Brief aan de raad: reactie rapportage 'Gemeente Enschede : moeilijk garen mee te spinnen?"

POSTADRES

Postbus 20 7500 AA ENSCHEDE

BEZOEKADRES

Langestraat 24 TELEFOONNUMMER

Aan de Gemeenteraad

14053

DATUM

ONS KENMERK

BEHANDELD DOOR

21 november 2025

2500033743

Concernstaf

UW BRIEF VAN

UW KENMERK

DOORKIESNUMMER

ONDERWERP

reactie rapportage ''Gemeente Enschede : moeilijk garen mee te spinnen?"

Geachte leden van de Raad, Op 10 november 2025 ontvingen wij het eindrapport “Gemeente Enschede: moeilijk garen mee te spinnen?“. Dit rapport is opgesteld naar aanleiding van het onderzoek‘’ Orde op Zaken in het stadhuis’’. De begeleidingscommissie vroeg aan ons te reageren op het rapport. Dat doen wij in deze brief. In deze brief informeren wij u ook over andere onderdelen uit de motie “Orde op zaken in het stadhuis”, uit juli 2024. Volledigheid rapportage met duidelijke lessen Het college is onder de indruk van de volledigheid van het rapport en spreekt hiervoor de complimenten uit. Wij voelen ons gemotiveerd met de lessen aan de slag te gaan samen met uw Raad en onze organisatie. Wij zien dit als een opdracht voor de komende periode. Bij de uitvoering van deze opdracht willen wij zoveel mogelijk aansluiten bij de al eerder in ingezette beweging; een meer uniforme werkwijze, meer concernsturing, groter kritisch vermogen en meer integraliteit, waar afdelingen binnen onze organisatie eerder min of meer solitair konden opereren. Zie ook onze brief van 16 december 2024. Wij willen de aansturing van complexe dossiers nog beter borgen. Regie en overzicht staan daarbij voorop. Dat geldt ook voor de behandeling van Woo-verzoeken. Wij herkennen ons in de lessen uit het rapport die hierop betrekking hebben.

Het onderzoek bevestigt dat ons handelen onvoldoende kritisch en op onderdelen niet zorgvuldig is geweest. Ook niet in de richting van de gemeenteraad. Om in de woorden van de onderzoekers te spreken, de verhouding en samenwerking tussen de gemeenteraad, het college en de ambtelijke organisatie was niet in balans. Wij blijven ons inzetten om dit te verbeteren. Goed bestuur is immers nooit af.

DATUM

ONS KENMERK

PAGINA

21 november 2025

2500033743

2/4

De lessen uit het rapport gaan niet alleen over systemen en regels maar ook over houding en bewustzijn en de manier waarop we omgaan met elkaar en met onze inwoners. Hierboven hebben we aangegeven welke stappen we al hebben gezet, die op de eerste twee lessen uit het rapport betrekking hebben. Over de lessen waar wij en de gemeenteraad samen voor staan, gaat het college graag snel in gesprek. Het gaat daar bij onder meer over het hanteren van geheimhouding, informatievoorziening rond specifieke casuïstiek, bouwstenen binnen het BOB (beeldvorming, oordeelsvorming, besluitvorming) -model. Binnen onze integriteitsprogramma’s en dilemmagesprekken in de organisatie, krijgen moreel beraad, tegenspraak en het maatschappelijk perspectief nog meer aandacht. Vooruitkijken staat voorop Het rapport eindigt met lessen om vooruit te kijken. Dat wil het college ook. Wij dragen de volledige verantwoordelijkheid voor wat er is gebeurd. Dat geldt ook voor het opvolgen van de lessen naar de toekomst uit dit rapport. Een toekomst waarin wij tegelijk voor onze organisatie blijven staan. Onze ambtelijke organisatie werkt hard en met hart voor Enschede. Dat ziet het college iedere dag. Met de lessen in het rapport gaat het wat ons betreft niet om schuld, maar om inzicht.

Wij zijn blij te constateren dat de onderzoekers de casus Ardesch niet representatief vinden voor hoe de gemeente Enschede in het algemeen handelt. De rapportage heeft inzicht geboden in het commerciële conflict dat verworden is tot een complex dossier dat het handelen van ons bestuur heeft blootgelegd; mede dankzij signalen vanuit de gemeenteraad, de klachtencommissaris, de media, in de rapportage getypeerd als ‘’waakhonden’’, werd zichtbaar wat nodig is om een rechtvaardige en open overheid te zijn. Goed bestuur moet uiteindelijk rechtvaardig en invoelend zijn. Zo min mogelijk procederen; publiek handelen en privaatbelang. In het rapport geven de onderzoekers de les mee om bij het handelen als overheid voldoende bewustzijn en aandacht te hebben voor onder meer de algemene beginselen van behoorlijk bestuur. Wij beseffen dat we als overheid een verantwoordelijkheid hebben om zo min mogelijk te procederen en de normen in acht te nemen die daarbij gelden. Aan de andere kant moet het college ook het belang van de stad dienen. Dat strookt niet altijd met de menselijke maat, de publieke rol. Onderhavige kwestie legt deze twee verantwoordelijkheden nadrukkelijk bloot; het juiste doen als overheid en ook als zakelijke partner. Voor het behartigen van de gemeentelijke belangen valt niet uit te sluiten, dat het zetten van juridische stappen soms onvermijdelijk is.

