CConstaterende datEnkhuizen
Koppel je AI →
Document · PDF

EP LIOR 126 Beheerparagraaf biodiversiteit Enkh

gemeenteraad 21 juni 2022, gemeente EnkhuizenBij agendapunt: Uitwerkingsplan en Exploitatieplan Gommerwijk West-West8.307 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen Beheren op Biodiversiteit

Auteurs Frans Bouwman Iefje Soetens Julia Kloosterboer Datum 25 november 2019 Status Concept Projectleider Frans Bouwman

Inhoud 1 Inleiding ................................................................................................................................................ 3 1.1 Leeswijzer ...................................................................................................................................... 3 2 Huidige situatie..................................................................................................................................... 4 3 Visie ...................................................................................................................................................... 6 Uitwerking visie ................................................................................................................................... 6 4 Inventarisatie en kansen ...................................................................................................................... 8 4.1 Schepenwijk/Krabbersplaat .......................................................................................................... 8 4.2 Kadijken, Oude Gouw en Gommerwijk ......................................................................................... 9 4.3 Centrum en woongebied binnen de vesting ...............................................................................

11 5 Scenario’s, analyse en advies ............................................................................................................. 13 Scenario I – ambitie Basis .................................................................................................................. 14 Scenario II – ambitie midden............................................................................................................. 14 Scenario III – ambitie midden............................................................................................................ 15 Scenario IV -ambitie hoog ................................................................................................................. 17 Scenario V – ambitie hoog................................................................................................................. 18 De scenario’s vergeleken................................................................................................................... 19 6 Advies Versterken Biodiversiteit Enkhuizen ....................................................................................... 22 6.1 Schepenwijk/Krabbersplaat ........................................................................................................

23 6.2 Kadijken, Oude Gouw en Gommerwijk ....................................................................................... 23 6.3 Centrum en woongebied binnen de vesting ............................................................................... 24 7 Bijlage ................................................................................................................................................. 25 Bijlage 1: beleid van andere instanties.............................................................................................. 25

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

2

25 november 2019

1 Inleiding In de ‘visie beheer openbaar groen Enkhuizen’ is vastgesteld dat het behouden en versterken van biodiversiteit een ambitie is voor het beheer van de openbare ruimte. In het ‘Beheerkader Biodiversiteit’ van werkgemeenschap SED is aangegeven hoe in generieke zin de biodiversiteit door middel van regulier onderhoud kan worden versterkt. In deze beheerparagraaf wordt aangegeven welke keuzes daartoe kunnen worden gemaakt in het reguliere beheer in Enkhuizen en op welke locaties deze worden toegepast. Ook worden de consequenties van deze keuzes in beeld gebracht.

1.1 Leeswijzer Als eerste wordt in beeld gebracht op welke wijze biodiversiteit in Enkhuizen nu reeds bewust wordt behouden of versterkt. Daarbij gaat het niet enkel alleen om het aanwezige groen binnen de gemeentegrens, maak ook om grotere structuren in de nabije omgeving. (2. Huidige situatie) In de visie beheer openbaar groen is aangegeven wat de balans tussen natuurwaarde (biodiversiteit) en cultuurwaarde (overige gebruiksfuncties) is. Deze visie is in deze beheerparagraaf opgenomen. (3. Visie) Geïnventariseerd is voor de verschillende stadsdelen en voor de gehele gemeente welke mogelijkheden er zijn voor het versterken van de biodiversiteit op de drie meest kansrijke beheertypen. Kleinschalige, lokale maatregelen zijn hierbij buiten beschouwing gelaten omdat deze geen onderdeel uitmaken van regulier beheer maar bijzonder beheer. Ze worden derhalve wel genoemd. (4. Inventarisatie) Een voorstel wordt gemaakt per stadsdeel voor toepassing van de genoemde beheermaatregelen in het regulier beheer. Ook worden de maatregelen die deel uitmaken van het bijzonder beheer benoemd. De input van alle drie de voorstellen wordt samengenomen in een scenario voor geheel Enkhuizen. (5.Scenario) Van het voorgestelde scenario worden de consequenties in eenmalige kosten en terugkerende kosten in beeld gebracht. (6. Financiële Impact)

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

3

25 november 2019

2 Huidige situatie De drager voor de biodiversiteit in Enkhuizen zijn de grotere groengebieden en groenstructuren in de directe omgeving. Het water (IJsselmeer) en de waterlopen horen tevens tot de doorgaande structuren. Deze gebieden worden door andere instanties beheerd, voor meer informatie over hun beleid zie bijlage.

Ecologisch beheer en verhoging van de biodiversiteit zijn onderwerpen die ook binnen het huidige beheer van het openbaar groen in Enkhuizen een plaats hebben. Het buurtbos in Kadijken en de Weeshuispolder zijn voorbeelden waar het ecologisch beheer met oog voor de biodiversiteit zichtbaar is. Hieronder worden vormen van ecologisch beheer, maar ook andere, reeds lopende inspanningen toegelicht. In de woonwijken wordt sinds enkele jaren meer variatie in de heesterbeplanting aangebracht. Grotere vakken met een één-soortige beplanting worden omgezet in vakken met een grotere diversiteit aan bloeiende heestersoorten. Zo zijn afgelopen winter in de plantvakken van de Kweekwal, Sebastiaan Centenweg en de Douwe Brouwerweg de Cotoneasters vervangen door een gevarieerde bloeiende beplanting. Daarnaast wordt ook steeds meer gebruik gemaakt van insectenvriendelijke vaste planten. Mooie voorbeelden zijn de 3 rotondes in de buitenwijken en op diverse andere locaties (waaronder het Snouck van Loosenpark en Wilhelminaplantsoen) waar de omstandigheden optimaal zijn voor een dergelijke beplanting. Door deze variatie aan bloeiende beplanting wordt gedurende een langere periode insecten de gelegenheid geboden hier voedsel te vergaren. Deze beplanting wordt pas na de winter gesnoeid zodat insecten er goed kunnen overwinteren.

Hier is duidelijk sprake van een win – win situatie, deze fraai bloeiende beplanting is een lust voor het oog en zeer aantrekkelijk voor insecten. Ook in het maaibeleid is al behoorlijk wat diversiteit. Grote stroken, met name walkanten en taluds worden slechts twee keer gemaaid. Fluitenkruid en diverse andere wilde planten komen hier goed tot ontwikkeling waar vervolgens de insectenpopulatie van profiteert. Er wordt op dit moment met een klepelmaaier gewerkt. Dit is voor de insecten en de bodem niet ideaal.

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

4

25 november 2019

Als aantrekkelijke blikvangers zijn het afgelopen jaar op diverse locaties bollen geplant die ook voor insecten van groot belang zijn. Tevens zullen dit voorjaar enkele grasstroken worden ingezaaid met een eenjarig bijenmengsel (het wethouder Westdorppad en wethouder Visserpad). Ten aanzien van het snoeibeleid wordt een fasering toegepast. Beplantingsvakken worden in de regel gefaseerd gesnoeid zodat er voldoende overwinteringsmogelijkheden overblijven voor diverse diersoorten. Er wordt altijd gezorgd dat er tijdens het snoeien in de omgeving voldoende alternatieven zijn voor de insecten. De combinatie van de aanwezige grotere groenstructuren nabij de gemeentegrens inclusief de verbinding langs de provinciale weg met de huidige inrichting en beheer van het eigen groene areaal maken dat de volgende verbindingen reeds aanwezig zijn of in potentie eenvoudig te realiseren zijn (zie onder: schematische weergave).

