Wensen en bedenkingen op de Concept RES mei 2020 (ter informatie toegevoegd door de griffie)

WENSEN EN BEDENKINGEN OP DE CONCEPT-RES TWENTE RAADSFRACTIES GEMEENTE ENSCHEDE 18 MEI 2020 IN VOLGORDE VAN BINNENKOMST

1. Burger Belangen Enschede 2. D66 3. EnschedeAnders 4. ChristenUnie 5. PVV 6. Groep Versteeg 7. CDA 8. PvdA 9. DPE 10.VVD

D66 Vanuit de gemeenteraad van: Enschede Ingediend door of namens de raadsfractie: D66 (5 van 39 zetels) Naam indiener: Vic van Dijk Datum indiening: 14 mei 2020

Algemeen: Conform de brief van het college van Enschede aan de raad van Enschede van 15 april 2020 [1] vindt D66 Enschede dat het bod van Enschede in de RES zal luiden zoals de raad deze vaststelt in de vorm van de (Nota van Uitgangspunten) Energievisie. D66 Enschede hecht aan deze democratische vaststelling door de raad van Enschede en zal daarom niet inhoudelijk per zienswijze hierop ingaan. D66 Enschede zal in dit stadium ook niet ingaan op de biedingen van andere gemeenten aangezien dit ons in dit stadium ongepast voorkomt. Iedere gemeente gaat in eerste instantie over haar eigen grondgebied. Een eventueel gesprek over elkaars grondgebieden of het geheel van Twente zou moeten plaatsvinden in een verband zoals de Twenteraad. Uitspraken daarover zouden democratisch bekrachtigd moeten worden middels moties of andere besluiten in de veertien raden, niet via een ondemocratisch schrijven dat “zienswijze” wordt genoemd.

[1] https://online.ibabs.eu/ibabsapi/publicdownload.aspx?site=enschede&id=b9e75dcb-e4af-49528b5f-34c23a292152

-Groeten,

Vic van Dijk Gemeenteraadslid Enschede (D66)

EnschedeAnders De Regionale Energie Strategie (RES) Twente gaat voor zeer grote ingrijpende veranderingen zorgen in de Enschedese leefomgeving. De RES is misschien wel het meest ingrijpende dossier voor de komende jaren, waar wij als gemeenteraad ons over moeten buigen. Dit is politiek met een grote P. Het gaat ergens over! Daarom is het van essentieel belang om onze inwoners te horen, mee te laten denken en mee te laten beslissen over wat er in hun leefomgeving gaat gebeuren. Bovendien is dit afgesproken in het Enschede Akkoord. Helaas moeten wij constateren dat de gemeenteraad van Enschede en onze inwoners niet betrokken zijn bij de totstandkoming van het concept RES. Er is alleen gepraat met het vrijblijvende orgaan, de Twenteraad, die geen enkel democratisch mandaat heeft. Jammer genoeg wordt er van de uitstelmogelijkheid voor het inleveren van het concept RES tot 1 oktober 2020 geen gebruik gemaakt. Wat EnschedeAnders betreft een gemiste kans! Nu vraagt het college aan de raadsfracties om nog een schriftelijke reactie tot 16 mei 2020 in te dienen, zijnde geen wensen en bedenkingen in de vorm van een motie overeenkomstig art. 169 lid 4. Dus eigenlijk is deze inspraak een wassen neus.

Want wat stellen onze schriftelijke reacties nu echt voor zonder democratische besluitvorming? Het college stuurt de opmerkingen van de raadsfracties en de reactie van het college daarop, naar het Nationaal Programma RES. Tussen 1 juni en 1 oktober 2020 wordt bepaald of de Twenteraad nog nadere duiding nodig acht van de ontvangen reacties. Wederom de Twenteraad, die geen democratisch mandaat heeft. EnschedeAnders heeft de behoefte om het college toch de volgende punten mee te geven: 1. Wij maken geen gebruik van de mogelijkheid om iets te vinden van de inbreng van de andere Twentse gemeenten vwb de RES. Enschede komt zelf met een voorbehoud, dus wie zijn wij om een reactie te geven op de inbreng van andere gemeenten. Dit zou niet gepast zijn. 2. Wij gaan voor uitstel tot 1 oktober 2020 voor het inleveren van het concept RES. Daarmee creëren wij tijd om onze inwoners, maatschappelijke organisaties en marktpartijen breed te horen en te betrekken bij de totstandkoming van het concept RES. Er zijn blijkbaar mbt de RES al locaties geïnventariseerd die zich mogelijk lenen voor grootschalige opwekking van hernieuwbare energie. Maar over welke locaties praten wij eigenlijk? Wij vinden het participatietraject “Enschede wekt op” verouderd en achterhaald. Locatie Vliegveld b.v. mocht niet in beeld komen.. 3.

