WerkSaam loket Enkhuizen - raadsVOORSTEL

Voorstel aan de gemeenteraad Onderwerp: Zaaknummer:

WerkSaam loket Enkhuizen 982136

Commissie: Raadsvoorstel: voorstelnummer Portefeuillehouder: Programma:

14 maart 2023 14 februari 2023 2023018 W. Hoogervorst 5: Samenleving

Karakter:

Besluitvormend

Bijlagen:

1. 2. 3. 4. 5. 6.

Raadsbesluit Evaluatie WerkSaam loket Enkhuizen Advies Participatieraad Reactie college op advies Participatieraad Advies Cliëntenraad WerkSaam Reactie college op advies Cliëntenraad

Voorgesteld besluit: 1. Kennis te nemen van bijgevoegde evaluatie. 2. Het WerkSaam loket in Enkhuizen in aangepaste vorm voort te zetten – zijnde een spreekuur van twee uur per week – voor de periode van 1 juni 2023 tot 1 januari 2025. 3. Een evaluatie over het WerkSaam loket in aangepaste vorm uiterlijk in het 3e kwartaal van 2024 op te leveren aan de gemeenteraad.

Inleiding In 2014 heeft de gemeenteraad bij het tot stand komen van WerkSaam Westfriesland als voorwaarde gesteld dat er een lokale dienstverleningsmogelijkheid door WerkSaam in Enkhuizen wordt georganiseerd. Het doel van deze lokale dienstverlening is dat inwoners van Enkhuizen niet de gemeente hoeven te verlaten voor het aanvragen van een bijstandsuitkering (intake gesprek) of om het spreekuur van WerkSaam te kunnen bezoeken. In juni 2018 is daarom het WerkSaam loket in Enkhuizen van start gegaan. Het loket wordt gecoördineerd en bemenst door WerkSaam. Het loket zou tot 1 juni 2020 bestaan, daarna zou worden beoordeeld of het loket wordt voortgezet. Daartoe is het loket in 2019 geëvalueerd. In maart 2020 is het loket gestopt vanwege de coronamaatregelen. De evaluatie is door de coronaperiode niet eerder aangeboden aan de gemeenteraad. Wij vragen u daarom kennis te nemen van bijgevoegde evaluatie. Nu dat de corona maatregelen zijn afgezwakt en het opstarten van het loket weer mogelijk is, moet er een besluit worden genomen over eventuele verlenging van het loket. Beoogd effect Uw raad wordt gevraagd te besluiten of het WerkSaam loket in Enkhuizen per 1 juni 2023 wordt voortgezet. Ambtelijk advies is om het loket in een andere vorm voort te zetten voor de duur van twee jaar.

Het loket bestond uit een inloopspreekuur waar inwoners terecht konden met vragen over inkomen en uit het afnemen van intakes. Geadviseerd wordt het loket enkel te laten bestaan uit een inloopspreekuur. Om dit te realiseren moet er vanaf 2023 structureel budget beschikbaar worden gesteld. Beleidsvrijheid / -ruimte (wettelijk kader) In de Gemeenschappelijke regeling WerkSaam Westfriesland (hierna; GR) staan geen afspraken over het bieden van lokale loketten voor de zeven Westfriese gemeenten. In de GR is opgenomen dat individuele gemeenten zogeheten plustaken kunnen inkopen bij WerkSaam voor lokale dienstverlening 1. Plustaken moeten worden voorgelegd aan het algemeen bestuur van WerkSaam. Het algemeen bestuur beslist of een 1 Artikel 6 lid 3 Gemeenschappelijke regeling WerkSaam Westfriesland. Het algemeen bestuur beslist over de vraag of,

onder welke condities en in welke omvang WerkSaam plustaken gaat uitvoeren voor de gemeente(n) mits deze taken passen bij het doel als omschreven in artikel 4 van deze regeling.

1

plustaak door WerkSaam wordt uitgevoerd, onder welke condities en in welke omvang. Op deze manier wordt er in onderling overleg besloten of de individuele vragen van gemeenten passen bij de doelstelling van WerkSaam. Een plustaak wordt aanvullend gefinancierd door de individuele gemeente die de plustaak wil afnemen. Als gemeenteraad heeft u het (budget)recht om te besluiten of er geld wordt ingezet voor extra taken. Omdat de huidige afspraken zij geëindigd per juni 2020 moet er opnieuw worden besloten of er budget beschikbaar wordt gesteld voor het loket. Argumenten In 2019 is het WerkSaam loket in Enkhuizen geëvalueerd. De evaluatie had twee doelen, het signaleren van verbeterpunten en het ondersteunen van de besluitvorming over de toekomst van het loket. Uit de evaluatie blijkt dat de grootste inefficiëntie van het loket de tijd is die medewerkers kwijt zijn aan inwoners die niet op komen dagen voor hun intake. Dit is ongeveer de helft van de geplande intakes. Ondanks dat het spreekuur ook weinig wordt bezocht, kan het loket worden beperkt tot enkel het inloopspreekuur. Hier kunnen inwoners terecht voor al hun vragen over inkomen. Kosten hiervoor bedragen € 7.800,00 per jaar. Het spreekuur zal gehouden worden door een inkomensconsulent die vragen kan beantwoorden over inkomen.

