking op het totaal van de begroting van uitsluitend het komende jaar. Het komende jaar is boekjaar 2027 in de berekening hierna. Berekening renterisiconorm: Begrotingstotaal (totaal alle lasten uit begroting 2027) 46.078.000 Percentage uit uitvoeringsregeling Financiering decentrale overheden 20% Renterisiconorm 9.216.000

Renteherzieningen Aflossingen Renterisico* Ruimte onder renterisiconorm *

2027

2028

2029

2030

0 100.000 100.000 9.116.000

0 200.000 200.000 9.016.000

0 200.000 200.000 9.016.000

0 200.000 200.000 9.016.000

Het renterisico wordt berekend als het totaal van regel Renteherzieningen en regel Aflossingen in bovenstaande tabel.

Bedrijfsvoering Voor een toelichting op de activiteiten die we voor de verschillende doelgroepen uitvoeren verwijzen we hier naar paragraaf Inleiding. In deze paragraaf nemen we de onderwerpen mee overeenkomstig artikel 21 van de Verordening financieel beleid, beheer en organisatie Gemeenschappelijke Regeling Lucrato 2023 voor zover deze van belang zijn voor de begroting. Regulier personeelsbestand en inhuur derden Voor een toelichting op de formatie en de personeelskosten wordt hier verwezen naar onderdeel Kosten regulier personeel in de Toelichting op het overzicht van baten en lasten. In de begroting 2027 wordt rekening gehouden met een reguliere formatie van 128 fte. Naast de vaste dienstverbanden wordt er ook gebruik gemaakt van een flexibele schil. In de begroting 2027 wordt rekening gehouden met ongeveer 9 fte inhuur via derden. Huisvestingskosten (bedragen x € 1.000,-) Totaal huisvestingskosten

Begroting 2027 1.100

Begroting 2028 1.119

Begroting 2029 1.139

Begroting 2030 1.159

In de begroting wordt rekening gehouden met jaarlijks stijgende kosten. De jaarlijkse dotatie aan de voorziening groot onderhoud bedraagt € 120.000 en is gelijk gehouden door de jaren heen. Alle andere kosten zijn geïndexeerd met 2,1% per jaar. In bovenstaande opstelling zijn de afschrijvingslasten en de kosten van regulier personeel dat belast is met het beheren en onderhouden van de bedrijfspanden niet meegenomen.

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

15

Automatiseringskosten (bedragen x € 1.000,-) Totaal automatiseringskosten

Begroting 2027 534

Begroting 2028 545

Begroting 2029 556

Begroting 2030 568

In de begroting wordt rekening gehouden met jaarlijks stijgende kosten. Er is rekening gehouden met een jaarlijkse prijsindex van 2,1%. In bovenstaande opstelling zijn de afschrijvingslasten en de kosten van regulier personeel dat belast is met ICT-taken niet meegenomen.

Budgetten voor het bestuur en de accountant In 2027 en de meerjarenbegroting is geen rekening gehouden met betalingen aan bestuursleden. In de begroting 2027 is een post van € 71.000 gereserveerd voor accountantskosten. In de meerjarenbegroting is rekening gehouden met een prijsindex van 2,1% per jaar.

Verbonden partijen Werkleerbedrijf Lucrato heeft een 100% deelneming in Felua-groep Holding B.V. De B.V. is op 1 december 2004 opgericht en gevestigd aan de Egerlaan 15 te Apeldoorn. Felua-groep Holding B.V. is een houdstermaatschappij waarin twee 100% deelnemingen zijn opgenomen, nl. in Felua-groep Interval B.V. en in Felua-groep Interstap B.V. Het aandelenkapitaal in de deelneming Felua-groep Holding B.V. bedraagt € 90.000 waarvan € 18.000 is gestort. Het eigen vermogen bedraagt ultimo 2026 naar verwachting € 18.000. Het vreemd vermogen bestaat uit een lening van Werkleerbedrijf Lucrato en bedraagt ultimo 2026 naar verwachting € 36.000. Het exploitatieresultaat van Felua-groep Holding B.V. is de komende jaren naar verwachting nihil zodat er geen dividend wordt uitgekeerd aan Werkleerbedrijf Lucrato.

