917623 bijlage 2 Bestuursagenda 2023-2027 GGD NOG
Tekst van het document
Bestuursagenda
2023 – 2027
Inhoudsopgave 1
2
3
4
5
6
Bestuursagenda: richting en beeld 2023 – 2027. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4 1.1
Waarom een bestuursagenda? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4
1.2
Beeld en richting . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5
1.3
Concrete uitwerking. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5
1.4
Tijdig bijsturen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5
Publieke gezondheid & GGD NOG in het kort . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5 2.1
Publieke gezondheid . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5
2.2
GGD Noord & Oost Gelderland. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7
2.3
De organisatie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7
2.4
Takenpakket GGD NOG. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8
Inhoudelijke speerpunten: gezondheidsdoelen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9 3.1
Vergroten van gelijke kansen op gezondheid voor iedereen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9
3.2
Mentale gezondheid. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10
3.3
Gezonde leefstijl . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10
3.4
Gezonde fysieke en sociale leefomgeving. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11
Publieke gezondheid organiseren. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12 4.1
Inleiding . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12
4.2
GGD NOG Robuust. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13
4.3
Monitoring, data & onderzoek. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13
4.4
Vormgeven publieke voorlichting. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14
4.5
Regionale preventie infrastructuur. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 16
4.6
Financiering. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 17
4.7
Menskracht. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 17
Deelname aan netwerken. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 18 5.1
Rol van gemeenten . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 18
5.2
Samenwerking met andere partners . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19
Afsluiting. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21 6.1
2
Bestuursagenda 2023 – 2027
Contactinformatie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21
Bestuursagenda 2023 – 2027
3
1
Bestuursagenda
1. Bestuursagenda: richting en beeld 2023 – 2027
Richting en beeld 2023 – 2027
Een bestuursagenda wordt elke vier jaar opgesteld, op het
1.2 Beeld en richting
moment dat door verkiezingen en collegevorming veel
De bestuursagenda schetst de grote lijnen, die
nieuwe leden zitting nemen in het algemeen bestuur van
waarschijnlijk in de tijd, per subregio en per netwerk een
de GGD. Samen verkennen zij een aantal thema’s waaraan
andere uitwerking krijgen. Het document is daarmee een
in de gemeenten gewerkt wordt. Daarbij gaat het niet
basis voor een verkenning naar impactvolle maatregelen
alleen om uitdagingen in het sociale domein; gezondheid
met (groepen) gemeenten en andere actoren.
speelt immers in tal van gemeentelijke beleidsdomeinen. Door in de bestuursagenda te beschrijven welke thema’s
1.3 Concrete uitwerking
de gemeenten de komende jaren van belang achten,
De ervaringen met het uitwerking geven aan de
wordt integraal werken tussen gemeenten en GGD
bestuursagenda 2014-2018 en de bestuursagenda 2019
bevorderd en kunnen synergievoordelen behaald worden.
-2023 laten zien, dat een uitwerkingsplan per subregio het best aansluit bij wensen en mogelijkheden. Op sub
De bestuursagenda staat niet op zichzelf. Er zijn tal
regionaal niveau is immers sprake van overlappende
van beleidsinitiatieven, akkoorden, nota’s, netwerken
regio- en netwerkindelingen van bijvoorbeeld de curatieve
en implementatieplannen die op elk moment invloed
zorg, de GGZ, VVT-sector en het brede sociaal domein.
Landelijke wetgeving, landelijke richtlijnen en protocollen bepalen de invulling
uitoefenen in het domein van publieke gezondheid.
Ook sluit dit niveau aan bij de ontwikkelingen in het kader
van een aanzienlijk deel van het takenpakket van de GGD. Het gaat hierbij veelal
In belangrijke mate sturend zijn bijvoorbeeld de
van het Integraal Zorgakkoord.
om (sociaal) medische taken. Publieke gezondheid kenmerkt zich daarnaast door
verschillende regionale en lokale nota’s volksgezondheid
de zoektocht naar en implementatie van nieuwe (beleids)interventies. Vaak wordt
van gemeenten. Deze ontwikkelingen geven richting en
daarbij samengewerkt met een diverse groep actoren. En op dit laatstgenoemde
tegelijkertijd beïnvloedt een bestuursagenda, gekoppeld
aspect van de publieke gezondheid richt de bestuursagenda zich.
aan sterke uitwerkingsplannen, ook het omliggend veld.
1.1 Waarom een bestuursagenda?
1.4 Tijdig bijsturen ‘Life is What Happens To You While You’re Busy Making Other Plans’. Ooit bezongen door John Lennon en het bleek zeker van toepassing op de bestuursagenda 2019 – 2023. Amper een jaar na vaststelling van de bestuursagenda 2019 – 2023 brak de COVID-19-pandemie uit. Daarmee was alle beschikbare ruimte en innovatiekracht nodig om de bestrijding van het COVID-19-virus mogelijk te maken en vol te houden. De bestuursagenda 2019 – 2023 kwam daarmee niet uit de verf zoals gehoopt was. Om te voorkomen dat ook dit document, bestuursagenda 2023 – 2027, wordt ingehaald door de tijd zal deze bestuursagenda in voorjaar 2025 door het algemeen bestuur tegen het licht worden gehouden. Daarbij beoordeelt het algemeen bestuur of alle beschreven thema’s, doelen en processen nog steeds relevant zijn. Of dat nieuwe inzichten, programma’s of gebeurtenissen agendabepalend zijn geworden binnen de publieke gezondheid.