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

5

25 november 2019

3 Visie Deze beheerparagraaf is geschreven op basis van verschillende secties uit de visie op het beheer van de groene openbare ruimte. De secties die van toepassing zijn staan daarom in onderstaand kader. Groene buitenruimte is van belang voor het voortbestaan van flora en fauna. Ook in het stedelijk groen is het nodig plaats te bieden voor het verstevigen van de biodiversiteit. Met soortkeuze en beheermethoden gaan we bijdragen aan het versterken van de insectenpopulatie, want insecten zijn een onmisbare schakel in het ecosysteem. Op minder geschikte locaties zijn we terughoudend. Groen dat op natuurwaarde wordt beheerd, ziet er anders uit. Het oogt minder verzorgd en is daarom niet overal even gewenst. We zijn terughoudend om in woonwijken en in centrumgebieden dit type groen toe te passen, het zou het karakter te veel aan tasten, en aan de biodiversiteit weinig bijdragen. Desondanks kan bij vervangingen worden gekeken of op een eenvoudigere wijze de biodiversiteit kan worden ondersteund. Bijvoorbeeld door bomen of beplanting te kiezen die meer aantrekkelijk zijn voor vogels en vlinders, bijen en andere insecten.

Uitwerking visie Voor de meeste gebieden geldt dat er geen opvallende koerswijzigingen in het beheer van de groene openbare ruimte zijn te verwachten. Wél zal bij vervangingen in deze gebieden beplanting worden geselecteerd die meer bijdraagt aan de natuurwaarde. Deze gebieden benoemen we verder niet in deze visie. We benoemen in deze uitwerking de gebieden waar de balans tussen cultuurwaarde en natuurwaarde verandering zal ondergaan en lichten de wijziging toe. Woonwijken In woonwijken zijn momenteel geen grote opgaven. We zijn alert op beplanting die aan het eind van de levenscyclus is. Deze beplanting wordt vervangen door een soort die zowel bij het karakter van het gebied past, als een waardevolle toevoeging is voor het plaatselijke ecosysteem. Boombeplanting die verwijderd worden door einde levenscyclus of door problemen die samenhangen met de groeiplaats, worden waar mogelijk altijd vervangen door een boom die het plaatselijke ecosysteem versterkt. Groengebieden We zullen op geschikte locaties, locaties die bij voorkeur verbonden zijn met andere groene plaatsen, meer ruig gras, natuurlijke oevers en natuurlijk bosplantsoen toepassen. Locaties die een robuust oppervlak hebben, extensief zijn gelegen, verbinden met ander groen, zijn het meest geschikt. De geleidelijke transformatie van deze kansrijke locaties heeft een goede begeleiding nodig.

Voor elk van deze gebieden zal met een gedetailleerd beheerplan in beeld worden gebracht hoe de balans tussen uitstraling, cultuurwaarde en natuurwaarde exact zal zijn. Het is noodzakelijk om per groengebied dit plan te maken, omdat het beheer van natuurwaarde en het beheren op gebruikswaarde strijdig aan elkaar kunnen zijn. Dit geldt onder andere voor de Weeshuispolder en het Buurtbos in Kadijken en voor de Vesting met het schootsveld en het Wilhelminaplantsoen. Laatstgenoemden worden hieronder toegelicht.

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

6

25 november 2019

De Vesting De Vesting leent zich uitstekend voor ruiger gras. Het is een groot oppervlak, wordt extensief gebruikt en het vormt een schakel. Op de Vesting wijzigen we het maaibeleid om een grotere diversiteit in de vegetatie te krijgen. Wilhelminaplantsoen Het Wilhelminaplantsoen heef een grote gebruiksintensiteit en biodiversiteit past slecht in de architectuur van het park. Hierdoor zijn in dit park weinig mogelijkheden voor omvorming naar ruig gras of biodiverser bosplantsoen Wel zou bij vervanging voor ander vaste beplanting gekozen kunnen worden Buurtbos Buurtbos leent zich goed voor natuurgericht beheer. De bomen, struikbeplanting, grasvelden en vijverpartijen bieden een ideale omgeving voor verbetering van de biodiversiteit. Weeshuispolder In de Weeshuispolder kan net als op de Vesting het maaibeleid worden aangepast om de natuurwaarde te verhogen. Ook het aanwezige bosplantsoen kan met een natuurgericht beheer een grotere bijdrage leveren aan de biodiversiteit.

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

7

25 november 2019

4 Inventarisatie en kansen In het algemeen beheerkader biodiversiteit voor de SED is aangegeven welke transformaties in het reguliere beheer in beginsel realistisch zijn en in sterke mate bij kunnen dragen aan het versterken van de biodiversiteit. Op de volgende kaarten is aangegeven welke locaties binnen de verschillende stadsdelen zich hiertoe in beginsel lenen. Of er ter plaatse daadwerkelijk tot ander beheer kan worden overgegaan, is van meerdere factoren afhankelijk. Per gebied worden de kansen voor een bijdrage aan biodiversiteit weergegeven.

4.1 Schepenwijk/Krabbersplaat In dit gebied zijn er verschillende gebieden geschikt voor lippen/omtrekken in het bosplantsoen. Op enkele plekken kan sinusbeheer worden ingezet en een groot deel van het gazon zou omgevormd kunnen worden tot kruidenberm. Wegens het extensieve gebruik (bedrijventerrein) is implementatie van de verandering niet strijdig met andere gebruiksfuncties. De toegevoegde waarde voor het gehele systeem is echter beperkt omdat het grootste gedeelte van de gebieden, en met name Krabbersplaat, geïsoleerd liggen ten opzichte van de andere groengebieden in Enkhuizen of de buurgemeenten. Er is een aantal elementen die de verbinding leggen tussen verschillende gebieden en dus een grote impact hebben. De langgerekte en smalle vormen van de locaties waar transformatie mogelijk is (bermen), maakt dat het afbreukrisico relatief hoog is. Bij het niet (direct) welslagen van de ingreep ontstaat er per direct een omvangrijke opgave om bij te sturen. Ook de geringe breedte van deze locaties is een afbreukrisico, omdat de kans op onderbreking van de verbinding aanwezig is. Advies: - Bij voldoende zekerheid over hoge tot zeer hoge beheertechnische slagingskans realiseren van alle kansen, mits deze weinig tot geen extra kosten met zich meebrengen. Prioriteit hebben echter gebieden die van belang zijn voor de lokale en regionale structuur.

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

8

25 november 2019

4.2 Kadijken, Oude Gouw en Gommerwijk Aan de noordzijde ligt een verzameling groene elementen die gezamenlijk een doorlopende structuur kunnen vormen. Deze structuur loopt door naar de IJsselmeerzijde (bij de sportvelden) en verbindt met de grotere regionale groenstructuren. Het gaat hier vooral om het toepassen van sinusbeheer en het toevoegen van houtrillen en het omtrekken/lippen van bomen. Deze groene elementen hebben gedeeltelijk ook een gebruiksfunctie voor de inwoners ter plaatse. Het risico bestaat dat inwoners deze verandering niet accepteren omdat het een ander beeld geeft en andere vegetatie ten gevolg heeft. Hetzelfde geldt voor de Weeshuispolder, ook dit gebied vormt een belangrijke schakel in lokale en regionale verbindingen. Het is ook hier, ondanks de gemengde functie, waardevol om de biodiversiteit ten volle te versterken. Binnen de woonwijk zelf zijn er eveneens verschillende kansen voor het versterken van de biodiversiteit. Een aantal van deze kansen is weliswaar klein, maar toch van een werkbare maat én verbindt bovendien met de bovenstaande groenstructuren. Ontwikkelen van deze kleinere elementen kan daarom van waarde zijn. Hierbij gaat het vooral om het omvormen van gazon tot kruidenbermen en natuurlijke oevers. Vooral de natte verbindingen zijn daarin interessant omdat deze een sterke impuls geven aan het ecosysteem.

