677504 Geanonimiseerd rapport Onderzoek Trots op Zuuk 2020
Tekst van het document
Trots op Zuuk
Buurtvereniging Zuuk Spectrum, Leefbaarheidsalliantie September 2020
2
Trots op Zuuk
Buurtschap Zuuk Algemeen
Zuuk is een bloeiende buurtschap in de provincie Gelderland en behoort bij de gemeente Epe. Het buurtschap heeft ongeveer 160 huizen met circa 400 inwoners. Buurtvereniging Zuuk is een actieve buurtvereniging met ruim 500 leden. De buurtvereniging heeft onderdak in de Zuukerschool en heeft daar haar eigen gemeenschapsruimte waar veel van haar activiteiten plaatsvinden, waaronder de dartclub, creaclub, kaartclub en houtsnijclub.
Onderwijs
Buurtschap Zuuk had een eigen basisschool, die in 2019 helaas heeft moeten stoppen. De school is opgericht in 1884 en bestond in 2019, 135 jaar. Het gebouw heeft een prachtige landelijke ligging, die rust en ruimte uitstraalt. Rondom de school is veel speelruimte. Achter de school, bevindt zich het sportveld met speeltoestellen en een zandbak. Het huidige schoolgebouw dateert uit 1956 en heeft inmiddels aanzienlijk achterstallig onderhoud. De Zuukerschool vormde een belangrijke spil in Zuuk met haar activiteiten en met de ontmoetingen van ouders, kinderen en buurtbewoners.
Trots op Zuuk
3
Sport
Er zijn drie sportclubs in Zuuk: • Zuuker Sport Vereniging, eenmaal in de week op maandagavond is er gelegenheid om te sporten. • Dartvereniging Zuuk, 40 deelnemers spelen eens per 14 dagen een onderlinge competitie. • Bootcampclub met wekelijks circa 25 deelnemers.
Bedrijven en industrie
Zuuk kent vele boerenbedrijven. Daarnaast zijn er diverse andere bedrijven te vinden. Verder is de VMI met een groot fabriekscomplex in Zuuk gevestigd.
Bezienswaardigheden en recreatie
In Buurtschap Zuuk is veel te zien en te beleven. Behalve het wandelen en fietsen door de mooie natuur zijn er de volgende bezienswaardigheden en recreatiemogelijkheden. • De Kapel met zondagsschool op Koepad 24 is sinds 2001 een rijksmonument. • Een van de oudste door middel van water aangedreven molens op de Veluwe is de Kopermolen in Zuuk (Kopermolenweg 5). • De Koperen Ezel (Kopermolenweg 4) is een kinderboerderij met speeltuin. • Museum Hagedoorns Plaatse staat op een boerenerf en is gehuisvest in een oude boerderij uit 1715, met schuren, een hooiberg, een bijenstal, een moestuin, een weide met fruitbomen en een moderne kapschuur.
4
Trots op Zuuk
Zuuk de cijfers
Wat gebeurt er allemaal aan maatschappelijke gebeurtenissen, feiten en cijfers Buurtvereniging Per kalenderjaar: Incidentele gebeurtenissen: Volwassenen (en kinderen): Nieuwjaarsreceptie Paaspuzzelrit Voorjaarsbingo Kerstbingo Zet Zuuk op de kaart Motorrit Buurtavond Damesdarten Toneelavond Kinderen Doelschieten Kindergourmet Jeugddarten Filmavonden
Trots op Zuuk
Aantal bezoekers/betrokkenen 70 800 68 70 120 17 95 50 92 68 36 53 44
Vaste activiteiten: • Darten • Kaarten • Creatief / Handwerken • Houtsnijclub
Aantal bezoekers/betrokkenen 40 64 16 7
Zuuker Sport Vereniging
17 5
Zuukerfeest Woensdag cabaret Donderdag darten Vrijdagmiddag spel kinderen Vrijdag Kermis kinderen Vrijdagmiddag activiteiten ouderen Vrijdagavond feest Zaterdag spel en activiteiten Zaterdagavond feest 1 x in 5 jaar versierde wagens
Diversen De historie beleeft School- en buurtkrant
6
Aantal bezoekers/betrokkenen 96 90 60 79 64 304 110 724 384
Aantal bezoekers/betrokkenen 2500 758 (Bereik)
Trots op Zuuk
Aanleiding zoektocht
De basisschool in Zuuk is vorige zomer gesloten. De buurtvereniging had reeds een gemeenschapsruimte inclusief toilet en gymzaal in gebruik, die deels gebouwd en gefinancierd zijn door buurtschap Zuuk zelf. Het pand is in bezit van de gemeente. Daarna is de toekomst van het gebouw onzeker. De verdere ruimtes in het gebouw staan leeg. De school had in het verleden een verbindende functie, deze is verdwenen. Er is een nieuwe verbindende locatie nodig in het buurtschap.
