Presentatie bij uitwerking motie fatbikeverbod

FATBIKES

IN DE

BINNENSTAD WAT KUNNEN WE ER TEGEN DOEN?

INHOUD Inleiding / probleemstelling Oplossingsrichtingen Gemeentelijke maatregelen Overwegingen om te maken

WAT IS HET PROBLEEM? We denken dat het probleem is dat voetgangers overlast ervaren van passerende fietsers. Dit gaat ook om fatbikes, maar net zo goed om maaltijd bezorgers, haastige forenzen, jongeren op een gewone e-bike, fietskoeriers, … Eigenlijk iedereen die niet goed oplet in het verkeer. ▪ Het gaat dus om aangenaam kunnen verblijven voor de voetganger en niet enkel om de overlast door fatbike-berijders. We weten niet goed waar en wanneer het probleem het grootst is: ▪ Misschien op drukke momenten hebben meer mensen er last van, maar zorgt de drukte ook voor minder mogelijkheden om te racen. ▪ Misschien op rustige momenten als er minder voetgangers zijn, maar je makkelijker te hard rijdt. ▪ In smalle drukke straatjes (bv Raadhuisstraat) of juist in wat minder drukke straten waar je hard kan rijden (bv Zuiderhagen).

FOCUS OP HET DAADWERKELIJKE PROBLEEM: OVERLAST TEGENGAAN ▪ Overlast ontstaat vooral ook door het rijgedrag van gebruikers ((hard) rijden tussen winkelend publiek, slingeren, onoplettend zijn), niet per definitie door het type fiets.

▪ Stadserf is primair bedoeld als veilig, gastvrij winkel- en horecagebied.

4

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL

WIE IS WAAR VAN? Fatbikes

Illegale en legale fatbikes

Illegale fatbikes

Opgevoerd, geen trapondersteuning, …

Verkeersonveilig rijgedrag

Politie

Politie

Handhaving door :

5

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL

Overtreden verkeersregels

Politie & Handhaving

APV / Vkl

Handhaving

CONCLUSIE:

MEERSPOREN - AANPAK

Lokaal pakket aan maatregelen • Uitwerking op de volgende slides

Inzet op handhaving van de huidige regelgeving (illegale elektrische fietsen) door politie • Wil is er wel, capaciteit een probleem

Lobby richting Rijk voor betere regelgeving • Lopend: Handhaafbaarheid van opgevoerde fatbikes, helmplicht elektrische fietsen, certificering fatbikes via RAI • In overweging: Minimumleeftijd elektrische fietsen, kentekenplicht elektrische fietsen

6

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL

LOKAAL PAKKET Te overwegen opties • Fatbikeverbod (APV) • Inrijverbod elektrische fietsen (APV/RVV) • Overlastbepaling APV

Onderzocht, maar haken en ogen • Landelijke helmplicht RVV • Lokale helmplicht • Maximumsnelheid invoeren via bord A1 (wit bord, rode rand) • Maximumsnelheid invoeren via woonerf • Fietsparkeerverbod • Inrijverbod fietsen

HOE HEBBEN WE ONDERZOCHT? Toetsing op vier aspecten: Kan het juridisch? En is er voldoende vertrouwen op basis van wet- en regelgeving + rechtspraak dat eventuele sancties standhouden bij de rechter? Kunnen we er op handhaven? En is voldoende capaciteit denkbaar? Wordt neemt de overlast voor de voetgangers in de binnenstad af? Wat levert het aan bij-effecten op? In hoeverre past het binnen huidige beleidslijnen? 8

TE OVERWEGEN OPTIES Fatbikeverbod

Juridisch

9

FATBIKES

Handhaving

Effectief

IN DE BINNENSTAD

Elektrischefietsverbod Overlastbepaling APV

Bijeffecten

-

Juridisch

WWW.ENSCHEDE.NL

Handhaving

Effectief

Bijeffecten

Juridisch

Handhaving

Effectief

Bijeffecten

UITWERKING MAATREGELEN

FATBIKEVERBOD 1. Proportioneel (tijd- en plaatsgebonden)

2. Goede onderbouwing cruciaal (lokaal)

Verbod mag niet te diep ingrijpen op ‘normaal gebruik van de weg ’ (gelet op hogere verkeersregelgeving)

a. Onderbouwing overlast b. Onderscheid tussen fatbike en andere elektrische fietsen (dezelfde voertuigcategorie) moet juridisch objectief gerechtvaardigd zijn (gelet op gelijkheidsbeginsel)

Risicoacceptatie: mogelijkheid op vernietiging in (hoger) beroep door de bestuursrechter, met financiële en bestuurlijke gevolgen 11

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL

FATBIKEVERBOD ▪ Het verbod is handhaafbaar door gemeentelijke BOA’s door staande te houden (BOA’s achtervolgen niet). ▪ Staande houden van rijdende fatbikes is vanwege de hogere snelheid lastig. ▪ In het verleden hadden we een fietsverbod in bepaalde straten. Door onvoldoende capaciteit bij handhaving, werd dit amper opgevolgd. Capaciteit is nu dus weer een belangrijk aandachtspunt.

12

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL

FATBIKEVERBOD ▪ Als we effectief handhaven, ontstaat mogelijk een afschrikeffect (naar voorbeeld snor- en bromfiets verbod).