Voor ontwikkeling binnen de woonwijk geldt nog meer dat voorlichting essentieel is omdat het beeld van de wijk erdoor verandert. Dit leidt waarschijnlijk tot vragen en mogelijk ook tot weerstand. Voor zowel de beide groengebieden als voor de ontwikkelingen in de woonwijken geldt dat aanvullende maatregelen van waarde kunnen zijn. Zowel om de biodiversiteit een boost te geven, als vanwege het sociaal-maatschappelijke effect. Denk hierbij aan het stimuleren van publieke instanties tot het plaatsen van een insectenhotel, het maken van een paddenpoel en het realiseren van natuurlijk ingerichte speelplaatsen. Andere sociale activiteiten om het natuurbewustzijn te vergroten, zoals een gezamenlijke inventarisatie van vogels of insecten, of begeleide wandelingen kunnen ook waardevol zijn. Doel van deze activiteiten is het vergroten van draagvlak voor het beheerbeleid maar ook het stimuleren tot meer natuurgericht inrichten van particulier groen. Al bovenstaande activiteiten vallen echter buiten de scope van dit plan dat is gericht op het vormgeven van het regulier onderhoud.

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

9

25 november 2019

Advies: - Weeshuispolder en Buurtbos vol ontwikkelen - Belangrijkste elementen in woonwijk mogelijk ontwikkelen - Kleine elementen in de woonwijk vooralsnog niet ontwikkelen - Inzetten op flankerende maatregelen in de woonwijk

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

10

25 november 2019

4.3 Centrum en woongebied binnen de vesting De vesting wordt voor een groot deel al ecologisch beheerd. Het is een belangrijke schakel in de lokale en regionale verbindingen. Het verder versterken van de biodiversiteit is dan ook van belang en is mogelijk door middel van sinusbeheer. Nadeel is dat het afbreukrisico hoog is, omdat het een omvangrijke langwerpige en smalle structuur betreft. Bij het niet (direct) welslagen van de ingreep ontstaat er per direct een omvangrijke opgave om bij te sturen. Ook de geringe breedte van deze locaties is een afbreukrisico, omdat de kans op onderbreking van de verbinding aanwezig is. In het Wilhelminaplantsoen is enige ruimte voor het versterken van de biodiversiteit, door het omvormen tot kruidenberm (Boxewei). Het park grenst aan de lokale structuren, maar is geen essentieel element. Een conflict tussen gebruikswaarde en natuurwaarde is een risico. Het park biedt echter wel ruimte voor educatieve natuur. Het is bij uitstek een plaats waar de inwoners de natuur kunnen beleven. Binnen het bebouwd gebied liggen er weinig kansen voor het verhogen van de natuurwaarde. Het afbreukrisico is zeer hoog omdat de gebruiksdichtheid zeer groot is. Er is geen ruimte voor ‘rommelige’ natuur en natuur dat extensief wordt gebruikt. Daarnaast staan deze gebieden niet tot nauwelijks in verbinding met de aangrenzende groene elementen.

De bebouwingsdichtheid maakt dat het hier eerder stadsnatuur betreft die een eigen logica heeft, met eigen soorten flora en fauna. Er liggen wel kansen om de sociaal maatschappelijke waarde te verhogen. Dit is bijvoorbeeld mogelijk om voor dit gebied buiten het reguliere beheer een eigen aanpak te ontwikkelen voor natuurprojecten in samenwerking met de bewoners. Advies: - De Vesting ten volle ontwikkelen en regelmatig evalueren en bijstellen in verband met hoog afbreukrisico - Wilhelminaplantsoen met voorzichtigheid enkele transformaties realiseren

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

11

25 november 2019

-

Bebouwde kern: geen maatregelen in het kader van regulier beheer. Overwegen hier bijzondere aandacht aan te geven.

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

12

25 november 2019

5 Scenario’s, analyse en advies Er liggen veel kansen voor het beheren op biodiversiteit. De verwachting is echter dat het realiseren van alle kansen een te grote opgave kan zijn. Om die reden wordt een aantal scenario’s uiteengezet en onderling vergeleken. Deze vergelijking heeft tot doel om tot een afgewogen en realistisch plan te komen voor het versterken van de biodiversiteit in de gemeente Enkhuizen. De scenario’s zijn opgebouwd door te variëren met verschillende grotere, samenhangende ruimtelijke structuren. Het eenvoudigste scenario bestaat uit het realiseren en completeren van de meest essentiële verbindingen. Het meest uitgebreide scenario is het realiseren van alle mogelijke kansen. En een aantal varianten daartussen was onderlegger voor een scenario. Naarmate meer areaal wordt getransformeerd, is de ambitie logischerwijs hoger. In tabelvorm zijn de gekozen scenario’s als volgt: Scenario Ambitie

I II III IV V

Basis Midden Midden Hoog Hoog

Basis verbindingen X X X X X

Extra verbindingen

Scheperswerf - Krabbedijk

Wonen buiten vesting

Wonen binnen vesting

x x

X

X X X X

X X

De volgende paragrafen lichten de scenario’s toe. In bijlage 2 zijn de bijbehorende kosten toegelicht en de totstandkoming van de percentages.

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

13

25 november 2019

Scenario I – ambitie Basis Scenario I bestaat uit het ontwikkelen van de grotere verbindingen genoemd in de visie beheer openbaar groen (zie afbeelding), waaronder de Vesting, het Buurtbos en de Weeshuispolder. Beperkte communicatie is hierbij noodzakelijk. De gebieden zijn allen van voldoende maat om met eenvoudige maatregelen resultaat te kunnen behalen. Het afbreukrisico is beperkt. Ontwikkelen van ruigten en bosjes en verbeteren maaitijdstip (3%) Ontwikkelen zoom en beschutting fauna in bosplantsoen (4%) Ontwikkelen kruidenveldsinusbeheer i.p.v. recreatief gras (20%) Ontwikkelen van kruidenvegetatie (32%) Noot: de groene ruimte rond de sportvelden is meegenomen in deze berekening, maar de noodzakelijkheid en wenselijkheid van het ontwikkelen van dit element is aanzienlijk beperkter dan de overige genoemde elementen. Scenario I - Pro’s – Con’s + Meest essentiële verbindingen worden gerealiseerd, in kwantiteit en kwaliteit. + Goed uitvoerbaar zowel technisch als sociaal-maatschappelijk. Kosten scenario I o Eenmalige ontwikkelingskosten € 8.700 o Reguliere, terugkerende onderhoudskosten € 15.600 o Kosten zijn exclusief interne uren SED-organisatie voor monitoring (40 uur) en communicatie.

Scenario II – ambitie midden

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

14

25 november 2019

Ontwikkelen van scenario I met daarbij inzet op Wilhelminaplantsoen en verbinding door het woongebied die Buurtbos en Weeshuispolder verbindt. Deze aanvullende gebieden vragen om zorgvuldige afstemming tussen gebruikswaarde en natuurwaarde. Bovendien zijn de te ontwikkelen elementen door de beperkte maat meer kwetsbaar hetgeen de noodzakelijke inspanning mogelijk verhoogt, en daarmee de kosten. Elementen liggen in intensief gebruikte (woon)gebieden waardoor inzet op communicatie noodzakelijk is en het afbreukrisico hoog is.

-

Ontwikkelen van oevervegetatie (6%) Ontwikkelen zoom en beschutting fauna in bosplantsoen (4%) Ontwikkelen kruidenveld-sinusbeheer i.p.v. recreatief gras (50%) Ontwikkelen van kruidenvegetatie (66%)

Scenario II - Pro’s – Con’s + Op lokaal niveau extra verbindingen voor versterken netwerk. – Conflict met gebruiksfuncties zijn te voorzien (maatschappelijk risico). – Conflict in acceptatie (maatschappelijk risico). – Betrekkelijke kleinschalige en daarmee kwetsbare elementen (technisch risico). Kosten scenario II o Eenmalige ontwikkelingskosten € 18.700 o Reguliere, terugkerende onderhoudskosten € 35.900 o Kosten zijn exclusief interne uren SED-organisatie voor monitoring (90 uur) en communicatie.

Scenario III – ambitie midden

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

15

25 november 2019

Ontwikkelen van het basisscenario aangevuld met inzet op Krabbersplaat en Schepenwijk. Deze gebieden worden middel tot laag intensief gebruikt. Het sociaal-maatschappelijk afbreukrisico is laag. De langgerekte vormen maken echter dat de realisatie bewerkelijk (arbeidsintensief) is. De gebieden liggen geïsoleerd wat hun bijdrage aan het netwerk beperkt maakt. Bovendien zijn de meeste kansen ‘’bermen’’; deze leveren geen hele hoge bijdrage aan het versterken van de biodiversiteit. De geïsoleerde ligging in combinatie met het extensieve gebruik kan echter ook een kans zijn omdat door de omvang de natuur zich goed kan ontwikkelen als de beheermaatregelen voldoende aanslaan.