Op deze manier wordt er tegemoetgekomen aan de wens om lokale dienstverlening te bieden aan inwoners. In samenwerking met de consulenten bijzondere bijstand, schuldhulpverlening en WerkSaam wordt er onderzocht hoe het inloopspreekuur kan worden geoptimaliseerd. Hierbij kan gedacht worden aan dat de consulenten van de gemeenten aanwezig zijn tijdens het spreekuur van WerkSaam, zodat inwoners met vragen zo breed mogelijk kunnen worden geholpen. Een kanttekening hierbij is wel dat wanneer er geen, of weinig inwoners het spreekuur zullen bezoeken WerkSaam op kosten van de gemeente de ‘reguliere’ werkzaamheden uitvoert. Het WerkSaam café in Bovenkarspel wordt niet veel bezocht. Over geheel 2022 zijn er slechts vijf personen bij het WerkSaam café langsgekomen. Bij het WerkSaam café in Hoorn komen gemiddeld twee inwoners per week, dit zijn inwoners uit alle zeven Westfriese gemeenten. Kanttekeningen / alternatieven In hoofdstuk vier van de evaluatie staat de conclusie. Een kanttekening hierbij is dat de evaluatie eind 2019 is uitgevoerd. De evaluatie is daarom niet up-to-date. Na de evaluatie heeft coronacrisis veel veranderingen teweeg gebracht, zo ook voor (de digitalisering van) de dienstverlening. Zo werken veel medewerkers vanuit huis in plaats van op locatie in Enkhuizen. De korte lijnen tussen de consulenten van de gemeente en van WerkSaam worden online onderhouden.

De mogelijkheden om als inwoner online of telefonisch vragen te stellen aan WerkSaam zijn gebruikelijker en gemakkelijker geworden. Door de coronamaatregelen hebben de inloopspreekuren van de schuldhulpverlening, bijzondere bijstand en Wmo een lange tijd niet plaatsgevonden. De spreekuren van de schuldhulpverlening zijn weer opgestart. De bijzondere bijstand en Wmo werken nu op afspraak. Deze ontwikkelingen moeten worden meegenomen bij de besluitvorming Alternatieven Zet het loket niet voort Uit de evaluatie blijkt dat het loket meer kost dan dat het oplevert. Het loket koste € 25.000,00 per jaar. Er heeft er gemiddeld één intake per week plaatsgevonden in Enkhuizen en er kwam gemiddeld één inwoner per week op het spreekuur. Dit komt op een bedrag van € 240,00 per inwoner per jaar. De instroom in de bijstand is de laatste jaren redelijk stabiel. Er zijn in 2020 zijn er 120 inwoners uit Enkhuizen ingestroomd in de bijstand2, in 2021 waren dit er 119. Van 1 januari 2022 tot 19 augustus 2022 waren dit er 68. Daarnaast moeten inwoners na de lokale intake evengoed meerdere keren naar WerkSaam in het kader van de reintegratie. WerkSaam vergoed alle reiskosten van inwoners die naar Hoorn af moeten reizen. Inwoners uit Enkhuizen kunnen voor vragen over de uitkering of over re-integratie terecht bij het WerkSaam café in Bovenkarspel.

Ongewijzigd voortzetten Een ander alternatief is om het loket ongewijzigd voort te zetten. Dit houdt in dat er een inloopspreekuur is en dat er de mogelijkheid is om intakes af te nemen in Enkhuizen. Kantekening hierbij is dat WerkSaam de intakes anders vorm gaat geven. Op dit moment wordt eerst een uitkeringsintake afgenomen door een inkomensconsulent, twee weken later heeft de inwoner een werkintake met een arbeidscoach. Dit gaat

2 Dit zijn niet het aantal intakes, maar het aantal mensen dat zijn ingestroomd in de bijstand. Het aantal intakes is niet

bijgehouden. Het kan zijn dat een inwoner na de intake niet instroomt in de bijstand, of iemand binnen korte termijn weer instroomt in de bijstand waardoor er geen intake wordt afgenomen.

