Voortzetting Ondernemersfonds Enkhuizen - raadsVOORSTEL

Voorstel aan de gemeenteraad Onderwerp: Zaaknummer

Voortzetting Ondernemersfond Enkhuizen 775764

Commissie: Raadsvoorstel:

10 november 2021 12 oktober 2021, nr. wordt ingevuld door de griffie

Portefeuillehouder: Programma:

E, Heutink-Wenderich 4: Economie

Karakter:

Besluitvormend

Bijlagen:

1. 2. 3. 4.

Conceptuitvoeringsovereenkomst Regeling trekkingsrechten, incl. plattegrond Overzicht wijzigingen uitvoeringsovereenkomst Raadsbesluit

Voorgesteld besluit: 1. Akkoord te gaan met de verlenging van de duur van het Ondernemersfonds Enkhuizen voor onbepaalde tijd, onder de voorwaarden zoals die staan vermeld in de conceptuitvoeringsovereenkomst. 2. De benodigde middelen van ca. € 400.000,- op te brengen uit de OZB-verhoging niet-woningen voor 2022. De subsidie met ingang vanaf 2023 jaarlijks vast te stellen op een bedrag van € 400.000,geïndexeerd voor de algemene prijsinflatie. Deze index wordt ieder jaar opgenomen in de uitgangspunten voor de begroting van de gemeente Enkhuizen. 3. De benodigde verhoging van de OZB niet-woningen te effectueren bij de behandeling van de Belastingnota 2022 met bijbehorende verordeningen en voor de opvolgende jaren. 4. Een positieve zienswijze te geven op de conceptuitvoeringsovereenkomst. 5. Het onder onderdeel 2 genoemde subsidiebedrag op te nemen in subsidieplafond 2023.

Inleiding Op 1 januari 2018 is het Ondernemersfonds Enkhuizen van start gegaan. Dit op basis van het raadsbesluit van 21 november 2017 tot het instellen van een gemeente breed ondernemersfonds voor Enkhuizen voor een periode van 3 jaar. In december 2020 heeft de raad een besluit genomen om deze periode met 1 jaar te verlengen tot eind 2021. Naast de vergroting van de leefbaarheid richt het fonds zich op het verbeteren en stimuleren van het ondernemersklimaat en economische vitaliteit in Enkhuizen in brede zin. Het fonds is gebaseerd op het zogenaamde ‘Leids-model’; 1) Iedereen betaalt mee 2) Vrije bestedingsruimte 3) Overheid op afstand 4) Budgetverdeling op lokale maat Dit voorjaar is door een extern bureau een uitgebreide evaluatie uitgevoerd, zoals is vastgelegd in het raadsbesluit uit 2017 en in de Uitvoeringsovereenkomst 2018. De resultaten van de evaluatie zijn opgenomen in het rapport “Nieuw marktplein aan de Zuiderzee, Evaluatie van het Ondernemersfonds Enkhuizen (31 mei 2021)”. Het rapport is, op initiatief van de stichting, op 28 juni jl. aan de leden van de raad door de stichting en Bureau Blaauwberg, gepresenteerd, besproken en overhandigd. De resultaten kunnen worden gebruikt om een goede, afgewogen en heldere keuze te kunnen maken over het al dan niet voortzetten van het Ondernemersfonds na 2021.

De hoofdconclusies luiden dat het fonds naar tevredenheid functioneert en er draagvlak is voor continuering van het fonds. Ook wordt o.a. het voorstel neergelegd om het jaarlijkse budget te verhogen van € 300.000,- naar ca. € 400.000,-.

1

Aangezien de looptijd van het fonds per eind december dit jaar formeel wordt beëindigd, voorziet dit voorstel in de benodigde voorstellen en besluiten om – onder bepaalde condities - de looptijd van het fonds voor onbepaalde tijd te continueren. Beoogd effect  Met het nemen van de aangegeven besluiten wordt voorkomen dat de juridische basis onder het fonds verdwijnt en de activiteiten van het fonds van rechtswege moeten worden beëindigd.  Door het continueren van het gemeente brede ondernemersfonds wordt ondernemend Enkhuizen ook voor de komende jaren een financiële positie verschaft voor het verbeteren en stimuleren van het ondernemersklimaat en de economische vitaliteit in Enkhuizen in brede zin. Beleidsvrijheid / -ruimte (wettelijk kader)  Raadsbesluit 21 november 2017 (instellen Ondernemersfonds)  Raadsbesluit 15 december 2020 (verlenging termijn tot eind 2021)  Uitvoeringsovereenkomst Ondernemersfonds Enkhuizen 2018  Algemene Subsidieverordening Enkhuizen 2016 Argumenten De termijn voor het huidige Ondernemersfonds Enkhuizen loopt eind dit jaar af. Dit betekent dat de raad voor het eind van dit jaar een besluit zal moeten nemen over het al dan niet voorzetten van het fonds.

