Programmabegroting 2022 - raadsVOORSTEL

Voorstel aan de gemeenteraad Onderwerp: Zaaknummer:

Programmabegroting 2022 931234

Commissie: Raadsvoorstel:

Niet van toepassing. 9 november 2021,

Portefeuillehouder: Programma:

E. Heutink-Wenderich Alle programma 's

Karakter:

Besluitvormend

Bijlagen:

Programmabegroting 2022

Voorgesteld besluit: 1. Vaststelling van de begroting 2022; 2. Meerjarenraming 2023-2025 als richtinggevend beschouwen voor toekomstig financieel beleid; 3. Instemmen met de taakstelling van € 688.000 structureel op Jeugdzorg als gevolg van wijziging van het Woonplaatsbeginsel en de navenante verlaging van de algemene uitkering; 4. Instemmen met de raming van de extra middelen Jeugdzorg, conform uitgangspunten daarvoor van de provinciaal toezichthouder; 5. Instemmen met de aanpassing van de Bijdrage SED Organisatie als gevolg van toepassing van de huidige verdeelsleutel; 6. Instemmen met de raming van de autonome mutaties; 7. Vanuit de Algemene reserve € 430.000 overhevelen naar de reserve Weerstandsvermogen.

Inleiding Voor u ligt de Programmabegroting 2022 met de meerjarenraming 2023-2025. In deze programmabegroting 2022 en meerjarenraming 2023-2025 is voortzetting van bestaand beleid opgenomen, waarbij de financiële kaders -zoals vastgesteld in de Kadernota 2021-2025- zijn toegepast. Deze financiële kaders betreffen met name de toepassing van indexatie op bestaand beleid. Daarnaast zijn in de programmabegroting 2022 en meerjarenraming de financiële gevolgen opgenomen van het nieuw beleid zoals vastgesteld in de Kadernota (Hoofdstuk 6), het Uitvoeringsprogramma voor dienstjaar 2022 en de autonome mutaties. De algemene uitkering in meerjarenperspectief is gebaseerd op de Meicirculaire 2021, waaraan toegevoegd de ramingen inzake extra middelen voor Jeugdzorg, conform de uitgangspunten daarvoor van de provinciale toezichthouder. Beoogd effect Vaststelling van de beleidsvoornemens voor 2022 binnen een sluitende Programmabegroting 2022 en kennis nemen van de meerjarenbegroting 2023- 2025 en deze als richtinggevend beschouwen voor het toekomstig financieel beleid. De begroting 2022 laat een incidentele ruimte zien van € 721.000. De meerjarenbegroting is materieel sluitend. Beleidsvrijheid / -ruimte (wettelijk kader) Wettelijk kader is de Gemeentewet en het Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten. Het beleidskader is de eigen Financiële Verordening.

Het budgetrecht ligt bij de raad. Financiën In deze paragraaf worden de financiële mutaties in de programmabegroting 2022 en meerjarenraming 20232025 nader toegelicht, waarbij een positief bedrag bijdraagt aan financiële ruimte en een negatief bedrag de financiële ruimte beperkt; (bedragen x € 1.000). Hierbij wordt opgemerkt dat dit de financiële stand is na de raad van juni 2021. De financiële gevolgen van raadsbesluiten van september en oktober 2021 moeten nog in de financiële ruimte worden verwerkt.

1

Financieel totaaloverzicht

2022

2023

2024

2025

Financiële "ruimte" na de Kadernota 2021-2025 amendement Realiseren parkeerterrein Flevolaan amendement ventilatie Tweemaster Eindstand kadernota / beginstand BGR 2022 Meicirculaire, inclusief woonplaatsbeginsel -/- 688k taakstelling Jeudzorg (Voogdij 18+/Woonplaatsbeginsel) extra middelen Jeugdzorg Bijstelling bijdrage SED Organisatie autonome mutaties begrotingsruimte 2022 - 2025

-554

-106 -35

-80 -35

181 -35

-141 -315 688 223 -186 -65 204

-115 -436 688 139 -189 -6 81

146 -478 688 39 -191 -3 201

13 -541 -191 688 877 -126 15 721

Nadere toelichting op de financiële mutaties: Financiële “ruimte” na de Kadernota De financiële ruimte na vaststelling van de Kadernota 2021-2025 (maar nog zonder de aangenomen amendementen) zoals gepresenteerd op bladzijde 3 van de Kadernota 2021-2025. Amendement Realisatie parkeerterrein Flevolaan De financiële gevolgen van het –bij de behandeling van de Kadernota- aangenomen amendement zijn structurele kapitaallasten vanaf 2023 (eerste jaar na investering). Amendement ventilatie Tweemaster Het schrappen van deze raming in 2022 voegt incidenteel € 13.000 toe aan de financiële ruimte 2022. Eindstand Kadernota / beginstand Begroting 2022 Na verwerking van de amendementen is dit de eindstand van de Kadernota in meerjarenperspectief, tevens de “beginstand” van de Begroting 2022. Meicirculaire 2021 Zoals in de uitgangspunten bij de Kadernota vastgesteld wordt de algemene uitkering in de Begroting 2022 gebaseerd op de Meicirculaire 2021.Deze geeft in meerjarenperspectief een negatief beeld, vooral vanwege de neerwaartse bijstelling van maatstaf Voogdij 18+ (aanpassing Woonplaatsbeginsel) van structureel 688k. U bent via raadsbrief over de financiële gevolgen van de Meicirculaire 2021 geïnformeerd.

