Vaststelling Belastingmaatregelen Enkhuizen 2026 - raadsVOORSTEL
Tekst van het document
Voorstel aan de gemeenteraad Onderwerp: Zaaknummer:
Belastingmaatregelen Enkhuizen 2026 0388695621
Commissie: Raadsvergadering:
2 december 2025 16 december 2025
Portefeuillehouder: Programma:
W. Hoogervorst 1: Bestuur en ondersteuning
Karakter:
Besluitvormend
Bijlagen:
1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13.
Verordening onroerendezaakbelastingen 2026 Verordening belasting op roerende woon- en bedrijfsruimten 2026 Verordening afvalstoffenheffing 2026 Verordening reinigingsrechten 2026 Verordening riool- en waterzorgheffing 2026 Verordening begraaf- en grafrechten 2026 Verordening forensenbelasting 2026 Verordening haven- en liggelden 2026 Legesverordening 2026 Verordening marktgeld 2026 Verordening precariobelasting 2026 Verordening toeristenbelasting 2026 Verordening vermakelijkhedenretributie 2026
Voorgesteld besluit: Vast te stellen de: 1. Verordening onroerendezaakbelastingen 2026; 2. Verordening belasting op roerende woon- en bedrijfsruimten 2026; 3. Verordening afvalstoffenheffing 2026; 4. Verordening reinigingsrechten 2026; 5. Verordening riool- en waterzorgheffing 2026; 6. Verordening begraaf- en grafrechten 2026; 7. Verordening forensenbelasting 2026; 8. Verordening haven- en liggelden 2026; 9. Legesverordening 2026; 10. Verordening marktgeld 2026; 11. Verordening precariobelasting 2026; 12. Verordening toeristenbelasting 2026; 13. Verordening vermakelijkhedenretributie 2026. Inleiding Om in 2026 de gemeentelijke belastingen te kunnen heffen en innen moeten de belastingverordeningen met de daarin opgenomen tarieven tijdig worden vastgesteld en gepubliceerd. Met dit raadsvoorstel bieden wij de dertien belastingverordeningen voor 2026 aan ter vaststelling. De in de belastingverordeningen opgenomen tarieven zijn gebaseerd op de uitgangspunten in de programmabegroting 2026. Beoogd effect Met het vaststellen van de belastingverordeningen en de daarin opgenomen tarieven de gewenste opbrengsten uit de begroting te kunnen heffen en innen. Beleidsvrijheid / -ruimte (wettelijk kader) De gemeenteraad is op basis van artikel 216 van de gemeentewet bevoegd tot het wijzigen van de tarieven door het vaststellen van een belastingverordening.
De raad heeft de mogelijkheid om de tarieven voor de algemene belastingen te verhogen of te verlagen. De tarieven voor de bestemmingsheffingen en de rechten kunnen op basis van kostendekkendheid aangepast worden. Deze mogen maximaal kostendekkend zijn. Daarnaast geldt voor sommige tarieven een wettelijk (maximum) tarief. Zoals bijvoorbeeld paspoortleges,
1
Argumenten Met het vaststellen van de uitgangspunten van de begroting 2026, heeft de raad de te realiseren opbrengsten van de verschillende gemeentelijke belastingen vastgesteld. In begroting is uitgegaan van een inflatiecorrectie van 2,5% uit de septembercirculaire Gemeentefonds. Uitgangspunt is dat de opbrengsten van de algemene belastingen stijgen met de inflatiecorrectie 2,5%. Naast de nieuwe tarieven zijn waar nodig in de teksten kleine aanpassingen gedaan, in lijn met de modelverordening van de VNG. Dit heeft geen gevolgen voor de uitvoering. Om enige structuur in de verordeningen te krijgen is in alle verordeningen nu een artikel “Kwijtschelding” opgenomen, waarin verwezen wordt naar de Kwijtscheldingsverordening. Ook is in alle verordeningen een artikel “Vrijstellingen” opgenomen. Dit ter verduidelijking. Zo is direct zichtbaar of vrijstellingen wel of niet van toepassing zijn. Van belastingsoorten waarbij automatische incasso mogelijk is, is in de verordening opgenomen dat wanneer het aanslagbedrag minder dan € 50,00 bedraagt, incasso plaatsvindt in twee termijnen. Hieronder wordt per belastingsoort aangegeven welke gevolgen de besluitvorming voor de verschillende belastingverordeningen. Onroerendezaakbelastingen OZB bedraagt een percentage van de WOZ-waarde en wordt opgelegd aan eigenaren van woningen en nietwoningen en aan de gebruikers van niet-woningen.