Openbaarheidsparagraaf Op 1 mei 2022 is de Wet Open Overheid (de “WOO”) in werking getreden. Deze wet vervangt de Wet Openbaarheid Bestuur. De WOO voorziet in een verplichting om jaarlijks aandacht te besteden aan de uitvoering van deze wet. De vastlegging hiervan vindt plaats in het jaarverslag. De WOO is er op gericht (overheids-) informatie openbaar en beschikbaar te maken. De WOO verplicht ertoe om informatie uit eigen beweging openbaar en toegankelijk te maken. De WOO heeft hierbij met name het oog op informatie betreffende de activiteiten (van bestuursorganen) en de resultaten daarvan. In aanvulling op de informatie die met behulp van het jaarverslag (actief) openbaar wordt gemaakt, wordt op onze website ook andere informatie gepubliceerd. Naast de verplichting om informatie actief openbaar te maken, voorziet de WOO ook in de verplichting informatie passief openbaar te maken. Hiermee wordt bedoeld dat informatie ook op verzoek openbaar moet worden gemaakt. Lucrato heeft de vereiste procesgang voor deze verzoeken ingericht.

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

16

Aan de verplichtingen informatie actief en passief openbaar te maken, kan alleen uitvoering worden gegeven indien de informatiehuishouding op orde is. Dat betekent dat de informatie die binnen Werkleerbedrijf Lucrato wordt geproduceerd en aanwezig is op uniforme wijze wordt opgeslagen en beheerd. Het betekent ook dat deze informatie relatief eenvoudig toegankelijk is en goed valt te ontsluiten. De komende jaren zijn de inspanningen erop gericht om de informatiehuishouding in stand te houden en te verbeteren. Zodoende blijft Lucrato wendbaar bij de ontwikkelingen in de toegankelijkheid en veiligheid van de te hanteren applicaties en in wet- en regelgeving.

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

17

FINANCIËLE BEGROTING 3

Overzicht van baten en lasten 2027-2030 en de toelichting MJB 2027

MJB 2028

MJB 2029

MJB 2030

Subsidie Wsw Personeel gerelateerde kosten Wsw* Subsidieresultaat Wsw

25.550 -23.257 2.293

24.307 -22.005 2.302

23.078 -20.681 2.397

21.351 -18.801 2.550

Bijdrage Loonkosten Beschut Werken Personeel gerelateerde kosten Beschut Werken* Subsidieresultaat Beschut Werken

3.185 -4.976 -1.791

3.498 -5.466 -1.968

3.840 -6.000 -2.160

4.198 -6.560 -2.362

Bijdrage Loonkosten ADS doelgroep Detacheringsopbrengst ADS doelgroep Personeel gerelateerde kosten ADS doelgroep* Subsidieresultaat ADS doelgroep

312 311 -623 0

426 426 -852 0

549 548 -1.097 0

678 677 -1.355 0

Bijdrage gemeenten re-integratiebudget Directe externe kosten t.l.v. re-integratiebudget* Bijdrage re-integratiebudget (excl. Indirecte kosten)

1.181 -713 468

1.206 -726 480

1.231 -739 492

1.257 -752 505

8.536 -263

8.412 -269

8.295 -275

8.186 -281

Bruto marge alle activiteiten

8.273

8.143

8.020

7.905

Gemeentelijke bijdrage begeleiding Beschut Werken Gemeentelijke bijdrage regulier personeel Gemeentelijke bijdrage impulsbudget Gemeentelijke bijdrage sociale infrastructuur (10.000 banen) Overige inkomsten Rentebaten TOTAAL BATEN UIT BEDRIJFSACTIVITEITEN

1.881 3.739 573 324 0 25 14.815

2.013 3.911 607 347 0 10 15.031

2.145 4.091 643 370 0 10 15.279

2.277 4.279 682 395 0 10 15.548

Reguliere personeelskosten Afschrijvingen Overige bedrijfskosten Rentelasten TOTAAL LASTEN I.V.M. BEDRIJFSACTIVITEITEN*

-13.011 -539 -2.606 -90 -16.246

-13.247 -631 -2.656 -86 -16.620

-13.495 -631 -2.708 -82 -16.916

-13.748 -631 -2.761 -78 -17.218

Bedrijfsresultaat

-1.431

-1.589

-1.637

-1.670

461

775

908

977

Overzicht van baten en lasten (bedragen x € 1.000)