De Locatie
Het gebouw is in zijn geheel verouderd en straalt geen gezelligheid uit, hoewel faciliteiten als de gymzaal zeker worden gewaardeerd. Als het gebouw in de toekomst gebruikt blijft worden, is een ingrijpende renovatie benodigd. De Zuukenaren hebben gekozen voor een totale herinrichting van de locatie. Een drietal betrokken inwoners is direct aan de slag gegaan met het vraagstuk ‘leefbaarheid in Zuuk’. De gemeente is bezig met het opstellen van een beleid rondom maatschappelijke accommodaties. Het plan van de buurtvereniging kan hierin mogelijk een plek krijgen. Een goede, open afstemming met de gemeente is nodig. Vanuit de gemeente is er contact met Gerald Wagenaar en Hans de Wilde namens de buurtvereniging.
Spectrum
Op advies van de gemeente is Stichting Het Spectrum toegevoegd als adviesorgaan van Buurtvereniging Zuuk in het traject. Veel mensen uit Zuuk kijken naar het bestuur van de buurtvereniging voor wat er met het gebouw zou moeten gebeuren. Het drietal Arjan Steenbergen, Jacko Bonhof en René Pannekoek, trekt namens de buurtvereniging het proces om tot een herinrichting te komen. Zij overleggen regelmatig met het gehele bestuur van de buurtvereniging.
Smalle en brede insteek
Het bestuur van de Buurtvereniging Zuuk kreeg van Spectrum twee voorstellen voorgelegd: a. Een smalle insteek met focus op de gemeenschapsruimte. Bij deze insteek wordt uitgegaan van een gemeenschapsruimte die gevuld wordt met activiteiten voor de gemeenschap b. Een bredere insteek met focus op ‘Trots op Zuuk in 2030’. Bij deze insteek wordt met inwoners gesproken over de gemeenschap Zuuk. Wat is dat voor gemeenschap? Hoe ziet de samenstelling eruit? Wat heeft de gemeenschap nodig nu en in de toekomst aan gemeenschapsvoorzieningen, c.q. gemeenschapsruimte? Het bestuur heeft gekozen voor de bredere insteek.
Huiskamergesprekken
Op zoek naar het gedroomde Zuuk. Hoe zou Zuuk er idealiter in 2030 uit moeten zien? Waar droom je van? Dat lijkt wellicht een wat zweverige vraag. Het is de bedoeling om met het formuleren van ieders droom voor Zuuk naar boven te halen waar behoefte aan is in het buurtschap, aan welke gemeenschapsvoorzieningen. In acht huiskamers in Zuuk zijn op 21 en 22 januari 2020 gesprekken gehouden met inwoners uit Zuuk over bovenstaande vragen. De eigenaren van de huiskamers hadden in de omtrek van hun woning hun buren uitgenodigd. De huiskamers lagen verspreid over geheel Zuuk, zodat in alle delen van Zuuk een gesprek plaatsvond. In totaal hebben ruim 90 inwoners van Zuuk deelgenomen aan de gesprekken. Door deze opzet konden ook veel bewoners hun gedachten en opvattingen met elkaar delen. In kleinere groepen is het immers gemakkelijker om je zegje te doen, dan in een grote groep. In het laatste geval zijn er vaak slechts enkelen die spreken. In deze opzet hebben alle deelnemers het woord gevoerd. Een grote groep Zuukenaren voelt zich betrokken bij dit proces. De volgende onderwerpen werden door de deelnemers ingebracht en besproken: In Zuuk is gemeenschapsgevoel. Het begrip ‘noaberschap’ wordt hier herkend. Je bent er voor je buren, je hebt contact met je buren en als het nodig is sta je elkaar bij. In Zuuk kom je door de achterdeur naar binnen.
Dat heeft iets vertrouwds, iets van betrokkenheid. Tegelijkertijd kun je je eigen leven leiden in Zuuk, leven en laten leven, is wat er ook in de praktijk wordt gebracht. Het gemeenschapsgevoel komt ook naar voren in de trots die men voelt om Zuukenaar te zijn. Het gemeenschapsgevoel is volop aanwezig. Dat uit zich onder andere in een buurtgevoel. Denk maar eens aan de vele buurten die versierde wagens maken voor de optocht bij het Zuukerfeest. Een feest dat ook als bindmiddel wordt ervaren. In de buurt wordt sociale cohesie ervaren. Oud Zuukenaren komen graag terug. Niet alleen op bezoek, maar ook om er te wonen. ‘Even bij de buren langs gaan’ is heel gewoon. De landschappelijk omgeving wordt zeer gewaardeerd. De rust en de ruimte wordt geroemd. Het landschap wordt soms lyrisch beschreven. De natuur in het gebied wordt gekoesterd. In harmonie, zo lijkt het, met de agrarische activiteiten in het gebied. Trots op Zuuk
7
De deelnemers zagen ook bedreigingen voor de gemeenschap. Ze missen na de sluiting van de school een spontane ontmoetingsplek en zoeken een nieuwe verbindende centrale ontmoetingslocatie. Men ziet de jeugd wegtrekken uit Zuuk. Er zijn natuurlijk vele redenen waarom jongeren naar elders vertrekken. Studie, werk, maar met name ook het gebrek aan woningen wordt ook genoemd. Er zijn veel jongeren die graag met hun jonge gezin in Zuuk zouden wonen. Er zijn echter geen betaalbare woningen voor starters. Ook ziet men dat Zuuk vergrijst. Ouderenvoorzieningen en seniorenwoningen zijn er niet in Zuuk. Eenzaamheid ligt, ondanks de betrokkenheid van Zuukenaren op elkaar, ondanks de sociale cohesie, op de loer. Je hoeft niet alleen te zijn, om je eenzaam te voelen.