4
Bestuursagenda 2023 – 2027
Bestuursagenda 2023 – 2027
5
2
Publieke gezondheid & GGD NOG in het kort
2. Publieke gezondheid & GGD NOG in het kort
betrokken is. Een blik op de interventies die vanaf midden
2.2 GGD Noord- en Oost-Gelderland
19de eeuw hebben geleid tot grote verbeteringen in
De taken van gemeenten op het gebied van publieke
het voorkomen van sterfte en het verhogen van de
gezondheid liggen vast in de Wet publieke gezondheid
levensverwachting maakt de veelzijdigheid duidelijk.
(Wpg). Op basis van deze wet hebben de 22 gemeenten
Grote winst in gezonde levensjaren is geboekt met maat
in Noord- en Oost-Gelderland een aantal verplichte taken
regelen als de aanleg van een leidingnet voor drinkwater,
ondergebracht bij hun GGD. Daarnaast laten gemeenten
Publieke gezondheid gaat over het bewaken, beschermen en bevorderen van de gezondheid van de
de aanleg van riolering, het verbeteren van de kwaliteit
en ook de rijksoverheid andere taken uitvoeren door
bevolking, of specifieke groepen daaruit, tegen gezondheidsrisico’s waar ze zelf geen of onvoldoende
van woningen, vaccineren van kinderen (en volwassenen)
de GGD. Deze taken sluiten aan bij de kerntaken en de
invloed op hebben. Hiermee onderscheidt het zich van de zorgvormen waar inwoners zelf om vragen,
tegen ernstige ziektes, het verhogen van de veiligheid in
deskundigheid van de GGD (zie ook de factsheet over
omdat ze klachten of een aandoening hebben (cure / zorgverzekeringswet), of omdat ze ondersteuning
het verkeer, het houden van toezicht op de kwaliteit van
GGD-taken in de bijlage). De 22 colleges van B&W hebben
en zorg nodig hebben, doordat ze niet volledig voor zichzelf kunnen zorgen (care / wet langdurige zorg
voedsel, toezicht op omgevingseffecten van bedrijven,
hun afspraken voor samenwerking vastgelegd in een
en wet maatschappelijke ondersteuning).
toezicht op arbeidsomstandigheden, het bestrijden van
gemeenschappelijke regeling.
2.1 Publieke gezondheid
tabaksgebruik en tenslotte de inzet van de overheid om het COVID19-virus te bestrijden.
Gemeenten en GGD hanteren samen de visie van Positieve Gezondheid als basis voor hun handelen:
Publieke gezondheid gaat dus om (ongevraagde) preventieve zorg waarbij bronnen van ziekte en gezondheidsschade voor de bevolking worden opgespoord en aangepakt. Deze aanpak krijgt vaak vorm door collectieve
‘Gezondheid is het vermogen zich aan te passen en eigen
en publieke en private actoren wordt de laatste jaren
regie te voeren, in het licht van de fysieke, emotionele en
steeds meer ingezet op het strategieconcept ‘Health in
sociale uitdagingen van het leven’
all policies’ (HiAP). Bij de implementatie van dit concept
maatregelen, die de gelijke kansen van mensen op gezondheid vergroten en de gezondheid van mensen met extra risico’s bevorderen. Vanwege het collectieve karakter van de maatregelen is het vaak (maar niet altijd) de overheid die deze vorm van zorg aanbiedt. Gezondheidsrisico’s doen zich op een breed aantal terreinen voor. Daarom is de overheid zich bewust dat bij het instellen van collectieve maatregelen
staat het creëren van samenwerkingsmogelijkheden
2.3 De organisatie
tussen verschillende actoren en het stimuleren van
Op 1 februari 2023 werkten bij GGD NOG 286 mede
samenhangend beleid centraal. De bestuursagenda kun je
werkers, verdeeld over 216,75 fte. Daarnaast waren er op
zien als één van de instrumenten in dit concept, evenals de
1 februari 42 tijdelijke medewerkers werkzaam bij GGD
later beschreven aanpak rond het Integraal Zorgakkoord
NOG. In aanvulling daarop heeft de GGD in tijden van crisis
en het Gezond en Actief Leven Akkoord.
(zoals tijdens de bestrijding van het COVID19-virus) een groot aantal tijdelijke krachten om de betreffende crisis
ter bevordering van de gezondheid een breed scala aan beleidsdomeinen
6
Vanwege de betrokkenheid van veel beleidsdomeinen
het hoofd te bieden.
Bestuursagenda 2023 – 2027
Bestuursagenda 2023 – 2027
7
4. Publieke gezondheid & GGD NOG in het kort
De directeur publieke gezondheid (DPG) staat aan het
B. Wettelijke gemeentelijke taken. Taken die de
D. Externe taken. Taken die de GGD
hoofd van de ambtelijke organisatie. Zij geeft leiding aan
gemeenten op basis van een wet moeten uitvoeren.
uitvoert in opdracht van derden,
een managementteam van drie strategisch managers met
Gemeenten kunnen de GGD deze taken in opdracht
zoals de Rijksoverheid, de Politie
elk een eigen cluster. De drie clusters zijn ingericht op basis
laten uitvoeren. Het gaat hier bijvoorbeeld om
en inwoners, in aansluiting op de
van de te leveren diensten aan inwoners, gemeenten en/of
jeugdgezondheidszorg op basis van de Wpg,
kerntaken van de GGD. Denk hierbij
de eigen organisatie: cluster Algemene Gezondheidszorg,
maatschappelijke zorg op basis van de Wmo of
bijvoorbeeld aan arrestantenzorg,
cluster Jeugdgezondheid en Gezondheidsbevordering en
lijkschouw op basis van de Wet op de lijkbezorging.
reizigersvaccinatie, vergunningen
cluster Strategie, Onderzoek en Organisatie.