Verder vindt EnschedeAnders dat in het concept RES de duurzaam opgewekte elektriciteit door Twence meegenomen moet worden. Per slot van rekening wekt Twence al voor 250.000 huishoudens elektriciteit op. 4. Wij geven buurtinitatieven de kans zoals van de Dorpsraad Boekelo, Buurtkring Usselo en de Vereniging Behoud Twekkelo om op redelijke termijn plannen in te dienen, zodat zij in hun eigen energiebehoefte kunnen voorzien en geven ze daar alle tijd en gelegenheid voor. 5. Wij geven het college mee, dat in het afzonderlijke gemeentelijk bod in het concept RES, college met projecten moet komen die realistisch zijn, met draagvlak en kwaliteit ,of te wel met projecten die passen bij het Twentse landschap en bevolking, inclusief een goede

ruimtelijke ordening van de projecten, nadat dit besproken is in en goedgekeurd is door de raad. 6. Wij willen dat de gemeente Enschede gaat participeren in windparken op zee (hiervan staat niets in de RES) om niet het mooie buitengebied van Enschede te verprutsen met windmolens. 7. Wij vinden dat de nieuwe opgestelde Handreiking voor Zonnevelden, van de Provincie Overijssel, het uitgangspunt moet zijn voor de 630 ha zonnevelden. Dat betekent: eerst zonnepanelen op daken, dan bedrijventerreinen en pas als laatste op landbouwgrond. (zonneladder) 8. Er moet ruimte blijven voor innovatieve ontwikkelingen. De energiemarkt staat namelijk niet stil. Dus timmer nu al niet alles dicht. 9. Wij vinden dat het college met evaluaties moet komen vwb de gids Buitenkans (met oog op de nieuwe visie Landelijk gebied) en de evaluatie Energie voor Enschede 2010-2020 (met het oog op de Energievisie)Toen werd vooral ingezet met name op duurzaamheid van woningen en energiebesparing, duurzaam inkopen door de gemeentelijke organisatie en minder energiekosten voor kwetsbare groepen. Daarbij was de doelstelling om de gemeentelijke organisatie in 2015 klimaatneutraal te hebben en zouden alle basisscholen “schone scholen”zijn in 2020. De doelstelling is niet gehaald. Wat kunnen we van deze evaluaties leren voor de inbreng van de concept RES? 10.

Als laatste willen wij meegeven dat er voor de waarderingskaart Landelijk gebied de Adviescommissies Cultuurhistorie niet hebben meegewerkt aan de waardering van het buitengebied. Er ontbreekt een Kwaliteitstoets. Deze toets moet er komen. Afsluitend: Het zijn nogal wat punten geworden van EnschedeAnders die wij het college mee willen geven. De inbreng van het college in het concept RES is de inhoud van de Nota van Uitgangspunten. Daarover moet de raad van Enschede nog in discussie met het college en besluitvorming nog plaatsvinden. Laat het voorbehoud van Enschede geen wassen neus zijn en neem de tijd voor het gesprek met onze inwoners en zet de raad echt in positie. Want uiteindelijk gaan wij hier samen met onze inwoners over ons eigen grondgebied! Respecteer het mooie coulissenlandschap van Enschede en Twente. Het is 1 van de mooiste landschappen van Nederland. Fractie EnschedeAnders. Met vriendelijke groet,

Margriet Visser Raadslid EnschedeAnders

ChristenUnie In afstemming met de fractie van D66 Enschede laat ik u hierbij weten dat de door D66 ingediende zienswijze gezien kan en moet worden gezien als een door D66 Enschede en ChristenUnie Enschede gezamenlijk ingediende zienswijze. Met vriendelijke groet,

Henri de Roode Fractievoorzitter ChristenUnie

PVV Helaas moeten we constateren dat er geen gebruik wordt gemaakt van de uitstelmogelijkheid. We leveren geen zienswijze “Wensen en bedenkingen” in maar hebben nog wel een aantal punten die we het college mee willen geven. 

