Document · PDF

1356803 Programmabegroting 2026-2029 Gemeente Epe

Gemeenteraad 10 november 2025, gemeente EpeBij agendapunt: Programmabegroting 2026 – 202934.751 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 4

15 alinea's met “vreemd”: 1992 2314 2507 2546 2586 2629 2671 2708 2752 2788 2826 2865 2903 2945 2984

Programma 5

| Ruimte en wonen

Omschrijving programma Het programma omvat de onderwerpen ruimtelijke ordening, grond- en woningexploitatie, bouw- en woningtoezicht en volkshuisvesting. Het onderdeel bouw- en woningtoezicht heeft een uitvoerend karakter. De activiteiten voor woningexploitatie zijn beperkt. Relevante nota’s (kerndocumenten) • • • • • • • • • • • • • •

Omgevingsvisie ‘Natuurlijk Goed Leven’ (2021) Uitvoeringsprogramma Slimme groene verstedelijking Regio Stedendriehoek Regionale Energie Strategie (2021) Transitievisie Energie en Warmte (2022) Woonagenda ‘Goed Wonen’ (2024) Landschapsontwikkelingsplan van Veluwe tot IJssel (2010) Groenstructuurplan (2010) Grondbeleid (2024) Nota vastgoedbeleid (2019) Koersdocument Omgevingswet (2019) Participatiebeleid ‘Samen werken aan een plan (2023) Transitieplan Omgevingsplan (2023) Erfgoedbeleid (2025) Beleidsplan Klimaatadaptatie (2025-2030)

Wat is de stand van zaken Verplichte indicatoren vanuit de regelgeving bij dit programma. Indicator Nieuwbouwwoningen

2021

2022

2023

2024

5,2

1,6

5,3

6,6

Het aantal nieuwbouwwoningen, per 1.000 woningen.

Wat willen we bereiken Strategische doelen: 1. Bevorderen van de ruimtelijke kwaliteit om een goed woon-, werk- en leefklimaat te ondersteunen. 2. Bevorderen van een diversiteit aan woonaanbod om de leefbaarheid in de dorpen op peil te houden voor jong en oud. 3. Behouden van het in de gemeente aanwezige cultuur- en natuurhistorisch erfgoed. 4. Beheerste en duurzame ontwikkeling van het buitengebied. Wat gaan we daarvoor doen Ruimtelijke ontwikkeling

Portefeuillehouder: M. Kerkmans

Activiteiten:

Uitvoering in 2026:

1. Ontwikkeling woningbouwplannen conform omgevingsvisie gemeente Epe.

1a. Vaststellen Omgevingsplan Kerkenland, ‘t Slath, Zuukerenk 1b. Vaststellen Omgevingsplan voor transformatie en inbreiding zoals Kopermolen, Emst zuid

2. Uitvoering Woonagenda.

2. Uitvoering geven aan acties Woonagenda zoals onderzoek solitaire recreatiewoningen, transformatie winkelpanden en huisvestingsverordening.

3. Implementatie Omgevingswet.

3. Fasegewijze uitwerking van het transitieplan Omgevingsplan; in eerste instantie betreft dit het bouwonderdeel van de bruidsschat.

4. Realiseren bedrijventerrein Eekterveld IV.

4. Uitgifte locaties (afhankelijk van beroepsprocedure).

Collegeprogramma 2022-2026: 5. Ontwikkelen van een plan voor de herinrichting van het centrum 5. Vastellen definitief ontwerp Hoofdstraat Epe. van het dorp Epe.

6. Uitvoeren van fase 2 en 3 uit van de herinrichting van het centrum van het dorp Vaassen.

6a. Afronden uitvoering herinrichtingsplan fase 2 (rondom Dekamarkt in 2025) 6b. Vaststellen bestemmingsplan fase 3 (ontvangstlocatie Cannenburch) en start uitvoering.

7. Met ingang van de wettelijke invoeringsdatum kunnen werken onder en met de Omgevingswet.

7. Gerealiseerd.

Toelichting: 2 Klaarbeek-West en Zuukerschool zijn vertraagd en worden naar verwachting in 2027 vastgesteld. 3. De wet is per 1 januari 2024 in werking getreden. De invoering van de Omgevingswet vindt fasegewijs plaats en heeft een meerjarig karakter. Wonen

Portefeuillehouder: M. Kerkmans

Activiteiten:

Uitvoering in 2026:

1. Opstellen woonzorgagenda.

1. Voorbereiden volkshuisvestingsprogramma door actualisering van beleidsthema’s voor wonen en zorg.

Collegeprogramma 2022-2026: 2. Actualiseren van de Woonagenda.

2a. Gerealiseerd. 2b. Uitvoeren van woonagenda 2c. Besluitvorming plan van aanpak volkshuisvestingsprogramma.

3. Realiseren van betaalbare woningen in zowel de huur- als de koopsector.

3a. Met initiatiefnemers afspraken maken over een evenwichtige en betaalbare woningbouwprogrammering. 3b. Met de corporatie afspraken maken over de bouw van sociale huurwoningen.

4. Mogelijkheden zoeken voor (tijdelijke) huisvesting van 4. Met partners huisvesten van statushouders volgens de Oekraïense vluchtelingen, statushouders en overige doelgroepen. geldende taakstelling. Toelichting: 1. De huidige Woon-Zorg Agenda (2021) zal, net als de Woonagenda, naar verwachting vanaf 2026 opgaan in een volkshuisvestingsprogramma uit de Wet regie op de volkshuisvesting. Deze wet wordt naar verwachting begin 2026 vastgesteld en treedt dan in werking. Gemeenten hebben dan naar verwachting twee jaar de tijd om het volkshuisvestingsprogramma vast te stellen. Het volkshuisvestingsprogramma is een programma onder de Omgevingswet en moet alles op het gebied van volkshuisvesting en bijbehorende zorg gaan bevatten. 2. Deze agenda is erop gericht om bij te dragen aan het realiseren van de bouw van voldoende woningen in onze gemeente met de mogelijkheden van versnelling. In 2026 zal een plan van aanpak voor het opstellen van een volkshuisvestingprogramma aan het college ter vaststelling worden voorgelegd. Zie hiervoor ook onder 1. 3. Het gaat om woningen die voorzien in de behoefte voor onze inwoners. Ruimte overig

Portefeuillehouder: M. Kerkmans/G. van den Berg

Activiteiten:

Uitvoering in 2026:

1. Actualiseren cultuurhistorisch beleidskader.

1. Gerealiseerd. In 2026 wordt onder meer gestart met het ontwikkelen van een cultuurhistorische effectrapportage en een onderzoek naar hoe de cultuurhistorische waardenkaarten vertaald kunnen worden naar het omgevingsplan.

2. Actualiseren omgevingsvisie en opstellen bijbehorende omgevingsprogramma's

2. Opstellen en besluitvorming over startnotitie herziening omgevingsvisie en bijbehorende omgevingsprogramma’s.

Collegeprogramma 2022-2026: 3. Gebiedsgericht uitwerken van de omgevingsvisie.

3. Uitwerking eerste Omgevingsprogramma.

4. Actualiseren nota grondbeleid.

4. Gerealiseerd.

5. Onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om de cultuurhistorische waarde van de Musafir kerk te behouden.

5. Onderzoek gerealiseerd. Mogelijkheden worden samen met de Molukse gemeenschap in beeld gebracht.

Toelichting:

Wat mag dat kosten Bedragen * € 1.000 Realisatie 2024

Begr 2025 na wijziging

Begr 2026

Begr 2027

Begr 2028

Begr 2029

Lasten bestaand beleid

5.473

5.282

8.055

7.875

7.822

7.821

Lasten nieuw beleid

400

250

150

5.473

5.282

8.455

8.125

7.972

7.971

Baten bestaand beleid

4.071

2.302

5.140

5.340

Baten nieuw beleid

Lasten totaal

Baten totaal Saldo

4.071

2.302

5.140

5.340

-1.403

-2.980

-3.315

-2.785

-2.632

-2.631

Specificatie nieuw beleid Bedragen * € 1.000 LASTEN

Begrotingsjaar 2026

2027

2028

2029

1 Verduurzaming, revitaliseren en/of verplaatsing gemeentewerf (onderzoek)

150

p.m.

2 Opstellen Omgevingsvisie/ MER

100

Budgetten:

3 Omgevingsplan

100

4 Stikstof

p.m.