2.4 Takenpakket GGD NOG
C. Autonome gemeentelijke taken. Taken die de GGD
voor tattooshops en de publieke gezondheidszorg van asielzoekers.
kan uitvoeren in opdracht van gemeenten. In de
Het werk van GGD NOG is zeer divers en kent activiteiten
praktijk komt dit weinig voor, omdat de gemeentelijke
op zowel uitvoerend, toezichthoudend als (beleids)
taken meestal in de wet vastliggen.
3
Inhoudelijke speerpunten gezondheidsdoelen Om de trend te keren dienen we elkaar weer te zien
iemand heeft invloed op de mate van kwetsbaarheid.
In de voorbereiding op de bestuursagenda onder-
en zoals bijvoorbeeld bij naoberschap gebruikelijk is te
Om de positie van burgers in een kwetsbare positie te
zoeken GGD en gemeenten elke vier jaar welke
helpen waar iemand dat zelf (tijdelijk) niet kan. Inwoners,
versterken, voert GGD toezicht uit op de naleving van de
publieke gezondheidsthema’s spelen in de regio
gemeenten, GGD en zorgaanbieders hebben allemaal een
Wmo 2015. De GGD Noord- en Oost-Gelderland doet dit
Noord- en Oost-Gelderland. De inbreng daarbij
deel van de puzzel in handen. Door de puzzelstukjes bij
voor alle gemeenten. Dit wordt op een onafhankelijke,
komt uit vele gesprekken en bijeenkomsten en
elkaar te brengen ontstaat samen-kracht.
professionele en transparante manier gedaan in
uit de lokale of subregionale visies op publieke gezondheid. Uit die thema’s volgen gezondheids-
Wat kan de GGD hieraan bijdragen?
krijgen in de kwaliteit van de geboden zorg en eventuele
doelen waaraan zowel gemeenten als GGD de
Ook voor Noord- en Oost-Gelderland zijn
knelpunten voortijdig op te sporen. Zo leveren we een
komende vier jaar willen werken.
gezondheidsverschillen een belangrijk onderwerp.
bijdrage aan de kwaliteit van de Wmo en bieden een betere
Met onderzoek dat we uitvoeren bieden we inzicht in de
bescherming voor mensen in kwetsbare posities.
gezondheidsverschillen in onze regio, doordat er extra
De komende tijd gaan meer regio gebonden
3.1 Vergroten van gelijke kansen op gezondheid voor iedereen
aandacht is voor kwetsbare groepen. Daarnaast brengen
werkzaamheden plaatsvinden op het gebied van Wmo
we in kaart wat de gevolgen van deze verschillen zijn op
toezicht.
Over het algemeen gaat het goed met de gezondheid
de gezondheid van onze inwoners.
adviserend vlak. De producten van GGD NOG zijn te vinden in overzicht. In dit overzicht staat of het om al dan niet
Mate van keuze
verplichte taken gaat en de mate van beleidsinvloed van
De GGD NOG biedt elke gemeente het basispakket. Daarnaast kunnen gemeenten voor aanvullende activiteiten bij de GGD terecht. GGD NOG onderscheidt haar taken volgens het ABCD-model.
A. Wettelijke GGD taken. Taken van gemeenten die zij wettelijk verplicht laten uitvoeren door de GGD: kerntaken uit de Wet publieke gezondheid (Wpg), taken uit de wet Kinderopvang en uit de Wet veiligheidsregio’s.
8
Mate van invloed
gemeenten.
A-Taak
B1, B2 & C-Taken
D-Taak (keuze: wel of niet uitvoeren)
Geen beleidsinvloed
• Toezicht Kinderopvang
• Lijkschouw
• Reizigerszorg
(sterk genormeerd)
• Infectieziektebestrijding
• Forensisch Medisch
• Seksuele Gezondheid
• Onderzoek en Arrestantenzorg
• Tuberculosebestrijding
• Gezondheidsbevordering
• GGD inzet bij crisis,
samenwerking met opdrachtgevers. Het doel is inzicht te
Een deel van burgers in een kwetsbare positie zijn
van onze inwoners. We leven steeds langer en het aantal gezonde levensjaren neemt toe. Helaas profiteert
We vinden het belangrijk dat iedere inwoner gelijke
asielzoekers en statushouders. GGD Noord- en Oost-
niet iedereen in gelijke mate van de verbeterde
kansen heeft. Streven naar gezondheidgelijkheid
Gelderland voert publieke gezondheidszorgtaken uit voor
Asielzoekers (contract COA)
gezondheidstoestand. Al jaren bestaan er verschillen in
betekent dat we ervoor moeten zorgen dat iedereen
alle asielzoekers en statushouders die zich in Nederland
rampen en ingrijpende
• Infectieziektebestrijding
gezondheid tussen diverse groepen van de bevolking.
de kans krijgt om zo gezond mogelijk te leven. Om dit
vestigen, zowel in de opvanglocaties van het Centraal
gebeurtenissen
• Seksuele Gezondheid
Deze ongelijkheid hangt samen met sociaaleconomische
te bewerkstelligen is het nodig ongelijk te investeren
Orgaan opvang Asielzoekers (COA) als elders. De zorg die
Matige of ruime
• Medische Milieukunde
• Toezicht WMO
• Tuberculosebestrijding
factoren als inkomen en opleidingsniveau, maar ook met
om gezondheid te bevorderen. Daarnaast draagt een
we hier leveren aan mensen die zich vanuit het buitenland
beleidsinvloed
(incl. Omgevingswet)
• Maatschappelijke Zorg
Doetinchemstudie (subsidie
persoonlijke eigenschappen en vaardigheden. Ondanks
domein-overstijgende aanpak hieraan bij. Veel aandacht
in Nederland vestigen is constant in ontwikkeling. Op deze
• Advisering Publieke
• Jeugdgezondheid
RIVM)
dat het verminderen van deze verschillen hoog op de
gaat vanuit de GGD uit naar mensen in een kwetsbare
manier proberen we de huidige gezondheidsachterstanden
agenda staat, zijn de verschillen niet kleiner geworden.
positie. Een persoon kan kwetsbaar zijn door zijn of haar
terug te dringen.