Zoals bekend en door de PVV ook al eerder aangehaald moet de Handreiking voor Zonnevelden opgesteld door onze provincie worden eerbiedigt en niet met slimmigheidjes worden omzeild.



Windmolens zijn überhaupt op geen enkel wijze besproken met onze inwoners



Uitstel voor inlevering RES tot 1 okt 2020, zodat we tijd krijgen om inwoners en maatschappelijk organisaties te laten participeren



Participatie kan wat ons betreft een via een bindend referendum



De opgewekte energie van Twence en andere bronnen binnen de gemeente is op dit moment ongeveer 9% en is deze in de RES verwerkt, kan dit worden bevestigd?



We gaan voor Enschede en niet voor de andere RES-steden, wederom staat het belang van onze inwoners voorop, net als andere partijen bemoeien we ons niet met andere steden.



Nieuwe energiebronnen zoals Thorium en Kerncentrales worden niet voldoende belicht, domweg omdat daarvoor de RES veel te klein is (versnippering 30 Ressen in NL), mogelijkheden moeten goed worden onderzocht en besproken. Denk ook aan de uitspraak van de heer Plassterk PvdA.



Wordt er voldoende rekening gehouden met de laatste ontwikkelingen t.a.v. zonneparken voorkwetsbare natuur en bodemleven, o.a. wordt hiervoor gewaarschuwd door het RIVM, het Louis Bolk Instituut, de vereniging Nederlands Cultuurlandschap en volksorganisatie Sovon, m.a.w. de Handreiking Zonnevelden van onze provincie zijn er niet voor niets.



De Raad is er door en voor onze inwoners, dus niet alleen meedenken maar ook meebeslissen is van eminent belang voor de PVV-Enschede

Met vriendelijke groet,

Alberto Blömer Gemeenteraadslid PVV-Enschede a.blomer@enschede.nl

Groep Versteeg Wij hebben geen inhoudelijk input voor de TES-RES. Enerzijds zijn wij van mening om geen oordeel te geven over wat andere gemeente in Twente doen over de TES-RES. Dit vinden wij ieders eigen verantwoordelijkheid. Daarnaast hebben in verschillenden gremia al aangegeven puur te gaan voor uitstel van de TES-RES binnen de ruimte die ons al is geboden. Dit past ook prima als we de huidige discussie over de status van de Twenteraad in ons achterhoofd nemen. De uitgangspunten zijn veranderd door Corona. Alles is bepaald op de top van de economie en een stijgende economie. Geldt ook voor zaken als Co2 en stikstof. Daarbij, wat is de actuele stand qua inbreng duurzaamheid voor Enschede. Ook die missen we. Alleen al daarom nu de noodzakelijk participatie, communicatie en draagvlak. Als we alleen al de windmolens als voorbeeld nemen. Nu is er ineens in de stukken sprake van 9 plekken. Los van de discussie of dit nu zoekgebieden of aangewezen gebieden zijn. In een eerdere sessie heeft bijvoorbeeld Pure Energie aangegeven dat er in Enschede maar één locatie geschikt is binnen de huidige normen. Er heerst nu sterk het gevoel dat we ergens in worden ‘gerommeld’, ons voor twee jaar vastleggen zonder te kijken naar innovatie en zonder dat er duidelijkheid is voor de onze inwoners door de gebrekkige en incomplete communicatie.

Dit nog los van de, nu eindelijk meer gevoerde biomassa discussie die ook voor Twence consequenties zal hebben. Wij vinden het dan ook totaal onverantwoord nu stappen te zetten die naar onze mening zullen leiden tot totale vernietiging van ons Twentse landschap.

met vriendelijke groet, Erwin Versteeg Groep Versteeg ‘Verbindend Enschede’ Raadslid gemeente Enschede

CDA Naam indiener: Mart van Lagen Gemeenteraadsfractie: CDA (Enschede)