Omzet uit de markt Kostprijs verkopen*

Bijdrage gemeenten in het tekort

TUSSENTELLING RESULTAAT

0

0

0

0

Mutatie bestemmingsreserves

312

233

233

233

EINDRESULTAAT

312

233

233

233

-46.078

-45.938

-45.708

-44.967

* Totaal alle lasten, vóór mutatie bestemmingsreserves

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

18

Toelichting op het subsidieresultaat Wsw Het subsidieresultaat Wsw bestaat uit het verschil tussen het bedrag dat het rijk beschikbaar stelt voor de uitvoering van de Wsw en de personeel gerelateerde kosten van de Wsw geïndiceerden. De rijkssubsidie voor het jaar 2027 wordt definitief bekend gemaakt via de meicirculaire 2027. In deze begroting is de rijkssubsidie voor de jaren 2027 t/m 2030 zo goed mogelijk ingeschat vanuit de prognose van het rijk die in de septembercirculaire 2025 is opgenomen en de te verwachten omvang van de formatie uitgedrukt in standaardeenheden. De subsidie per standaardeenheid uit deze circulaire is verhoogd met de te verwachten LPO (LoonPrijsOntwikkeling). In deze verwachting is rekening gehouden met de verhoging van het Wettelijk Minimum Loon met 3% per jaar. De personeel gerelateerde kosten Wsw bestaan uit loon en overige personeelskosten van alle Wsw medewerkers die een dienstverband bij Werkleerbedrijf Lucrato hebben, en de loonkostensubsidie die wij aan werkgevers uitbetalen die een Begeleid Werker in dienst hebben. Bij de berekening van deze kosten is rekening gehouden met uitstroom door pensioen plus onvoorziene uitstroom, zoals langdurig ziek, overlijden of ontslag op eigen verzoek. Een formatie overzicht van deze doelgroep is opgenomen in de inleiding op deze begroting.

Toelichting op het subsidieresultaat Beschut Werken (Bsw) Het subsidieresultaat Beschut Werken bestaat uit het verschil tussen de bijdrage in de loonkosten die wij van de gemeenten ontvangen en de personeel gerelateerde kosten Bsw. De gemeenten vergoeden 70% van het bruto loon verhoogd met 25% voor werkgeverslasten. Daarnaast ontvangen wij een vergoeding van € 11.000 per persoon voor begeleidingskosten van de gemeenten en genereert deze doelgroep omzet uit de markt in de vorm van productieopbrengsten of een detacheringsvergoeding. De begeleidingsvergoeding en de omzet uit de markt maken deel uit van het bedrijfsresultaat. In de meerjarenbegroting is rekening gehouden met een jaarlijks groeiend aantal dienstverbanden en een loonkostenstijging van 3% per jaar. Een formatie overzicht van deze doelgroep is opgenomen in de inleiding op deze begroting. Toelichting op het subsidieresultaat ADS doelgroep Het subsidieresultaat ADS doelgroep bestaat uit het verschil tussen de bijdrage in de loonkosten die wij van de gemeenten ontvangen, plus de detacheringsvergoeding die we van de werkgever ontvangen die de detacheringsplek biedt minus de personeel gerelateerde kosten ADS doelgroep. In deze meerjarenbegroting wordt ervan uitgegaan dat het saldo van deze baten en lasten nul is. De gemeenten verstrekken een loonkostensubsidie op basis van de loonwaarde van de medewerker.

Bij aanvang dienstverband is de loonwaarde nog niet bekend en wordt deze voorlopig vastgesteld op 50% van het wettelijk minimum uurloon. In de meerjarenbegroting is rekening gehouden met een groeiend aantal dienstverbanden en een loonkostenstijging van 3% per jaar. Een formatie overzicht van deze doelgroep is opgenomen in de inleiding op deze begroting. Toelichting op de bijdrage re-integratiebudget Wij ontvangen jaarlijks een bijdrage van onze gemeenten ter dekking van re-integratiekosten voor kandidaten uit de Participatiewet. In het overzicht van baten en lasten zijn de externe kosten verbonden aan re-integratieactiviteiten in mindering gebracht op deze bijdrage. Voorbeelden van deze kosten zijn medische adviezen inzake inzetbaarheid, jobcoaching ingekocht bij derden of Feluagroep Interstap B.V., opleidingskosten en vervoerskosten. Daarnaast maakt de organisatie ook interne kosten ten behoeve van deze doelgroep. Een voorbeeld is het vergroten van de uitstroomkans van kandidaten via werkleerlijnen die in samenwerking met onderwijs en werkgevers