Sterker nog, ze lijken zelfs groter te worden.
gezondheidstoestand, maar ook de leefomgeving van
Gezondheid
Bestuursagenda 2023 – 2027
Bestuursagenda 2023 – 2027
9
3. Inhoudelijke speerpunten: gezondheidsdoelen
3. Inhoudelijke speerpunten: gezondheidsdoelen Eén van de instrumenten daarvoor is de academische
3.2 Mentale gezondheid
van inwoners te vergroten. Ook ondersteunt de GGD
Mentale gezondheid krijgt steeds meer aandacht
gemeenten in de uitrol van landelijke campagnes.
in onze samenleving. Mentale gezondheid en
Op scholen besteedt de Jeugdgezondheid aandacht
veerkracht zijn essentiële voorwaarden om gezond
aan het vergroten van veerkracht door middel van
te kunnen leven. Psychische problemen worden vaak
groepsgesprekken in klas 2 van het voortgezet onderwijs
veroorzaakt door stress en mentale druk als gevolg
en lessen ‘Veerkracht’ en ‘Je Brein de Baas’ in klas 3 en/of
van levensomstandigheden, levensgebeurtenissen,
4 van het voortgezet onderwijs.
leefomgeving, sociaal isolement of de veeleisende
De visie van de GGD NOG is dat mentale gezondheid
Ook valpreventie is een belangrijk thema: we richten
de basis vormt om gezonde keuzes te kunnen
ons op het verkleinen of voorkomen van het risico op vallen van onze oudere inwoners.
3.3 Gezonde leefstijl
mensen met een verminderde mentale gezondheid dan
Een gezonde leefstijl voorkomt veel
maken, bijvoorbeeld met betrekking tot voeding,
ook gegroeid, vooral in de groep jongvolwassenen.
gezondheidsproblemen. Gezond eten en drinken,
bewegen, middelengebruik en relaties. Dit zijn
voldoende bewegen en goed slapen zijn onderdeel van
voorwaarden om goed voor jezelf en voor anderen
Er wordt daarnaast onderzoek gedaan naar
Preventie speelt een cruciale rol in het verbeteren van
een gezonde leefstijl. Daarentegen heeft ongezond
te kunnen zorgen. Thema’s waar onze speciale
gezonde leefstijl. Hierin besteden we aandacht
de mentale gezondheid van inwoners. Vroegtijdige
gedrag een tegenovergesteld effect: roken, alcohol- en
aandacht naar uitgaat zijn de vaccinatiegraad,
aan voeding, bewegen en het gebruik van sociale
steun is belangrijk om te voorkomen dat negatieve
drugsgebruik, inactiviteit en ongezonde voeding dragen
preventie van overgewicht en seksuele gezondheid.
media. Ook wordt ingezet op projecten rond
gevoelens sterker worden. Omzien naar elkaar is ook een
niet bij aan een gezonde leefstijl en verhogen het risico op
Om kinderen te bereiken geven we voorlichting
gezond en duurzaam voedingsgedrag van kinderen,
vorm van preventie. Het vergroten van samenkracht of
chronische ziekten.
over gezonde leefstijl op basisscholen in groep 7
middelbare scholieren en jongvolwassenen.
en werken we eraan het thema structureel vorm
Hierbij wordt een gezonde leefstijl gekoppeld aan
Wat kan de GGD hieraan bijdragen?
te geven in de lessen die worden aangeboden.
duurzaamheidsaspecten, waaronder het klimaat.
De GGD zet zich in om een gezonde leefstijl te stimuleren.
Dit kan in de fysieke omgeving zijn zoals het
Op middelbare scholen maken we een start met
Wat kan GGD hieraan bijdragen?
Hierbij richten we ons op zowel fysieke als mentale
schoolplein, maar we richten ons bijvoorbeeld ook
onderzoek naar de factoren van ongezond gedrag
De komende jaren gaat extra ingezet worden op
gezondheid, voor jong en oud. De GGD NOG ziet vanuit de
op ouderparticipatie.
en vervolgens worden hierop interventiestrategieën
onderzoek naar de mentale gezondheid van inwoners,
uitvoering van jeugdgezondheidszorg bijna alle kinderen
met speciale aandacht voor stress en eenzaamheid. Met
in de leeftijd van 4 tot 18 jaar. In die belangrijke levensfase
Aangezien de groep ouderen steeds groter wordt,
samenhang en afstemming in het aanbod op diverse
deze verschillende onderzoeken draagt de GGD bij aan
kan de GGD zo kinderen bijstaan in het ontwikkelen van
gaat ook een deel van onze aandacht naar deze
thema’s.
het bieden van inzicht in de effectiviteit van interventies
een gezonde leefstijl.
doelgroep. Zo is er aandacht voor overgewicht en
creëren van maatschappelijke verbinding in onze regio.
en maatregelen die worden ingezet om de gezondheid
werkplaats AGORA, een regeling bij GGD’en die onderzoek
De directe woon- en leefomgeving, en de kwaliteit
bruikbaar zijn, maar ook breder toepasbaar. Voorbeelden
daarvan, heeft grote invloed op de (ervaren)
daarvan zijn projecten op het gebied van gezond en duurzaam
gezondheid van mensen. Het is belangrijk om mensen
voedingsgedrag en schoolmoestuinen.
