Principeverzoek extra recreatiewoningen Enkhuizerzand - raadsVOORSTEL

Voorstel aan de gemeenteraad Onderwerp: Zaaknummer:

Principeverzoek extra recreatiewoningen Enkhuizerzand 230158

Commissie: 2 februari 2026 Raadsvergadering: 17 februari 2026, 20260204 Portefeuillehouder: Programma:

J. Franx 7: Volkshuisvesting, Ruimtelijke ordening en Stedelijke vernieuwing

Karakter:

Besluitvormend

Bijlagen:

1. Notitie principeverzoek 40-50 extra recreatiewoningen 2. Ladder recreatiewoningen Enkhuizer Strand 3. Presentatie raad Enkhuizerzand ontwikkelingsperspectief recreatiewoningen 4. Advies RO principeverzoek

Voorgesteld besluit: 1. Kennis te nemen van het principeverzoek van EuroParcs Enkhuizer Strand BV voor de realisatie van aanvullende recreatiewoningen binnen en grenzend aan het Enkhuizerzand. 2. Geen wensen en bedenkingen ter kennis van het college te brengen tegen het verkennen van planologische medewerking aan het principeverzoek, met dien verstande dat: - het totaal aantal aanvullende recreatiewoningen wordt gemaximeerd op 50, verdeeld over: o maximaal 20 recreatiewoningen rondom het zwembad; o maximaal 20 ecolodges op de buitendijkse schapenweide; o maximaal 10 recreatiewoningen rondom de haven; - deze aantallen geen rechten doen ontstaan en uitsluitend richtinggevend zijn voor de verdere uitwerking. 3. Uitdrukkelijk vast te stellen dat: - Dit besluit uitsluitend strekt tot het uitspreken van een positieve grondhouding ten aanzien van het onderzoeken van planologische mogelijkheden; - Aan dit principeverzoek geen toezeggingen of gerechtvaardigde verwachtingen kunnen worden ontleend over de uiteindelijke besluitvorming. 4.

Te bepalen dat eventuele vervolgbesluiten uitsluitend kunnen worden genomen indien, en voor zover: - in afzonderlijke procedures voor buitenplanse omgevingsplanactiviteiten wordt aangetoond dat sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties, conform de Omgevingswet en het Besluit kwaliteit leefomgeving; - wordt voldaan aan alle toepasselijke rijks-, provinciale en waterschapsregels en -instructies; - de vereiste adviezen, toestemmingen en instemmingen van derden (waaronder provincie Noord-Holland, HHNK, Rijkswaterstaat, Omgevingsdienst en Rijksvastgoedbedrijf) zijn verkregen; - een zorgvuldige participatie heeft plaatsgevonden. 5. Te benadrukken dat: - de eventuele ontwikkeling volledig voor rekening en risico van de initiatiefnemer plaatsvindt; - de gemeente geen verantwoordelijkheid draagt voor de financiële haalbaarheid van de private exploitatie; - vóór enige verdere medewerking alle financiële en juridische (met inbegrip van staatssteunrechtelijke) aspecten expliciet en contractueel moeten zijn geborgd, waarbij eventuele risico’s niet bij de gemeente mogen komen te liggen.

Inleiding

1

De herontwikkeling van het Enkhuizerzand is in 2017 door de gemeenteraad mogelijk gemaakt, met als uitgangspunt dat de opbrengsten uit verblijfsrecreatie worden ingezet voor de realisatie en kwaliteitsverbetering van het openbare recreatiegebied aan het IJsselmeer. EuroParcs Enkhuizer Strand B.V. heeft thans een principeverzoek ingediend om aanvullende recreatiewoningen te realiseren. Het verzoek past niet binnen het geldende omgevingsplan. Het college dient de gemeenteraad daarom, op grond van artikel 169, lid 4 Gemeentewet in de gelegenheid te stellen wensen en bedenkingen te uiten. Dit voorstel ziet niet op het herstellen of garanderen van de financiële haalbaarheid van een private businesscase, maar uitsluitend op de vraag of het college in beginsel planologische mogelijkheden mag verkennen. Beoogd effect Het beoogde effect van dit principebesluit is:  het creëren van bestuurlijke ruimte om planologische opties te onderzoeken;  het waarborgen dat eventuele verdere besluitvorming plaatsvindt binnen een open, zorgvuldige en juridisch houdbare afweging;  het expliciet afbakenen van verantwoordelijkheden tussen gemeente en initiatiefnemer. Globale beschrijving van het initiatief Het principeverzoek betreft een verkenning van aanvullende recreatiewoningen op drie locaties.

De exacte situering, omvang en vormgeving maken geen onderdeel uit van dit besluit en zullen, indien daartoe wordt besloten, onderwerp zijn van afzonderlijke ruimtelijke procedures en onderzoeken. 1. Rondom het zwembad: maximaal 20 recreatiewoningen in een strand- en duinlandschap, gericht op gezinnen met kinderen, in samenhang met strand, natuurspeeltuin en Muurpark.

1

2

2. Rondom de haven van de zeilschool: aanvullend maximaal circa 6–10 recreatiewoningen, afhankelijk van verruiming van bebouwings- mogelijkheden en medewerking van het Rijksvastgoedbedrijf

2

3. Buitendijkse schapenweide ten noorden van het Enkhuizerzand: maximaal 20 kleinschalige, natuurinclusieve ecolodges op palen, gericht op rust- en natuurbeleving.