5 Regionale inzet volkshuisvesting en wonen Totale financiële gevolgen voor de lasten

400

250

150

Programma 6

| Epe op orde

Omschrijving programma Het programma omvat de onderwerpen betreffende het beheer en onderhoud van de openbare ruimte. Het gaat dan om de zorg voor wegen en pleinen, bossen, parken en bermen, woonstraten en woonerven. Binnen het programma wordt gewerkt aan een veilige, toegankelijke, klimaatbestendige en gezonde buitenruimte. Relevante nota’s (kerndocumenten) • • • • • • • • • •

Bomenbeleidsplan (2010) Kader beheer en onderhoud openbare ruimte (BOR) (2006) Uitvoeringsprogramma Mobiliteit Regio Stedendriehoek Mobiliteitsplan (2022) Beleidsplan Civiele kunstwerken 2023-2027) Beleidsplan openbare verlichting 2017-2026 Beleidsplan Begraven, begraafplaatsen en gedenken begraafplaatsen (2025) Nota Toegankelijkheid openbare ruimte (2017) Wegenbeleidsplan 2014-2028 Beleidsplan Klimaatadaptatie (2025-2030)

Wat is de stand van zaken Geen verplichte indicatoren vanuit de regelgeving bij dit programma. Wat willen we bereiken Strategische doelen: 1. Bevorderen van een leefomgeving (openbare ruimte) die gezond, schoon en heel is. 2. Bevorderen van een duurzaam toegankelijk en aantrekkelijk openbaar gebied. 3. Bevorderen van een duurzame, veilige en gezonde mobiliteit. Wat gaan we daarvoor doen Verkeer en vervoer

Portefeuillehouder: M. Kerkmans/ A.H.M. van Loon

Activiteiten:

Uitvoering in 2026:

1. Uitvoeren van wegenbeleidsplan.

1. Uitvoeren onderhoud wegen om deze in stand te houden op het vastgestelde niveau.

2. Uitvoeren van beheerplan civiele kunstwerken (bruggen).

2. Uitvoeren van regulier onderhoud.

3. Aanleg van een hoogwaardige fietsroute vanaf (de gemeentegrens met) Apeldoorn naar Epe.

3a. Definitief ontwerpplan vastgesteld. 3b. Start realisatie van het definitief ontwerpplan van de fietsroute.

4. Aanleg fietspad Epe-Oene

4. Voorbereiden realisatie 2e fase fietspad Epe- Oene vanaf Hoevenstraat in Epe.

5. Revitalisering gemeentewerf en verplaatsing gronddepot Vaassen

5. Opstellen ontwerp herinrichting gemeentewerf

6. Optimaliseren faunabeheer

6. Aanstellen faunabeheerder /onderzoek samenwerking Heerde

Collegeprogramma 2022-2026: 7. Uitvoeren gemeentelijk mobiliteitsplan.

7. Uitwerken plannen voor 2026 uit het uitvoeringsprogramma Mobiliteit waaronder Herinrichting Deventerstraat Vaassen en Verkeersplan Oene.

8. Opzetten “Mobiliteitsfonds” voor financiering van de gewenste maatregelen uit het Mobiliteitsplan.

8. Gerealiseerd

Toelichting: 4. Het betreft de uitvoering van de motie van de raad (10-3-2022). 5. Dit fonds dient ook om cofinanciering te verkrijgen bij de regio, provincie en Rijk.

Beheer openbare ruimte

Portefeuillehouder: A.H.M. van Loon

Activiteiten:

Uitvoering 2026:

1. Onderhoud Openbare Ruimte.

1a. Beheer Openbare Ruimte (groen en grijs) conform onderhoudsplannen. 1b. Toezicht op de uitvoering van de contracten betreffende de uitbestede taken.

2. Beleidsplan begraafplaatsen.

2. Uitvoeren maatregelen vergroten aantrekkelijkheid en kostendekkenheid begraafplaatsen

3. Uitvoeren gebiedsdekkende routes knooppuntensysteem.

3. Afhankelijk van uitvoering project recreatiezonering voor Veluwe.

4. Realiseren van maatregelen in de openbare ruimte die inspelen 4. Betreft maatregelen die nu al worden uitgevoerd zoals op de gevolgen van klimaatverandering. vergroenen van de openbare ruimte en opgenomen worden in het in ontwikkeling zijnde klimaatadaptieplan (programma 7, onderdeel: milieu algemeen). 5. Opstellen integraal groenbeleid.

5. Besluitvorming over integraal groenbeleidsplan (omvat actualisatie bomenbeleidsplan/ groenstructuurplan/ landschapsontwikkelingsplan en beleid voor biodiversiteit).

Collegeprogramma 2022-2026: 6. Opstellen integraal beleidsplan voor het beheer en onderhoud van de openbare ruimte.

6. Besluitvorming integraal beleidsplan voor het beheer en onderhoud van de openbare ruimte.

7. Uitvoeren haalbaarheidsonderzoek naar mogelijkheden bovengronds brengen van de Dorpsbeek in dorpskern Epe.

7. Gerealiseerd

Toelichting: 6. Het integraal beleidsplan wordt afgestemd op de Omgevingsvisie en het Mobiliteitsplan. Het plan richt zich op een integrale werkwijze rondom beheer en onderhoud van de openbare ruimte waaronder openbaar groen, wegen, civiele kunstwerken, watertaken, riolering in relatie tot veiligheid, klimaatadaptatie, biodiversiteit, toegankelijkheid en beleving. Het opstellen van het plan gaat in samenspraak met ketenpartners, bewoners en organisaties.

Wat mag dat kosten Bedragen * € 1.000 Realisatie 2024

Begr 2025 na wijziging

Begr 2026

Begr 2027

Begr 2028

Begr 2029

Lasten bestaand beleid

9.299

9.390

8.759

8.729

8.768

8.803

Lasten nieuw beleid

390

1.365

545

385

9.299

9.390

9.148

10.093

9.312

9.187

Baten bestaand beleid

1.749

1.319

1.315

1.215

Baten nieuw beleid

Lasten totaal

Baten totaal Saldo

1.749

1.319

1.315

1.215

-7.550

-8.071

-7.833

-8.778

-8.097

-7.972

Specificatie nieuw beleid Bedragen * € 1.000 LASTEN

Begrotingsjaar 2026

2027

2028

2029

Budgetten: 1 Toekomstbestendig groen/ herplantplicht groen

177

2 Faunabeheer

100

3 Beleidsplan Begraven, Begraafplaatsen en Gedenken

1.050

250

4 Achterstallig onderhoud wegen Investeringen:

Investeringsbedrag:

1 Vervanging bruggen (2026)

271

2 Vervanging bruggen (2029)

289

3 Vervanging Openbare Verlichting (2026)

312

4 Vervanging Openbare Verlichting (2027)

319

5 Vervanging Openbare Verlichting (2028)

326

6 Vervanging Openbare Verlichting (2029)

334

7 Mobiliteitsfonds (2026)

1.412

8 Mobiliteitsfonds (2027)

1.313

9 Mobiliteitsfonds (2028)

1.342

10 Mobiliteitsfonds (2029)

1.336

11 Herontwikkeling Hoofdstraat Centrum Epe (2026)

308

12 Herontwikkeling Hoofdstraat Centrum Epe (2027)

1.576

13 Herontwikkeling Hoofdstraat Centrum Epe (2028)

1.611

14 Herontwikkeling Hoofdstraat Centrum Epe (2029)

1.496

15 Aanpassing en onderhoud landbouwverkeer routes (2026)

308

16 Aanpassing en onderhoud landbouwverkeer routes (2027)

315

Totale financiële gevolgen voor de lasten

390

1.365

545

385

Programma 7

| Duurzaamheid

Omschrijving programma Het programma omvat de zorg voor het milieu. De belangrijkste onderwerpen uit het programma zijn de energie en warmte transitie, milieu, biodiversiteit, afvalstoffen, klimaatadaptatie en de afvoer van afvalwater. Relevante nota’s (kerndocumenten) • • • • • • •

Gemeentelijk Watertaken Plan (GWP 2021 t/m 2025) Grondstoffenbeleidsplan “Grondstofrijk Epe” (2020) Regionale Energie Strategie (2021) Uitvoeringsprogramma Energiesysteem van de Toekomst Regio Stedendriehoek Transitievisie Energie en Warmte (2022) Uitvoeringsprogramma Energie en Warmte Beleidsplan Klimaatadaptatie (2025-2030)

Wat is de stand van zaken Verplichte indicatoren vanuit de regelgeving bij dit programma. Indicator

2020

2021

Huishoudelijk restafval

156

2022 2023 79

8,2% 12,2% 19,8%

De hoeveelheid restafval per inwoner per jaar (kg). Hernieuwbare elektriciteit Hernieuwbare elektriciteit is elektriciteit die is opgewekt uit wind, waterkracht, zon of biomassa. Vanuit de verplichte bron van deze indicator zijn niet bij alle indicatoren recentere data beschikbaar.

Wat willen we bereiken Strategische doelen: 1. Bevorderen van een duurzame en gezonde ontwikkeling van de leefomgeving voor nu en toekomstige generaties. 2. Bereiken van een CO2 neutrale en aardgasvrije gemeente. Wat gaan we daarvoor doen Milieu algemeen

Portefeuillehouder: A.H.M. van Loon/M.B. Heere

Activiteiten:

Uitvoering in 2026:

1. Uitwerken Gemeentelijk Watertakenplan.

1a. Vervangen van riolering op diverse locaties. 1b. Verbeteren riolering (o.a. afkoppelen verhard oppervlak, niet verstenen en verzamelen maar vergroenen en verspreiden). 1c. Uitvoeren onderzoeken (o.a. lokale regenopvang en afkoppeling hemelwater door particulieren, verwijderen overtollige verharding, verbeteren infiltratiemogelijkheden in openbare ruimte). 1d. Uitvoeren regulier beheer (o.a. straatvegen, reinigen, inspecteren en repareren van riolen, gemalen, drainage en kolken).