-

Ontwikkelen oevervegetatie (10%) Ontwikkelen zoom en beschutting fauna in bosplantsoen (7%) Ontwikkelen kruidenveld-sinusbeheer i.p.v. recreatief gras (50%) Ontwikkelen van kruidenvegetatie (66%)

Scenario III - Pro’s – Con’s + Goede kans voor ontwikkeling want is relatief rustig, groot gebied (gebruiksextensief). – Ligt geïsoleerd van het netwerk. – Technisch bewerkelijk door voor efficiënt beheer ongunstige vorm van elementen (technisch risico). – Veel bermen, deze leveren beperkte bijdrage aan biodiversiteit. – Conflict met enkele gebruikers (Retail, kantoren) zijn mogelijk (maatschappelijk risico). Scenario III – kosten o Eenmalige ontwikkelingskosten € 21.200 o Reguliere, terugkerende onderhoudskosten € 39.000 o Kosten zijn exclusief interne uren SED-organisatie voor monitoring (90 uur) en communicatie.

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

16

25 november 2019

Scenario IV -ambitie hoog Naast het ontwikkelen van al het bovengenoemde worden ook de kleinere elementen in de woonwijk buiten de vesting gerealiseerd. Aan dit scenario kleven echter aanzienlijke risico’s. De hoge gebruiksintensiteit in combinatie met de veelal kleinschalige elementen maken dat deze elementen kwetsbaar zullen zijn. Het vraagt om arbeidsintensief beheer én frequente bijsturing. De ‘wildere’ verschijningsvorm zal er tevens toe leiden dat een aantal bewoners zich aan het ‘slordige’ beeld zal storen. Dit zal leiden tot klachten en ervaren overlast.

In plaats van het versterken van de biodiversiteit door aanpassing van beheer zou overwogen kunnen worden om in te zetten op sociaal-maatschappelijke natuurgerichte activiteiten buiten het reguliere beheer. Een reeds toegepaste maatregel welke de biodiversiteit licht versterkt is om bij groenrenovatie de voorkeur te geven aan inheemse soorten die waardevol zijn voor het ecosysteem. -

Ontwikkelen oevervegetatie (10%) Ontwikkelen zoom en beschutting fauna in bosplantsoen (10%) Ontwikkelen kruidenveld-sinusbeheer i.p.v. recreatief gras (71%) Ontwikkelen van kruidenvegetatie (90%)

Scenario IV - Pro’s – Con’s – Technisch bewerkelijk door voor beheer ongunstige vorm van elementen. – Veel bermen, deze leveren beperkte bijdrage aan biodiversiteit. – Conflict met gebruikers is waarschijnlijk (maatschappelijk risico). – Hoge gebruiksdruk wat kwetsbaar maakt (technisch risico). Kosten scenario IV o Eenmalige ontwikkelingskosten € 33.400 o Reguliere, terugkerende onderhoudskosten € 55.000 o Kosten zijn exclusief interne uren SED-organisatie voor monitoring (120 uur) en communicatie.

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

17

25 november 2019

Scenario V – ambitie hoog In dit scenario worden alle mogelijke elementen ontwikkeld voor het versterken van de biodiversiteit. Ten opzichte van scenario IV betekent dit dat het centrum en het woongebied binnen de vesting eveneens wordt ontwikkeld. Voor het ontwikkelen van deze toegevoegde elementen gelden dezelfde bezwaren als bij scenario IV. In dit scenario zijn deze bezwaren nog sterker doordat het gebied intensiever wordt gebruikt en zwaarder is bebouwd. Daarnaast hebben zeer stenige dichtbebouwde gebieden een afwijkend ecosysteem ten opzichte van de omgeving. Daardoor zal de bijdrage van de te ontwikkelen flora en fauna aan het gehele netwerk laag zijn. Ook hier kan overwogen worden om middelen in te zetten op sociaalmaatschappelijke natuurgerichte activiteiten, waaronder bijvoorbeeld ook het versterken van het lokale unieke ecosysteem. -

Ontwikkelen oevervegetatie (10%) Ontwikkelen zoom en beschutting fauna in bosplantsoen 10% Ontwikkelen kruidenveld-sinusbeheer i.p.v. recreatief gras (72%) Ontwikkelen van kruidenvegetatie (92%)

Scenario V - Pro’s – Con’s – Door afwijkend microklimaat beperkte bijdrage aan regionale biodiversiteit. – Technisch bewerkelijk door voor beheer ongunstige vorm van elementen. – Conflict met gebruikers is waarschijnlijk (maatschappelijk risico). – Hoge gebruiksdruk wat kwetsbaar maakt (technisch risico). Kosten scenario V o Eenmalige ontwikkelingskosten € 56.000 o Reguliere, terugkerende onderhoudskosten € 34.300 o Kosten zijn exclusief interne uren SED-organisatie voor monitoring (120 uur) en communicatie.

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

18

25 november 2019

De scenario’s vergeleken De verschillende scenario’s kunnen worden vergeleken op baten, risico’s en directe kosten. Noot is dat de risico’s vaak inhouden dat er aanvullende middelen nodig zijn voor herstelwerkzaamheden of flankerende maatregelen. Baten Als eerste wordt in tabelvorm uitgezet welke verandering van het gehele areaal elk van de scenario’s bewerkstelligt. In de eerste kolom is te zien welk percentage van het totale areaal, van een bepaalde beheergroep, getransformeerd zou kunnen worden. In de daaropvolgende kolommen is te zien welk percentage van dat totale areaal daadwerkelijk getransformeerd zou worden.

Transformatie naar Ontwikkelde oevervegetatie Kruidenberm Sinusbeheer Ontwikkeld bosplantsoen Waarvan alleen omtrekken/lippen Waarvan alleen houtrillen Waarvan Gedeeltelijke mantelzoom ontw.

Maximaal te behalen % van het totale areaal 10% van het areaal oever 92% van het areaal ruw gras 20% van het areaal grasveld/gazon 65% van het areaal bosplantsoen 4% van het areaal bosplantsoen 8% van het areaal bosplantsoen

Scenario I

8% van het areaal bosplantsoen

II

III

IV

V

3%

6%

10%

10%

10%

20%

50%

50%

90%

92%

12%

16%

16%

19%

20%

42%

42%

45%

64%

65%

2%

4%

2%

4%

4%

7%

7%

8%

8%

8%

6%

6%

7%

7%

8%

Opvallend aan bovenstaande tabel is dat buiten de kruidenberm om, er voor de andere beheertypen verhoudingsgewijs weinig stijging plaatsvindt in de opvolgende scenario’s. Verklaring hiervoor is dat de grotere groene structuren al in scenario I zijn meegenomen. Terwijl juist de elementen die langs wegen liggen (bermen) in de woonwijken en het bedrijventerrein veel aanwezig zijn. Bermen hebben van alle genoemde elementen de laagste impact op de biodiversiteit. Naast de baten uitgedrukt in percentage van het areaal, zijn voor het inschatten van de impact op de biodiversiteit ook een aantal kwalitatieve aspecten van belang. Dit zijn de mate waarin het veranderde beheer leidt tot een versterkt regionaal netwerk. Ook de relatieve waarde van de mix van de veranderde elementen speelt een rol. Een berm doet minder voor de biodiversiteit dan een bosplantsoen. Deze twee kwalitatieve aspecten zijn uitgedrukt in een index van laag tot zeer hoog gebaseerd op hun impact op de biodiversiteit. De waardering berust op een inschatting. Indicatoren van impact Netwerk

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

I

II

III

IV

V

Hoog

Hoog

Hoog

Zeer hoog

Zeer hoog

19

25 november 2019

Relatieve waarde mix elementen Index Baten

<gemiddeld>

Hoog

Hoog

Hoog

Hoog

Zeer hoog

Zeer hoog Zeer hoog Zeer hoog

Zeer hoog Zeer hoog

Risico’s Voor elk van de vijf scenario’s zijn er een aantal specifieke risico’s. Zowel op technisch vlak als op maatschappelijk vlak. In onderstaande tabel zijn deze risico’s weergegeven. De schaal gaat van geen risico tot zekerheid omdat een risico van 100% een zekerheid is en daardoor dus feitelijk geen risico. De volgorde daarin is: Geen risico – weinig risico – risico – hoog risico – zekerheid.

