1426050 Beslisnota raad Jaarstukken gemeente Epe 2025

Beslisnota voor de raad Onderwerp

Jaarstukken gemeente Epe 2025

Programma

11 - Bestuur en organisatie

Portefeuillehouder

Dhr. mr. drs. M.B. Heere

Zaaknummer

1426050

Adviseur

Mulder

Afdeling

Bedrijfsvoering

E-mail adres

patrick.mulder@epe.nl

TE BESLUITEN OM 1.

De jaarstukken 2025 vast te stellen met de volgende bedragen in de jaarrekening 2025: • Totaal van de baten (inclusief mutaties in de reserves): € 143.240.000 • Totaal van de lasten (inclusief mutaties in de reserves): € 139.777.000 • Balanstotaal: € 140.667.000 • Resultaat voor bestemming € 10.197.000, na bestemming (na mutaties in de reserves) € 3.463.000. • De rechtmatigheidsfouten van € 4.685.000 waarvan passend binnen de afspraken met de raad € 3.901.000. De grens voor rechtmatigheidsfouten ligt over 2025 op € 2.292.000.

2.

Een nieuwe bestemmingsreserve in te stellen; te weten de bestemmingsreserve realisatiestimulans;

3.

Het positieve financiële resultaat van de jaarrekening 2025 als volgt te bestemmen: • Een bedrag van € 1.995.000 toe te voegen aan de nog in te stellen bestemmingsreserve realisatiestimulans • Een bedrag van € 170.000 toe te voegen aan de reserve eenmalige dekkingsmiddelen ter dekking van het project klimaataanpassing raadszaal • Een bedrag van € 100.000 toe te voegen aan de reserve eenmalige dekkingsmiddelen ter dekking van de aanleg van de audiovisuele voorzieningen in de "ring" • Een bedrag van € 405.000 toe te voegen aan de reserve eenmalige dekkingsmiddelen ter dekking van de ontvlechting van de aanbouw (Parkweg 5) • Het resterende positieve resultaat van € 793.000 toe te voegen aan de algemene reserve.

INLEIDING Wij bieden u hierbij de concept jaarstukken 2025 aan (bijlage 1). Deze jaarstukken vormen het sluitstuk van de jaarlijkse planning en controlcyclus en bestaan uit het jaarverslag en de jaarrekening. Daarnaast bieden wij u de rapportage over de uitkomsten van de kerngegevens aan. De controle van de accountant bevindt zich in de afrondende fase. Het accountantsverslag en de controleverklaring zal de accountant aan u toesturen. Onze bestuurlijke reactie daarbij bieden wij u voor de behandeling in de commissie op 25 juni 2026 aan.

BEOOGD EFFECT Het afleggen van verantwoording door het college van B&W over het gevoerde beheer en het ontlasten van het college van het financieel beheer over 2025.

ARGUMENTEN 1.1 De jaarstukken zijn de financiële en inhoudelijke verantwoording De Gemeentewet bepaalt dat het college over elk begrotingsjaar verantwoording aflegt aan de raad over het gevoerde bestuur door het aanbieden van de jaarrekening en het jaarverslag. Met het vaststellen van de programmabegroting 2025 autoriseerde u ons om de opgenomen activiteiten tegen de vastgestelde

budgetten op programmaniveau uit te voeren. De inhoudelijke en financiële uitkomst daarvan, staan in de bijgevoegde jaarstukken. Met de vaststelling van de jaarstukken ontlast u ons volgens de bepalingen in de Gemeentewet van het in 2025 gevoerde financieel beheer. Dit moet voor de wettelijke termijn van 15 juli 2026 gebeuren De hoofdlijn van de jaarstukken geven we hieronder weer. Inhoudelijk op koers met de activiteiten Van de 108 geplande activiteiten zijn er 81 afgerond. Van de 27 niet afgeronde activiteiten bevindt een groot aantal zich in de afrondende fase. Voorbereidingen zijn getroffen en werkzaamheden uitgevoerd, de bestuurlijke besluitvorming vindt in 2026 plaats. Toelichting hierop vindt u in de diverse programma's. In de inleiding van de jaarstukken staat een korte samenvatting. Financieel: positief resultaat en het eigen vermogen verder gegroeid Het boekjaar 2025 sluit af met een voordelig saldo van afgerond € 3,5 miljoen. In de tussentijdse rapportages was al een voordeel van € 3,3 miljoen als begrotingswijziging verwerkt. Het totale voordeel over 2025 bedraagt daarmee € 6,8 miljoen. Het bedrag van € 6.8 miljoen wordt voor een belangrijk deel verklaard door verschillen op de algemene uitkering gemeentefonds en op de specifieke uitkering realisatiestimulans (samen € 4,0 miljoen).

