Bijlage 2 - Memo meicirculaire 2022 - jaarschijf 2022

Datum: 7 juni 2022 Aan: College van B&W, rekeningencommissie Afschrift: Directeurenberaad, Controllersberaad Van: Sigrid ten Heuvel Onderwerp: Meicirculaire 2022 gemeentefonds – jaarschijf 2022

In deze memo worden de resultaten van jaarschijf 2022 uit de meicirculaire 2022 toegelicht. De jaren 2023 e.v. volgen in een separate memo aangezien het gaat om een bijzonder complexe circulaire omdat hierin de herverdeeleffecten van de herijking van het gemeentefonds en de (vele) gevolgen uit het regeerakkoord zijn opgenomen. Resultaat 2022 De doorrekening van de meicirculaire 2022 levert het volgende positieve resultaat op voor 2022: Omschrijving (x 1.000 euro)

2022

Stand gemeentefonds meicirculaire 2022

442.486

Stand gemeentefonds decembercirculaire 2021

413.829

Bruto mutatie

28.657

Taakmutaties meicirculaire 2022

-17.689

Resultaat meicirculaire 2022

10.968

Het positieve resultaat voor 2022 ontstaat doordat het accres aanzienlijk hoger is dan was opgenomen in de Maartbrief 2022. De gemeente gaat trap-op met de extra rijksuitgaven uit de Voorjaarsnota voor o.a. de koppeling met de AOW aan de verhoging van het minimumloon en het herstel van de belasting in box 3. Overigens moet hierbij wel de kanttekening worden geplaatst dat in eerdere jaren veelal sprake was van een flinke onderuitputting bij het rijk omdat zij niet alle investeringen en uitgaven konden doen. Dat betekent voor 2022 een reëel risico dat in de septembercirculaire 2022 het accres neerwaarts wordt bijgesteld. Daarnaast is sprake van een hogere loon- en prijsontwikkeling dan waarmee was gerekend in de vorige circulaire. Deze wordt veroorzaakt door de gestegen lonen en prijzen door o.a. de oorlog in de

Oekraïne. Binnen de gemeente wordt nu nader onderzocht welke gevolgen deze hebben voor de programma-onderdelen. Voorzichtigheidshalve is daarom dit deel van het accres van 5,2 miljoen euro toegevoegd aan de stelpost voor loon- en prijscompensatie zodat deze ingezet kan worden op de nadelige gevolgen. Ook is sprake van een positieve bijstelling van het beschikbare bedrag onder het plafond voor het BTW-compensatiefonds. Over 2021 is door de gemeenten gezamenlijk minder gedeclareerd dan beschikbaar was in het fonds. In de septembercirculaire 2022 volgt de definitieve afrekening op basis van de uitkering van de compensabele BTW in juni aan de gemeenten. Verwerking middelenkader Op 31 januari 2022 is door de raad ingestemd met een geactualiseerde Financiële verordening waarin ten aanzien van de uitkomsten van de circulaires is opgenomen dat de financiële effecten voor het lopende jaar worden door het college verwerkt in de lopende begroting en zo mogelijk meegenomen in de tussenrapportages aan de raad. Hieruit voortkomend wordt het resultaat voor 2022, inclusief de taakmutaties, verwerkt in de Tussenrapportage 2022. Verder is opgenomen in de Financiële verordening dat de raad tijdig wordt geïnformeerd over de uitkomsten van circulaires. Dat gebeurt door middel van deze memo.

Taakmutaties In het resultaat zijn opgenomen de nieuwe taakmutaties en decentralisatie-uitkeringen alsook de nodige mutaties op bestaande uitkeringen. In de onderstaande tabel zijn deze voor 2022 opgenomen: Omschrijving (x 1.000 euro)

2022

Nieuwe taakmutaties en uitkeringen: Energietoelage lage inkomens

10.000

Uitvoeringskosten klimaatakkoord

873

Brede aanpak dak- en thuisloosheid

1.458

Extra capaciteit boa's

58

Mutatie bestaande taakmutaties en uitkeringen: Jeugdhulp: subsidieregeling continuïteitsregeling cruciale zorg

-101

Toezicht en handhaving voor EBBD III

12

Prenataal huisbezoek door de jeugdgezondheidszorg

-22

Voogdij 18+

383

Inburgering

46

Participatie

929

Beschermd wonen

1.563

Crisisdienstverlening

1.339

Maatschappelijke opvang

-88

2

Vrouwenopvang (kind- en gezinsbescherming)