2. Werken aan een klimaatadaptieve en natuurinclusieve gemeente.

2. Uitvoeren van het beleidsplan Klimaatadaptatie 2025-2030, zoals vergroening bij particulieren via tegeltaxi en implementeren klimaatadaptatie bij omgevingstafel en onderbouwingen van ruimtelijke ontwikkelingen.

3. Opstellen gemeentelijk Warmteprogramma

3. Bijstellen van de opvolger van de Transitievisie Energie en Warmte voor de nieuwe periode 2026 – 2030. Betreft een omgevingsprogramma.

4. Opstellen Regionaal Programma Energievoorziening (voorheen: 4. Gereed. Besluitvorming 2025, daarna volgt uitwerking. RES 2.0). 5. Uitwerken buurtaanpak met Liander

5a opstellen nadere overeenkomst 5b. opstellen buurtrealisatieplannen 5c. ondersteunen en monitoren uitvoering

6. Opstellen soortenmanagementplan

6. Opstellen soortenmanagementplannen (SMP's) opstellen om aan natuurwetgeving te voldoen én om bouwprojecten te versnellen, terwijl beschermde diersoorten behouden blijven.

Collegeprogramma 2022-2026: 7. Opstellen van het uitvoeringsprogramma Energie en Warmte.

7. Gerealiseerd

8. Uitvoeren van het Regionaal Adaptatieplan (RAP) om de gevolgen van klimaatverandering op te vangen.

8. Gerealiseerd (verwerkt in het beleidsplan klimaatadaptatie)

9. Een uitwerkingsprogramma opstellen om de biodiversiteit en het 9. Uitwerkingsprogramma onderdeel van besluitvorming Integraal landschap in het landelijk gebied en onze dorpen te versterken. Groenbeleidsplan. Toelichting:

Grondstoffen inzameling en -verwerking

Portefeuillehouder: A.H.M. van Loon

Activiteiten:

Uitvoering in 2026:

1. Realiseren grondstoffen inzameling en -verwerking.

1. Toezicht op uitvoering dienstverleningsovereenkomst met Circulus.

2. Implementeren van werkwijze inzamelen van grondstoffen.

2. Uitvoeren plan van aanpak inzamelen van grondstoffen (o.a. alle nog bestaande GF-in-beugel-containers vervangen door GFzuilen).

3. Opstellen nieuw grondstoffenbeleidsplan

3. In samenwerking met Circulus starten met het opstellen van een nieuw beleidsplan

Toelichting: 2. Het grondstoffenbeleidsplan is in 2020 vastgesteld. De implementatie van de nieuwe wijze van inzamelen van grondstoffen heeft een meerjarig karakter.

Wat mag dat kosten Bedragen * € 1.000 Realisatie 2024

Begr 2025 na wijziging

Begr 2026

Begr 2027

Begr 2028

Begr 2029

Lasten bestaand beleid

10.343

9.986

10.575

Lasten nieuw beleid

10.343

9.986

10.667

10.650

Baten bestaand beleid

9.418

9.460

11.137

Baten nieuw beleid

9.418

9.460

11.162

-926

-526

494

511

Lasten totaal

Baten totaal Saldo

Specificatie nieuw beleid Bedragen * € 1.000 LASTEN

Begrotingsjaar 2026

2027

2028

2029 p.m.

Budgetten: 1 Kaderrichtlijn Water

p.m.

2 Publiceren besluiten omgevingsdienst

3 Netcongestie

Totale financiële gevolgen voor de lasten BATEN

Begrotingsjaar

1 Dekking uit CDOKE-middelen Totale financiële gevolgen voor de baten

2026

2027

2028

2029

Programma 8

| Toezicht en handhaving

Omschrijving programma Het programma omvat de onderwerpen vergunningverlening, controle op uitvoering en handhaving van wet- en regelgeving en de algemene plaatselijke verordening. Er bestaat een relatie met programma 4 “Leefbaar en veilig”. Relevante nota’s (kerndocumenten) • •

Handhavingsbeleidskader 2022-2025 Algemene Plaatselijke Verordening gemeente Epe 2024

Wat is de stand van zaken Geen verplichte indicatoren vanuit de regelgeving bij dit programma. Wat willen we bereiken Strategisch doel: 1. Versterken van handhaving en toezicht. Wat gaan we daarvoor doen Vergunningverlening/handhaving

Portefeuillehouder: A.H.M van Loon

Activiteiten:

Uitvoering in 2026:

1. Uitwerken handhavingskader.

1. Uitwerken jaarlijks handhavingsuitvoeringsprogramma (HUP).

2. Actualiseren handhavingskader.

2. Vaststellen actueel handhavingskader.

Collegeprogramma 2022-2026: 3. Onderzoek naar de effectiviteit van de uitvoering van de handhavingstaken.

3. Gerealiseerd.

Toelichting: 1. Het college stelt op basis van het handhavingskader het uitvoeringsprogramma op. Dat bevat alle toezicht- en handhavingsactiviteiten en de prioritering daarin. De raad wordt hierover geïnformeerd.

Wat mag dat kosten Bedragen * € 1.000 Realisatie 2024

Begr 2025 na wijziging

Begr 2026

Begr 2027

Begr 2028

Begr 2029

Lasten bestaand beleid

793

868

1.026

Lasten nieuw beleid

793

868

1.026

Lasten totaal Baten bestaand beleid Baten nieuw beleid Baten totaal Saldo

-778

-779

-990

Specificatie nieuw beleid Geen nieuw beleid.

Pijler: Economie Kenmerken Economisch Beleid Het economisch beleid is gericht op de opgave om het bedrijfsleven zodanig te faciliteren, dat het op termijn sterk genoeg is om autonome economische groei te realiseren en in te kunnen spelen op maatschappelijke en economische ontwikkelingen. Dit moet voor een brede welvaart zorgen waar iedere Epenaar van profiteert. De lokale economie is echter niet maakbaar en de gemeente Epe heeft ‘slechts’ een beperkte invloed op de ontwikkelingen. Hiermee is er vooral een stimulerende, faciliterende en verbindende rol voor de gemeente weggelegd. Partijen in het veld moeten de andere (participerende en uitvoerende) rollen vervullen om samen het economisch perspectief voor Epe te verwezenlijken. Iedereen vanuit een eigen rol en verantwoordelijkheid. Het economisch beleid gaat uit van drie hoofdlijnen (labels): vitaal, slim en uitnodigend. Binnen deze (samengevatte) hoofdlijnen zijn de acties gericht op de volgende beoogde toekomstige situatie: 1. Vitaal Epe is de gemeente waar iedereen een leven lang woont, leert, werkt en recreëert, waar ieders talenten worden erkend en benut en waar vergrijzing juist tot vernieuwing leidt. Jongeren inspireren en worden geïnspireerd. Ouderen en kwetsbaren werken mee. 2.

Slim Epe is de gemeente die op slimme wijze het lokale organiserend vermogen opschaalt en aanwendt om de regionale samenwerking te laten renderen. Het lokale bedrijfsleven innoveert, vergroent en lift mee op de groei van het Cleantechcluster. Epe verbindt klein met groot. 3. Uitnodigend Epe is de nummer 1 gemeente van de Veluwe. De kernen trekken toeristen die in de zeer gewilde accommodaties verblijven. De horeca floreert, terrassen zitten vol en evenementen zijn succesvol; ook buiten het seizoen. Er is ruimte voor het nieuwe ondernemen: flexibel, lean, startup en sociaal. Regionaal - lokaal Naast lokale inspanningen is Epe ook actief binnen de Regio Stedendriehoek. In deze regio wordt via het programma Regionale Economie van de Toekomst gewerkt aan een sterke regionale economie met gezonde bedrijven. Er zijn grote opgaven zoals de uitdagingen op de arbeidsmarkt, de energietransitie en digitalisering. Dat vraagt om aandacht en investeringen van de regio als geheel. We zetten daarom in op zaken zoals de beschikbaarheid van onderwijs en onderzoek, een goede bereikbaarheid (ook digitaal), duurzame energiesystemen en toekomstbestendige bedrijventerreinen waar ondernemers ook kunnen ondernemen. Om de regio aantrekkelijk te houden voor de economie werken de regiogemeenten ook samen op thema’s als wonen en mobiliteit.

Daarnaast is er arbeidsmarktbeleid, met veel aandacht voor jongeren en minder vitale groepen zoals gehandicapten en langdurig werklozen.