Uitgangspunten uitwerking voorstellen: Bij de verdere invulling en uitwerking van de voorstellen richting B&W en raad is uitgegaan van de volgende uitgangspunten;  Handhaving van het principe van het ‘Leids-model’, zoals ook al is vastgelegd bij de start van het fonds in 2018. Dit is opgenomen in de overwegingen bij de nieuwe uitvoeringsovereenkomst.  Het – waar mogelijk en gewenst – integraal overnemen van de verbetervoorstellen zoals vastgelegd in de evaluatie. a) Evaluatie: Dit voorjaar is een uitgebreide evaluatie uitgevoerd, waarbij diverse woordvoerders namens de diverse stakeholders zijn geïnterviewd. In zijn algemeenheid kan gesteld worden dat de ervaringen over de afgelopen periode, van vanaf begin 2018 tot heden, positief zijn. Dit bleek ook tijdens de presentatie van de resultaten aan de leden van de gemeenteraad op 28 juni jl. De belangrijkste conclusies en aanbevelingen hebben betrekking op het continueren van het fonds voor onbepaalde tijd (onder de voorwaarden zoals staan vermeld in de conceptuitvoeringsovereenkomst), onder een gelijktijdige verhoging van het beschikbare budget van € 300.000,- naar ca. € 400.000,-. Daarnaast is ook o.a. gekeken naar de huidige afspraken zoals die zijn vastgelegd in de Uitvoeringsovereenkomst Ondernemersfonds Enkhuizen 2018.

b) Structurele financiering stakeholders: Zoals uit de conclusies van de evaluatie blijkt (Zie Conclusies en aanbevelingen onder punt 7, blz. 32-33 van de evaluatie) leven onder de stakeholders ideeën omtrent meerjarenafspraken over cofinanciering. Dit betreft bijv. wensen vanuit Enkhuizen Marketing en Stichting Parkmanagement Enkhuizen. Het ondernemersfonds staat hier in principe positief tegenover. Zo is in de overwegingen bij de nieuwe uitvoeringsovereenkomst opgenomen: “Het budget van het ondernemersfonds kan worden aangewend voor de structurele financiering van huidige en mogelijk toekomstige collectieve private samenwerkingsverbanden en projecten”. In de prestatieafspraken van de nieuwe overeenkomst staat nu onder artikel 6b. vermeld: “Het fonds draagt bij aan versterking van de organisatiegraad van ondernemers en aan articulatie van hun gezamenlijke belangen naar derde partijen, waaronder de gemeente”. Deze intenties omtrent meerjarenafspraken over cofinanciering zullen verder in aparte overeenkomsten tussen partijen worden uitgewerkt. c) Uitvoeringsovereenkomst: De uitvoeringsovereenkomst regelt op hoofdlijnen de afspraken tussen het fonds en de gemeente, de wijze waarop verantwoording wordt afgelegd richting gemeente m.b.t. realisering en uitvoering en de overdracht van de namens de eigenaars en gebruikers van niet-woningen geïnde gelden.

2

Op basis van de conclusies van de evaluatie en eigen ervaringen is de (concept) uitvoeringsovereenkomst geactualiseerd. Het concept is besproken met de stichting en deze is akkoord met de bijgevoegde versie. d) Draagvlak: Bij de behandeling van het raadsvoorstel tot verlenging van het ondernemersfonds eind vorig jaar, is gebleken dat het fonds over voldoende draagvlak onder ondernemend Enkhuizen beschikt. Vanuit diverse verschillende stakeholders zijn adhesiebetuigingen richting gemeenteraad verstuurd m.b.t. de verlenging van de termijn van het fonds. Ook bij de uitvoering van de evaluatie is gebleken dat de diverse stakeholders het fonds een warm hart toedragen. De afgelopen jaren zijn er bij de gemeente geen bezwaren ingediend tegen de verhoging van de OZBaanslag. Kanttekeningen / alternatieven n.v.t. Planning, evaluatie en verantwoording  Het raadsvoorstel zal op 10 november a.s. in de Commissie GG worden besproken. Besluitvorming m.b.t. het al dan niet continueren van het fonds zal plaatsvinden in de raadsvergadering van 23 november. In de raadsvergadering van 21 december a.s. zal de Belastingnota 2022, met bijbehorende verordeningen, waarin o.a. de OZB-tarieven niet-woningen voor volgend jaar zijn opgenomen, worden vastgesteld.  Na besluitvorming door de raad zal de uitvoeringsovereenkomst worden ondertekend.