Bij het bepalen van het OZB tarief wordt een relatie gelegd met de waardeontwikkeling van de onroerende zaken. Voor de aanslagen voor de Onroerendezaakbelastingen in het belastingjaar 2026, is de WOZ-waardepeildatum 1 januari 2025. Bij de berekening van de tarieven voor de woningen is rekening gehouden met een gemiddelde stijging van de WOZwaarden van 11,56%. Voor de niet-woningen is gerekend met een geprognosticeerde stijging van 5%. Bij amendement is door de raad bij vergadering van 10 november 2025 besloten om in 2026 een maximale stijging van de OZB opbrengst toe te passen van 9% voor woningen en voor niet-woningen 2,5%. Beide boven de inflatiecorrectie van 2,5%. Om de gewenste opbrengsten te realiseren worden de volgende tarieven voorgesteld:
Eigenaren woningen Eigenaren niet-woningen Gebruikers niet-woningen
0,1156% (was 0,1154%); 0,4732% (was 0,4729%); 0,4034% (was 0,4032%).
Belastingen op roerende woon- en bedrijfsruimten De belastingen op roerende woon- en bedrijfsruimten draagt evenals de OZB bij aan de Algemene middelen. De roerende zaken waar deze belasting in de praktijk betrekking op heeft zijn woonboten en drijvende bedrijfsruimten. In de Gemeentewet is bepaald dat de belastingen op roerende woon- en bedrijfsruimten dezelfde belastingplichtigen kennen als bij de OZB; de eigenaren van woningen, en ook de gebruikers én eigenaren van niet-woningen. Ook moet de raad uitgaan van dezelfde heffingsmaatstaf, de waarde, en moet zij dezelfde tarieven hanteren als bij de OZB. Zie voor de tarieven hierboven. Afvalstoffenheffing De gemeente is wettelijk verplicht om zorg te dragen voor het inzamelen en verwerken van huishoudelijk afval. De gemeente Enkhuizen heeft ervoor gekozen om de kosten hiervan maximaal te dekken met de afvalstoffenheffing. De kostendekking mag maximaal 100% zijn. Om tot de begrote opbrengst te komen worden de volgende tarieven voorgesteld.
Eenpersoonshuishouden Meerpersoonshuishouden
€ 366,25 (was € 360,60); € 455,84 (was € 448,80).
2
Riool- en waterzorgheffing De rioolheffing is een bestemmingsheffing die tot doel heeft de kosten te dekken van de zorgplicht die de gemeente heeft ten aanzien van de gemeentelijke watertaken. De kostendekkendheid mag maximaal 100% zijn. De riool- en waterzorgheffing wordt geheven bij eigenaren en gebruikers van percelen. Bij berekening van de tarieven is uitgegaan van begrote kosten voor 2026. Het tarief voor woningen komt hiermee in 2026 op: Eigenaren: Gebruikers:
€ 116,53 (was € 114,20) € 85,10 (was € 83,40)
Rioolheffing niet-woningen wordt geheven op basis van verschillende categorieën niet-woningen. Voor de tarieven verwijzen wij naar de verordening in de bijlage. Reinigingsrecht Voor bedrijven in de binnenstad van Enkhuizen draagt de gemeente ook zorg voor het beheer van bedrijfsafval. Dit is geen wettelijk taak. De gemeente neemt alleen de zorg voor bedrijfsafval op zich, dat voortkomt uit de kantoor-, winkel en dienstensector voor zover dit vergelijkbaar is met huishoudelijk afval. Met het Reinigingsrecht worden de kosten gedekt die de gemeente maakt voor het beheer van bedrijfsafval. Ondernemers op wiens verzoek of ten behoeve van aan wie de dienst wordt verricht betalen het Reinigingsrecht. De opbrengsten van het Reinigingsrecht mogen niet hoger zijn dan de kosten daarvan. Tot 2026 waren in de verordening twee tarieven opgenomen naar het aantal vuilniszakken wat aangeboden werd. Het tweede tarief is geen enkele keer opgelegd omdat handhaving of controle hierop niet plaatsvindt. Vanaf 2026 wordt één vast tarief gehanteerd. Voorgesteld wordt het tarief te verhogen naar € 572,41 (was € 428,45). Begraaf- en grafrechten Voor de Gemeentelijke begraafplaats te Enkhuizen is de Verordening begraaf- en grafrechten gemeentelijke begraafplaats Enkhuizen vastgesteld.