De Regionale Energiestrategie (RES) Twente zorgt voor grote veranderingen in de woon- en leefomgeving van de inwoners van Enschede en het unieke landschap van onze gemeente. We moeten zorgvuldig met onze inwoners en ons landschap omgaan. Rentmeesterschap is een begrip dat ook anno 2020 nog actueel is. Het CDA Enschede vindt het niet wenselijk om in deze zienswijze [wensen en bedenkingen] inhoudelijk te reageren op de inhoud. De gemeenteraad van Enschede bespreekt in de Nota van Uitgangspunten het lokale bod in de RES Twente. Tevens willen wij er op attenderen dat het proces van wensen en bedenkingen ondemocratisch is en niet bijdraagt aan een transparante besluitvorming. Transparante besluitvorming betekent ook dat tijdens het gehele proces wordt ingezet op zorgvuldige communicatie- en participatietrajecten. De inwoners moeten de kans krijgen om vooraf meegenomen te worden in het proces. Vooraf draagvlak creëren is achteraf meer acceptatie. Twenteraadsvergaderingen vallen wat ons betreft niet onder inwonersbetrokkenheid. Het CDA Enschede vindt het betreurenswaardig dat de ruimte die het Rijk de RES-regio’s heeft geboden niet wordt gebruikt in Twente c.q. Enschede. De geboden ruimte had wat ons betreft ingezet kunnen worden voor onder andere betere en zorgvuldige communicatie- en participatietrajecten.

De Enschedese CDA-fractie onthoudt zich van commentaar op en over de inbrengen van de andere Twentse gemeentes in de RES Twente. Het Enschedese gemeentebestuur gaat over haar eigen grondgebied. Namens de Enschedese CDA-fractie, Mart van Lagen

Vanuit de gemeenteraad van: Enschede Ingediend door of namens de raadsfractie: DPE Naam indiener: Arjan Brouwer Datum indiening: 18 mei 2020 Reactie DPE op RES Twente 1.0

De fractie van Democratisch Platform Enschede heeft zich gebogen over de RES 1.0 en komt tot de volgende zienswijze. De energietransitie die voortvloeit uit het Parijs Akkoord gaat een zeer grote impact hebben op ons landschap en het welzijn van onze inwoners. Het beoogde doel van de energietransitie vindt DPE nobel, al acht zij de betaalbaarheid en haalbaarheid van gewenste resultaten onwaarschijnlijk. Deze mening wordt versterkt door het uitblijven van bevredigende antwoorden op onze artikel 35 vraag (De energietransitie tegen het licht) van 3 juni 2019 (Corsanummer: 1900086949), waarin zeer duidelijk naar voren komt dat er weinig tot geen aandacht uitgaat naar de footprint van zonnepanelen en windmolens, of naar de recycling. Alle focus ligt op het eindproduct wat spijtig genoeg aangeeft dat struisvogel politiek, ondanks de tastbare bewijzen die zich opstapelen dat de CO2 uitstoot nauwelijks wordt gereduceerd en zelfs dreigt toe te nemen, ongehinderd wordt voortgezet.

Wat betreft de bijdrage van Enschede aan de RES ziet DPE dat als volgt. In de startnota RES op bladzijde 9 onder het kopje ‘Escalatie’ lezen we het volgende: Indien de bijdrage van de regio Twente te laag is of bepaalde gemeenten onvoldoende willen bijdragen zal de provincie haar sturingskracht in zetten. Deze sturingskracht wordt opgebouwd vanuit de voorkant samenwerking (praten, confronteren en aanspreken) en kan uiteindelijk leiden tot een aan gemeente(n)toegewezen aandeel in het regionale plan. Hier wordt ons inzien aangegeven dat de 14 gemeenten de opdracht hebben een realistisch aandeel van de transitie op zich te nemen en zij zich niet kunnen onttrekken aan hun verantwoordelijkheid. DPE verwacht daarom ook dat de provincie haar verantwoordelijkheid neemt en deze niet afschuift op de gemeenten die elkaar vervolgens de tent uit moeten vechten.

Het zou reëel zijn als er wordt gekeken naar het aantal inwoners per gemeenten, beschikbare grond/locaties en inpasbaarheid van het landschap. De voorkeur zou daarbij uit moeten gaan naar industriegebieden, dakoppervlakken van bedrijfspanden en gebieden langs snel- en provinciale wegen. Daarnaast zal men rekening moeten houden met de impact op desbetreffende locaties indien zonnepanelen en windmolens verwijderd worden als betere technieken voor handen zijn die geen aanspraak doen op deze locaties. De herstelbaarheid van de desbetreffende gebieden zullen onderdeel moeten zijn van de RES 1.0. Democratisch Platform Enschede vindt dat de Provincie de regie dient te nemen wat betreft een reëel aandeel van elke gemeente en dat gemeenten vervolgens zelf dienen te gaan over de invulling van de opdracht en of zij dan wel niet de lat hoger wensen te leggen. Op deze wijze kan elke gemeente aan haar inwoners uitleggen waarom zij welk aandeel heeft in de energietransitie en waar er ruimte zit voor burgerinitiatieven. Voor het slagen van deze missie is er draagvlak nodig en zal men de wijkraden en buurtkringen of dorpsraden nodig zijn.