Maatschappelijk risico Technisch risico Risico-index

<gemiddeld>

I Weinig risico

II Risico

III Risico

IV Hoog risico

V Hoog risico

Weinig risico Weinig risico

Risico Risico

Risico Risico

Hoog risico Hoog risico

Hoog risico Hoog risico

Kosten Voor elk van de vijf scenario’s is berekend welke kosten noodzakelijk zijn. Het betreft aan de ene kant de eenmalige kosten voor transformatie en aan de andere kant de kosten die jaarlijks terugkomen. De kosten worden hier zowel absoluut als relatief gepresenteerd. In de relatieve presentatie worden de kosten uit het minst kostbare scenario weergegeven als 100%. De andere scenario’s krijgen een indicatie gebaseerd op de kosten van dit scenario. 200% betekent dus dat de kosten twee keer zo hoog zijn als die van het minst kostbare scenario. I

II

III

IV

V

Kosten eenmalig

€ 8.700

€ 18.700

€ 21.200

€ 33.400

€ 34.300

Percentage van scenario I

100%

215%

244%

384%

394%

€ 15.600

€ 35.900

€ 39.000

€ 55.000

€ 56.000

100%

230%

250%

353%

359%

Kosten terugkerend Percentage van scenario I

Analyse & Conclusie In onderstaande tabel zijn eerder ontwikkelde indices verzameld. Het blijkt dat de kosten en risico’s na scenario I in alle opvolgende scenario’s fors toenemen. Scenario IV zou bijvoorbeeld 384% van de eenmalige kosten van scenario I kosten en 353% van de terugkerende kosten van scenario I kosten. De baten stijgen niet in gelijke tred. Daarnaast neemt de robuustheid over de scenario’s af. Hoe steviger de elementen, hoe sterker het ecosysteem zich kan ontwikkelen, maar de relatieve oppervlakte per element neemt af naarmate de scenario’s toenemen. Ook de kosten lopen hierbij sterk op. De baten bij scenario I zijn wel al zeer acceptabel. De kosten voor scenario I worden gedekt en er bestaat zelfs enige extra ruimte. Scenario II valt echter buiten de financiële mogelijkheden.

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

20

25 november 2019

I Baten-index Risico-index Kosten eenmalig index Kosten terugkerend index

II

III

IV

V

Hoog Weinig risico

Hoog Risico

Zeer hoog Risico

Zeer hoog Hoog risico

Zeer hoog Hoog risico

100%

215%

244%

384%

394%

100%

230%

250%

353%

359%

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

21

25 november 2019

6 Advies Versterken Biodiversiteit Enkhuizen Op basis van bovenstaande analyse, gezien de financiële, sociaal-maatschappelijke, organisatorische en ruimtelijke voorwaarden, is het advies om scenario I te realiseren, aangevuld met elementen uit scenario II tot en met V. ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

De eenmalige kosten zijn: € 15.500 De terugkerende kosten zijn: € 23.200 De kosten zijn exclusief interne uren SED-organisatie voor monitoring (60 uur) en communicatie De Index van de baten wordt geschat op hoog De risico-index wordt geschat op gemiddeld

(NOOT: in de vergelijking lijkt deze variant lager te scoren dan scenario I doordat de kosten verhoudingsgewijs harder toenemen. De baat neemt echter eveneens toe. In de ontwikkeling van deze beheerparagraaf wordt het toegekende budget als taakstellend gezien en daarmee is deze ontwikkelde strategie te prefereren boven scenario I. Hierbij zijn enkel elementen geselecteerd die het risico niet tot nauwelijks vergroten, maar die wél een extra impuls geven (verhogen baten). Concreet zijn dit de verbinding van de Weeshuispolder naar het Streekbos, de verbinding van de Weeshuispolder naar het buurtbos via de westelijke rand van het woongebied buiten de vestering. En de verbinding van de Vesting westwaarts richting Stede Broec. Robuustheid, afwezigheid van gebruiksconflicten en bijdrage aan het netwerk zijn de doorslaggevende criteria geweest. Op deze wijze wordt het toegewezen budget optimaal ingezet voor het versterken van de biodiversiteit. Er is gekozen om op zichtbare locaties regelmatig gebruik te maken van bloemrijke mengsels om het maatschappelijk draagvlak te vergroten. Uit kostentechnische overwegingen is er daarnaast voor gekozen om een langere ontwikkeltijd te accepteren en maatrelen als ‘versneld verschralen’ niet toe te passen. Op onderstaande kaarten staat aangegeven voor welke elementen een keuze voor een ander beheer op basis van biodiversiteit kan worden gemaakt.

Op de eerste drie deelkaarten is in detail te zien welke aanpassingen gemaakt worden. Bij deze kaarten wordt ook toegelicht welke toevoegingen op scenario I er gedaan zijn. Vervolgens wordt de algemene plankaart gepresenteerd.

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

22

25 november 2019

6.1 Schepenwijk/Krabbersplaat In dit gebied zal voornamelijk sinusbeheer toegepast worden. Het bosplantsoen is zo ecologisch mogelijk ingericht, houtrillen zijn aangelegd en het lippen en omtrekken van bomen wordt een aantal keer toegepast. Het anders beheren van dit gebied is in zijn geheel een aanvulling op scenario I, vooral door de verbinding te leggen naar de gemeente Stede Broec.

6.2 Kadijken, Oude Gouw en Gommerwijk De bovengenoemde bloemrijke mengsels zijn hier op kleine schaal toegepast. Verder ligt ook hier de nadruk op het sinusbeheer en het ecologisch beheren van het bosplantsoen. De nadruk ligt daarbij op het aanleggen van houtrillen, maar ook het omtrekken en lippen van bomen wordt ingezet. In de weeshuispolder is een klein stuk om te vormen tot natuurlijke oever. Het enige wat een toevoeging is op scenario I is het omvormen van de rand van de bebouwde kom aan de westkant van het gebied.

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

23

25 november 2019

6.3 Centrum en woongebied binnen de vesting Ook in dit gebied kom het sinusbeheer veelvuldig terug. Verder is het begrazen belangrijk in de gebieden buiten de vesting.

Het advies voor dit gebied is in overeenstemming met scenario I.

Gecombineerd zien de keuzes voor een ander beheer in de drie deelgebieden er als volgt uit.

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

24

25 november 2019

7 Bijlage Bijlage 1: beleid van andere instanties Naast het openbaar groen van de gemeente Enkhuizen zijn ook in de regio een aantal belangrijke natuurelementen. Het Streekbos is een voorbeeld, maar ook het Nationale Natuurnetwerk en gebieden van Rijkswaterstaat liggen in de buurt. Behalve het beleid van gemeenten is daarom ook het beleid van andere instanties van belang. Zij beheren nabijgelegen natuurgebieden en hun beleid kan als inspiratie dienen. Ook zijn er mogelijkheden om groene verbindingen te vergroten door aan te sluiten bij de bestaande verbindingen van deze instanties.

Staatsbosbeheer Staatsbosbeheer legt een grote nadruk op autochtone soorten, waarvoor zij zelf ook zaad- en plantmateriaal kweken en advies geven over welke soorten er gekozen kunnen worden. Daarmee werken zij aan de versterking van biodiversiteit en klimaatbestendigheid. Er wordt specifiek gekozen voor autochtonen soorten en niet inheemse soorten. Waarbij autochtone soorten van oorsprong voorkomen in het gebied en inheemse soorten worden gebruikt binnen het verspreidingsgebied van die soort. Uitheemse soorten zijn namelijk vatbaarder voor ziekten en aantastingen, daarnaast verstoren ze het ecosysteem door hun afwijkende groei- en bloeitijd.

