Raadsvoorstel IIT def
Tekst van het document
Voorstel Gemeenteraad D Onderwerp
Verordening en beleidsregels Individuele inkomenstoeslag
Portefeuillehouder
Arjan Kampman agendaletter (D)
Organisatieonderdeel
Cluster Strategie en Beleid Sociaal
Stuknummer
Aangeboden aan Raad
2 september 2025
Corsanummer
2500010518
(invulling door Griffie)
_______________________________________________________________________________________ Wij stellen u voor te besluiten om: 1. De verordening Individuele inkomenstoeslag gemeente Enschede 2015 in te trekken. 2. De bijgevoegde verordening voor Individuele inkomenstoeslag gemeente Enschede 2026 vast te stellen.
Inleiding en voorgeschiedenis De individuele inkomenstoeslag (IIT) is een vorm van bijzondere bijstand bedoeld voor huishoudens die 5 jaar of langer een inkomen op bijstandsniveau hebben. Dit is geregeld in artikel 36 van de Participatiewet. De gemeente Enschede heeft sinds 2015 een verordening voor de IIT. In 2018 is de IIT verruimd voor huishoudens met kinderen. Er is een extra bedrag toegevoegd voor elk ten laste komend kind. Sinds 2018 zijn de bedragen ongewijzigd gebleven. De huidige verordening is herschreven om beter aan te sluiten bij actuele behoeften en inzichten. De evaluatie van de kadernota "Rondkomen met je inkomen" (april 2024) toont aan dat de IIT een belangrijk instrument is om armoede te verzachten. Tabel 1: Huidige bedragen IIT per maand (sinds 2018) BEDRAG Alleenstaande of alleenstaande ouder
€114
Gehuwden of gehuwde ouders
€162
Kinderen jonger dan 12 jaar
€65
Kinderen tussen de 12 en 18 jaar
€130
In de nieuwe verordening is vastgelegd dat de bedragen jaarlijks worden geïndexeerd overeenkomstig de gemeentebegroting. In artikel 4 van de verordening is de indexatie opgenomen. De bedragen in onderstaande tabel zijn twee keer geïndexeerd, namelijk voor 2025 en 2026. De verordening en bijbehorende beleidsregels treden per 1 januari 2026 in werking en vervangen de huidige verordening Individuele inkomenstoeslag gemeente Enschede 2015. Tabel 2: Bedragen per maand vanaf 1 januari 2026 BEDRAG Alleenstaande of alleenstaande ouder
€120
Gehuwden of gehuwde ouders
€170
Kinderen jonger dan 12 jaar
€68
Kinderen tussen de 12 en 18 jaar
€137
Publieksvriendelijke samenvatting Op 12 april 2024 heeft de raad besloten om met ingang van 1 januari 2025 de bedragen voor de individuele inkomenstoeslag (IIT) jaarlijks te indexeren en het bereik te vergroten. De raad heeft hiervoor extra budget beschikbaar gesteld. De IIT is een financiële ondersteuning voor inwoners met een langdurig laag inkomen en weinig uitzicht op inkomensverbetering. De regels voor de IIT zijn vastgelegd in een verordening. Naast de verordening zijn ook beleidsregels geschreven. In de beleidsregels leggen we vast hoe we de IIT uitvoeren. Vanuit de menselijke maat willen we uitvoeringsregels meer vastleggen in regels. Dat doen we nu met deze beleidsregels. Dit zorgt voor transparantie en duidelijkheid. De beleidsregels en de (gewijzigde) verordening treden op 1 januari 2026 in werking. SBS-Beleid Bestaanszekerheid & Wonen L. Meuleman
Gewenst effect van het besluit in relatie tot de strategische opgaven Dit voorstel draagt bij aan de strategische opgave: 01.01 Iedereen heeft de mogelijkheid om in z’n levensonderhoud te voorzien. Veel inwoners hebben in onze stad moeite om maandelijks rond te komen. Uit de evaluatie van de kadernota Rondkomen met je inkomen blijkt dat IIT voor inwoners met een laag inkomen belangrijk is. Alleen dan kun je maandelijks rondkomen. Daarom willen we de IIT toegankelijker maken en het bereik van de IIT verder vergroten. Argumenten 1.1 We hebben de wettelijke plicht om een verordening te maken voor de IIT. De huidige verordening is verouderd en sluit daarom niet meer goed aan bij de uitvoering van de IIT. We hebben daarom de verordening aangepast, waarbij de belangrijkste aanpassing het indexeren van de bedragen voor de IIT is. 1.2 Indexatie van de toeslag versterkt de effectiviteit De evaluatie van de kadernota wijst uit dat de bedragen tot 2025 niet zijn meegestegen met de inflatie waardoor de reële waarde afneemt. De bedragen in bovenstaande tabel 2 zijn al geïndexeerd overeenkomstig de gemeentebegroting voor 2025 en 2026. Vanaf 2027 en verder worden de bedragen jaarlijks geïndexeerd steeds overeenkomstig de indexatie van de begroting. Risico’s 1.1 De geraamde kosten kunnen worden overschreden We zetten bij bestaand beleid in op het vergroten van het bereik.
