Ombuigingen 2025 en SC 2024 - raadsVOORSTEL

Voorstel aan de gemeenteraad Onderwerp: Zaaknummer:

Ombuigingen 2025 en Septembercirculaire 2024 454798

Commissie: Raadsvoorstel: Voorstelnummer Portefeuillehouder: Programma:

Niet van toepassing. 15 oktober 2024 2024051 W. Hoogervorst Alle programma 's

Karakter:

Besluitvormend

Bijlagen:

geen

Voorgesteld besluit: De gemeenteraad besluit: 1. De ombuigingstaakstelling voor dienstjaar 2025 vast te stellen op € 754.000; 2. De voorgestelde ombuigingsmaatregelen als 1e begrotingswijziging 2025 vast te stellen, waarmee de begroting 2025 reëel en materieel sluitend is en er een redelijk budget voor nieuw beleid wordt geraamd.

Inleiding De toezichthouder (de provincie) vraagt van gemeenten een reëel en materieel sluitende begroting of -als dat niet het geval is- een reëel en materieel sluitende exploitatie in het laatste dienstjaar van de meerjarenraming. Aan de raad is een begroting 2025 aangeboden met een tekort van afgerond € 1,451 miljoen, waarbij ook het laatste jaar van de meerjarenraming een (aanzienlijk) tekort te zien geeft. Daarbij is aangegeven dat een raadsvoorstel wordt aangeboden om deze begroting 2025 sluitend te maken, waarover door de raad wordt besloten in dezelfde raadsvergadering als die waarin de begroting 2025 wordt vastgesteld. De vastgestelde begroting 2025 en het raadsbesluit om deze reëel en materieel sluitend te maken door middel van een 1e begrotingswijziging 2025 worden als één geheel aan de provincie aangeboden. De provincie heeft al aangegeven dit geheel dan te beoordelen als “de begroting 2025”. Beoogd effect De raad stelt de 1e begrotingswijziging 2025 vast, waarmee de begroting 2025 reëel en materieel sluitend aan de provincie Noord-Holland kan worden aangeboden. Beleidsvrijheid / -ruimte (wettelijk kader) De raad heeft het budgetrecht en is bevoegd tot wijziging van de begroting en meerjarenraming.

Ombuigingen 2025 Wij hebben besloten ditmaal geen palet van keuzemogelijkheden voor te leggen, maar -gelet op de relatief geringe taakstelling- maatregelen voor te leggen waarmee de begroting 2025 reëel en materieel sluitend kan worden gemaakt en -naar ons oordeel- een redelijk budget voor nieuw beleid in 2025 resteert. Septembercirculaire 2024 De Septembercirculaire 2024 is doorgerekend en geeft het volgende financiële beeld:

Accres Uitkeringsbasis Hoeveelheidsverschillen Schrappen besparingen jeugd Indexatie Wmo Openbare bibliotheken Korting WOZ Saldo overige mutaties Totaal toename algemene uitkering

2025

2026

2027

2028

180 - 167 718 0 0 100 - 141 26 716

165 - 130 569 610 82 100 - 87 22 1.331

139 - 129 658 632 165 0 - 141 0 1.324

64 - 161 379 650 249 0 - 141 6 1.046

1

Totaal toename algemene uitkering Schrappen stelpost besparingen jeugd Doorbetaling Specifieke Uitkering Participatie Resteert bij te ramen inkomsten Bepaling van de ombuigingstaakstelling: Saldo begroting 2025 en meerjarenraming Per saldo bijramen vanuit Septembercirculaire 2024 Ombuigingstaakstelling 2025

2025

2026

2027

2028

716 - 19 697

1.331 - 583 - 19 729

1.324 - 596 - 19 709

1.046 - 596 - 20 430

- 1.451 697 - 754

- 3.891 729 - 3.162

- 4.525 709 - 3.816

- 4.604 430 - 4.174

Toelichting op hoofdlijnen op de mutaties als gevolg van de Septembercirculaire 2024: Accres: Uitkeringsbasis: Hoeveelheidsverschillen:

Schrappen besparing Jeugd: Indexatie Wmo: Openbare bibliotheken: Korting WOZ: Schrappen stelpost jeugdzorg:

Doorbetaling Participatie:

bijstelling accres als gevolg van bijstelling historisch % van het Bbp; bijstelling door het Rijk van de bedragen van sommige maatstaven; toename van met name de maatstaf “lage inkomens met drempel” vanwege een aanpassing van de berekeningssystematiek (waarbij ook het jaar t-2 meetelt); de korting i.v.m. besparingsmogelijkheden op de kosten voor jeugdzorg is geschrapt daar instrumenten daarvoor niet door het Rijk zijn gerealiseerd; aanvullende middelen voor (gedeeltelijke) dekking prijsstijgingen Wmo; decentralisatie-uitkering, ter voorbereiding op een wettelijke zorgplicht voor het versterken van het lokale bibliotheekstelsel; als gevolg van te verwachten stijging van woz-waarden (als gevolg van inflatie) neemt de korting op de algemene uitkering toe; daar de instrumenten voor besparingen op de kosten van jeugdzorg vanuit het Rijk achterwege blijven moet ook de opgenomen stelpost voor besparingen in de eigen begroting worden geschrapt; regionale afspraak dat middelen in de AU voor participatie worden doorbetaald naar de uitvoerende instantie inzake participatie: WerkSaam WF.