2

WerkSaam samenvoegen. Het intakegesprek wordt dan gehouden met een inkomens- en een arbeidscoach. Dit betekent dat wanneer er intakes plaatsvinden in Enkhuizen, er voortaan twee medewerkers van WerkSaam aanwezig moeten zijn in plaats van een. De kosten zullen hierdoor hoger worden. In 2018 is afgesproken dat er 416 uur per jaar wordt afgenomen van WerkSaam. 104 uur voor het inloopspreekuur (2 uur per week) en 260 - 312 uur voor de intakes (5 - 6 uur per week). Afgezet tegen het overheidstarief van 2022 € 75,00 per werknemer per uur bedragen de kosten in totaal afgerond € 54.600,00 per jaar. Hierbij wordt uitgegaan van één inkomensconsulent voor het spreekuur en een inkomensconsulent en een arbeidscoach voor de intakes. Breidt de dienstverlening uit met arbeidsdeskundigheid Het loket wordt bemenst door inkomensconsulenten voor vragen rond uitkeringen. Het verdere traject bij WerkSaam bestaat uit ontwikkeling naar arbeid. Hiervoor moeten inwoners naar WerkSaam. Om de dienstverlening te verbreden kan het spreekuur worden uitgebreid met arbeids- of ontwikkelcoaches. Deze coaches kunnen inwoners bijstaan bij het maken van een CV en het zoeken van vacatures. In feite is dit een WerkSaam café dat al wekelijks in het gemeentehuis van Stede Broec wordt gehouden. Deze optie brengt uiteraard meer kosten met zich mee. Het regionale uurtarief bedraagt € 75,00.

Uitgegaan van twee uur per week komt dit op € 7.800,00 extra bovenop de € 54.600,00 per jaar. Draagvlak De evaluatie is eind 2019 tot stand gekomen met input van WerkSaam, de gemeentelijke consulenten Wmo, bijzondere bijstand, re-integratie, schuldhulpverlening en het Stadsteam van Enkhuizen. De Participatieraad van Enkhuizen en de Cliëntenraad van WerkSaam hebben aan de hand van de evaluatie recentelijk een advies uitgebracht over het al dan niet voortzetten van het loket. Deze adviezen zijn als bijlagen bij dit voorstel toegevoegd. De Participatieraad heeft geadviseerd het loket niet in zijn huidige vorm voort te zetten. Planning, evaluatie en verantwoording Wanneer het loket wordt voortgezet ziet de planning er als volgt uit: - Besluit raad – indien gekozen wordt voor aanvullende dienstverlening (plustaak) door Werksaam – bespreken tijdens het overleg van het dagelijks bestuur WerkSaam april/mei 2023; - Communicatie naar inwoners via de gemeentewebsite en de website van WerkSaam, sociale media, de minimafolder, de Drom en huis aan huis bladen. Daarnaast worden mogelijkheden voor extra communicatie onderzocht; - Start van het loket, 1 juni 2023. - In het najaar van 2023 zal er, op advies van de Participatieraad, onderzocht worden wat nu de beste invulling is voor het loket.

Welke delen in het bijstandsproces worden gehinderd door de afstand en zouden met dienstverlening ter plekke kunnen worden opgelost en tegen welke kosten. - Eind 2024 zal de gemeenteraad gevraagd worden te besluiten of het loket wordt voortgezet en in welke vorm. Financiën Een plustaak wordt aanvullend op de huidige kosten van WerkSaam gefinancierd door de individuele gemeente die de plustaak afneemt. Er zal jaarlijks twee uur per week worden afgenomen van WerkSaam. Dit komt op een bedrag van € 7.800,00 per jaar exclusief indexatie. Uitgegaan van het regiotarief van € 75,00 per uur. Daarnaast wordt er extra, naar de communicatie via de standaard wegen, aandacht besteed aan communicatie. Voor de uitvoering hiervan wordt rekening gehouden met 20 uur voor een communicatiemedewerker vanuit de SED organisatie. Dit komt op € 1.800,00 aan uitvoeringskosten. Bij de najaarsnota 2022 is er voor 2023 een budget van € 9.600,00 en voor 2024 een budget van € 7.800,00 beschikbaar gesteld. Enkhuizen, 14 februari 2023 Burgemeester en wethouders van Enkhuizen De secretaris, De burgemeester,

Mevr. N.A. Hellingman-Kuiper

Dhr. E.A. van Zuijlen

3