Dit voorgenomen beleid kan tot meer groei leiden dan ingeschat. Bij het aangepaste beleid kunnen we nu nog niet zeggen hoe succesvol dit zal zijn en hoeveel mensen we bereiken. Het risico bestaat dat meer mensen dan gedacht een beroep doen op de voorziening, waardoor de uitgaven hoger zijn dan geraamd. We volgen het gebruik van de regeling periodiek, waarbij eventuele overschrijdingen gemonitord worden. Kosten en financiële dekking van het voorstel Vanaf 2025 is er per jaar € 20.000 (oplopend tot jaarlijks € 60.000 in 2027) extra beschikbaar gesteld voor deze regeling om het bereik te vergroten en de budgetten van de IIT te indexeren. De evaluatie van de kadernota laat zien dat dit voldoende is om de verwachte toename in bereik op te vangen. Een verhoging van het bereik vraagt om extra uitvoeringscapaciteit. Dit wordt opgevangen binnen de formatie die hiervoor beschikbaar is. Dit is mogelijk omdat de verordening SMP in het bezuinigingstraject is opgenomen. De uitvoering van de regeling SMP komt te vervallen vanaf januari 2026. Dit zorgt weer voor ruimte binnen de huidige formatie. We komen daarmee uit met de beschikbare middelen voor de IIT. We monitoren en rapporteren jaarlijks over het bereik en de bijbehorende kosten. Afweging en alternatieven Geen indexatie van de IIT: Dit bespaart kosten, maar betekent dat de bedragen van de IIT niet meer in de pas lopen met de inflatie.
Het ondermijnt de effectiviteit van de IIT. Dit druist in tegen de doelstellingen van de kadernota. Participatie De aanpassingen zijn besproken met maatschappelijke partners en de Bewonersadviesraad Sociaal (BAS) tijdens de evaluatie van de kadernota in 2024. Hun inbreng, zoals het belang van bereik en waardigheid, is verwerkt in dit voorstel. Interne communicatie Medewerkers van Werk en Inkomen worden ingelicht over de nieuwe verordening en beleidsregels. PR over besluit: N.v.t. Communicatie Aanvragers krijgen via de Wijkwijzers en enschede.nl uitleg over de nieuwe regeling. Interne communicatie Medewerkers van Werk en Inkomen worden ingelicht over de nieuwe verordening en beleidsregels. PR over besluit: SBS-Beleid Bestaanszekerheid & Wonen L. Meuleman
N.v.t. Vervolg Na vaststelling door de raad treedt de verordening in werking op 1 januari 2026 en wordt de verordening uit 2015 ingetrokken. Bijlagen Verordening Individuele inkomenstoeslag gemeente Enschede 2026. Beleidsregels Individuele inkomenstoeslag gemeente Enschede Verordening Individuele inkomenstoeslag gemeente Enschede 2015
Burgemeester en Wethouders van Enschede, _______________ de loco-Secretaris, de Burgemeester,
E.A. Smit
R.W. Bleker
SBS-Beleid Bestaanszekerheid & Wonen L. Meuleman