Recreatieschap West-Friesland Ook voor het RSW is biodiversiteit van belang. ‘’De leefomgeving van hommels, bijen, vlinders en andere nuttige insecten is onderhevig aan verandering. Zij vinden steeds minder voedselbronnen, terwijl zij door de bestuiving van planten wel een belangrijke bijdrage leveren aan de voedselvoorziening van de mens.’’ Ook het RSW draagt aan dat twee keer maaien per jaar bijdraagt aan de biodiversiteit en bijen en andere insecten een kans geeft. Verder worden, waar mogelijk, de oevers glooiend gemaakt in plaats van stijl. ‘’In de winter wordt de houtopstand waar nodig gedund. Veel hout blijft liggen voor hergebruik door de natuur. Kleine beestjes, paddenstoelen en mossoorten leven in en op dit hout.’’ Het Recreatieschap West-Friesland beheerd het Streekbos, wat aan de gemeente Enkhuizen grenst. In het Natuur en Recreatieplan West Friesland wordt daarnaast genoemd dat samenwerking tussen beheerders van belang is.

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

25

25 november 2019

Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier Ook het hoogheemraadschap is bezig met biodiversiteit. Zij raden gefaseerd maaien aan om schuilgelegenheid te bieden. Verder stellen zij dat de bodem en het water in Noord-Holland zeer voedselrijk zijn en het dus van belang is om maaisel af te voeren. Het gunstigst voor de biodiversiteit is het maaien met een schotelmaaier en vervolgens af te voeren. Wat betreft timing stellen zij dat het van belang is dieren tijdens het broedseizoen met rust te laten, om planten de tijd te geven om tot zaadvorming te komen en vissen niet te storen als de watertemperatuur te hoog is. Er wordt alleen natuurtechnisch gemaaid in bermen met een grotere natuurwaarde. Het gaat vaak om bermen die breder zijn dan vijf meter. Hier wordt het maaisel binnen vijf dagen afgevoerd. Ook onderzoeken ze of ze door natuurtechnisch maaien bij vakken met geringe natuurwaarde de natuurwaarde kunnen verhogen. Het Hoogheemraadschap is mede-ondertekenaar van ‘’Green Deal Infranatuur’’, ‘’verklaring Groen Kapitaal’ en de ‘’Nationale Bijenstrategie’’.

Nationale bijenstrategie Er is begin 2018 een Nationale Bijenstrategie ondertekend door het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. ‘’Bijen zijn door hun rol in het bestuiven van planten volstrekt onmisbaar voor het behoud van flora en fauna in Nederland én zij hebben een cruciale economische functie in de land- en tuinbouw.’’ Dit plan richt zich op alle ‘bestuivers’, in het bijzonder de vele wilde bijensoorten. Wilde bijen hebben twee dingen nodig, nestelgelegenheid en voedselaanbod. Het bevorderen van de biodiversiteit is één van de drie kernthema’s van deze strategie. Het doel is jaarrond voedselaanbod te creëren, handelingsperspectief te bieden voor beheerders en een andere inrichting en beheer van de publieke ruimte te bevorderen, waarin ruimte is voor verkruiding en verbloeming. Uit actieprogramma bijengezondheid:

1.

2.

Wij bevorderen de aanleg van functionele bloem/akkerranden. Er zijn al veel van dergelijke bloemrijke akkerranden in Nederland. Deze zorgen voor meer biodiversiteit en voedselbronnen voor bestuivers. Dit moet worden voortgezet en het (bloemranden)netwerk moet worden uitgebreid. Zo blijft de animo van boeren die meedoen aan de lopende projecten behouden. Het nieuwe GLB biedt extra kansen (bijv. vergroeningsmaatregelen pijler 1, beheersmaatregelen pijler 2). Het streven is de inspanning van de boer op termijn uit de (voedsel- of water)keten te financieren. Informatieverschaffing aan groenbeheerders. Als groenbeheerders beschikken over meer informatie over drachtplanten en de effecten en voor- en nadelen van bepaalde beheersmaatregelen op bijen en andere bestuivers kunnen zij daar bij de inrichting en beheer van groengebieden rekening mee houden en kan dit bijdragen aan een beter voedselaanbod voor bijen in stedelijke (groen)gebieden.

Kijk voor meer informatie en mogelijkheden op www.nederlandzoemt.nl

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

26

25 november 2019

Bijlage 2 Samenvatting scenario’s inclusief advies-scenario I Baten-index Risico-index Kosten eenmalig index Kosten terugkerend - index

II Hoog

III Zeer hoog

Risico

100%

100%

Hoog Weinig risico

Hoog

Hoog

Advies Hoog

Risico

Hoog risico

Hoog risico

Gemiddeld

215%

244%

384%

394%

178%

230%

250%

353%

359%

148%

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

27

IV

V

25 november 2019

Bijlage 3 toelichting kosten scenario’s scenario 1 Beheergroep

Rietland/oevers

Recreatief grasveld/gazon

Bosplantsoen

Ruw gras

Maatregel Oppervlakte Bruto oppervlakte Ontwikkelen oevervegetatie 92.984 m1 Verbeterd maaitijdstip (sinusbeheer) Laten ontstaan ruigten, beperkt door acceptatie Laten ontstaan van bosjes, beperkt door acceptatie Ontwikkelen kruidenveld-sinusbeheer Maaien grasveld, 10x /jaar (geen biodiversiteit) Gazon (recreatief grasveld) Geen aanpassing in huidig beheer Onderhoud naar bloemrijk grasveld Bijzaaien soorten van bloemrijk grasveld

320.250 m2 4.566 m2 315.684 m2

Ontwikkelen zoom en beschutting fauna Ontwikkeling geschikt voor biodiversiteit Zoomontwikkeling (in snoeibeheer jrlks 20%) Maken houtrillen (in snoeibeheer jrlks 20%) Omtrekken/lippen

84.948 m2

Ontwikkelen kruidenvegetatie Geen aanpassing in huidig beheer Sinusbeheer: Kruidenberm Sinusbeheer: Maaitijdstippen aangepast, Sinusbeheer: Laten ontstaan ruigten Sinusbeheer Laten ontstaan van bosjes Omvormen tot kruidenrijke berm Versneld verschralen (geen optie) Bijzaaien soorten Begrazing (geen effect op kosten)

288.434 m2

Volgen van de ontwikkeling Monitoren (quicksscan 3x per jaar) Communicatie (buiten beschouwing gelaten) Totaal

786.616 m2 interne uren interne uren 786.616 m2

Mogelijk te perc. 3% 20,0% 10,0% van 18597 m1 2,5% van 18597 m1

2.325 m1 18.597 m1 1.860 m1 465 m1

realiseren in aantal jaar 1 1 1

20%

64.050 m2

jaar

per m2 €

5.204

80% van 320250 m2 20% van 320250 m2 10% van 64050 m2

256.200 m2 64.050 m2 6.405 m2

1 1

€ 0,06 € € 0,24 €

3.667 € 1.537 €

4% 42% 6,0% van 35678 m2 4,0% van 35678 m2 2,0% van 35678 m2

3.603 m2 35.678 m2 2.141 m2 1.427 m1 7 st

jaar

per m2 €

1.598

5 5 1

32% 68% van 288434 m2 20% van 288434 m2 12% van 288434 m2 1,0% van 57687 m2 1,0% van 57687 m2 1,0% van 57687 m2 0,0% van 57687 m2 2,0% van 57687 m2

92.299 m2 196.135 m2 57.687 m2 34.612 m2 577 m2 577 m2 577 m2 0 m2 1.154 m2 67.957 m2 162.277 m2 162.277 m2 162.277 m2 162.277 m2