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

19

worden ontwikkeld. Of het onderzoek naar de inzet van inclusieve technologie om de kansen van onze kandidaten op de arbeidsmarkt te vergroten. Deze interne kosten, bijvoorbeeld projectleiding, maken onderdeel uit van de bedrijfskosten en worden niet direct ten laste van het reintegratiebudget gebracht. Het resterend saldo op het re-integratiebudget dient ter dekking van deze indirecte kosten. Toelichting op het bedrijfsresultaat Het bedrijfsresultaat bestaat uit alle opbrengsten die Werkleerbedrijf Lucrato genereert met haar activiteiten minus alle bedrijfsvoeringskosten. Het bedrijfsresultaat komt steeds meer onder druk te staan. De omzet uit detachering van doelgroepmedewerkers en productie neemt af door uitstroom van medewerkers uit de Wsw. Deze daling van de personeelsomvang wordt slechts gedeeltelijk teniet gedaan door instroom vanuit Beschut Werken. De begeleidingskosten op de groeiende groep Beschut Werkers zijn relatief gezien hoger dan die op de Wsw doelgroep, en het opbrengstvermogen van deze groep is navenant lager. Beide effecten, minder opbrengsten en meer begeleidingskosten, hebben een drukkend effect op het bedrijfsresultaat, waardoor de verbetering in het subsidieresultaat Wsw niet één op één wordt omgezet in een lagere gemeentelijke bijdrage in het exploitatietekort. Onze competenties zijn het begeleiden, ontwikkelen en bemiddelen van onze doelgroepen.

Gezien de huidige en verwachte conjuctuur is er veel vraag naar arbeid. Onze doelgroepen hebben talent, maar er is meer begeleiding nodig om zich te ontwikkelen richting en in een duurzame baan, waarbij het ook noodzakelijk is dat de werkgever en de kandidaat gedurende dit ontwikkelingsproces worden begeleid. Bruto marge alle activiteiten De bruto marge alle activiteiten bestaat uit de opbrengst uit productieactiviteiten, detacheringen en overige diensten, waaronder specifieke opdrachten voor onze gemeenten, minus alle direct toerekenbare kosten. De direct toerekenbare kosten bestaan uit materialen (met name verpakkingsmaterialen), uitbesteed werk en inkoop van specifieke diensten (bijv. loonwaardemeting en jobcoaching). De brutomarge wordt o.a. gebruikt om de infrastructuur in stand te houden. De basis van ons verdienvermogen wordt steeds smaller door de krimpende Wsw populatie. We zijn voortdurend op zoek naar nieuwe vormen van dienstverlening om ons verdienvermogen te verhogen of de infrastructuur op een andere wijze te bekostigen. Als Lucrato streven we naar deelname aan subsidieregelingen. Subsidies zijn lastig in te schatten. We nemen geen bedragen op in de begroting die niet zijn toegekend. Gemeentelijke bijdrage begeleiding Beschut Werken Wij ontvangen € 11.000 per Beschut Werker per jaar van onze gemeenten.

Deze bijdrage is bedoeld om de begeleidingskosten van deze doelgroep, die vooral uit jongeren afkomstig uit het speciaal onderwijs bestaat, af te dekken. De ervaring van de afgelopen jaren heeft geleerd dat deze groep zeer intensieve begeleiding nodig heeft. Gemeentelijke bijdrage regulier personeel Wij ontvangen een bijdrage van onze gemeenten ter dekking van de personeelskosten van regulier personeel dat wordt ingezet op re-integratieactiviteiten voor kandidaten uit de Participatiewet. Het