mogelijk maakt waarvan de bevindingen niet alleen lokaal
te beschermen tegen invloeden uit de omgeving
samenleving. Tijdens de coronapandemie is het aantal
‘naoberschap’ op individueel niveau kan bijdragen aan het
3.4 Gezonde fysieke en sociale leefomgeving
ontwikkeld. Daarnaast zet de GGD zich in voor meer
chronische aandoeningen.
die schadelijk kunnen zijn voor de gezondheid zoals
Ook het verzamelen of genereren van data op het gebied
luchtverontreiniging of lawaai. Aan de andere kant kan
van de gezonde leefomgeving is een belangrijk middel om
de omgeving ook positief bijdragen aan de gezondheid,
gemeenten te ondersteunen bij het maken van beleid. Een
bijvoorbeeld door aan te zetten tot bewegen,
voorbeeld daarvan zijn de Gezondheidsmonitors. Door elke
ontspannen en ontmoeten. Daarom is het belangrijk een
4 jaar in een enquête gerichte vragen aan bewoners in alle
aantrekkelijke leefomgeving te creëren die het maken
gemeenten te stellen kan de GGD bijvoorbeeld een goed
van gezonde keuzes stimuleert en makkelijker maakt.
beeld krijgen over hoe de leefomgeving invloed heeft op de ervaren gezondheid. Deze gegevens kunnen weer worden
Wat kan GGD hieraan bijdragen?
gebruikt voor analyses en beleidvorming.
GGD biedt ondersteuning aan gemeenten bij het bevorderen van de gezonde leefomgeving.
Resultaten van onderzoek en data die is verzameld gebruiken
Dat gebeurt door advisering op beleidsniveau,
we zo veel mogelijk voor concrete projecten die aansluiten
bijvoorbeeld door bij te dragen aan een Omgevings
bij behoeften in de regio. Zo verkennen we op dit moment
visie. Maar ook op het niveau van concrete ruimtelijke
bijvoorbeeld het nut van en de mogelijkheden voor het op-
plannen of initiatieven kan de GGD meedenken.
stellen van een zelfredzaamheidskaart. Hierbij gebruiken we
Om goed te adviseren voert de GGD ook onderzoek
verschillende soorten data om de zelfredzaamheid in wijken
uit naar aspecten van de gezonde leefomgeving
in onze regio in kaart te brengen. Verder kijken we of het
waarvan de resultaten kunnen worden toegepast in
mogelijk is om een advieskader te ontwikkelen voor gezond-
gemeentelijk beleid of maatregelen bij de gemeente.
heidsaspecten in klimaatadaptatie. Tevens is er aandacht is
In speciaal gevormde werkgroepen onderzoeken we
voor gezonde energietransitie en verduurzaming, met name
binnen de GGD NOG hoe we leefstijl en leefomgeving
met betrekking tot ventilatie, het geluid van warmtepompen,
met elkaar kunnen verbinden en wat de vragen zijn die
accubranden en een groene leefomgeving.
leven bij zowel gemeenten als burgers.
10
Bestuursagenda 2023 – 2027
Bestuursagenda 2023 – 2027
11
4
Publieke gezondheid organiseren
4. Publieke gezondheid organiseren
4.2 GGD NOG Robuust
De beide besluiten van 18 november 2021 zijn
In 2021 rondde het algemeen bestuur van de GGD NOG
1.
Beter inspelen op de vraag van gemeenten
door GGD NOG in een programma ondergebracht,
een takendiscussie af. Allereerst stelde het bestuur daarbij
2.
Vanuit partnerschap afspraken maken
onder de naam GGD NOG Robuust. Via dit
in april 2021 een koersnotitie vast, waarin is vastgelegd
3. Data: Veiligheidsrisico’s wegnemen en gemeenten beter faciliteren met data
uitvoering van de genomen besluiten op kosten,
4.
Arbeidsmarkt
kwaliteit en kwetsbaarheid. Jaarlijks stelt de
5.
Bedrijfsvoering
GGD een rapportage van de voortgang van GGD
Daarnaast is onderzocht hoe GGD NOG zich verhoudt tot
6.
Communicatie
NOG Robuust op voor het algemeen bestuur.
andere GGD’en in Nederland. Hieruit kwam naar voren dat
7.
Medische Milieukunde
Dit is in aanvulling op de besluitvorming die
GGD NOG de kleinste zelfstandige GGD van Nederland is
8.
Infectieziektebestrijding
op verschillende momenten plaatsvindt op de
hoe zij zich als gemeenten tot elkaar en tot de GGD willen verhouden.
4.1 Inleiding
programma monitort en evalueert de GGD de
en qua kostenniveau op de uitvoering van primaire taken
aanpak van aandachtspunten en de intensivering
gemiddeld tot onder gemiddeld uitkwam. Voor relatief
van samenwerkingsrelaties.
weinig geld wist de GGD veel maatschappelijke waarde te
Op 18 november 2021 heeft het algemeen bestuur ter
creëren.
afronding van de takendiscussie besloten dat op deze aandachtspunten actie ondernomen moest worden. Hiervoor
4.3 Monitoring, data & onderzoek
Het vorig hoofdstuk beschrijft wat publieke gezondheid inhoudt, welke thema’s voor de gemeenten in de regio NOG van
Echter, dit bracht ook de nodige kwetsbaarheden met
stelden de gemeenten aanvullende middelen beschikbaar,
belang zijn en welke (gezondheids)doelen daaruit kunnen volgen. Om die doelen te bereiken en impact te hebben op de
zich mee. De bezetting was zo dun dat nieuwe vragen van
deels structureel en deels incidenteel. Ook is besloten om
GGD NOG levert al jaren inbreng aan
genoemde thema’s is het van belang om naar het proces te kijken, het hoe. In dit hoofdstuk belichten we daarom een aantal
gemeenten moeilijk konden worden opgepakt,
met twee organisaties de samenwerking te intensiveren.