Taakstelling Woonplaatsbeginsel De neerwaartse bijstelling van maatstaf Voogdij 18+ in de algemene uitkering is gebaseerd op aannames van het Rijk, waarbij wordt uitgegaan van beduidend lagere kosten in de jeugdzorg voor Enkhuizen als gevolg van aanpassing van het Woonplaatsbeginsel. Hoewel nog niet in detail bekend is wat dit voor de uitgaven in Enkhuizen gaat betekenen, is de verwachting dat deze besparing grotendeels niet wordt gerealiseerd. Daar in de kadernota 2021-2025 in algemene zin het uitgangspunt is ingenomen dat inzake nieuwe uitgaven pas middelen worden bijgeraamd wanneer daar compensatie van het Rijk tegenover staat, wordt voorgesteld in de Begroting 2022 een stelpost op te nemen voor hetzelfde bedrag van de korting: op de jeugdzorg moet structureel 688k minder worden uitgegeven. Extra middelen Jeugdzorg Op basis van advies van een arbitragecommissie (de "commissie van Wijzen") heeft het Rijk -vooruitlopend op bevestiging daarvan door het nieuwe kabinet- besloten extra middelen beschikbaar te stellen ter compensatie van de gestegen kosten in de jeugdzorg. Hoewel de raad –vooruitlopend op compensatie- reeds eerder inkomsten in dit kader in de begroting heeft opgenomen kunnen aanvullend nog deze bedragen aan de begroting worden toegevoegd. Dat betekent dat het college in zijn aannames nog behoudend is geweest.

Daar het nieuwe kabinet deze compensatie nog moet bevestigen is met deze middelen geen sprake van “budgettaire garantie”, maar de financieel toezichthouder staat wel toe dat deze bedragen worden bijgeraamd. In programma Algemene dekkingsmiddelen –onderdeel Algemene uitkering- wordt dit onderdeel uitgebreid toegelicht.

2

Bijstelling bijdrage SED Organisatie De bijdrage aan de SED Organisatie in de Kadernota is –vooruitlopend op besluitvorming daarovergebaseerd op de “nieuwe” verdeelsleutel. Daar de raad van Enkhuizen niet heeft ingestemd met deze verdeelsleutel is er ook geen sprake van een nieuwe verdeelsleutel en is –juridisch gezien- de huidige verdeelsleutel nog steeds de geldende verdeelsleutel. In de Begroting 2022 en meerjarenraming is de bijdrage aan de SED Organisatie bijgesteld volgens deze verdeelsleutel. Autonome mutaties Autonome mutaties zijn mutaties die na het opmaken van de Kadernota zijn gebleken. Het betreft hier geen nieuw beleid of beleidswijzigingen, maar mutaties op bestaande budgetten als gevolg van autonome ontwikkelingen: ontwikkelingen “van buiten af” waar we in principe geen invloed op hebben. Daarbij valt te denken aan de algemene uitkering, open-einde-regelingen, afrekeningen, kostenstijgingen en dergelijke. De autonome mutaties worden in dit raadsvoorstel op hoofdlijnen als volgt toegelicht: 2022 2023 2024 2025 Budgetten in relatie tot de Meicirculaire 2021 In de Meicirculaire 2021 zijn extra middelen aan de algemene uitkering toegevoegd voor de uitvoering van (nieuwe) taken.

Voorgesteld wordt de volgende middelen te ‘oormerken’ voor deze taken en toe te voegen aan de budgetten in de Begroting 2022 en meerjarenraming: Middelen inzake Participatie overhevelen naar WerkSaam -/- 84 -/- 80 -/- 74 -/- 74 Middelen inzake de nieuwe Wet open overheid -/- 96 -/- 109 -/- 122 -/- 136 Middelen inzake armoedebestrijding kinderen -/- 5 -/- 5 -/- 5 -/- 5 Middelen ten behoeve van statushouders -/- 11 -/- 6 -/- 4 -/- 2 Middelen ten behoeve van anti-discriminatievoorzieningen -/- 8 -/- 8 -/- 8 -/- 8 Middelen voor uitvoering wetsvoorstel “pré-nataal huisbezoek” -/- 6 -/- 6 -/- 6 -/- 6 Middelen voor uitvoering vaccinatie meningokokken -/- 4 -/- 4 -/- 4 -/- 4 Totaal