13

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL

FATBIKEVERBOD ▪ Ook de ‘goede’ fatbike-rijders hebben hier last van. ▪ Let op overeenstemming met Fietsvisie/gemeentelijk beleid. ▪ Overwegen of een uitzondering/ontheffing (bijv. stickersysteem) moet gelden voor specifieke doelgroepen zoals: ▪ Bewoners ▪ Bezorgdiensten ▪ Mindervaliden

14

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL

INRIJVERBOD VOOR ELEKTRISCHE FIETSEN ▪ Een verbod voor een deel van de bestaande voetgangerszone op specifieke tijden is in theorie juridisch waarschijnlijk houdbaar (proportionaliteit). ▪ Let wel: goede onderbouwing en motivering essentieel (idem fatbikeverbod). ▪ Vanuit de RVV kunnen we met bestaande verkeersborden een verbod instellen (eigen voertuigcategorie). ▪ Aan de hand meevoeren wel/niet toestaan 15

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL

INRIJVERBOD VOOR ELEKTRISCHE FIETSEN ▪ Het verbod is handhaafbaar door gemeentelijke BOA’s door staande te houden middels een fuik (BOA’s achtervolgen niet). ▪ Staande houden van rijdende elektrische fietsen is vanwege de hogere snelheid lastiger. ▪ In het verleden hadden we een fietsverbod in bepaalde straten. Door onvoldoende capaciteit bij handhaving, werd dit amper opgevolgd. Capaciteit is nu dus weer een belangrijk aandachtspunt.

16

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL

INRIJVERBOD VOOR ELEKTRISCHE FIETSEN ▪ Door alle E-bikes te weren, zijn ook alle fatbikes verdwenen. ▪ We zijn bij invoering van het brom/snorfietsverbod terug gegaan naar 1 regime voor de hele binnenstad, omdat het dan duidelijker en overzichtelijker was voor de weggebruiker. Uitlegbaarheid van aangewezen straten, tijden en type fietsen is daarom een belangrijk aandachtspunt. ▪ Kunnen we dit dusdanig uitleggen en handhaven, dat het effect daadwerkelijk optreedt? 17

FATBIKES

IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL

INRIJVERBOD VOOR ELEKTRISCHE FIETSEN Dit gaat in tegen vastgestelde uitgangspunten in de Fietsvisie en Leidraad Openbare Ruimte Stadserf Het creëert een aantal bijeffecten: ▪ Toegankelijkheid staat onder druk, zeker voor minder validen. Maar ook bewoners en bezorghoreca → ontheffing/uitzonderingen mogelijk. ▪ Er ontstaat een parkeeropgave buiten de zone → hiervoor moeten we ruimte maken. ▪ Ondernemers staan hier niet positief tegenover (eerste geluiden tijdens binnenstadsoverleg).

18

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL

OVERLASTBEPALING APV ▪ Overlast door verkeersonveilig rijden mag al niet: ▪ APV-artikel 2.47 (algemene overlastbepaling) → kan nu al worden ingezet voor overlast door fatbikes (repressief). ▪ Artikel 5 Wegenverkeerswet gaat over algemeen verkeersonveilig gedrag.

▪ Optie: specifieke overlastbepaling toevoegen voor elektrische fietsen (het blijft repressief). 19

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL

OVERLASTBEPALING APV ▪ Concrete handvatten om overlastgevende gedraging vast te stellen zijn complex (werkinstructie BOA). ▪ Het moet een ‘heterdaad’ zijn. ▪ Staande houden na het constateren van een overtreding kan praktisch ingewikkeld zijn. ▪ Als we met bestaande inzet handhaven, gaat het om zeer incidenteel optreden (capaciteit te laag).

20

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL

OVERLASTBEPALING APV ▪ Richt zich duidelijk op problematiek, maar vanwege de knelpunten bij handhaving zijn er twijfels over de effectiviteit. ▪ Zal vooral symbolische waarde hebben. ▪ Mogelijk ook een afschrikeffect.

21

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL

OVERLASTBEPALING APV ▪ Eventueel gezichtsverlies als we na een jaar constateren dat er geen enkele boete op deze nieuwe bepaling is geschreven. ▪ Aan de andere kant: we hebben wel iets geprobeerd.

22

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL

INHOUDELIJKE OVERWEGINGEN BIJ HET FATBIKEVERBOD

VOOR WELK GEBIED GELDT HET VERBOD (PROPORTIONALITEIT)?

Hele voetgangerszone

24

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

Het ‘ei’

-

WWW.ENSCHEDE.NL

Drukke straatjes

Winkelgebied

OP WELKE TIJDEN (PROPORTIONALITEIT)? Door ons nog te overwegen: ▪ 1) Winkelgebied → dan aansluiten bij winkeltijden: a. winkeltijden gehele week, óf b. alleen drukste tijden/dagen? ▪ 2) Horecagebied → dan (ook) aansluiten bij horecatijden (overlap: winkels en daghoreca) ▪ Landelijk meest gebruikt bij fietsverboden: dagelijks van 11u – 17/18u. ▪ Amsterdam Vondelpark: hele dag (altijd druk). 25

FATBIKES IN DE BINNENSTAD

-

WWW.ENSCHEDE.NL