Raadsakkoord 2022-2026 Thema: Lokale economie Een goede en prettige leefomgeving vraagt ook een bloeiende lokale economie. Daar dragen een aantrekkelijk ondernemersklimaat met aantrekkelijke en vitale dorpscentra en toekomstbestendige bedrijventerreinen aan bij. Ondernemers willen we de komende periode stimuleren en blijvend ondersteunen. Ook gelet op de impact die de coronacrisis heeft gehad. We zien voor ons als gemeente een proactieve, faciliterende rol richting ondernemers. Focus op: • Ruimte voor ondernemen • Aantrekkelijke gemeente Thema: Maatschappelijke voorzieningen en zorg en ondersteuning De gemeente Epe hoort een samenleving te zijn waar iedereen, ongeacht achtergrond, zich thuis kan voelen en mee kan doen. Ook een gemeente waar iedereen zich veilig voelt in de dorpskernen en daarbuiten. We zetten ons in voor een prettig en gezond leefklimaat in onze dorpen. We zijn trots op een rijk verenigingsleven, op vrijwilligers en mantelzorgers. Belangrijk zijn voldoende goede voorzieningen voor zorg, welzijn, sport en cultuur. Focus op: • Toegankelijke zorg en ondersteuning voor wie dat nodig heeft Aansturing programma’s De hiervoor beschreven kenmerken van het beleid en de vermelde thema’s uit het raads- en coalitieakkoord sturen de programma’s in deze pijler aan.

Programma 9

| Bedrijvigheid

Omschrijving programma Het programma omvat de onderwerpen lokale economie (waaronder werkgelegenheid, bedrijfsterreinen), agrarische aangelegenheden, recreatie en toerisme. De gemeentelijke rol is voorwaardenscheppend (vestigingsmogelijkheden voor bedrijven, goede ontsluiting en bereikbaarheid, goed beheer van de openbare ruimte) en faciliterend (informatievoorziening, dienstverlening). Er bestaat een relatie met programma 5 “Ruimte en wonen” (economische aspecten in planontwikkeling en bestemmingsplannen). Relevante nota’s (kerndocumenten) • • • • •

Toeristisch profiel (2017) Nota Vitale verblijfsrecreatie in Epe (2016) Uitvoeringsprogramma Regionale economie van de toekomst Regio Stedendriehoek Economische Visie (2016) Economisch Actieprogramma (2021)

Wat is de stand van zaken Verplichte indicatoren vanuit de regelgeving bij dit programma. Indicator

2021 2022 2023 2024

Banen

697,6 712,3 737,8

155,2 163,5 165,9

Het aantal banen, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar. Vestigingen Het aantal vestigingen van bedrijven, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar. Netto arbeidsparticipatie

70%

73%

73% 73%

48,5

48,7

49,5

Het percentage van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de potentiële beroepsbevolking. Functiemenging

De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen. Vanuit de verplichte bron van deze indicator zijn niet bij alle indicatoren recentere data beschikbaar.

Wat willen we bereiken Strategische doelen: 1. Versterken lokale economie. 2. Vergroten van de aantrekkelijkheid van de gemeente Epe op het terrein van recreatie en toerisme. Wat gaan we daarvoor doen Recreatie en toerisme

Portefeuillehouder: M.B. Heere

Activiteiten:

Uitvoering in 2026:

1. Inzetten stimuleringsbudget recreatie en toerisme.

1. Subsidieafspraken maken met professionele en vrijwilligersorganisatie over de doelstellingen en activiteiten.

2. Uitwerken toeristisch profiel.

2. Uitvoeren jaarplan.

3. Faciliteren en stimuleren van organisaties en bedrijven in uitvoering van het regionale programma Veluwe-op-1.

3a. Opstellen en uitwerken plan voor realisatie van TOP-locatie Vaassen. 3b. Uitvoeren bestuursakkoord Veluwegemeenten 3c. Uitvoeren plan van aanpak Vitale Vakantieparken.

Collegeprogramma 2022-2026: 4. Ontwikkelen van een nieuwe heldere beleidsvisie op het gebied 4. Gerealiseerd van (verblijfs)recreatie ter versterking van een toekomstbestendige vitale toeristisch recreatieve sector. Toelichting: 3. Binnen de Veluwe Alliantie en het programma vitale vakantieparken werken 40 Veluwse partijen samen aan de toeristische versterking van de Veluwe.Dit onder andere door aanpak vakantieparken, een groot routenetwerk en de toeristische promotie via Visit Veluwe.

3a. De planvorming voor een ontvangstlocatie wordt betrokken bij de uitwerking van fase 3 herstructurering centrum Vaassen. Een ontvangstlocatie is een goed gekozen parkeerplaats en openbaar vervoerhalte waar bezoekers gastvrij worden ontvangen met een zekere kwaliteit en faciliteiten. Via marketing en toeristische informatie worden bezoekers verleid om daar hun activiteit te starten. Realisatie van zo’n ontvangstlocatie is mede afhankelijk van de provinciale subsidiëring en gemeentelijke cofinanciering. Lokale/regionale economie

Portefeuillehouder: M.B. Heere

Activiteiten:

Uitvoering in 2026:

1. Uitvoering van het actieprogramma economische visie.

1. Opstellen nieuwe Economische visie met actieprogramma en besluitvorming.

2. Ondersteuning leveren aan de uitvoering van het actieprogramma van ondernemers gericht op vitale dorpscentra.

2. Ondersteuning leveren bij uitvoeren actieprogramma's van ondernemers.

3. Opstellen evenementenbeleid.

3a. Vaststellen evenementenbeleid. 3b. Vaststellen omgevingsplan voor locatieprofielen voor evenemententerreinen.

Collegeprogramma 2022-2026: 4. Lokale ondernemers stimuleren om leerwerkplekken voor studenten te realiseren.

4. Uitvoeren werkplan met ondernemersverenigingen en onderwijs.

5. Periodiek het actieprogramma van de economische visie actualiseren.

5. Zie punt 1

6. Bedrijfsleven ondersteunen.

6a. Inzetten van accountmanagement voor ondernemers en specifiek accountmanagement voor agrarische sector. b. Evaluatie gereed voor accountmanagement agrarische sector.

Toelichting: 2. Voor centrum Epe en Vaassen hebben de ondernemersverenigingen voor beide centra, in afstemming met de gemeente, een toekomstvisie en actieprogramma laten opstellen.

Wat mag dat kosten Bedragen * € 1.000 Realisatie 2024

Begr 2025 na wijziging

Begr 2026

Begr 2027

Begr 2028

Begr 2029

Lasten bestaand beleid

1.183

1.739

1.150

1.142

Lasten nieuw beleid

1.183

1.739

1.200

1.192

Baten bestaand beleid

361

113

244

Baten nieuw beleid

361

113

244

-822

-1.625

-956

-948

Lasten totaal

Baten totaal Saldo

Specificatie nieuw beleid Bedragen * € 1.000 LASTEN

Begrotingsjaar 2026

2027

2028

2029

Budgetten: 1 Beleid recreatie en toerisme/ evenementenbeleid Totale financiële gevolgen voor de lasten

Programma 10 | Weer aan het werk Omschrijving programma Het programma omvat de onderwerpen die samenhangen met de uitvoering van de Participatiewet en de wet gemeentelijke schuldhulpverlening. Daarnaast omvat het programma armoedebeleid en minimaregelingen. Er bestaat een relatie met programma 3 “Zorg en opvang” (bevorderen zelfredzaamheid). Relevante nota’s (kerndocumenten) • •

Integraal beleidsplan sociaal domein ''Samen voor elkaar" 2023-2027 Sociale Agenda "Natuurlijk goed samenleven” (2021)

Wat is de stand van zaken Verplichte indicatoren vanuit de regelgeving bij dit programma. Indicator

2021 2022 2023 2024

Bijstandsuitkeringen

222,1 179,4

183 187,1

Het aantal personen met een bijstandsuitkering, per 10.000 inwoners van 18 jaar en ouder (tweede helft van het genoemde jaar). Lopende re-integratie-voorzieningen

131 141,8 162,4 190,2

Het aantal lopende re-integratie voorzieningen, per 10.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar. Jeugdwerkeloosheidspercentage

Het percentage werkeloze jongeren (16-22 jaar). Vanuit de verplichte bron van deze indicator zijn niet bij alle indicatoren recentere data beschikbaar.

Wat willen we bereiken Strategische doelen: 1. Vergroten van maatschappelijke participatie van mensen zonder werk. 2. Verminderen van de schuldenproblematiek van Eper inwoners. 3. Verminderen van armoede bij ouderen en gezinnen met een minimuminkomen. Wat gaan we daarvoor doen Arbeidsparticipatie

Portefeuillehouder: M.B. Heere

Activiteiten:

Uitvoering in 2026:

1. Verhogen uitstroompercentage participatiewet (voormalig WWB, 1a. Prestatieafspraken maken met Werkleerbedrijf Lucrato over voormalig WSW en jonggehandicapten). uitstroom en uitvoering. 1b. Doorontwikkelen en bestendigen taalaanbod en digitale vaardigheden vanuit de werkervaringsplekken. 2. Vergroten van de maatschappelijke participatie van mensen zonder werk.