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

20

betreft hier de formatie behorend bij de werkzaamheden voor doelgroep 2, Brede doelgroep Participatiewet (zie Inleiding), die vanuit de gemeenten op structurele basis zijn overgedragen aan Werkleerbedrijf Lucrato. Over deze bijdrage zijn afspraken gemaakt tijdens de oprichting van Werkleerbedrijf Lucrato. De jaarlijkse indexatie van de bijdrage wordt vastgelegd in de prestatieafspraken met de gemeenten. Gemeentelijke bijdrage impulsbudget De rijksoverheid stelt met ingang van 2025 extra middelen, het Impulsbudget, beschikbaar voor het toekomstbestendig maken van de werkontwikkelbedrijven. Deze middelen worden verstrekt via het Gemeentefonds aan de grootste gemeente in het samenwerkingsverband. De gemeenten Apeldoorn, Epe en Heerde hebben besloten het budget voor dit doel aan Lucrato ter beschikking te stellen. Het toekomstbestendig maken van Lucrato vraagt in eerste instantie om een inschatting van die toekomst en benodigdheden voor Lucrato. Daarnaast moet Lucrato een gezonde, flexibele en innovatieve organisatie zijn om richting die toekomst te kunnen bewegen. Voorbeelden van activiteiten die worden uitgevoerd zijn LucraGo (het programma doorontwikkeling Lucrato), uitwerking geven aan de nieuwe strategische koers, het invullen van de aanbevelingen uit rapport evaluatie Door naar Werk en inzet technologie voor doorontwikkeling (o.a. TINT).

Gemeentelijke bijdrage sociale infrastructuur (10.000 banen) De rijksoverheid stelt met ingang van 2025 aan gemeenten extra middelen beschikbaar voor het, via sociaal ontwikkelbedrijven, landelijk realiseren van 10.000 extra werkplekken (te bereiken in 2035). Deze middelen zijn bedoeld om inwoners voor wie werk niet vanzelfsprekend is, toch (tijdelijk) aan het werk te helpen. Deze werkplekken worden aangeduid als ‘Opstap- en Vangnetbanen’. Door de inzet van de Infrastructurele opslag worden werkplekken gerealiseerd voor inwoners die niet in aanmerking komen voor beschut werk, maar die wel behoefte hebben aan intensieve begeleiding en ondersteuning van sociaal ontwikkelbedrijven. De Gemeenschappelijke regeling Lucrato maakt het mogelijk om zogenaamde ‘ADS-banen’ (waarop de cao Aan de Slag van toepassing is) te realiseren. De geïntroduceerde Opstap- en Vangnetbanen zijn qua vorm en inhoud identiek aan onze ADS-banen. Het fundament is aanwezig waarop kan worden voortgebouwd. Het bestuur heeft in 2025 besloten om de extra middelen die in het lopende boekjaar niet nodig zijn om de integrale kosten voor het realiseren van deze extra banen af te dekken in een bestemmingsreserve aan te houden.

Als het aantal dienstverbanden dat in dit kader wordt geboden in de toekomst groeit, dan zal de extra bijdrage van het rijk naar verwachting niet toereikend zijn om de integrale kosten af te dekken. De niet gedekte kosten kunnen op dat moment uit de bestemmingsreserve gedekt worden. In de meerjarenbegroting hebben we de middelen die we jaarlijks ontvangen volledig vrij laten vallen ten gunste van het resultaat.

Overige inkomsten Onder overige inkomsten worden inkomsten meegenomen die niet rechtstreeks verband houden met de bedrijfsactiviteiten. In de meerjarenbegroting worden in de jaren 2027 tm 2030 geen overige inkomsten verwacht.

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

21

Rentebaten Wij ontvangen rente op het tegoed dat we aanhouden in de schatkist (Schatkistbankieren bij het Rijk). In de meerjarenbegroting is rekening gehouden met een kleine jaarlijkse rentebate. Reguliere personeelskosten In deze post zijn alle personeelskosten opgenomen van begeleidend en ondersteunend personeel. Het betreft personeel met een dienstverband bij Werkleerbedrijf Lucrato en ingehuurd personeel via groepsmaatschappij Felua-groep Interval B.V. Formatie regulier personeel Werkzaam in primair proces in fte Ondersteunend personeel in fte Totaal in fte met een dienstverband Flexibele schil d.m.v externe inhuur Totale reguliere formatie in fte