21% biodiversiteit

Mogelijk areaal

kosten extra in Ontwikkelingskosten/ onderhoud omvormingen per jaar per m1 € 1.441 per m1 € € 0,05 € 930 € € € -0,20 € -372 € € € 1,90 € 883 € € per m2 €

3.843

€ 0,60 €

3.843

per m2 €

3.461

€ 0,23 € € 0,75 € € 5,00 €

492 € 2,50 € 1.070 € 7,50 € 36 € 35,00 €

1.070 2.141 250

jaar

per m2 €

7.356

per m2 €

1.442

1 1 1 1 5 5 1

€ 0,11 € € 0,03 € € -0,05 € € 0,60 € € € € € € 0,10 €

6.060 € € 865 € € -31 € € 346 € € € 10,00 € € 15,00 € 115 € 0,25 €

1.154 288

jaar

per m2 € € 0,02 € 0,02 €

-

15.600

38,00 uur 38,00 uur €

8.700

scenario 2 Beheergroep

Rietland/oevers

Recreatief grasveld/gazon

Bosplantsoen

Ruw gras

Maatregel Oppervlakte Bruto oppervlakte Ontwikkelen oevervegetatie 92.984 m1 Verbeterd maaitijdstip (sinusbeheer) Laten ontstaan ruigten, beperkt door acceptatie Laten ontstaan van bosjes, beperkt door acceptatie Ontwikkelen kruidenveld-sinusbeheer Maaien grasveld, 10x /jaar (geen biodiversiteit) Gazon (recreatief grasveld) Geen aanpassing in huidig beheer Onderhoud naar bloemrijk grasveld Bijzaaien soorten van bloemrijk grasveld

320.250 m2 4.566 m2 315.684 m2

Ontwikkelen zoom en beschutting fauna Ontwikkeling geschikt voor biodiversiteit Zoomontwikkeling (in snoeibeheer jrlks 20%) Maken houtrillen (in snoeibeheer jrlks 20%) Omtrekken/lippen

84.948 m2

Ontwikkelen kruidenvegetatie Geen aanpassing in huidig beheer Sinusbeheer: Kruidenberm Sinusbeheer: Maaitijdstippen aangepast, Sinusbeheer: Laten ontstaan ruigten Sinusbeheer Laten ontstaan van bosjes Omvormen tot kruidenrijke berm Versneld verschralen (geen optie) Bijzaaien soorten Begrazing (geen effect op kosten)

288.434 m2

Volgen van de ontwikkeling Monitoren (quicksscan 3x per jaar) Communicatie (buiten beschouwing gelaten) Totaal

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

29

786.616 m2 interne uren interne uren 786.616 m2

Mogelijk te perc. 6% 50,0% 10,0% van 46492 m1 1,0% van 46492 m1

5.114 m2 46.492 m1 4.649 m1 465 m1

realiseren in aantal jaar 1 1 1

50%

160.125 m2

jaar

per m2 €

13.011

50% van 320250 m2 50% van 320250 m2 10% van 160125 m2

160.125 m2 160.125 m2 16.013 m2

1 1

€ 0,06 € € 0,24 €

9.168 € 3.843 €

4% 42% 6,0% van 35678 m2 4,0% van 35678 m2 4,0% van 35678 m2

3.639 m2 35.678 m2 2.141 m2 1.427 m1 14 st

jaar

per m2 €

1.634

5 5 1

66% 34% van 288434 m2 50% van 288434 m2 16% van 288434 m2 2,5% van 144217 m2 2,5% van 144217 m2 2,5% van 144217 m2 0,0% van 144217 m2 5,0% van 144217 m2

190.366 m2 98.068 m2 144.217 m2 46.149 m2 3.605 m2 3.605 m2 3.605 m2 0 m2 7.211 m2 67.957 m2 359.244 359.244 m2 359.244 m2 359.244 m2

46% biodiversiteit

Mogelijk areaal

25 november 2019

kosten extra in Ontwikkelingskosten/ onderhoud omvormingen per jaar per m1 € 2.278 per m1 € € 0,05 € 2.325 € € € -0,20 € -930 € € € 1,90 € 883 € € per m2 €

9.608

€ 0,60 €

9.608

per m2 €

3.711

€ 0,23 € € 0,75 € € 5,00 €

492 € 2,50 € 1.070 € 7,50 € 71 € 35,00 €

1.070 2.141 499

jaar

per m2 €

18.993

per m2 €

5.408

1 1 1 1 5 5 1

€ 0,11 € € 0,03 € € -0,05 € € 0,60 € € € € € € 0,10 €

15.150 € € 1.154 € € -195 € € 2.163 € € € 5,00 € € 15,00 € 721 € 0,25 €

3.605 1.803

jaar

per m2 € € 0,02 € 0,02 €

-

35.900

85,00 uur 85,00 uur €

18.700

scenario 3 Beheergroep

Rietland/oevers

Recreatief grasveld/gazon

Bosplantsoen

Ruw gras

Oppervlakte Maatregel Bruto oppervlakte 92.984 m1 Ontwikkelen oevervegetatie Verbeterd maaitijdstip (sinusbeheer) Laten ontstaan ruigten, beperkt door acceptatie Laten ontstaan van bosjes, beperkt door acceptatie Ontwikkelen kruidenveld-sinusbeheer Maaien grasveld, 10x /jaar (geen biodiversiteit) Gazon (recreatief grasveld) Geen aanpassing in huidig beheer Onderhoud naar bloemrijk grasveld Bijzaaien soorten van bloemrijk grasveld

320.250 m2 4.566 m2 315.684 m2

Ontwikkelen zoom en beschutting fauna Ontwikkeling geschikt voor biodiversiteit Zoomontwikkeling (in snoeibeheer jrlks 20%) Maken houtrillen (in snoeibeheer jrlks 20%) Omtrekken/lippen

84.948 m2

Ontwikkelen kruidenvegetatie Geen aanpassing in huidig beheer Sinusbeheer: Kruidenberm Sinusbeheer: Maaitijdstippen aangepast, Sinusbeheer: Laten ontstaan ruigten Sinusbeheer Laten ontstaan van bosjes Omvormen tot kruidenrijke berm Versneld verschralen (geen optie) Bijzaaien soorten Begrazing (geen effect op kosten)

288.434 m2

Volgen van de ontwikkeling Monitoren (quicksscan 3x per jaar) Communicatie (buiten beschouwing gelaten) Totaal

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

30

786.616 m2 interne uren interne uren 786.616 m2

Ontwikkelingskosten/ kosten extra in omvormingen per jaar onderhoud 4.055 per m1 € per m1 € € 4.138 € € 0,05 € € -1.655 € € -0,20 € € 1.572 € € 1,90 €

9.103 m2 82.756 m1 8.276 m1 828 m1

realiseren in aantal jaar 1 1 1

50%

160.125 m2

jaar

per m2 €

50% van 320250 m2 50% van 320250 m2 10% van 160125 m2

160.125 m2 160.125 m2 16.013 m2

1 1

€ €

7% 45% 7,0% van 38227 m2 8,0% van 38227 m2 2,0% van 38227 m2

5.772 m2 38.227 m2 2.676 m2 3.058 m1 8 st

jaar

per m2 €

5 5 1

€ € €

66% 34% van 288434 m2 50% van 288434 m2 16% van 288434 m2 2,5% van 144217 m2 2,5% van 144217 m2 2,5% van 144217 m2 0,0% van 144217 m2 5,0% van 144217 m2