Vanzelfsprekend worden de redenen voor het zetten van die stappen altijd onderbouwd, zorgvuldig en overwogen. Stand van zaken uitvoering motie In de hiervoor genoemde motie is een aantal zaken aan het college opgedragen. Naast het onderzoek vraagt de motie aandacht voor dossiervorming en droeg ons op een minnelijk traject met de heer Ardesch te doorlopen. Hieronder staan wij daar kort bij stil.

DATUM

ONS KENMERK

PAGINA

21 november 2025

2500033743

3/4

Minnelijk traject In de afgelopen periode informeerden wij u meermaals over het traject dat wij doorlopen met de heer Ardesch. Wij hebben de heer Ardesch toegezegd hem te ondersteunen conform de wens van de gemeenteraad. Daarbij is – conform uw motie - een onafhankelijk schade-expert ingeschakeld. Zodra wij beschikken over de financiële informatie van de vennootschappen van de heer Ardesch hopen wij het traject zo snel mogelijk te kunnen afronden. De gegevens die nodig zijn betreffen onder andere verschillende jaarcijfers en overzicht van schulden en kosten. In de tussentijd is vanuit de menselijke maat in totaal een bedrag van € 50.000 bevoorschot (zonder erkenning van aansprakelijkheid) aan de heer Ardesch in privé. Dit is op zijn verzoek gebeurd. Hierover bent u geïnformeerd en ook in het rapport valt dit terug te lezen. De burgemeester heeft onlangs nog met de heer Ardesch gesproken. Een alternatief dat daarbij ook ter sprake is gekomen, is het vragen van een voorlopig deskundigenbericht. Dit is erop gericht om zekerheid te verkrijgen over feiten die specialistische kennis vereisen, wat helpt bij het beoordelen van een zaak en het berekenen van schade. Zodra er meer duidelijkheid is of en hoe het traject kan worden afgerond zullen wij uw Raad hierover informeren.

Informatievoorziening en archivering Zoals wij in onze brief van 16 december 2024 meldden is extra energie gezet op de verbetering van dossiervorming en archivering. In de organisatie zijn wij daar in de volle breedte mee aan de slag. Daarbij constateerden wij dat extra capaciteit op informatiebeheer nodig is. Wij informeerden u via bijpraatsessies over dossiervorming in het algemeen, archivering, opbouw van een moderne informatie beheerorganisatie en aan welke wettelijke eisen we moeten voldoen. Bij de Zomernota 2025 vroegen wij uw Raad middelen voor extra capaciteit op informatiebeheer. Met de vaststelling van de begroting 2026-2029 zijn deze ook beschikbaar gesteld. Het doel, zo schrijven wij ook in de brief van 16 december 2024, ‘Zaakgericht werken’ moet als standaard worden gezien om daarmee situaties als onderhavige casus te voorkomen. De afdeling Vastgoed maakte de afgelopen jaren een professionaliseringsslag door in haar werkprocessen, met standaardisatie en processen rond vastgoedtransacties. Dossiers worden opgebouwd van initiatief- tot besluitvormingsfase, waarbij contracten, afspraken en risico’s worden vastgelegd. Hiermee liggen alle bijbehorende documenten vast en zijn digitaal beschikbaar en reproduceerbaar. Ook in de werkcultuur zijn wijzigingen doorgevoerd.

Inmiddels is een cultuur ontstaan die uitgaat van samenwerking, oplossingsgerichtheid en wederzijds begrip. Ook de organisatorische borging is verbeterd.

DATUM

ONS KENMERK

PAGINA

21 november 2025

2500033743

4/4

Tot slot Wij zien het rapport als een uitnodiging en aanmoediging om opnieuw of nog scherper te kijken hoe we bestuur voeren, besluiten nemen en omgaan met inwoners, ondernemers en met elkaar. Als college willen we graag samen met uw Raad verder uitvoering geven aan de lessen uit het rapport. Om in de beeldspraak van het rapport te blijven: we spinnen opnieuw weefsel tussen de stad en het stadhuis, met openheid als draad en vertrouwen als patroon. Want alleen dan wordt het weefsel sterk genoeg om te dragen wat ons bindt: Enschede! Hoogachtend, Burgemeester en Wethouders van Enschede, de loco-Secretaris, de Burgemeester,

(E.A. Smit)

(R.W. Bleker)