2. Actualiseren van de contractafspraken en prestatieafspraken met de gemeente Apeldoorn.

Toelichting: 1. Lucrato voert activiteiten uit gericht op het opdoen van werkervaring, het toepassen van groepsgewijze aanpak, werkgeversbenadering en werkgeverschap oud-Wsw, beschut werken en mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt die onder de Participatiewet vallen en waarvan de verwachting is dat ze binnen een jaar naar werk kunnen. Lucrato werkt hierin nauw samen met gemeente Apeldoorn en Werkcentrum VeluweStedendriehoek. Inkomensondersteuning

Portefeuillehouder: M.B. Heere

Activiteiten:

Uitvoering in 2026:

1. Tegengaan van uitsluiting van mensen in armoede.

1a. Subsidie- en contractafspraken voor de uitvoering van minimaregelingen, waaronder de bijzondere bijstand, individuele inkomenstoeslag, studietoeslag, voedselbank, Leergeld, Noodfonds (stichting Present) en collectieve zorgverzekering. 1b. Doorvoeren wijzigingen in het kader van de wetswijziging participatiewet in balans.

Collegeprogramma 2022-2026:

2. Extra inzet op minimaregelingen en schuldhulpverlening om armoede en schulden tegen te gaan.

2a. Voortzetten en monitoren van de versterkte werkwijze schuldhulpverlening en vroegsignalering. 2b. Subsidieafspraken maken voor de uitvoering van de voorliggende voorzieningen zoals thuisadministratie.

Toelichting: -

Wat mag dat kosten Bedragen * € 1.000 Realisatie 2024

Begr 2025 na wijziging

Begr 2026

Begr 2027

Begr 2028

Begr 2029

Lasten bestaand beleid

16.171

16.956

17.788

17.659

17.459

17.340

Lasten nieuw beleid

16.171

16.956

17.824

17.695

17.495

17.376

Baten bestaand beleid

8.467

8.093

8.800

Baten nieuw beleid

8.467

8.093

8.800

-7.703

-8.863

-9.024

-8.895

-8.695

-8.576

Lasten totaal

Baten totaal Saldo

Specificatie nieuw beleid Bedragen * € 1.000 LASTEN

Begrotingsjaar 2026

2027

2028

2029

Budgetten: 1 Werkervaringsplaatsen Kringloopwinkel Totale financiële gevolgen voor de lasten

Pijler: Bestuur Kenmerken Bestuurlijke inzet De inzet is inwoner- en klantgericht werken. Daartoe is een organisatie opgezet met als hoofdlijnen de dialoog aangaan met inwoners, adequaat inspelen op ontwikkelingen en een klantgerichte dienstverlening. De koers is de organisatie verder te verbeteren en te vernieuwen en toekomstbestendig te maken voor een adequate taakuitvoering. De opvattingen over de gemeentelijke taakuitvoering zijn: de gemeente meer als regisseur en de uitvoering meer bij inwoners en derden; meer betrokkenheid van en samenwerken met inwoners en maatschappelijke organisaties en bedrijven; meer inwonersgericht werken; zakelijk en efficiënt werken; actief mogelijkheden zoeken om de uitvoering in samenwerking met andere gemeenten te doen. De twee gemeentelijke hoofdtaken zijn het realiseren van maatschappelijke effecten samen met inwoners en partners en het leveren van directe publieke dienstverlening (gemeentelijke diensten en producten). De verbetering en vernieuwing van de organisatie zit in het verder doorontwikkelen van het sturingsmodel “regie” (sturen-leiden-coördineren) en in samenhang daarmee de ontwikkeling van het nieuwe dienstverleningsconcept met ondersteuning van moderne informatie- en communicatietechnologie. Dit leidt tot een nieuwe oriëntatie op het gemeentelijk takenpakket en de samenwerking met inwoners en maatschappelijke organisaties.

De vorming en uitvoering van beleid doet de gemeente steeds meer in samenwerking met derden. Vanuit bestuurlijk oogpunt vraagt het heldere gemeentelijke standpunten en rolbepaling (wat wil ik bereiken, hoe doe ik dat en met wie). Van de organisatie vraagt dit een ontwikkeling naar een flexibele, en kwalitatief hoogwaardige, compacte organisatie die effectief en responsief kan opereren. Raadsakkoord 2022-2026 Thema: Inwoners en bestuur De samenleving staat centraal. De gemeente is er voor de samenleving. Onze grondhouding is transparant, menselijk en doelgericht. Onze missie is om de komende jaren te werken aan herstel van vertrouwen tussen de samenleving en de gemeente. We zetten ons in voor een goede dienstverlening en transparante en actieve communicatie. We betrekken de samenleving tijdig bij het ontwikkelen en uitvoeren van plannen en het oplossen van problemen. Focus op: • Toegankelijke dienstverlening met menselijke maat • De samenleving tijdig en actief betrekken • Open en transparante bestuursstijl • Verantwoord financieel beleid

Programma 11 | Bestuur en organisatie Omschrijving programma Het programma omvat de onderwerpen algemeen bestuur, personeel, informatievoorziening, organisatie, financiën, huisvesting, juridische zaken, communicatie en andere bedrijfsmiddelen zoals post, repro en facilitaire zaken. Relevante nota’s (kerndocumenten) • • • • • • • • • • • •

Visie Regisserende gemeente Epe (2015) Visie gemeentelijke dienstverlening (2010) Samen verder 2024 Informatiebeleid 2023-2027 Strategische visie op communicatie (2015) Nota activerings- en afschrijvingsbeleid (2012) Nota reserves en voorzieningen (2013) Nota risicomanagement (2017) Treasurystatuut (2015) Financiële verordening Epe 2023 (2024) Visie HRM (2019) Strategisch informatieveiligheids- en privacybeleid (2024)

Wat is de stand van zaken Verplichte indicatoren vanuit de regelgeving bij dit programma. Indicator

2023

2024

Formatie

5,4

5,6

2025 2026 6,1

6,3

5,7

6,4

656

737

766

858

709

755

1,0%

1,2% 6,2%

De toegestane formatie in fte van het ambtelijk apparaat, per 1.000 inwoners. Bezetting * Het werkelijke aantal fte dat werkzaam is per 31 december, per 1.000 inwoners. Apparaatskosten Begroot Apparaatskosten (organisatiekosten) zijn de noodzakelijke financiële middelen voor het inzetten van personeel, organisatie-, huisvestings-, materieel-, automatiseringskosten e.d. voor de uitvoering van de organisatorische taken, in verhouding tot het aantal inwoners. Apparaatskosten Werkelijk * Apparaatskosten (organisatiekosten) zijn de noodzakelijke financiële middelen voor het inzetten van personeel, organisatie-, huisvestings-, materieel-, automatiseringskosten e.d. voor de uitvoering van de organisatorische taken, in verhouding tot het aantal inwoners. Externe inhuur Begroot ** Kosten van externe inhuur voor het uitvoeren van werkzaamheden in opdracht, door een private organisatie met winstoogmerk, door middel van het tegen betaling inzetten van personele capaciteit en deskundigheid zonder een arbeidsovereenkomst of aanstelling, in verhouding tot de totale personeelskosten. Externe inhuur Werkelijk *

31,7% 26,0%

85,7% 87,0% 88,3%

Kosten van externe inhuur voor het uitvoeren van werkzaamheden in opdracht, door een private organisatie met winstoogmerk, door middel van het tegen betaling inzetten van personele capaciteit en deskundigheid zonder een arbeidsovereenkomst of aanstelling, in verhouding tot de totale personeelskosten. Demografische druk De som van het aantal personen van 0 tot 20 jaar en 65 jaar of ouder in verhouding tot de personen van 20 tot 65 jaar. * Deze indicator wordt geactualiseerd in de jaarrekening ** De toename van de indicator ‘Externe inhuur begroot’ is te verklaren door een gewijzigde begrotingssystematiek m.b.t. inhuur voor de huisvesting en opvang van vluchtelingen, ontheemde Oekraïners en andere doelgroepen. In de programmabegroting 2025-2028 was de inhuur voor deze taak bij aanvang het van jaar nog niet begroot, maar werden de benodigde budgetten pas gedurende het jaar toegevoegd. In deze programmabegroting zijn de inhuurbudgetten al wel direct bij aanvang van het jaar opgenomen. Tegenover deze kosten staan voor een groot deel vergoedingen vanuit het Rijk. Overigens werken wij aan het inbedden van een aantal van deze taken in de eigen organisatie, aangezien de achterstanden voor de opvang en huisvesting van vluchtelingen zijn weggewerkt en een deel van deze taken reguliere werkzaamheden van een gemeente betreft. Hierdoor zal de inhuur afgeschaald worden.