MJB 2027 90 38 128 9 137

MJB 2028 90 38 128 9 137

MJB 2029 90 38 128 9 137

MJB 2030 90 38 128 9 137

Doordat het resultaat van Werkleerbedrijf op termijn steeds verder onder druk komt te staan, zijn we kritisch op de ontwikkeling van de omvang het regulier personeel. We streven altijd naar de inzet van goedgekwalificeerde medewerkers voor het uitvoeren van onze GR taken. Wanneer de financieringsbron niet langdurig gegarandeerd is, kan ook geen langdurig contract geboden worden. Het behoud van goede medewerkers is daarentegen ook van belang. Om die reden kiezen we ervoor ook langduriger mensen aan ons te binden. Afschrijvingen en investeringen Dit betreft de afschrijvingen op materiële vaste activa. In deze meerjarenbegroting is in de afschrijvingslasten rekening gehouden met investeringen die gepland staan voor de komende jaren. Normaliter betreft het voornamelijk vervangingsinvesteringen. In de meerjarenbegroting is rekening gehouden met een aantal bijzondere investeringen die verband houden met het verduurzamen van onze activiteiten waardoor de afschrijvingslasten toenemen. Het wagenpark wordt vervangen door elektrische auto’s en de bedrijfspanden worden verduurzaamd. De bedrijfsactiviteiten in Heerde worden in 2027 mogelijk verhuisd naar het CCN (Circulair Centrum Nederland). In de investeringsbegroting is rekening gehouden met inrichtingskosten in het nieuwe pand.

Tot slot is in 2027 rekening gehouden met een investering in het bedrijfspand aan de Egerlaan om alle werkplaatsen te verduurzamen. Deze plannen zijn in voorbereiding. Investeringen groter dan € 150.000 worden ter goedkeuring voorgelegd aan het bestuur. Overige bedrijfskosten Deze post bestaat uit huisvestingskosten, onderhoudskosten, automatiseringskosten, belastingen en verzekeringen, advieskosten, kantoorkosten en overige kosten. Deze kosten variëren nauwelijks met de bedrijfsomvang. Er is rekening gehouden met een kostenstijging van 2,1% per jaar.

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

22

Rentelasten Indien nodig dekken we tijdelijke liquiditeitstekorten af met een kasgeldlening. We betalen rente aan groepsmaatschappij Interstap over het saldo aan overtollige middelen dat ze bij Lucrato heeft uitgezet. Het rentepercentage wordt gebaseerd op het rentepercentage dat het Ministerie van Financiën vergoedt over de overtollige middelen die Werkleerbedrijf Lucrato in de schatkist aanhoudt. In de meerjarenbegroting is rekening gehouden met een rentelast van ongeveer € 9.000 per jaar. Voor grote investeringen die niet uit de lopende exploitatie gefinancierd kunnen worden, worden langlopende leningen afgesloten. In 2021 is een langlopende lening afgesloten van € 1 miljoen om twee grote investeringsprojecten te financieren (zonnepanelen en renovatie kantoren). Deze lening heeft een looptijd van 10 jaar en het rentepercentage bedraagt 0,38%. In paragraaf Afschrijvingen en investeringen is beschreven dat we rekening houden met een aantal grote investeringen gericht op verduurzaming van onze activiteiten. Een deel van de investeringen kunnen we uit de cash flow financieren. In deze begroting houden we in 2027 rekening met een nieuwe langlopende lening van € 2 miljoen met een looptijd van twintig jaar en een rentepercentage van 4%. Langlopende leningen Hoofdsom lening uit 2021 ultimo jaar Rentelast Hoofdsom lening uit 2027 ultimo jaar Rentelast

MJB 2027 € 400.000 € 1.700 € 2.000.000 € 80.000

MJB 2028 € 300.000 € 1.300 € 1.900.000 € 76.000

MJB 2029 € 200.000 € 900 € 1.800.000 € 72.000

MJB 2030 € 100.000 € 500 € 1.700.000 € 68.000

Toelichting op de mutatie bestemmingsreserves Een mutatie in de bestemmingsreserves betreft de vrijval uit de bestemmingsreserve voor organisatieontwikkeling. Het betreft de vrijval ter grootte van de jaarlijkse afschrijvingslasten op de verbouwingskosten van het bedrijfspand vooruitlopend op het ontstaan van Werkleerbedrijf Lucrato op 1 januari 2018. Ultimo 2027 is deze investering volledig afgeschreven. In het voorstel resultaatbestemming boekjaar 2025 is een aantal nieuwe bestemmingsreserves opgenomen. De vrijval uit deze nieuwe bestemmingsreserves is conform het voorstel verwerkt in deze begroting. Hieronder volgt een overzicht van de mutatie in de bestemmingsreserves. Mutatie bestemmingsreserves Organisatieontwikkeling Impulsbudget Elektrische auto’s Verduurzaming werkplaatsen Locatie Heerde Totaal mutatie (vrijval)

MJB 2027 € 4.000 € 166.000 € 30.000 € 92.000 € 20.000 € 312.000

MJB 2028 0 0 € 30.000 € 183.000 € 20.000 € 233.000

MJB 2029 0 0 € 30.000 € 183.000 € 20.000 € 233.000

MJB 2030 0 0 € 30.000 € 183.000 € 20.000 € 233.000

Incidentele baten en lasten In de meerjarenbegroting 2027-2030 worden geen incidentele baten en lasten verwacht.