Grote bedragen in het resterende verschil van € 2,8 miljoen zijn een voordeel op de CAO/salariskosten (€ 1,4 miljoen) en een voordeel op de rentekosten/kapitaallasten (€ 1,1 miljoen). Een gedetailleerde inhoudelijke toelichting op de voor- en nadelen per programma staat in de toelichting op de programmarekening, de inleiding van de jaarstukken bevat daarvan een samenvatting. Het eigen vermogen is per 31 december 2025 gegroeid naar € 102 miljoen. T.o.v. 1 januari 2025 is dit een toename van bijna € 10 miljoen. Het saldo van de tussentijdse rapportages en de jaarrekening 2025 is hiervan een belangrijke oorzaak. Weerstandsvermogen op orde De ratio voor het weerstandsvermogen bedraagt 17,5. Met name het saldo van de jaarrekening zorgt ervoor dat deze ratio hoger is dan verwacht in de begroting 2025. Wij zijn prima in staat om risico’s op te vangen. Specifieke uitkeringen waren onderdeel van de controle In de jaarrekening 2025 is de voorgeschreven “Sisa-bijlage” opgenomen. Hierin is van de diverse specifieke uitkeringen die de gemeente ontvangt, de besteding verantwoord. De accountant controleerde deze. Op basis van deze verantwoording vindt door het desbetreffende ministerie c.q. de provincie de definitieve vaststelling plaats. Rechtmatigheidsverantwoording Voor de rechtmatigheidsverantwoording wordt getoetst aan drie criteria: 1.

Begrotingscriterium: zijn wij binnen de door u beschikbaar gestelde budgetten gebleven; 2. Voorwaardencriterium: vonden de uitgaven plaats binnen de geldende wet en regelgeving; 3. Misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium: troffen wij voldoende maatregelen om te voorkomen dat er misbruik of oneigenlijk gebruik werd gemaakt van gemeentelijke regelingen of eigendommen. In de rechtmatigheidsverantwoording staan alle geconstateerde fouten die aan één of meer van deze criteria voldoen. Conclusie is dat de totale onrechtmatigheden uitkomen op € 4.685.000. Dit is hoger dan de daarvoor gestelde grens van € 2.292.000 (2% totale lasten exclusief mutaties reserves). Van de niet rechtmatig tot stand gekomen verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties is op basis van afspraken met de raad een bedrag van € 3.901.000 acceptabel. Na die acceptabele afwijkingen resteert er nog een bedrag van € 784.000 aan onrechtmatigheden. Dat is binnen de norm. Een toelichting op deze onrechtmatigheden kunt u lezen in de paragraaf bedrijfsvoering. 1.2 De accountant controleerde de jaarrekening 2025 De jaarrekening is in uw opdracht gecontroleerd door de accountant. De accountant rapporteert zijn bevindingen aan u en verstrekt een controleverklaring. Wij zullen de constateringen van de accountant beoordelen en waar nodig voorzien van actie.