Met deze rechten worden de kosten van de gemeentelijk begraafplaats gedekt, alsmede de kosten van gemeentelijke diensten zoals het begraven van overledenen. De opbrengsten van deze rechten mogen niet hoger zijn dan de kosten. Op de tarieven voor de begraaf- en grafrechten wordt een verhoging van 2,5% voorgesteld. Forensenbelasting De gemeente Enkhuizen heft forensenbelasting van natuurlijke personen die meer dan 90 dagen een woning voor zichzelf of voor hun gezin beschikbaar houden. Deze personen hebben geen hoofdverblijf in onze gemeente en dragen op deze wijze bij aan de algemene middelen. Voor deze belasting wordt een vast bedrag per perceel gehanteerd. Ook het tarief voor de forensenbelasting wordt verhoogd met de inflatiecorrectie van 2,5% uit de septembercirculaire:
Per woning
€ 708,25 (was € 691,00).
Haven- en liggelden Onder de naam Haven- en liggelden heft de gemeente Enkhuizen rechten voor diensten die verleend worden vanuit de gemeentelijke haven als voor het gebruik van de gemeentelijke haven. Met de Haven- en liggelden worden de kosten van deze dienstverlening en voor het gebruik van deze gemeentelijke voorzieningen gedekt. Voorgesteld wordt om de tarieven te verhogen met de inflatiecorrectie van 2,5%.
3
Leges De leges zijn rechten om kosten te verhalen van de dienstverlening. De tarieven van de leges zijn opgenomen in drie hoofdstukken: 1. Algemene dienstverlening; 2. Omgevingswet; 3. Europese dienstenrichtlijn. Voor leges geldt dat de geraamde opbrengst de geraamde kosten niet mogen overschrijden. Binnen de diverse leges van hoofdstuk 1 en hoofdstuk 2 mag wel kruissubsidiëring worden toegepast. Dat betekent dat de ene dienst tegen een hoger tarief dan de kosten mag worden aangeboden, om een andere dienst tegen een lagere kostprijs dan de werkelijke kosten aan te kunnen bieden. Als het totaal van de geraamde opbrengsten van de gehele verordening maar niet hoger zijn dan de totale kosten. Voor hoofdstuk 3 (diensten die vallen onder de Europese dienstenrichtlijn) mogen de geraamde opbrengsten die hier onder vallen per paragraaf niet meer dan kostendekkend zijn. Conform de programmabegroting is op de tarieven een verhoging van de inflatiecorrectie van 2,5% toegepast. Uitzondering hierop zijn de tarieven waarvoor een wettelijk maximum geldt of tarieven van externe partijen die één op één worden doorbelast. Daar waar mogelijk zijn de tarieven onder hoofdstuk 1 binnen de SED geharmoniseerd. Diensten die niet meer verleend worden zijn verwijderd uit de tarieventabel.