Maatregelen voor ombuigingen 2025: Financieel overzicht maatregelen: 1. 2. 3. 4. 5.

Vrijval kapitaallasten IKC Verhoging vermakelijkhedenretributie Vrijval binnen BCF-plafond naar 75% Verhogen leges parkeervergunning Verhoging OZB Totaal van maatregelen

2025

2026

2027

2028

193 42 165 20 662 1.082

193 42

42

42

20 679 934

20 697 759

20 714 776

Toelichting: 1 De raad heeft eerder besloten de kapitaallasten voor het IKC niet te laten vrijvallen maar te reserveren voor (andere) investeringen in de onderwijshuisvesting en -tot die tijd- de kapitaallasten te storten in de reserve Onderwijshuisvesting. Investeringen in dit kader worden verwacht in 2026, waarbij vanaf 2027 weer sprake is van kapitaallasten. Voorgesteld wordt nu de storting in de reserve Onderwijshuisvesting in 2025 en 2026 achterwege te laten en deze lasten te laten vrijvallen ten gunste van de begroting; 2 Voorgesteld wordt de vermakelijkheidsretributie te verhogen van € 0,39 per bezoeker naar € 0,50 per bezoeker, rekening houdend met een vrijstelling van 20.000 bezoekers per jaar; 3 In de begroting 2025 is rekening gehouden met een structurele verhoging van de algemene uitkering als gevolg van een structureel lagere uitname door het Rijk inzake het BTW Compensatie Fonds. Voor 2025 wordt aanvullend daarop nog een incidenteel lagere uitname van € 165.000 verwacht. Gelet op de financiële noodzaak wordt deze -in afwijking van intern beleid- nu reeds ingeboekt; 4 Een verhoging van de opbrengst van parkeervergunningen, waarbij er een keuze is om alle vergunningen met € 5 te verhogen of alleen de 2e vergunning met € 15 te verhogen.

5 Verhoging van de ozb-opbrengst als gevolg van een verhoging van de ozb-opbrengst woningen met 15% en verhoging van de ozb-opbrengst niet-woningen met 7% (beide boven inflatiecorrectie 2,3%).

2

Effecten op de begroting en meerjarenraming Saldo begroting 2025 en meerjarenraming Per saldo bijramen vanuit Septembercirculaire 2024 Ombuigingsmaatregelen Saldo begroting 2025 en meerjarenraming

- 1.451 697 1.082 328

- 3.891 729 934 - 2.228

- 4.525 709 759 - 3.057

- 4.604 430 776 - 3.398

Overwegingen van het college: Bij ons voorstel voor ombuigingen is niet -zoals vorig jaar- een keuzepallet aangeboden. Vanwege de financiële “meevaller” vanuit de Septembercirculaire 2024 is de ombuigingstaakstelling voor 2025 van afgerond 7,5 ton te dekken door maatregelen die relatief eenvoudig zijn door te voeren en die de bedrijfsvoering en het voorzieningenniveau niet of zo weinig mogelijk raken. Daarbij zijn de volgende twee gedachten leidend geweest: Er is -waar mogelijk- gekeken naar structurele ombuigingen: naast het sluitend maken van dienstjaar 2025, dient -op een later moment- een nieuwe ombuigingsoperatie te worden ingezet om de jaren na 2025 sluitend te maken, mocht er vanuit het Rijk geen of onvoldoende compensatie voor de ravijnjaren worden geboden. Een structurele ombuiging in 2025 telt dan door in meerjarenperspectief. Ten tweede is gekeken naar ombuigingen die in principe al zijn ingevuld, zodat we geen -later in te vullenstelposten voor ombuigingen hoeven op te nemen. De provincie is daar namelijk geen voorstander van. Verdere planning Technisch vragenuurtje wordt gepland op 23 oktober 2024; Behandeling in de gemeenteraad op 12 november 2024.

Enkhuizen, 8 oktober 2024, Burgemeester en wethouders van Enkhuizen De secretaris, De burgemeester,

Dhr. R. van Reijswoud

Dhr. E.A. van Zuijlen

3