Zonder deze wijziging van de begrotingssystematiek zou de begrote inhuur voor 2026 in lijn zijn met voorgaande jaren. In algemene zin zien we altijd dat het percentage externe inhuur hoger ligt dan in de begroting. De personele lasten worden jaarlijks in de begroting geraamd op basis van de personele formatie en niet op basis van de bezetting. In de begroting wordt in beperkte mate rekening gehouden met externe inhuur. Indien een vacature niet ingevuld wordt of niet ingevuld kan worden leidt dit tot financiële ruimte binnen de bestaande financiële middelen die beschikbaar zijn. Deze middelen kunnen dan worden ingezet ter dekking van externe inhuur. Hierdoor ontstaat het verschil tussen begrote percentages en de gerealiseerde percentages voor externe inhuur. Daarnaast is het moeilijk om te begroten voor incidentele opgaven waar de gemeente voor staat. Deze worden ook gedekt uit incidenteel geld.

Wat willen we bereiken Strategische doelen: 1. Ontwikkelen van een klantgerichte organisatie die gericht is op een snelle, correcte en integere dienstverlening. 2. Ontwikkelen van een op de samenleving gerichte organisatie die de dialoog aangaat met inwoners en flexibel en slagvaardig inspeelt op ontwikkelingen en behoeftes. 3. Ontwikkelen van een organisatie waarbij het resultaat voorop staat en alles draait om het willen bereiken van de afgesproken doelen met een efficiënte en rechtmatige inzet van middelen. Wat gaan we daarvoor doen Planning en control

Portefeuillehouder: M.B. Heere

Activiteiten:

Uitvoering in 2026:

1. Verbeteren planning en control cyclus.

1. In vervolg op de invoering van de Kadernota verdere doorontwikkeling van de planning en control-cyclus

2. Uitvoeren jaarlijks onderzoek naar de doelmatigheid en doeltreffendheid van (delen van) programma’s en paragrafen en van (onderdelen van) de organisatie.

2a. Afronden fase 3 van de financiële en inhoudelijke doorlichting van de begroting 2b. Actualiseren financieel beleid. 2c. Uitvoeren doelmatigheidsonderzoek naar nader te bepalen onderwerp

3. Rechtmatigheidsverantwoording

3a. Uitvoeren VIC-plan

Collegeprogramma 2022-2026: 4. Verantwoord en gezond financieel beleid voeren.

4. Toepassen van de uitgangspunten voor het financieel beleid uit het coalitieakkoord en collegeprogramma inclusief herijking daarvan.

5. Herijken/doorlichten bestaand beleid in begroting.

5a. Opleveren resultaat: gerealiseerd. 5b. Consultatie t.b.v. verdere uitwerking: gerealiseerd. 5c. Participatietraject uitvoeren waar dat nodig is. 5d. Besluitvorming door de gemeenteraad. 5e. Resultaat meenemen in de begroting: deels gerealiseerd, aanvullend resultaat meenemen in de begroting 2027-2030 ter invulling van de opgenomen stelpost.

Toelichting: 4. Het beleid is erop gericht dat de woonlasten onder het landelijk gemiddelde blijven. Burger en bestuur

Portefeuillehouder: A.H.M. van Loon/ T.C.M. Horn

Activiteiten:

Uitvoering in 2026:

1. Opstellen participatieverordening.

1. Vaststellen van de verordening.

2. Opstellen Eper participatieaanpak in lijn met de visie Samen verder. De aanpak behelst uitgangspunten, richtlijnen en een actueel instrumentarium.

2. Opstellen en vaststellen van aanpak. Aanvullend inbedding in en training voor de organisatie.

3.Het gebruik van duidelijke taal als standaard inbedden in de organisatie.

3. Starten met training organisatie, terugkerende communicatie doorlichten, werkwijze inbedden als kwaliteitsvereiste.

Collegeprogramma 2022-2026: 4. Opstellen van een algemene visie op de positie van de gemeente in de Eper samenleving, inclusief kernwaarden.

4a. Gerealiseerd (visie Samen verder) 4b. Opstellen en uitvoeren van uitvoeringsplannen met concrete maatregelen voor gemeentelijke dienstverlening, communicatie en participatie. 4c. Projectmatige aanpak van onderdelen die bijdragen aan de uitvoeringsplannen. Gericht op interne dienstverlening, externe dienstverlening en inwonersparticipatie.

5. Uitwerken verbeteragenda/uitwerkingsplan van de raad n.a.v. de Quick scan Lokale Democratie.

5. Uitwerken van opgesteld plan van aanpak (raad en college).

6. Uitwerking van de maatregelen uit het raadsbesluit “Grip-opsamenwerking” (WGR-samenwerkingsverbanden).

6. Uitwerken maatregelen in afstemming met andere gemeenten in de Regio Stedendriehoek.

7. Evalueren van de 'herstel- en stimuleringsagenda coronacrisis’ en komen op basis daarvan met een voorstel over het vervolg.

7. Gerealiseerd.

Toelichting: 1. Het opstellen van een participatieverordening is een wettelijke verplichting. Het wetsvoorstel daartoe is op 2 juni 2024 aangenomen. Implementatie moet plaatsvinden in de periode 2025–2027. 4. De visie is een beknopt kader en gaat in op de onderdelen gemeentelijke dienstverlening, communicatie en participatie. Dat kader geeft richting aan de uitvoering en is verder uitgewerkt in concrete inspanningen om de visie te realiseren. Deze inspanningen zijn geprioriteerd en worden binnen een programmatische aanpak uitgevoerd. 6. In februari 2021 heeft de raad het initiatiefvoorstel “Grip-op-samenwerking” aangenomen. In dat voorstel zijn een aantal maatregelen benoemd om de betrokkenheid en de grip van de gemeenteraad bij de uitvoering van de gemeentelijke taken in WGR-verband te optimaliseren. Organisatie

Portefeuillehouder: T.C.M. Horn

Activiteiten:

Uitvoering in 2026:

1. Invoeren Wet Generieke Digitale Infrastructuur (WGDI).

1. In afwachting van de 2e tranche wetgeving onze organisatievoorziening voorbereiden op ontwikkelingen als Europese digitale identiteit en API-koppelingen met basisregistraties en het toepassen van nieuwe standaarden.

2. Invoeren Wet Open Overheid.

2. In afwachting van nieuwe instructies vanuit het Rijk volgende informatiecategorieën actief publiceren.

3. Uitvoeren datastrategie.

3. In gebruik nemen van een datawarehouse, organiseren van datalabs, inrichten van data-, sensoren, en algoritmeregister.

4. Verbeteren informatieveiligheid.

4. Implementeren van de NIS2- cyberbeveiligingswet en actief volgen ontwikkelingen op het gebied van de soevereine overheidscloud.

5. 2e fase verbouwing gemeentehuis

5a. Afronden laatste openstaande punten verbouwing gemeentehuis inclusief afstoot aanbouw 5b. Onderzoek herinrichting raadzaal inclusief verbetering klimaatbeheersing.

Collegeprogramma 2022-2026: 6. Opstellen programma voor organisatieontwikkeling.

6a. Gerealiseerd. 6b. Uitvoeren programma.

7. Actualiseren van het informatiebeleid.

7. Gerealiseerd.

Toelichting: 1. Het gaat hier om een set van voorzieningen die de uitwisseling en beveiliging van informatie beter gaat faciliteren. Doel is om informatie en dienstverlening toegankelijker (internationaal) en veiliger te maken. Europa en het Rijk zijn bepalend voor de omvang en tempo. De term common ground hoort hier onder andere bij. Uiteraard ook Wet digitale overheid 2. De wet open overheid is bedoeld om overheden transparanter te maken en het moet ervoor zorgen dat overheidsinformatie beter vindbaar en toegankelijk wordt. Zo zijn 11 informatie categorieën (bijvoorbeeld, organisatiegegevens, convenanten, subsidies etc) aangewezen die elke overheid, actief moet gaan delen. 1 voor 1 worden de instructies hiervoor vrijgegeven, daaropvolgend kunnen wij deze implementeren. 3. De datastrategie zorgt ervoor dat de organisatie in staat wordt gesteld om de extra kansen die het werken met data biedt, te faciliteren. Tegelijkertijd wordt onze informatiehuishouding gemoderniseerd om data met inwoners en ketenpartners te kunnen delen op een veilige en verantwoorde manier. Deze strategie is uitwerking van 1 van de 4 thema`s in het informatiebeleid. 4. Wetgeving veelal voortkomend uit Europese regelgeving met als doel veiligheid, weerbaarheid, uitwisselbaarheid en soevereiniteit te kunnen waarborgen. 6. Het programma is één van de vier pijlers van het concernplan.