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

23

Toelichting op de bijdrage gemeenten in het tekort De gemeenten leveren een extra bijdrage om het exploitatietekort af te dekken. We hebben in deze meerjarenbegroting rekening gehouden met inflatie. Vanwege de onzekere situatie in de wereld is het lastig om goede financiële inschattingen voor de komende vier jaren te maken. In deze meerjarenbegroting is rekening gehouden met een bijdrage in het tekort over 2027 van € 461.000. We verwachten dat de gemeentelijke bijdrage in het exploitatietekort de komende jaren toeneemt. Op grond van artikel 21 GR dient het bestuur een berekeningswijze vast te stellen aan de hand waarvan kan worden berekend hoeveel de deelnemende gemeenten dienen bij te dragen in een eventueel exploitatietekort. In de vergadering van 30 juni 2025 heeft het bestuur de berekeningswijze van 2020-2024 geëvalueerd en ongewijzigd vastgesteld voor de periode van 20252029. in december 2024 de berekeningswijze uit 2020 geëvalueerd en opnieuw vastgesteld waarbij wordt aangesloten bij de bijdragen die de deelnemende gemeenten aan Werkleerbedrijf Lucrato betalen ter uitvoering van de taken genoemd in artikel 4 GR. Dat betreft de bijdragen voor de uitvoering van de Wsw, van Beschut Werk, ADS dienstverbanden, alsmede voor de ondersteuning van kansrijke werkzoekenden naar werk.

De percentages in deze berekeningswijze worden definitief vastgesteld na afronding van het betreffende jaar. Onderstaande bedragen en percentages zijn een inschatting gebaseerd op de bedragen in de begroting 2027.

Berekening verdeling bijdrage in tekort over gemeenten 2027 (Bedragen x € 1.000,-) Wsw subsidie Bijdrage in loonkosten Bsw Bijdrage in loonkosten ADS Re-integratiebudget Begeleidingsvergoeding Bsw Gemeentelijke bijdrage personeel Impulsbudget Sociale infrastructuur (10.000 banen) Totaal Afgerond percentage Afgerond bijdrage in tekort

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

Apeldoorn

Epe

Heerde

Totaal

19.418 2.499 225 955 1.463 2.738 472 268 28.038 76% 350

3.955 440 52 99 253 785 69 38 5.691 16% 74

2.177 245 35 127 165 216 32 18 3.015 8% 37

25.550 3.184 312 1.181 1.881 3.739 573 324 36.744 100% 461

24

4

Uiteenzetting van de financiële positie en de toelichting

In de artikelen 20 t/m 23 van Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten is vastgelegd welke verplichte onderdelen deel uitmaken van de uiteenzetting van de financiële positie en de meerjarenraming. Hieronder volgen alle verplichte onderdelen in een aparte paragraaf. Geprognosticeerde begin- en eindbalans 2027-2030 Prognose 2026

MJB 2027

MJB 2028

MJB 2029

MJB 2030

ACTIVA Materiële vaste activa Financiële vaste activa Totaal vaste activa

2.500 54 2.554

6.500 54 6.554

6.300 54 6.354

6.100 54 6.154

5.900 54 5.954

Uitzettingen korter dan 1 jaar Liquide middelen Overlopende activa Totaal vlottende activa

6.904 250 300 7.454

4.534 250 300 5.084

4.364 250 300 4.914

4.424 250 300 4.974

4.290 250 300 4.840

TOTAAL ACTIVA

10.008

11.638

11.268

11.128

10.794

PASSIVA Eigen vermogen Voorzieningen Vaste schulden Totaal vaste passiva

5.746 262 500 6.508

5.746 392 2.400 8.538

5.746 222 2.200 8.168

5.746 282 2.000 8.028

5.746 148 1.800 7.694

Vlottende schuld korter dan 1 jaar Overlopende passiva Totaal vlottende passiva

3.400 100 3.500

3.000 100 3.100

3.000 100 3.100

3.000 100 3.100

3.000 100 3.100

TOTAAL PASSIVA

10.008

11.638

11.268

11.128

10.794

Balans ultimo boekjaar (bedragen x € 1.000)