649

Gezond in de stad

87

Bodembescherming

400

Einde lening inburgeringsplichtig

32

Uitstapprogramma prostituees

37

Veilige steden

30

Handhaven quarantaineplicht

3

Totaal

17.689

Toelichting op de nieuwe uitkeringen: • Energietoeslag: In totaal is 854 miljoen euro beschikbaar gesteld aan gemeenten om huishoudens met een laag inkomen een eenmalige energietoeslag te betalen. • Uitvoeringskosten klimaatakkoord: in 2022 ontvangen de gemeenten in totaal 112,5 miljoen euro. Over de overige middelen die in het regeerakkoord zijn opgenomen, wordt nog overleg gevoerd tussen VNG, IPO en het rijk. Mogelijk worden deze middelen deels niet als taakmutatie aan het programma ter beschikking worden gesteld omdat vanuit de algemene middelen eerder al voldoende middelen ter beschikking zijn gesteld. Dit wordt nader uitgezocht. • Brede aanpak dak- en thuisloosheid: voor 2022 ontvangen de centrumgemeenten in totaal bijna 62 miljoen euro voor het voorkomen van dakloosheid en de afbouw van maatschappelijke opvang en het realiseren voor woonplekken met passende ondersteuning voor (dreigende) dakloosheid. Over de structurele bijdrage voor 2023 wordt nog overleg gevoerd. • Extra capaciteit boa’s: naar aanleiding van de motie Hermans is 200 miljoen euro vrijgemaakt voor handhaving en veiligheid. In de circulaire wordt in totaal 13 miljoen euro vrijgemaakt voor de capaciteit van boa’s in de openbare ruimte. Overigens zijn al de nodige algemene middelen ingezet op veiligheid en handhaving. Mogelijk dat deze uitvoeringskosten daarom beschikbaar blijven voor algemene dekking.

Toelichting bestaande uitkeringen: • Subsidieregeling continuïteitsregeling cruciale jeugdzorg: Deze subsidieregeling wordt verlengd terwijl deze zou eindigen per eind 2021. De middelen waren al teruggestort in het gemeentefonds. • Toezicht en handhaving EPBD III: De algemene uitkering is verhoogd vanwege de 2e herziening van de Europese richtlijn voor de energieprestatie van gebouwen. • Prenataal huisbezoek: De nieuwe wet treedt niet in werking per 1 januari 2022 maar pas per 1 juli 2022. De benodigde middelen over het 1e halfjaar van 2022 worden daarom teruggeboekt. • Inburgering: voor 2022 worden middelen toegevoegd voor de leerbaarheidstoets. • Vrouwenopvang: in 2022 wordt in totaal 21 miljoen euro toegevoegd in het kader van kind- en gezinsbescherming. • Crisisdienstverlening: de aanpak jeugdwerkloosheid, als onderdeel van de crisisdienstverlening, worden met een jaar verlengd. • Gezond in de stad: de beschikbare middelen worden met in totaal 4,6 miljoen euro verhoogd. • Bodembescherming: de decentralisatie-uitkering van 2021 wordt gecontinueerd.

3

•

Einde lening inburgeringsplichting: net als in 2021 ontvangen gemeenten nu ook voor 2022 deze vergoeding om inburgeraars die nog steeds inburgeringsplichtig zijn, te kunnen begeleiden binnen het nieuwe inburgeringsstelsel. Er volgen nog vergoedingen voor de periode tot en met 2026. • Uitstapprogramma prostituees: de al beschikbare middelen worden opgehoogd met eenmalig 1 miljoen euro. • Veilige steden: net als in vorige jaren ontvangt de gemeente ook voor 2022 middelen voor het programma dat als doel heeft de sociale veiligheid van vrouwen in de publieke ruimte. • Handhaving quarantaine: de gemeente ontvangt een vergoeding voor deze taak die is ontstaan door Covid. De toevoegingen aan Voogdij 18+, participatie, beschermd wonen en maatschappelijke opvang betreffen de loon- en prijsbijstelling voor 2022 alsook volume-mutaties. Overig nieuws In de circulaire staan verder nog actualiteiten vermeld over: Compensatie gevolgen corona: In deze circulaire worden een tweetal compensatie voor corona aangekondigd die later in 2022 zullen worden uitgekeerd, zijnde: • Meerkosten zorg: in totaal is een raming van 73 miljoen euro vermeld voor de meerkosten in 2022 voor de wmo en jeugd. • Inkomstenderving 2021: net als over 2020 ontvangt de gemeente een compensatie voor de inkomstenderving (o.a. parkeerinkomsten, leges burgerzaken, marktgelden) over 2021.

De omvang wordt vastgesteld op basis van de Gemeenterekening 2021. Vergoeding opvang ontheemden Oekraïne: Er zijn meerdere regelingen in de maak: • Opvangplekken: het rijk heeft een specifieke uitkering op basis van normbedragen opgesteld. • Onderwijshuisvesting: voor het realiseren van onderwijsplekken worden gemeenten achteraf gecompenseerd door het ministerie van OCW. • Leerlingenvervoer: gemeenten ontvangen een eenmalige decentralisatie-uitkering ter vergoeding van de gemaakte kosten. • Zorg: in de decembercirculaire 2022 zal de vergoeding aan gemeenten zijn opgenomen voor gemaakt kosten voor jeugdzorg, rijksvaccinatieprogramma en prenataal huisbezoek.

4