beleidsvormende processen via de meerjarige
elementen die bijdragen aan het goed kunnen organiseren van publieke gezondheid.
dat kleine schokken voor uitval van dienstverlening kon
In de eerste plaats is dat een GGD die solide is en een breed netwerk kan benutten en activeren. Dit is kort samengevat onder het kopje GGD NOG Robuust, gericht op de versterking van de organisatie. Een andere voorwaarde voor het bereiken van gezondheidsdoelen is het hebben van inzicht in ontwikkelingen in de regio, via de monitoringsrol van de GGD en als
monitors. Elke vier jaar worden vier verschillende
zorgen en dat er bepaalde veiligheids- en juridische
Hét Service Centrum (HSC) is een samenwerkingsverband
Gezondheidsmonitors uitgevoerd: de Kinder
risico’s bestonden. In totaal kwam het neer op een 8-tal
van GGD’en waarin ondersteunende diensten gezamenlijk
monitor, de Gezondheidsmonitor Jeugd,
aandachtspunten waarop verbetering nodig was, deze
worden georganiseerd. GGD NOG nam voor 2021 al een
de Gezondheidsmonitor Jongvolwassenen en de
punten zijn hieronder opgesomd:
deel van de diensten af; door het besluit van het algemeen
Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen.
bestuur zal GGD NOG volledig gaan participeren in het HSC.
beheerder van data. Tenslotte zetten we, met de verdere uitwerking van het ‘Health in all policies’-concept in de vorm van
Ook met de Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland trekt
IZA & GALA, stappen om de samenwerking tussen zeer uiteenlopende actoren op (sub)regionale schaal te versterken.
de GGD steeds nauwer op, mede gebaseerd op de intensieve samenwerking tijdens de bestrijding van het COVID-19-virus.
12
Bestuursagenda 2023 – 2027
Bestuursagenda 2023 – 2027
13
4. Publieke gezondheid organiseren
4. Publieke gezondheid organiseren
het beter faciliteren van gemeenten met data. Hierbij is
De Gezondheidsmonitor Jongvolwassenen is uitgevoerd in 2019
vooral gekeken naar de goede ervaringen opgedaan tussen
en 2022 en de resultaten hiervan zijn in het eerste kwartaal van
2020 en 2022 bij de bestrijding van het COVID-19-virus. In die
2023 gepubliceerd. De eerstvolgende monitor die uitgevoerd
en inwoners ontwikkeld. Kenmerkend daarbij was het
4.4 V ormgeven publieke voorlichting
inrichten van wekelijkse of zelfs dagelijkse meetmomenten,
GGD NOG werkt intensief samen met gemeenten
en een directe terugkoppeling aan gemeenten en inwoners.
om landelijke richtlijnen en ontwikkelingen te
Hierbij werden bevindingen samengevat, maar ook zichtbaar
vertalen naar een boodschap voor onze inwoners.
gemaakt op de kaart tot op postcodeniveau. Bevindingen
Zo ontwikkelt de GGD berichten die gemeenten
werden publieksvriendelijk aangeboden en daarbij werden
via eigen kanalen kunnen verspreiden.
tijd zijn veel nieuwe informatieproducten voor gemeenten
gaat worden is de Gezondheidsmonitor Jeugd, in 2023. In het jaar daarna wordt de Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen uitgevoerd. Tot slot wordt de volgende Kindermonitor in 2025 uitgevoerd. De resultaten van de monitors verschijnen in het jaar nadat de monitor is uitgevoerd en zijn beschikbaar op de website Kompas Volksgezondheid (www.kvnog.nl).
gemeentelijke communicatiemedewerkers nauw betrokken.
De GGD werkt intern en samen met externe partners hard
Tijdens de bestrijding van het COVID-19-virus
aan het verwerken van deze gezondheidsgegevens. Over de rapportages van de monitors gaan we graag in gesprek met uitvoerende organisaties, doelgroepen en gemeenten. Op deze manier kunnen we bespreekbaar maken of herkend wordt wat er staat geschreven, of het volledig is en of het raakt aan de ervaringen van inwoners en uitvoerende partners. Dit soort gesprekken worden onder anderen georganiseerd vanuit het GGD-onderzoeksbureau, de Academische werkplaats
Deze andere vorm van onderzoek, rapportage en
kwam deze aanpak tot stand en dat werd zeer
communicatie werd zeer gewaardeerd. Daarom werkt de
gewaardeerd. Communicatieafdelingen van
GGD aan het toepassen van deze werkwijze op andere
gemeenten weten de collega’s bij de GGD goed
thema’s in de publieke gezondheid. In het Integraal
te vinden. Bij iedere stap die team Communicatie
Zorgakkoord is het belang van monitoring & data eveneens
maakt, wordt gedacht of dit ook relevant is voor
benoemd. Deze inzichten vormen de basis voor het
de gemeenten en hoe we dit het beste met de
regiobeeld en daarmee aanleiding voor het regioplan.
inwoners in de hele regio kunnen delen.