VVD Enschede De RES is een initiatief om Nederland te verduurzamen, voortspruitend uit het Parijs Akkoord. We hebben daar als land mee ingestemd, dus zullen we ons daar ook aan committeren. Met de startnotitie zijn de Waarom vraag, de Wat vraag en de Hoe vraag geadresseerd, en daar kan de VVD Enschede wel mee instemmen. We hebben in Enschede afgesproken dat de Energievisie het leidende document zal worden voor het bod van Enschede aan de RES Twente. Daarmee is in ieder geval het democratisch proces enigszins gewaarborgd. De RES Twente gaat nu over de Waar- en Wanneer vraag, en zal een enorme, wellicht op sommige plekken, onomkeerbare impact hebben op onze leefomgeving. Zoals al eerder aangegeven, zal het hier ook gaan om de indeling en beïnvloeden van het meest schaarse goed dat we in NL bezitten, ruimte. We zeggen het nog maar en keer; De RES is een opgelegd pandoer vanuit Den Haag. Vanuit die waarheid is de VVD Enschede dan ook een voorstander van een regionale samenwerking, sterker nog, van een Euregionale samenwerking. Schaarste en overvloed verschillen per gemeente sterk, we hebben het dan over ruimteoppervlakte enerzijds en mensen anderzijds. Ook het verbruik per capita verschilt fors, maar bedenk, dat er stedelijke agglomeraties zijn, die heel wat werk verschaffen aan mensen die er voor kiezen in het buitengebied te wonen.

We zullen dus verstandig samen moeten nadenken over de regionale verdeling van duurzame energiedragers als bijvoorbeeld windmolens, en neutraal moeten kijken wie regionaal op welke taak het best berekend is. En op termijn wellicht gaan we ook kijken naar de mogelijkheid van duurzame energie opslag, bijvoorbeeld in cavernes. We weten ook allemaal dat, indien het bod “onder de norm” blijft, je van bovenaf de norm opgelegd krijgt. Dit noemt de VVD Enschede “van bovenaf opgelegde dwingende vrijwilligheid”. In hoeverre daarbij raadsleden nog democratisch aan zet zijn, is een interessante bijkans retorische vraag.

De haast die nu wordt gemaakt, terwijl er een mogelijkheid is om tot 1 oktober uit te stellen, begrijpt de VVD Enschede niet zo goed. De hele wereld staat aan de vooravond van de grootste crisis in de afgelopen eeuw, en dat noopt ons ertoe om de stelling te omarmen, dat er wellicht een moment van bezinning nodig is om prioriteiten te heroverwegen. Je wilt tenslotte niet gaan praten over nieuwe zeilen als je schip een giga gat onder de waterlijn heeft, nietwaar? De VVD Enschede zet grote vraagtekens bij het participatieproces van inwoners. Dit dreigt in onze visie te verworden tot een wassen neus. Natuurlijk kun je niet altijd iedereen tevreden stellen of blij maken, en met ons democratisch model zal een gekozen volksvertegenwoordiger soms bij een duivels dilemma toch een besluit moeten nemen, soms zelfs contre coeur, maar feit blijft dat het niet chique is om mensen het idee te geven dat ze mee kunnen praten terwijl dat niet het geval is. Naast bovengenoemde prioriteiten zijn er zaken als de kwaliteit van het landschap en natuurgebieden en het feit dat, naarmate we zuiniger zijn op ons groene goud, wij daarmee ook de immer groeiende economische sector toerisme daarmee blijvend stimuleren, in dé tuin van NL, Twente.

En zo, lijkt het ons als VVD Enschede, moeten we kijken en zullen we de taken op een zo slim mogelijk manier moeten verdelen, waarbij er voor sommige gemeenten mogelijkerwijze ook nog kans is op een interessant verdienmodel. In de energievisie zullen we dit duidelijk naar voren laten komen, maar macro gezien in Twente hebben we voor nu nog de volgende opmerkingen: -

Wij gaan niet inhoudelijk commentaar geven op de aangegeven bijdragen van andere gemeenten die nu getoond zijn in de RES. Immers, mocht besloten worden dat er gemeenten zijn die te weinig bijdragen, zullen zij dit wel horen, en bovenal voelen. Onze individuele mening doet daarbij momenteel niet zozeer ter zake.