Doelstelling is: we zijn een wendbare organisatie die in verbinding staat met de samenleving, denkt in mogelijkheden, transparant en waar we (fijn) samenwerken. De subdoelen van deze pijler zijn: Passende organisatie en formatie bij de opgaven, fijn en veilig samenwerken en leren en ontwikkelen. Het programma is onder meer gericht op het door ontwikkelen van het personeel, procesmatig, projectmatig en zaakgericht werken en de werkomgeving (zowel digitaal als fysiek: gemeentehuis). De andere drie pijlers betreffen: verbetering externe dienstverlening, verbeteren interne dienstverlening en integraal en inwonersgericht werken aan maatschappelijk opgaven. We verwijzen hiervoor verder naar punt 4 van het onderdeel burger en bestuur. 7. Het informatiebeleid speelt in om met de mogelijkheden van digitalisering ondersteuning te bieden aan inwonerparticipatie, communicatie, transparantie en effectief/efficiënt werken. Dienstverlening

Portefeuillehouder: T.C.M. Horn/ G. van den Berg

Activiteiten:

Uitvoering in 2026:

1. Bewaren van documenten in een e-depot.

1. Afronden aanbesteding e-depot voor Streekarchief Noord-West Veluwe (SNWV).

2. Voldoen aan wettelijke eisen m.b.t. streekarchief Epe, Hattem en Heerde (EHH).

2. Uitvoeren van het plan van aanpak achterstand streekarchief

Collegeprogramma 2022-2026: 3. Opstellen uitwerkingsplan voor gemeentelijke dienstverlening.

3. Zie voor aanpak actie 4 bij het onderdeel “Burger en bestuur" hiervoor.

Toelichting: 1. De gemeente werkt grotendeels digitaal. Deze digitale informatie dient duurzaam en toegankelijk bewaard te worden in een e-depot (archiefwet). Inrichting e-depot is onderdeel van de fusie SNWV/EHH. 2. Tijdens een 0-meting is geconstateerd dat niet voldaan wordt aan de wettelijke eisen m.b.t. beheer van het overgedragen fysieke archief. Een meerjarenplan is nodig voor het wegwerken van deze achterstanden.

Wat mag dat kosten Bedragen * € 1.000 Realisatie 2024

Begr 2025 na wijziging

Begr 2026

Begr 2027

Begr 2028

Begr 2029

Lasten bestaand beleid

5.474

5.133

5.061

7.340

9.222

11.170

Lasten nieuw beleid

-363

-563

-663

5.474

5.133

5.061

6.977

8.660

10.507

Baten bestaand beleid

701

715

750

783

727

392

Baten nieuw beleid

701

715

750

783

727

392

-4.774

-4.418

-4.312

-6.194

-7.933

-10.115

Lasten totaal

Baten totaal Saldo

Specificatie nieuw beleid Bedragen * € 1.000 LASTEN

Begrotingsjaar 2026

2027

2028

2029

-363

-563

-663

-363

-563

-663

Budgetten: 1 Aanvullende taakstelling doorlichting begroting Totale financiële gevolgen voor de lasten

Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien Omschrijving Algemene dekkingsmiddelen mogen we vrij besteden. De belangrijkste zijn de algemene uitkering uit het gemeentefonds en de onroerendezaakbelastingen. In het overzicht staan ook de baten die niet al in de diverse programma’s zijn opgenomen. Wat is de stand van zaken Verplichte indicatoren vanuit de regelgeving bij dit programma. Indicator

2022 2023 2024 2025

Woonlasten éénpersoonshuishouden

676

798

835

894

746

896

933

996

356

437

449

459

Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar dat een éénpersoonshuishouden betaalt aan woonlasten. Woonlasten meerpersoonshuishouden Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar dat een meerpersoonshuishouden betaalt aan woonlasten. WOZ-waarde woningen De gemiddelde WOZ-waarde van woningen in 1.000 euro.

Overzicht In dit overzicht staan nettobedragen. Dus de baten min de kosten die daarop betrekking hebben. Dat gaat bijvoorbeeld om de direct toerekenbare uren en de invorderingskosten. Bedragen * € 1.000 Realisatie 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

Lokale heffingen

8.121

8.114

8.478

8.647

8.891

9.119

Algemene uitkering

69.095

71.097

74.175

76.122

76.327

79.255

Dividenduitkeringen

126

152

134

2.909

170

342

172

-118

-658

80.250

79.533

83.129

85.075

85.234

87.850

-112

-122

Saldo financieringsfunctie Overige algemene dekkingsmiddelen Totaal Onvoorziene uitgaven

Lokale heffingen De belastingopbrengsten zijn opgenomen zonder rekening te houden met kwijtschelding. Een inhoudelijke toelichting staat in de paragraaf lokale heffingen. Algemene uitkering Deze inkomsten zijn berekend op basis van de meicirculaire 2025. Hierin zijn ook verwerkt de extra toegekende middelen die Epe ontvangt voor jeugdzorg voor 2026, de gedeeltelijke demping van het ravijnjaar en het uitstel van de vervanging van het abonnementstarief WMO. Dividenduitkeringen Van de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) ontvangen we dividend. Saldo financieringsfunctie Dit is het verschil tussen: (a) De rente die we betalen over leningen die we hebben afgesloten plus de rente over de aangetrokken middelen in rekening-courant en (b) De rente die we ontvangen over de uitzettingen inclusief de doorbelasting van rente naar de programma’s. Overige algemene dekkingsmiddelen Dit betreft de toevoeging aan de voorziening dubieuze debiteuren.

Onvoorzien Dit bedrag is beschikbaar voor uitgaven die onvoorzien en onvermijdbaar zijn en niet uitgesteld kunnen worden. De besteding hiervan vindt plaats in het kader van de voortgangsrapportage(s). Wat mag dat kosten Bedragen * € 1.000 Realisatie 2024

Begr 2025 na wijziging

Begr 2026

Begr 2027

Begr 2028

Begr 2029

Lasten bestaand beleid

1.022

532

692

730

922

1.495

Lasten nieuw beleid

1.022

532

692

730

922

1.495

Baten bestaand beleid

81.272

79.375

83.699

85.682

86.033

89.223

Baten nieuw beleid

81.272

79.375

83.699

85.682

86.033

89.223

80.250

78.844

83.007

84.953

85.111

87.728

Lasten totaal

Baten totaal Saldo

Specificatie nieuw beleid Geen nieuw beleid.

Overhead Omschrijving De overheadkosten zijn alle kosten die samenhangen met het geheel van functies binnen de gemeente die gericht zijn op de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Hiertoe behoren ook de systemen en aanverwante lasten die deze (overhead)functies ondersteunen. Wat is de stand van zaken Verplichte indicatoren vanuit de regelgeving bij dit programma. Indicator

2023

Overheadkosten Begroot

12,1% 13,5% 11,8% 11,1%

2024 2025

2026

De overheadkosten zoals begroot op taakveld 0.4 gedeeld door het totaal saldo van lasten (exclusief toevoegingen aan reserve). Overheadkosten Werkelijk *

13,6% 12,8%

De overheadkosten zoals verantwoord op taakveld 0.4 gedeeld door het totaal saldo van lasten (exclusief toevoegingen aan reserve). * Deze indicator wordt geactualiseerd in de jaarrekening

Wat mag dat kosten Bedragen * € 1.000 Realisatie 2024

Begr 2025 na wijziging

Begr 2026

Begr 2027

Begr 2028

Begr 2029

Lasten bestaand beleid

13.647

14.380

13.862

13.739

13.659

13.612

Lasten nieuw beleid

1.718

1.274

1.042

1.017

13.647

14.380

15.580

15.013

14.701

14.629

Baten bestaand beleid

957

782

266

Baten nieuw beleid

957

782

266

-12.689

-13.599

-15.314

-14.748

-14.435

-14.363

Lasten totaal

Baten totaal Saldo

Specificatie nieuw beleid Bedragen * € 1.000 LASTEN

Begrotingsjaar 2026

2027

2028

2029

1 Werving en selectie

2 Datawarehouse

3 Digitaal samenwerken en AI

105

4 Informatieveiligheid

190

110

Budgetten:

5 API - Gateway

6 Sjabloon- en documentgenerator

7 Identify en accessmanagement

8 Wegwerken achterstanden archief Epe-Heerde-Hattem

140

9 2e fase verbouwing gemeentehuis

250

10 Onderzoek aanpassing raadszaal

11 Verbouwing streekarchief

100

12 Toezicht oneigenlijk gebruik grond

100

13 Ontwikkelingen dienstverlening

14 Regelanalist/ jurist omgevingswet

100

15 Vervanging van SaaS-oplossingen

300

292

196

142

Investeringen:

Investeringsbedrag:

1 Vervanging bedrijfsmiddelen: ICT-investeringen (2026)

246

2 Vervanging bedrijfsmiddelen: ICT-investeringen (2026)

3 Vervanging bedrijfsmiddelen: ICT-investeringen (2027)

473

118

4 Vervanging bedrijfsmiddelen: ICT-investeringen (2028)

5 Vervanging bedrijfsmiddelen: ICT-investeringen (2029)

176

Totale financiële gevolgen voor de lasten

44 1.718

1.274

1.042

1.017

Nadere toelichting Overheadkosten Onder dit programma Overhead zijn alle kosten opgenomen die samenhangen met het geheel van functies binnen de gemeente dat gericht is op de sturing en ondersteuning van de medewerkers in de primaire processen. Hiertoe behoren ook de systemen en aanverwante lasten die deze (overhead)functies ondersteunen. Op basis van deze definitie heeft de gemeente keuzes gemaakt wat wel en wat niet is opgenomen onder de overheadkosten. De gemeente gaat uit van het principe dat op het moment dat kosten (en baten) eenduidig zijn toe te rekenen aan primaire processen ze rechtstreeks toegerekend worden aan andere taakvelden dan de overhead en daarmee niet behoren tot de overhead. Dit geldt ook voor alle personele en daarmee samenhangende kosten van alle teams in de Opgaven Externe Dienstverlening en de Maatschappelijke opgaven inclusief de kosten van de teamleiders van deze teams. De personele en daarmee samenhangende kosten van de teams in de Opgave Interne dienstverlening worden in principe als overhead beschouwd. Uitzondering hierop vormen de personeelskosten van de Domein Controllers en Domein financieel adviseurs van de Opgaven Externe dienstverlening en Maatschappelijke opgaven. Deze kosten worden voor een deel (50% voor Domein Controllers resp. 75% voor Domein financieel adviseurs) toegerekend aan andere taakvelden dan het taakveld overhead.