Er zijn middelen vanuit het IZA gereserveerd om deze rol van
(Agora) en het evaluatiebureau. Met de resultaten van deze
GGD’en te versterken.
gesprekken kan de GGD vanuit gezondheidsbevordering adviseren over gewenste en gerichte interventies. Eén van de aandachtspunten van GGD NOG Robuust is dan ook
14
Bestuursagenda 2023 – 2027
Bestuursagenda 2023 – 2027
15
4. Publieke gezondheid organiseren
4. Publieke gezondheid organiseren
De rol van de GGD verschilt per subregio en sluit zo
De opzet van de in paragraaf 4.5 beschreven regionale
4.7 M enskracht
veel mogelijk aan bij de mogelijkheden en wensen
preventie infrastructuur biedt kansen voor een financiële
Publieke gezondheidszorg is mensenwerk. Om tot
van gemeenten. In elk geval is de GGD als belangrijke
versterking van publieke gezondheid. Het Integraal
collectieve maatregelen te komen die gezondheidsrisico’s
dataleverancier en onderzoeker betrokken en haalt de
Zorgakkoord (IZA) beoogt een gedeeltelijke verschuiving
verminderen is het nodig mensen met uiteenlopende
GGD ook vanuit het bredere landelijke netwerk kennis op
van middelen van curatieve zorg naar preventieve zorg.
expertise met elkaar te verbinden. En om met elkaar
en adviseert regionale partners. Een coördinerende rol
Voor het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) stelt de
te blijven leren en ontwikkelen. De GGD zet in op het
op de aanpak van gezondheidsdoelen behoort ook tot de
rijksoverheid een brede specifieke uitkering beschikbaar
verder ontwikkelen van haar medewerkers. En op het
mogelijkheden. En uiteraard is de GGD voor substantieel
voor gemeenten.
waar mogelijk verder brengen van kennis over publieke
aantal preventiethema’s een uitvoerende organisatie.
gezondheid in het bredere netwerk van actoren.
4.6 F inanciering IIn hoofdstuk 2, paragraaf 4 is belicht hoe het takenpakket
4.5 R egionale preventie infrastructuur Transformatie & Integraal Zorgakkoord De rijksoverheid heeft samen met een brede coalitie vanuit het zorgveld (zorgaanbieders, zorgverzekeraars, gemeenten) het
van de GGD eruit ziet en op welke basis taken aan de GGD
Het is daarmee een aanzet tot meer structureel en integraal werken
zijn toebedeeld. De A & B taken vormen de (wettelijke)
aan gezondheidsbevordering. De gemeenten vervullen op deze thema’s een centrale rol. Het rijk stelt daarom via een Brede Specifieke Uitkering budget beschikbaar voor gemeenten.
doel te bereiken is dat minder mensen zorg nodig hebben. Een gezonde manier van leven is daarom cruciaal.
C) taak en per gemeente of subregio geregeld sprake van
Uitwerking
aanvullende afspraken en bijbehorende financiering.
Om de afspraken uit beide akkoorden invulling te geven werken gemeenten intensief samen op subregionaal niveau, samen met de GGD en met verschillende zorgaanbieders en de zorgverzekeraars Zilveren
Beginnen aan de voorkant (Gezond en Actief Leven Akkoord) Gemeenten spelen een belangrijke rol bij het versterken van preventie. Daarom is dit onderdeel van het IZA verder uitgewerkt in het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA). Dit akkoord raakt aan de thema’s
worden gefinancierd door gemeenten met een bijdrage per inwoner. In aanvulling op deze basis is er per (A, B of
Integraal Zorgakkoord (IZA) opgesteld. Dit akkoord streeft een goede, toegankelijke en betaalbare zorg na. Een belangrijk onderdeel om dit
basis voor door de GGD verzorgde publieke gezondheid en
De GGD voert daarnaast taken uit voor derden, de zogenaamde D-taken. Financiering geschied hierbij door het
Kruis en Menzis. Voor de afspraken in het IZA is deze subregionale
afspreken van een tarief.
samenwerking de basis voor besluitvorming. Voor de afspraken van het GALA hebben de gemeenten ruimte voor individuele invulling,
Een laatste geldstroom binnen de GGD wordt gevormd door
maar samen optrekken is ook daarbij nuttig.
subsidies. Zo wordt regelmatig samengewerkt met ZonMW
gezondheid, sport, cultuur en sociale basis.
(financieringsorganisatie van innovatie en onderzoek in de gezondheidszorg) op projecten.
16
Bestuursagenda 2023 – 2027
Bestuursagenda 2023 – 2027
17
5
Deelname aan netwerken
5. Deelname aan netwerken
5.2 Samenwerking met andere partners Voor de uitvoering van haar taken onderhoudt de GGD contacten met huisartsen, ziekenhuizen, GGZ- en VVT-instellingen in de regio. Ook werkt zij nauw samen met de andere aanbieders van jeugdgezondheidszorg in de regio; Icare (subregio Noord Veluwe), Vérian (subregio Midden IJssel Oost Veluwe) en Yunio (subregio Achterhoek). Zij verzorgen de
Zoals in het hoofdstuk publieke gezondheid beschreven komen de gezondheidsrisico’s op veel
jeugdgezondheidszorg voor de leeftijd 0 tot 4 jaar oud, de GGD is er voor kinderen in de leeftijd 4 tot 18 jaar. Vaak krijgt
verschillende beleidsterreinen voor en zijn er uiteenlopende publieke en private actoren bij betrokken.
deze samenwerking vorm door deelname in een lokaal Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG).
Conform het concept Health in All Policies (HiAP) is het daarom belangrijk actoren met elkaar te verbinden, samenwerking te bevorderen en waar mogelijk naar gezamenlijke doelen toe te werken.
De 5 GGD’en van de provincies Gelderland en Overijssel werken op inhoudelijke taken veel samen. Daarbij is voor een
In de eerste plaats uiteraard met de 22 gemeenten van de regio Noord- en Oost-Gelderland.
aantal thema’s een coördinerende aangewezen.
En ook met tal van andere overheden of semi-overheden, zorgaanbieders, bedrijven en verenigingen. Hieronder belichten we in welke netwerken GGD NOG zich beweegt en op welke basis interactie plaatsvindt.