3

De exacte invulling en verdeling maken onderdeel uit van de verdere planuitwerking en ruimtelijke onderbouwing. Juridisch en beleidsmatig kader  Gemeentewet, artikel 169, lid 4 Dit artikel bepaalt dat het college voor bepaalde belangrijke privaatrechtelijke rechtshandelingen eerst de gemeenteraad in de gelegenheid stelt om wensen en bedenkingen te uiten. Het college mag deze rechtshandelingen vervolgens aangaan, tenzij de raad aangeeft dat er bedenkingen zijn.  Omgevingswet en Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl)

3



Voor de ontwikkelingen is een buitenplanse omgevingsplanactiviteit nodig, met toetsing aan de evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Beeldkwaliteitsplan Enkhuizerzand is kaderstellend voor ruimtelijke en landschappelijke kwaliteit.

Overwegingen  De gemeente heeft beleidsruimte om al dan niet planologische medewerking te verkennen.  Kostenstijgingen, marktomstandigheden en fiscale wijzigingen behoren tot het ondernemersrisico van de initiatiefnemer.  Een principebesluit mag niet vooruitlopen op de uitkomst van latere belangenafwegingen of procedures.  Waardecreatie door planologische verruiming kan staatssteun- en Didam-risico’s opleveren indien deze niet marktconform en transparant worden geadresseerd.  Externe afhankelijkheden en benodigde toestemmingen vormen randvoorwaarden buiten de directe invloedssfeer van de gemeente.  Een eventuele toevoeging van recreatiewoningen heeft naar verwachting een positief effect op de toeristenbelasting, onroerende zaakbelasting en bestedingen in horeca en detailhandel Enkhuizen



Op de afbeeldingen hierboven is de beoogde situatie opgetekend, de plekken waar extra huisjes worden voorgesteld en ten derde plekken waar vanuit het BKP enkele recreatiewoningen voorstelbaar zijn. In een 1e quick scan van de supervisor op het beeldkwaliteitsplan is geoordeeld dat recreatiewoningen in de 3e variant voorstelbaar zijn mits de balans tussen private ontwikkeling (de huisjes) en het openbare programma (speelvoorzieningen) en de wandelroute geborgd blijft (zie bijlage 4) .

Kanttekeningen / alternatieven  Er heeft nog geen toets plaatsgevonden op de financiële en juridische aspecten, zoals het Didam arrest, waardering van de gronden, verkoop- of erfpacht constructies in het kader van staatssteun.  De voorgestelde ontwikkelingen zijn in strijd met het geldende omgevingsplan; uitgebreide ruimtelijke onderbouwing en onderzoeken zijn noodzakelijk.  Met name de locatie rond het zwembad en de haven vraagt zorgvuldige afweging in relatie tot de openbare beleving van de kustroute en het beeldkwaliteitsplan.  Adviezen van onder andere provincie Noord-Holland, Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK), Rijkswaterstaat, Omgevingsdienst en Rijksvastgoedbedrijf zijn randvoorwaardelijk.  Participatie met inwoners en belangenorganisaties is verplicht en kan leiden tot aanpassingen.

4

Draagvlak In de vervolgfase wordt een participatietraject doorlopen met omwonenden, belangenorganisaties en natuurverenigingen, conform het gemeentelijk participatiebeleid en de Omgevingswet. Planning, evaluatie en verantwoording Dit principebesluit biedt de initiatiefnemer de mogelijkheid om, geheel voor eigen rekening en risico, nadere verkenningen uit te voeren ten behoeve van het initiatief. Deze verkenningen kunnen onder meer bestaan uit:  uitwerken en vastleggen van juridische en financiële voorwaarden  participatie en overleg met betrokken instanties;  opstellen van de benodigde ruimtelijke onderbouwingen en onderzoeken;  voorbereiden en, indien daartoe wordt besloten, indienen van aanvragen voor BOPA’s; Eventuele besluitvorming over deze aanvragen vindt plaats via afzonderlijke procedures door het college en de raad (bindend advies). Of en wanneer realisatie mogelijk is, is afhankelijk van de uitkomsten van deze procedures, de vereiste toestemmingen en eventuele bezwaar- en beroepsprocedures.

Financiën Er heeft nog geen toets plaatsgevonden op de financiële en juridische aspecten, zoals het Didam arrest, waardering van de gronden, verkoop- of erfpacht constructies in het kader van staatssteun. Deze aspecten maken geen onderdeel uit van dit principebesluit en dienen, indien en voor zover het initiatief verder wordt gebracht, voorafgaand aan eventuele planologische of privaatrechtelijke medewerking te worden onderzocht, vastgesteld en contractueel vastgelegd. De ontwikkeling vindt plaats voor rekening en risico van de initiatiefnemer. Kosten voor planvorming en procedures worden via privaatrechtelijke afspraken verhaald. Aan dit principebesluit zijn geen gemeentelijke investeringen verbonden en er worden geen financiële verplichtingen of risico’s voor de gemeente aangegaan. Enkhuizen, 20 januari 2026 Burgemeester en wethouders van Enkhuizen De secretaris, De burgemeester,

R. van Reijswoud

J. Hoekstra-Sikkema

5