-/- 215

-/- 218

-/- 223

-/- 235

Bijdragen aan gemeenschappelijke regelingen Ten tijde van het opmaken van de Kadernota zijn de begrotingen van de GR-en nog niet vastgesteld. In de Kadernota is daarom alleen rekening gehouden met indexatie over de geraamde bijdrage 2022, zoals opgenomen in de meerjarenraming. Uit de begrotingen 2022 van de GR-en blijkt per saldo een voordeel: Totaal

34

47

38

84

Kapitaallasten Vanwege het later dan gepland realiseren van investeringen (zoals het IKC) en de lage rente vallen kapitaallasten vrij: Totaal

338

110

190

148

Actualisering contracten In het afgelopen halfjaar zijn alle contracten voor facilitaire diensten integraal doorgelopen en de budgetten zijn daarop bijgesteld. Per saldo levert dit een voordeel op: Totaal 42 39 32 43 Overige mutaties In overige mutaties 2022 zijn o.a. de aanvullende subsidie zwembad (41k), subsidie CJG (25k), aframing dividend (24k) en vervoersvoorzieningen WVG (41k) opgenomen. Saldo van overige mutaties -/- 185 -/- 43 -/- 43 -/- 43 Totaal saldo autonome mutaties

15 =====

-/- 65 =====

-/- 6 =====

-/- 3 =====

3

Overig In overleg met de auditcommissies van de drie SED gemeenten wordt gewerkt aan het beter leesbaar maken van de stukken in de Planning & Controlcyclus. Voor deze Begroting 2022 betekent dit dat binnen de programma ’s in het Programmaplan de hoofdstukjes “ontwikkelingen” niet meer zijn opgenomen. Algemene ontwikkelingen zijn nog wel opgenomen in de inleiding bij de programma ’s en de paragrafen en de financiële ontwikkelingen in het hoofdstuk Financiën. Daarnaast zijn alleen nog de verplichte prestatie-indicatoren opgenomen: gebleken is dat veel van de nietverplichte indicatoren niet ieder jaar kunnen worden ingevuld en dat bij veel indicatoren een causaal verband met het gemeentelijk beleid ontbreekt, en er dus ook geen directe sturing op mogelijk is. Het is de intentie om vanaf volgend jaar met de nieuwe raad eventuele nieuwe indicatoren op te nemen die wel een causaal verband met het gemeentelijk beleid hebben en bovendien jaarlijks zijn aan te geven”. In de begroting 2022 en meerjarenraming zijn geen aanvullende budgetten opgenomen voor te verwachten kostenstijging binnen de WMO. Hierbij is het uitgangspunt zoals door de raad vastgesteld bij de Kadernota 2021-2025 gehanteerd; pas wanneer voor deze kosten compensatie vanuit het Rijk komt worden deze budgetten bijgesteld.

Dit betekent dat binnen dit beleidsterrein mogelijkheden om de kostenstijging tegen te gaan zullen worden ingezet. Daarbij valt onder andere te denken aan een inkomens/vermogenstoets bij de toetsing van aanvragen voor WMO-voorzieningen. In de risicoparagraaf is al wel in financiële zin rekening gehouden met een beperkte kostenstijging WMO. Ook benodigde extra budgetten vanaf 2023 voor duurzaamheid zijn niet opgenomen in de meerjarenraming. Ook hierbij geldt het uitgangspunt zoals bij de Kadernota vastgesteld: pas wanneer voor deze kosten compensatie vanuit het Rijk komt worden deze budgetten bijgesteld. Het benodigd weerstandsvermogen volgens de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing bedraagt in 2022 ruim € 2,2 miljoen. Gelet op de koppeling tussen het benodigd weerstandsvermogen en de reserve weerstandsvermogen (90% van het benodigd weerstandsvermogen, in 2021 nog € 1,553 miljoen) dient derhalve € 430.000 te worden overgeheveld van de algemene reserve naar deze reserve. De reserve Weerstandsvermogen wordt dan opgehoogd naar € 1,93 miljoen (90% van € 2,2 miljoen). De Algemene reserve –voorafgaand aan de overheveling- bedraagt afgerond € 2,4 miljoen.

Planning Informatiebijeenkomst inzake technische behandeling Begroting 2022 op 25 oktober (via Teams); Aanlevering van de Financiële Beschouwingen door de fracties uiterlijk op 25 oktober 2021; Reactie college op de Financiële Beschouwingen naar de fracties op 2 november 2021; Behandeling van de Begroting 2022 en meerjarenraming 2023 – 2025 in de raadsvergadering van 9 november 2021

Enkhuizen, 12 oktober 2021 Burgemeester en wethouders van Enkhuizen De secretaris, De burgemeester,

Dhr. A.N. van den Bergh

Dhr. E.A. van Zuijlen

4