De managers binnen de nieuwe organisatiestructuur hebben overwegend organisatie sturende taken en zijn daarmee opgenomen in de overheadkosten. In artikel 17 lid 1 van de financiële verordening van de gemeente is bepaald hoe omgegaan wordt met het opnemen van overheadkosten in externe doorberekeningen: Voor het bepalen van de geraamde kostprijs van rechten en heffingen waarmee kosten in rekening worden gebracht, en van goederen,

werken en diensten die worden geleverd aan overheidsbedrijven en derden, wordt een extracomptabel stelsel van kostentoerekening gehanteerd. Bij deze kostentoerekening worden naast de directe kosten, de overheadkosten en de rente van de inzet van vreemd vermogen, reserves en voorzieningen voor de financiering van de in gebruik zijnde activa betrokken. Verder wordt in artikel 17 lid 3 van de financiële verordening van de gemeente bepaald dat voor de toerekening van de overheadkosten aan de kostprijs van rechten en heffingen waarmee kosten in rekening worden gebracht, en van goederen, werken en diensten die worden geleverd aan overheidsbedrijven en derden wordt uitgegaan van een opslag over de geraamde toerekenbare personeelslasten ter grootte van de verhouding totale overheadkosten gedeeld door de totaal directe personeelslasten. Deze opslag (het overheadpercentage) op de directe personeelskosten bedraagt voor de begroting 2026: 103,4%. Aan onderhoudsvoorzieningen vindt geen toerekening van interne uren plaats en daarmee wordt er ook geen overhead toegerekend aan onderhoudsvoorzieningen. Aan grondexploitaties worden interne uren toegerekend en daarmee wordt ook overhead toegerekend aan de diverse grondexploitatiecomplexen. In de begroting 2026 is deze toerekening in totaal € 150.000. Nadere uitwerking overheadkosten: Onderwerp

Lasten in euro

a. Loonlasten in PIOFACH-domein (incl. ontvangen subsidies)

8,6 mln.

b. ICT-lasten in PIOFACH-domein

2,9 mln.

c. Huisvestingslasten (incl. facilitaire kosten)

1,3 mln.

d. Uitbestedingslasten in PIOFACH-domein

0,2 mln.

e. Niet aan programma's toegerekende rentelasten

Paragrafen

1 | Lokale heffingen 1.1 Inleiding Deze paragraaf geeft inzicht in het beleid van de lokale heffingen. De raad bepaalt dit beleid tegelijk met het vaststellen van de begroting. Daar vindt de integrale afweging plaats. Beleidsmatige wijzigingen zijn in deze paragraaf toegelicht. Redactionele en technische wijzigingen van de belastingen staan in het raadsvoorstel met de belastingtarieven. 1.2

Beleidskaders

Het beleid over de lokale heffingen staat in: • Landelijke wet- en regelgeving, zoals de Gemeentewet • Deze paragraaf • Belastingverordeningen • Regeling kwijtschelding gemeentelijke belastingen 1.3

Stand van zaken, ontwikkelingen en beleidsaanpassingen

Algemeen tarievenbeleid Belastingen en heffingen houden we waardevast door de tarieven te verhogen met de prijsstijging (index 2026: 2,8%). Heffingen waar een tegenprestatie van de gemeente tegenover staat zijn waar mogelijk 100% kostendekkend. Een overzicht van de algemene dekkingsmiddelen staat in deel 3. Hieronder staan per belastingsoort de bijzonderheden en afwijkingen van het algemene tarievenbeleid. Tribuut voert de gemeentelijke belastingen en waardering van onroerende zaken uit voor de gemeente. Wet waardering onroerende zaken (WOZ) Eigenaren van onroerende zaken en gebruikers van niet-woningen ontvangen jaarlijks een beschikking met daarin de WOZ-waarde. Dat is de grondslag voor de onroerendezaakbelasting en (in de gemeente Epe) de forensenbelasting. Andere overheden gebruiken de WOZ-waarde voor belastingheffing en voor het woningwaarderingsstelsel. De Waarderingskamer houdt toezicht en geeft een algemeen oordeel over de uitvoering. Het oordeel is 'goed'. Dat komt overeen met de afgesproken ambitie. In 2025 (net als in 2024) zijn bij Tribuut veel minder bezwaren binnengekomen dan in 2023. Dit is conform verwachting. Het blijft lastig in te schatten hoeveel bezwaren gegrond zijn en hoeveel de proceskostenvergoedingen voor 2025 zullen zijn.

De nieuwe wetgeving heeft de vergoeding voor proceskosten echter fors beperkt (voor WOZ-bezwaren geldt nu een uitbetalingscorrectie van 75%). Voor het jaar 2026 gaat Tribuut uit van het aantal bezwaren van 2024. Daarentegen verwacht Tribuut dat de ontwikkeling van de huizenprijzen over 2024 zal leiden tot hogere WOZ-waarden in de aanslag van 2026. Dit kan leiden tot meer bezwaren en daarmee hogere proceskosten. Onroerendezaakbelastingen (OZB) Eigenaren van woningen en eigenaren en gebruikers van niet-woningen betalen deze belasting. Woongedeeltes binnen niet-woningen betalen geen OZB. Reinigingsheffingen Voor de inzameling en verwerking van grondstoffen in de gemeente betalen inwoners en bedrijven reinigingsheffingen. In de tabel hieronder staat welke kosten de gemeente maakt en welke inkomsten daar tegenover staan. Voor zwerfafval, papier en plastic ontvangt de gemeente geld. Dat staat onder 'baten taakvelden'. Voor de btw over de inzameling van bedrijfsafval krijgen we geen geld uit het btwcompensatiefonds (BCF). Voor een deel van de ontvangen bijdragen geldt dat ook. Om alle lasten te dekken, stijgen de tarieven met de indexering (2,8%). bedragen x € 1.000 Kostendekkingsoverzicht reinigingsheffingen Lasten taakveld(en) incl. (omslag)rente Baten taakveld(en), excl. heffingen Netto lasten taakveld(en)

- 4.900 178 - 4.722

Overhead incl. (omslag)rente

-79

BCF-btw

-967

Totale lasten (A)

-5.768

Opbrengst heffingen

5.807

Kwijtschelding

-117

Overige inzamelvergoeding

Onttrekking reserve afval

Totale baten (B)

5.768

Kostendekkendheid (B: A)

100%

Rioolheffingen De gemeente heeft wettelijke taken voor het afvoeren van rioolwater, het voorkomen van wateroverlast en het op peil houden van het grondwater. In het gemeentelijk watertakenplan (GWP) staat hoe dit gebeurt. Daarin staat ook hoe inwoners en bedrijven daaraan meebetalen. Dat gebeurt via de rioolheffingen. Eigenaren betalen een vast bedrag. Voor gebruikers is er onderscheid gemaakt in verschillende categorieën. Echte grootverbruikers betalen verhoudingsgewijs meer rioolheffing en betalen zo deels de lasten voor de kleinverbruikers. Dat noemen we kruissubsidiëring. Die groep omvat 0,7% van de gebruikers en levert 30% van de totale opbrengst. Er wordt momenteel een nieuw GWP opgesteld. Voor het tarief 2026 wordt conform het huidige GWP 2021-2025 uitgegaan van een extra stijging van 1,9% naast de reguliere indexatie. Voor nieuwe aansluitingen op het bestaande riool betalen gebruikers eenmalig rioolaanleggeld. Voor 2026 wordt een positief saldo van € 290.000 verwacht. Dit saldo wordt toegevoegd aan de voorziening. bedragen x € 1.000 Kostendekkingsoverzicht rioolheffingen Lasten taakveld(en) incl. (omslag)rente Baten taakveld(en), excl. heffingen

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/16104601/1