EMU-saldo 2026-2027 In artikel 20 lid1c is vastgelegd dat in de uiteenzetting van de financiële positie het EMU saldo over het vorig begrotingsjaar, het begrotingsjaar en het jaar volgend op het begrotingsjaar wordt opgenomen. Emu saldo (bedragen x € 1.000)

Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan c.q. onttrekking uit reserves Mutatie (im)materiële vaste activa Mutatie voorzieningen Mutatie voorraden Verwachte boekwinst/verlies bij de verkoop van financiële en (im)materiële vaste activa, alsmede de afwaardering van financiële vaste activa BEREKEND EMU-SALDO

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

MJB 2026 0 0 44 0

MJB 2027 0 0 130 0

MJB 2028 0 0 -170 0

0 44

0 130

0 -170

25

Investeringen Voor een toelichting op de investeringen wordt hier verwezen naar hoofdstuk 2 paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen en hoofdstuk 3 paragraaf Afschrijvingen en investeringen.

Financiering Voor een toelichting op de financiering wordt hier verwezen naar hoofdstuk 2 paragraaf Financiering.

Jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume Opgebouwde vakantiegeld, levensloop en verlofrechten welke niet in de balans zijn opgenomen

Vakantiegeld 31-12-2027

Verlofdagen 31-12-2027

Wsw medewerkers

800.000

1.400.000

Bsw medewerkers

175.000

200.000

Overige doelgroepen

12.000

10.000

Regulier personeel

n.v.t.

200.000

Totaal verplichtingen

987.000

1.810.000

Omdat op het regulier personeel het Individueel Keuzebudget van toepassing is, is er geen sprake van een vakantiegeld verplichting ultimo boekjaar.

Stand en het verloop van het eigen vermogen Het eigen vermogen bestaat uit de Algemene reserve, Bestemmingsreserves en het nog niet bestemde resultaat in het lopende boekjaar. Verloopoverzicht eigen vermogen

Algemene reserve

Bestemmingsreserves

Resultaat boekjaar

Totaal

(Bedragen x € 1.000,-) Stand 31 december 2026

2.118

3.581

47

5.746

0 +47

-312 0

-47 +312

-359 +359

Stand 31 december 2027

2.165

3.269

312

5.746

Af Bij

0 +312

-233 0

-312 +233

-545 +545

Stand 31 december 2028

2.477

3.036

233

5.746

Af Bij

0 +233

-233 0

-233 +233

-466 +466

Stand 31 december 2029

2.710

2.803

233

5.746

0 233

-233 0

-233 233

-466 +466

2.943

2.570

233

5.746

Af Bij

Af Bij Stand 31 december 2030

MJB 2027 -2030_Lucrato_CONCEPT_naar Gemeenteraden

26

Op het moment dat deze begroting wordt opgesteld (maart 2026) zijn er twee bestemmingsreserves waar het bestuur in het verleden een besluit over heeft gegeven, nl. de bestemmingsreserve om de gevolgen van de invoering van het Besluit Begroting en Verantwoording in 2004 af te dekken en de bestemmingsreserve om de kosten van de organisatieontwikkeling ter voorbereiding op het ontstaan van Werkleerbedrijf Lucrato in 2018 af te dekken. Er is aangenomen dat het bestuur bij de bestemming van het resultaat 2025 zal besluiten om het grootste deel van het positieve resultaat toe te voegen aan een aantal specifiek benoemde bestemmingsreserves en het restant toe te voegen aan de algemene reserve. Na verwerking van dit voorgenomen bestuursbesluit is het saldo bestemmingsreserves op 1 januari 2027 als volgt opgebouwd:

Bestemmingsreserves op 31 december 2026 Gevolgen invoering BBV in 2004 (bestaande reserve) Organisatieontwikkeling (bestaande reserve) Impulsbudget (besluitvorming in 2026) Elektrische auto’s (besluitvorming in 2026) Verduurzaming werkplaatsen (besluitvorming in 2026) Locatie Heerde (besluitvorming in 2026) Totaal mutatie (vrijval)