Uitvoeringstaak
Coördinerende GGD
Coördinatie aanvullende seksuele gezondheid (verdeling
GGD Gelderland-Zuid
subsidie RIVM/VWS Cliëntenzorg) Bovenregionaal team Milieu & Gezondheid (Tweedelijns
Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland Midden
Medische Milieukunde) Medische milieukunde (Gezondheidskundig adviseur gevaarlijke
5.1 Rol van gemeenten
Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland Midden
stoffen – GAGS)
Gemeenten zijn eigenaar van de GGD en zijn als collectief verantwoordelijk voor een
Tuberculosebestrijding (Regionaal expertisecentrum – REC /
goede sturing. In die zin zijn bestuurders van gemeenten opdrachtgevers voor wat
GGD Twente
regionaal tuberculoseconsulent – RTC’er)
de GGD uitvoert aan taken. Dit geldt in de eerste plaats voor de op grond van de
Infectieziektebestrijding (Regionaal Arts Consulenten – RAC’ers,
Wpg verplicht bij de GGD belegde taken (A-taken), en zeker voor de taken die niet
GGD Noord- en Oost-Gelderland
piket)
verplicht bij de GGD uitgevoerd moeten worden (B- en C-taken). Gemeenten zijn op
Publieke Gezondheid Asielzoekers (PGA)
GGD IJsselland
Inspecties jeugdverblijven
GGD Twente en GGD IJsselland
Forensische geneeskunde
GGD Noord- en Oost-Gelderland
tal van maatschappelijke vraagstukken in een regisserende rol, en kunnen daarbij via de GGD hoogwaardige expertise en de netwerken van de GGD inschakelen.
18
Bestuursagenda 2023 – 2027
Bestuursagenda 2023 – 2027
19
5. Deelname aan netwerken
6
GGD Noord- en Oost-Gelderland werkt intensief
De belangen van GGD NOG worden op landelijk niveau
samen met:
behartigd door de vereniging GGD GHOR Nederland.
•V eiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
Deze vereniging van alle 25 GGD’en van Nederland is
(De Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie
een platform waarop samenwerking tussen bestuurders
in de Regio (GHOR) maakt onderdeel uit van de
en professionals van de verschillende ledenorganisaties
VNOG. De directeur publieke gezondheid GGD
wordt gestimuleerd. Zij vormt een gesprekspartner voor
is eveneens directeur GHOR. Ook op andere
het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en
terreinen werken VNOG en GGD NOG intensief
heeft in crisistijd een coördinerende rol.
samen.)
Afsluiting
In deze bestuursagenda is benoemd wat publieke gezondheid inhoudt. Hoe gemeenten, GGD en andere partners samen optrekken om gezondheidsdoelen te bereiken de komende jaren. Er zijn vier thema’s benoemd die specifiek de aandacht hebben van gemeenten in de periode 2023 – 2027. De bestuursagenda geeft daarmee beeld en richting aan de inzet van GGD en gemeenten. Dat vraagt uiteraard om verdere uitwerking, van abstract naar concreet. Die concreetheid krijgt vorm via een uitwerking per subregio. De regioplannen voor het integraal zorg akkoord en het gezond en actief leven akkoord maken daar een belangrijk deel van uit.
•H et Service Centrum
Intensieve samenwerking is er eveneens met het
•G GD West-Brabant
Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) en
•G GD Hart voor Brabant
Wageningen University & Research (WUR). Het RIVM is een
Goed om te benoemen is dat de gezondheidsdoelen
Een relatief nieuw gezondheidsdoel is de aandacht voor
•R AV Midden-West-Noord Brabant
partner waarmee data wordt uitgewisseld en waar voor de
niet nieuw zijn. Gemeenten en GGD werken al jaren
de complexiteit van factoren die gezondheidsverschillen
werkprocessen belangrijke richtlijnen tot stand komen.
samen aan gezonde leefstijl, gezonde leefomgeving en
veroorzaken en de ambitie om dat in een netwerk-
Met Wageningen Research University wordt
mentale weerbaarheid. Het kreeg zijn plek in eerdere
ecosysteem aan te pakken. Dit sluit aan bij de landelijke
Daarnaast participeert GGD NOG in netwerken
samengewerkt in academische werkplaats Agora.
bestuursagenda’s. En vooral ook in de praktijk, in de
afspraken gemaakt in het Integraal Zorgakkoord en het
van zorgaanbieders, zorgverzekeraars en
Een aantal collega’s is zowel in dienst van GGD NOG
dienstverlening aan inwoners, de advisering van bedrijven
Gezond en Actief Leven Akkoord.
gemeenten in de verschillende subregio’s:
als van de WUR om samenwerking en samenhang te
en instellingen en lessen in het onderwijs. Met het opnieuw
• Gezond Veluwe
bevorderen.
benoemen van deze gezondheidsdoelen bestendigen we
• Achterhoek; thematafel De Gezondste Regio • Achterhoek Gezond
de doorgaande lijn uit vorige jaren en blijven belangrijke Via het product NOG Fitter en Vitaler is een netwerk
principes in de publieke gezondheid actueel.
ontstaan met werkgevers in de regio.
20
Tenslotte is tijdens de bestrijding van het COVID-19-virus
6.1 Contactinformatie
samenwerking ontstaan tussen GGD NOG en de Duitse
Algemeen telefoonnummer: 088 443 3000
collega’s van Kreis Borken.
Persvragen: 088 443 3663 of communicatie@ggdnog.nl
Bestuursagenda 2023 – 2027
Bestuursagenda 2023 – 2027
21
Werkgroep Bestuursagenda Auteurs: Thomas Thasing, Marit van Looijengoed & Martien de Vries Relatiemanagers: Robert van Felius & Hans Evers Communicatie: Nathalie van Thiel Datum: 12-7-2023