-

Wij zouden graag zien dat we de tijd nemen die ons nu gegeven is, ergo uitstel tot 1 oktober

-

Vanzelfsprekend, en dat is ook afgesproken, wordt bij de Energievisie, en daarmee in onze bijdrage aan de RES Twente, de duurzaam opgewekte energie van Twence, voor het percentage dat Enschede deelneemt in Twence, ook meegenomen. Dit ten overvloede. Ook alle andere energie als opgewekt door Twence, kan worden meegenomen in de biedingen van alle andere aandeelhoudende gemeenten, naar rato deelneming/aandeel.

-

Burgerparticipatie krijgt volgens de VVD Enschede pas echt inhoud, als men alle burgerinitiatieven, dus niet alleen coöperaties als Enschede Energie, maar ook van initiatieven als die Twekkelo, en Boekelo, serieus in overweging worden genomen.

-

Als een van de hoogste prioriteiten wil de VVD Enschede de kwaliteit van het landschap genoemd hebben. Wij zijn zeer verheugd dat in de Energievisie een landschapskaart is aan gemaakt, met daarop in volgorde van kwaliteit alle landschappen met hun respectievelijke landschappelijke waarden in kaart zijn gebracht. Wij zijn dankbaar dat Enschede door de aanleg van veel landgoederen, bossen en jachtterreinen, een uniek landschap bezit, dat een wezenlijk onderdeel vormt van wat de de CdK ”de Tuin van Nederland” wordt genoemd. Deze “tuin” is ook economisch voor de toeristensector, die door Corona alleen nog maar zal groeien, dermate kostbaar dat deze beschermd dient te worden tegen onomkeerbare bewegingen, die niet strikt noodzakelijk zijn omdat er ook alternatieven zijn.

-

De idee om ook buiten je eigen grondgebied (en dit geldt voor iedere gemeente in Nederland), bijvoorbeeld op zee, te investeren is ook een interessante gedachtegang, die wat ons betreft opgenomen mag worden.

-

Summier vermeld in het RES document, maar voor ons absoluut een zwaar gegeven, is dat, ondanks alle inspanningen bij alle RES’sen in Nederland, er war betreft de VVD Enschede onverkort flink ingezet zou moeten worden in kernenergie, en dan met name de Thorium variant. Dit ten overvloede, maar zeker niet minder belangrijk.

-

De VVD Enschede dringt hard erop aan om zonnevelden op land in de toekomst alleen nog toe te staan op 6 meter hoge palen. De win-win die we daarmee bereiken, te weten enerzijds dat er geen kostbare landbouwgrond wordt verspeeld, anderzijds dat door de hetere en drogere zomers er een betere waterhuishouding ontstaat onder de panelen, met als bijkomend voordeel een betere oogst, meer insecten en een betere habitat voor kleinwild, zijn dingen die we nadrukkelijker in beeld willen hebben ook bij onder gemeenten en provincie. Wij zouden het op prijs stellen als het college zich hier sterk voor maakt.

-

Voor de waarderingskaart Landelijk gebied is de Adviescommissie Cultuurhistorie schijnbaar niet gevraagd mee te werken. Een gemiste kans volgens de VVD Enschede, omdat nu juist de waardering van het landelijk gebied een van de belangrijkste waarden wordt beschouwd. Wij zouden graag een kwaliteitstoets zien die thans ontbreekt.

Wij vertrouwen erop dat de Raad de komende tijd door het college in positie zal worden gebracht, zoals het in een volwassen democratisch proces hoort! Mocht het de lezer dezes na lezing van bovenstaande nog niet duidelijk zijn, sluiten we graag af met de rode draad. Enschede bezit, zelfs landelijk gezien, over een van de mooiste natuurlandschappen die onze stad als een gordel van smaragd omringt. Laten we alstublieft met heel veel zorg voorkomen, dat we hierbij nu met dit proces onomkeerbare schade aanrichten. Laat het verstand prevaleren boven het fanatisme, en laten we in collegiaal overleg verstandige besluiten nemen welke energiedragers op welke plekken geschikt zijn., En ook in de tijd gemeten, krijgen we steeds meer mogelijkheden om duurzame energie op te wekken, meer dan alleen een windmolen of een paneel.