Voor de ondertekening wordt de pers uitgenodigd en zal een persbericht worden verstuurd. De stichting zal vanuit haar eigen verantwoordelijkheid ook voor communicatie richting ondernemend Enkhuizen zorgdragen. Financiën Bij dit onderdeel van het advies spelen diverse aspecten en invalshoeken een rol:  Het fonds is in principe voor de gemeentefinanciën budgetneutraal. De extra inkomsten die verkregen worden uit de verhoging van de OZB niet-woningen worden jaarlijks in de vorm van een subsidie maar de stichting overgemaakt. Wel betaalt de gemeente Enkhuizen mee aan het fonds door de OZBopslag op het gemeentelijk vastgoed niet-woningen. Over 2021 bedraagt de gemeentelijke bijdrage ca. € 8.100,-.  Na interne beraadslaging en overleg en afstemming met de stichting wordt voorgesteld jaarlijks een subsidiebedrag van circa € 400.000,- beschikbaar te stellen. De subsidie wordt met ingang vanaf 2023 jaarlijks vastgesteld op een bedrag van € 400.000,- geïndexeerd voor de algemene prijsinflatie. Deze index wordt ieder jaar opgenomen in de uitgangspunten voor de begroting van de gemeente Enkhuizen. Als argumenten kunnen o.a. worden genoemd de onzekere ontwikkelingen op de vastgoedmarkt (ontwikkeling WOZ-waarden) en t.a.v. de hoogte van de OZB-heffing.

Daarbij is deze voorgestelde variant voorzienbaar, transparant en eenvoudig toepasbaar voor zowel het fonds, de ondernemers als de gemeente. Zo is de stichting ook beter in staat om jaarlijks een reële begroting op te stellen. Dit voorstel wijkt dus af van hetgeen in de evaluatie is opgenomen: “Concreet is de aanbeveling aan de gemeenteraad van Enkhuizen om in het tarievenbesluit voor 2022 de OZB te baseren op een voeding van het fonds met 400.000 euro. De aanbeveling is voorts om dit bedrag te herberekenen tot percentage van de begrote opbrengst van de OZB voor niet-woningen voor 2023 en verder, zodat de voeding automatisch geïndexeerd is” (zie Evaluatie, blz. 33).  Het voorstel tot verhoging van het budget is o.a. gebaseerd op de volgende argumenten uit de evaluatie(zie bijv. Evaluatie blz. 27 en 33): o De inschatting is dat, nu ondernemend Enkhuizen met het fonds heeft leren werken, er veel innoverende plannen en initiatieven zullen loskomen. o Bij de stakeholders leven ideeën omtrent:  Versterking van het parkmanagement en toerusting om gemeentelijke beheerstaken over te nemen (inclusief de gemeentelijke budgetten).  De komst van een binnenstadsmanagement met uitvoeringscapaciteit.  Een vorm van professionele belangenbehartiging of public affairs.  Een meerjarenafspraak over cofinanciering van Enkhuizen Marketing.

“In dit licht is vergroting van de armslag van het fonds tot 400.000 euro per jaar redelijk”.

3



 



De huidige bepaling 3 in de uitvoeringsovereenkomst: “De gemeente heeft het recht om gemaakte kosten voor de door de gemeente te verrichten werkzaamheden ten behoeve van het ondernemersfonds, in te houden op het subsidiebedrag”. Deze bepaling is conform de aanbeveling uit de evaluatie verwijderd uit de nieuwe conceptovereenkomst. Vanuit Marketing Enkhuizen en Parkmanagement Enkhuizen is de wens geuit om te komen tot een structurele financiële ondersteuning vanuit het Ondernemersfonds en dit in een overeenkomst vast te leggen. De heffingskosten voor de OZB-opslag neemt de gemeente Enkhuizen voor haar rekening. Omdat de aanslag voor het fonds geïntegreerd is in de reguliere OZB-aanslag zijn hier relatief weinig extra kosten mee gemoeid. Mogelijke kosten m.b.t. bezwaar- en beroepsprocedures tegen de verhoogde OZB-heffing komen ten laste van de gemeente. De afgelopen jaren is er niet of nauwelijks bezwaar aangetekend tegen deze heffing. De operationele kosten van het ondernemersfonds komen volledig ten laste van het fonds.

Enkhuizen, 23 november 2021. Burgemeester en wethouders van Enkhuizen De secretaris, De burgemeester,

Dhr. A.N. van den Bergh

Dhr. E.A. van Zuijlen

4