De accountant gaf in de commissie Planning & Control van 2 juni 2026 inzicht in het proces en de stand van zaken van de controle. 2.1 Instellen nieuwe bestemmingsreserve realisatiestimulans De gemeente Epe ontvangt tot 2030 jaarlijks €7.000 per betaalbare woning (zowel splitsing van (dure) woningen als nieuwe woningen). Deze subsidie (realisatiestimulans) is laagdrempelig en bedoeld om

gemeenten te ondersteunen in de woningbouwopgave. Gemeenten mogen volledig zelf bepalen hoe zij de subsidie inzetten. Er vindt daarom geen verdere verantwoording aan het rijk plaats over de besteding van de middelen. De bestemmingsreserve realisatiestimulans is bedoeld om de woningbouwproductie in de gemeente Epe te versterken, versnellen en vlot te trekken. De middelen kunnen worden ingezet voor onder andere projecten met een onrendabele top, investeringen in de openbare ruimte of grondaankopen. Bijdragen kunnen worden geleverd aan zowel gemeentelijke grondexploitaties als faciliterende woningbouwprojecten. Eind 2026 komen wij bij u terug met een gedetailleerd bestedingsplan. 3.1 Resultaatsbestemming bestemmingsreserve Realisatiestimulans Om ervoor te zorgen dat de binnengekomen subsidie realisatiestimulans voor dat doel beschikbaar blijft, vragen wij u om het in 2025 ontvangen subsidiebedrag toe te voegen aan de bestemmingsreserve. 3.2 Resultaatsbestemming klimaataanpassing raadszaal Het college heeft besloten om op basis van een motie van de gemeenteraad d.d. 17 juli 2025 en amendement gemeenteraad (1287557), de raadzaal te voorzien van een nieuwe klimaatinstallatie. Hiervoor is eenmalig € 170.000 benodigd. Dit bedrag is nodig om de huidige, verouderde installatie te vervangen, waarmee een gezond en prettig binnenklimaat van de raadzaal wordt gerealiseerd. 3.3.

Resultaatbestemming geluidsinstallatie ring De wens is om de "ring" (ruimte 124) te verbouwen tot commissiekamer. Daarvoor is de aanleg van een geluidsinstallatie nodig. Een eerste raming gaat uit van een budget van € 100.000. Om werkzaamheden tijdig te kunnen opstarten, wordt voorgesteld om dit bedrag vanuit het jaarrekeningresultaat te bestemmen. 3.4 Resultaatbestemming ontvlechting aanbouw Parkweg 5 In programma 5 Ruimte en wonen is vermeld dat door de verkoop van het pand Parkweg 5 de onderhoudsvoorziening verplicht moet vrijvallen. Deze middelen zijn echter nodig om de kosten te dekken die met de ontvlechting / noodzakelijke aanpassingen aan het gemeentehuis door de verkoop gepaard gaan. Daarom wordt voorgesteld deze middelen voor dit doel te storten in de reserve incidentele dekkingsmiddelen. 3.5 Beleid is dat een voordelig resultaat wordt toegevoegd aan de algemene reserve Het niet bestemde saldo van € 793.000 wordt toegevoegd aan de algemene reserve. Het toevoegen aan de algemene reserve is de reguliere werkwijze.

KANTTEKENINGEN 1.1 Een deel van het rekening resultaat wordt voor een bepaalde bestemming gereserveerd en daarmee niet toegevoegd aan de algemene reserve Als regel wordt het overschot binnen de algemene reserve betrokken bij de integrale afweging bij de begroting van het komende jaar. Door een deel van het rekening resultaat te reserveren (bestemmen) worden deze op voorhand afgezonderd om deze in te zetten voor het doel waarvoor deze beschikbaar zijn gesteld.

FINANCIËN Wij stellen u voor om het voordelige financiële resultaat van de jaarrekening 2025 van € 3,5 miljoen als volgt te bestemmen: • Een bedrag van € 1.995.000 toe te voegen aan de nog in te stellen bestemmingsreserve Realisatiestimulans • Een bedrag van € 100.000 toe te voegen aan de reserve eenmalige dekkingsmiddelen ter dekking van de aanleg van audiovisuele voorzieningen in de "ring" • Een bedrag van € 405.000 toe te voegen aan de reserve eenmalige dekkingsmiddelen ter dekking van de ontvlechting van de aanbouw (Parkweg 5) • Het resterende positieve resultaat van € 793.000 toe te voegen aan de algemene reserve.

COMMUNICATIE De jaarstukken 2025 zijn in te zien via de link epe.begrotingonline.nl.

UITVOERING

Na vaststelling zenden wij de jaarstukken 2025 naar gedeputeerde staten van de provincie Gelderland en het CBS.