Jongeren
In de huiskamergesprekken kwam het belang van jongeren in de gemeenschap vaak naar voren. Daarom is er 12 februari 2020 een brainstormavond voor jongeren uit Zuuk georganiseerd. Ze werden gevraagd om advies te geven over de vraag: Op welke manieren kunnen we ervoor zorgen dat Zuuk in 2030 nog steeds een levendig buurtschap is voor jongeren? De groep heeft na een brainstormsessie vijf conclusies getrokken. Hieronder staan ze. Idee 1: Starterswoningen Idee 2: Jeugdhonk/gezamenlijke plek om bijeen te komen Idee 3: Jongerenbestuur Idee 4: Activiteiten Idee 5: Zuukerfeest
Bewonersbijeenkomst 4 maart 2020
Op 4 maart 2020 is er een algemene bewonersavond gehouden. De deelnemers kregen uitleg over de resultaten van de huiskamergesprekken. Aan het einde van de presentatie werden vijf thema’s gepresenteerd. De deelnemers hebben in vijf groepen bij ieder thema verkend wat de mogelijkheden zouden kunnen zijn. Die zijn genoteerd. Vervolgens hebben alle deelnemers middels stickers de thema’s geprioriteerd. De opkomst op 4 maart was groot. Ruim 70 inwoners uit Zuuk deden mee. Er ontstonden levendige discussies in de groepen rondom de thema’s. Vele ideeën voor uitwerking werden aangedragen. Drie thema’s sprongen eruit wat het aantal stickers betreft: Vergrijzing Jongeren Ontmoetingsruimte sec.
8
Trots op Zuuk
Stand van zaken september 2020
Buurtschap Zuuk stelt voor om een gemeenschapsruimte te realiseren en dit te combineren met woningbouw. Gedacht wordt aan seniorenwoningen en starterswoningen voor jongeren. Mogelijk ook nog één of enkele mindervalidewoningen. De seniorenwoningen sluiten aan bij de overheidsdoelstelling om mensen langer zelfstandig te laten wonen. Een eerste gesprek met de gemeente op ambtelijk niveau is geweest. Daarin is gevraagd naar een notitie, waarin wat er tot nu toe is gebeurd, is beschreven. Deze ligt voor.
Hoe nu verder?
Hoe nu verder met de accommodatie Zuukerschool als het gaat om het uitwerken van de wensen en conclusies zoals beschreven in het rapport ‘Trots op Zuuk in 2030’? Om deze wensen te kunnen uitvoeren, is gekeken naar aanpassingen in het schoolgebouw. De lokalen zouden dan omgebouwd moeten worden naar senioren- en startersappartementen. Ook zou aan de gemeenschapsruimte groot onderhoud moeten worden gepleegd. In het schoolgebouw zijn vijf appartementen te realiseren. Met dit aantal kan niet worden voldaan aan de wensen. Verder kun je dan nog vraagtekens zetten bij de kwaliteit van wonen. Bovendien heeft het hele gebouw ernstig achterstallig onderhoud en voldoet het aan nagenoeg geen enkele eis ten aanzien van duurzaamheid, bijvoorbeeld op het gebied van isolatie en energiebesparing. Bij een ingrijpende verbouwing moet het gebouw ook voldoen aan de nieuwste eisen op het gebied van brandveiligheid. Alles bij elkaar brengt dit een dusdanige investering met zich mee, dat daarvoor ons inziens financieel geen sluitende exploitatie mogelijk is. Daarom is er ook gekeken naar een totale herinrichting van het hele schoolterrein. Hieruit kwam naar voren dat er mogelijkheden liggen om op het terrein vier seniorenwoningen, zes starterswoningen en een buurthuis te ontwikkelen. Een eerste schets hiervan is bijgevoegd.
Dit plan sluit beter aan bij het onderzoek en voldoet aan alle duurzaamheidseisen, hedendaagse woonwensen en is ons inziens financieel ook beter te exploiteren. Trots op Zuuk
9
10
Trots op Zuuk
Trots op Zuuk
11
12
Trots op Zuuk