Marktgelden Het Marktgeld van de gemeente Enkhuizen geldt voor het innemen van een staanplaats op een markt, op respectievelijk het aangewezen markt- of evenemententerrein. Het Marktgeld is een recht waarmee de kosten van gemeentelijke voorzieningen, alsmede kosten voor gemeentelijk dienstverlening (de inzet van de marktmeester) verhaald worden. Ook voor het marktgeld geldt dat de baten niet hoger zijn dan de lasten. Voorgesteld wordt om de tarieven verhogen met de inflatiecorrectie van 2,5%: Voor een staanplaats op de weekmarkt, per dag, per strekkende meter € 1,90 (was € 1,85); met een minimum van 4 strekkende meter: € 7,60 (was € 7,50); Voor een staanplaats op een evenemententerrein, per dag, per twee strekkende meters € 1,90 (was € 1,85). Precariobelasting Voor het hebben van voorwerpen boven, op en onder gemeentegrond kan een gemeente Precariobelasting heffen, waarbij voor voorwerpen onder gemeentegrond bepaalde wettelijke beperkingen gelden. De gemeente Enkhuizen heeft ervoor gekozen om alleen Precariobelasting te heffen voor terrassen. In de verordening is in de tarieventabel, bij het puntensysteem onder a. toegevoegd, Landje van Top en Venedie. De maatstaf van heffing hiervoor zijn punten gebaseerd op de straat waar het terras ligt, de ligging van het terras ten opzichte van de zon en gebaseerd op de aard van de inrichting.
Het tarief per vierkante meter geldt per toegekend punt, waarbij er twee tarieven zijn voor terrassen binnen en buiten de vesting. Voorgesteld wordt om de tarieven verhogen met de inflatiecorrectie van 2,5%: • Voor een terras gelegen binnen de vesting, per toegekend punt € 1,42 (was € 1,39); • Voor een terras gelegen buiten de vesting, per toegekend punt € 1,06 (was € 1,03). Toeristenbelasting Toeristenbelasting wordt geheven voor het tegen betaling (in welke vorm dan ook) overnachten door personen die niet als ingezetene van de gemeente zijn ingeschreven in Basisregistratie Personen. Dit geldt niet alleen voor overnachtingen in een hotel maar ook voor overnachtingen in B&B’s en mobiele onderkomens. Ook wordt toeristenbelasting geheven voor overnachtingen in de havens van Enkhuizen. De tekst van de verordening is op een paar punten geoptimaliseerd, ter verduidelijking. In de verordening is opgenomen waaraan het nachtverblijfregister aan moet voldoen. Ook is een aangifteplicht opgenomen waarin aangegeven dat de gemeente bij uitblijven van een aangifte het aantal overnachtingen kan schatten en een ambtshalve aanslag kan opleggen. Voor de toeristenbelasting geldt dat het tarief wordt geïndexeerd met 2,5%. Bij ombuigingen heeft de raad besloten het tarief naast de indexatie te verhogen met € 0,20. te Het tarief komt hiermee afgerond op:
€ 3,00 per persoon per nacht (was € 2,75)
4
Vermakelijkhedenretributie De Vermakelijkhedenretributie wordt geheven op basis van het daadwerkelijk aantal bezoekers boven de 20.000 bezoekers per kalenderjaar per vermakelijkheid. Deze belasting wordt geheven voor het profijt dat de vermakelijkheden hebben van de door het gemeentebestuur tot stand gebrachte of in stand te houden voorzieningen, waarvoor de gemeente kosten maakt. Ook valt het profijt van het toezicht door de gemeente, onder het gebruik van gemeentelijk voorzieningen. Voor de Vermakelijkhedenretributie geldt het criterium van de 100% kostendekking niet, dit heeft de wetgever bewust uitgesloten. Het tarief is geïndexeerd met het inflatiepercentage van 2,5%.
Tarief per bezoeker
€ 0,51 (was € 0,50)
Draagvlak De verordeningen vloeien voort uit de verschillende wetten op grond waarvan de raad een gemeentelijke belasting kan invoeren, wijzigen of afschaffen zoals de Gemeentewet, de Wet milieubeheer, de Omgevingswet en de Paspoortwet. Met deze besluiten worden geen wijzigingen voorgesteld op het gebied van de heffingsmaatstaf of aangewezen belastingplichtigen. De besluitvorming over de invoering van de parkeerbelasting vindt plaats in de raad van november. De Verordening parkeerbelasting 2026 is reeds eerder aan uw ter vaststelling aangeboden. Vervolg Na vaststelling van de belastingverordeningen door uw raad, worden de deze gepubliceerd het digitale Gemeenteblad en zijn te raadplegen via overheid.nl. Financiën Het voorstel is erop gericht om de begrote opbrengsten te realiseren. Enkhuizen, 11 november 2025. Burgemeester en wethouders van Enkhuizen De secretaris, De burgemeester, R. van Reijswoud
J. Hoekstra-Sikkema
5