190.366 m2 98.068 m2 144.217 m2 46.149 m2 3.605 m2 3.605 m2 3.605 m2 0 m2 7.211 m2 67.957 m2

jaar

per m2 €

18.993

1 1 1 1 5 5 1

€ 0,11 € € 0,03 € € -0,05 € € 0,60 € € € € € € 0,10 €

365.366 365.366 m2 365.366 m2 365.366 m2

jaar

per m2 € € 0,02 € 0,02 €

Mogelijk te perc. 10% 89,0% 10,0% van 82756 m1 1,0% van 82756 m1

46% biodiversiteit

Mogelijk areaal

25 november 2019

0,06 € 0,24 €

0,23 € 0,75 € 5,00 €

per m2 €

9.608

€ 0,60 €

9.608

per m2 €

6.193

615 € 2,50 € 2.294 € 7,50 € 38 € 35,00 €

1.338 4.587 268

per m2 €

5.408

€ 15.150 € € 1.154 € € -195 € € 2.163 € € 5,00 € € 15,00 € 721 € 0,25 €

3.605 1.803

13.011

9.168 € 3.843 € 2.947

-

39.000

86,00 uur 86,00 uur €

21.200

scenario 4 Beheergroep

Rietland/oevers

Recreatief grasveld/gazon

Bosplantsoen

Ruw gras

Maatregel Oppervlakte Bruto oppervlakte Ontwikkelen oevervegetatie 92.984 m1 Verbeterd maaitijdstip (sinusbeheer) Laten ontstaan ruigten, beperkt door acceptatie Laten ontstaan van bosjes, beperkt door acceptatie Ontwikkelen kruidenveld-sinusbeheer Maaien grasveld, 10x /jaar (geen biodiversiteit) Gazon (recreatief grasveld) Geen aanpassing in huidig beheer Onderhoud naar bloemrijk grasveld Bijzaaien soorten van bloemrijk grasveld

320.250 m2 4.566 m2 315.684 m2

Ontwikkelen zoom en beschutting fauna Ontwikkeling geschikt voor biodiversiteit Zoomontwikkeling (in snoeibeheer jrlks 20%) Maken houtrillen (in snoeibeheer jrlks 20%) Omtrekken/lippen

84.948 m2

Ontwikkelen kruidenvegetatie Geen aanpassing in huidig beheer Sinusbeheer: Kruidenberm Sinusbeheer: Maaitijdstippen aangepast, Sinusbeheer: Laten ontstaan ruigten Sinusbeheer Laten ontstaan van bosjes Omvormen tot kruidenrijke berm Versneld verschralen (geen optie) Bijzaaien soorten Begrazing (geen effect op kosten)

288.434 m2

Volgen van de ontwikkeling Monitoren (quicksscan 3x per jaar) Communicatie (buiten beschouwing gelaten) Totaal

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

31

786.616 m2 interne uren interne uren 786.616 m2

Mogelijk te perc. 10% 89,0% 10,0% van 82756 m1 1,0% van 82756 m1

Mogelijk areaal 9.103 m2 82.756 m1 8.276 m1 828 m1

realiseren kosten extra in Ontwikkelingskosten/ in aantal onderhoud omvormingen per jaar jaar per m1 € 4.055 per m1 € 1 € 0,05 € 4.138 € € 1 € -0,20 € -1.655 € € 1 € 1,90 € 1.572 € € -

71%

227.378 m2

jaar

per m2 €

18.475

29% van 320250 m2 71% van 320250 m2 10% van 227377,5 m2

92.873 m2 227.378 m2 22.738 m2

1 1

€ 0,06 € € 0,24 €

13.018 € 5.457 €

10% 64% 7,0% van 54367 m2 8,0% van 54367 m2 2,0% van 54367 m2

8.209 m2 54.367 m2 3.806 m2 4.349 m1 11 st

jaar

per m2 €

4.192

5 5 1

90% 10% van 288434 m2 71% van 288434 m2 19% van 288434 m2 3,6% van 204788 m2 3,6% van 204788 m2 3,6% van 204788 m2 0,0% van 204788 m2 7,1% van 204788 m2

259.590 m2 28.843 m2 204.788 m2 54.802 m2 7.270 m2 7.270 m2 7.270 m2 0 m2 14.540 m2 67.957 m2 504.280 504.280 m2 504.280 m2 504.280 m2

64% biodiversiteit

25 november 2019

per m2 €

13.643

€ 0,60 €

13.643

per m2 €

8.807

€ 0,23 € € 0,75 € € 5,00 €

875 € 2,50 € 3.262 € 7,50 € 54 € 35,00 €

1.903 6.524 381

jaar

per m2 €

28.306

per m2 €

10.905

1 1 1 1 5 5 1

€ 0,11 € € 0,03 € € -0,05 € € 0,60 € € € € € € 0,10 €

21.513 € € 1.370 € € -393 € € 4.362 € € € 5,00 € € 15,00 € 1.454 € 0,25 €

7.270 3.635

jaar

per m2 € € 0,02 € 0,02 €

-

55.000

119,00 uur 119,00 uur €

33.400

scenario 5 Beheergroep

Rietland/oevers

Recreatief grasveld/gazon

Bosplantsoen

Ruw gras

Maatregel Oppervlakte Bruto oppervlakte Ontwikkelen oevervegetatie 92.984 m1 Verbeterd maaitijdstip (sinusbeheer) Laten ontstaan ruigten, beperkt door acceptatie Laten ontstaan van bosjes, beperkt door acceptatie Ontwikkelen kruidenveld-sinusbeheer Maaien grasveld, 10x /jaar (geen biodiversiteit) Gazon (recreatief grasveld) Geen aanpassing in huidig beheer Onderhoud naar bloemrijk grasveld Bijzaaien soorten van bloemrijk grasveld

320.250 m2 4.566 m2 315.684 m2

Ontwikkelen zoom en beschutting fauna Ontwikkeling geschikt voor biodiversiteit Zoomontwikkeling (in snoeibeheer jrlks 20%) Maken houtrillen (in snoeibeheer jrlks 20%) Omtrekken/lippen

84.948 m2

Ontwikkelen kruidenvegetatie Geen aanpassing in huidig beheer Sinusbeheer: Kruidenberm Sinusbeheer: Maaitijdstippen aangepast, Sinusbeheer: Laten ontstaan ruigten Sinusbeheer Laten ontstaan van bosjes Omvormen tot kruidenrijke berm Versneld verschralen (geen optie) Bijzaaien soorten Begrazing (geen effect op kosten)

288.434 m2

Volgen van de ontwikkeling Monitoren (quicksscan 3x per jaar) Communicatie (buiten beschouwing gelaten) Totaal

Beheerparagraaf biodiversiteit Enkhuizen

32

786.616 m2 interne uren interne uren 786.616 m2

Mogelijk te perc. 10% 89,0% 10,0% van 82756 m1 1,0% van 82756 m1

9.103 m2 82.756 m1 8.276 m1 828 m1

realiseren in aantal jaar 1 1 1

72%

230.580 m2

jaar

per m2 €

18.736

28% van 320250 m2 72% van 320250 m2 10% van 230580 m2

89.670 m2 230.580 m2 23.058 m2

1 1

€ 0,06 € € 0,24 €

13.202 € 5.534 €

10% 65% 8,0% van 55216 m2 8,0% van 55216 m2 2,0% van 55216 m2

8.890 m2 55.216 m2 4.417 m2 4.417 m1 11 st

jaar

per m2 €

4.384

5 5 1

92% 8% van 288434 m2 72% van 288434 m2 20% van 288434 m2 3,6% van 207672 m2 3,6% van 207672 m2 3,6% van 207672 m2 0,0% van 207672 m2 7,2% van 207672 m2

265.359 m2 23.075 m2 207.672 m2 57.687 m2 7.476 m2 7.476 m2 7.476 m2 0 m2 14.952 m2 67.957 m2 513.932 513.932 m2 513.932 m2 513.932 m2

65% biodiversiteit

Mogelijk areaal

25 november 2019

kosten extra in Ontwikkelingskosten/ onderhoud omvormingen per jaar per m1 € 4.055 per m1 € € 0,05 € 4.138 € € € -0,20 € -1.655 € € € 1,90 € 1.572 € € per m2 €

13.835

€ 0,60 €

13.835

per m2 €

9.221

€ 0,23 € € 0,75 € € 5,00 €

1.016 € 2,50 € 3.313 € 7,50 € 55 € 35,00 €

2.209 6.626 387

jaar

per m2 €

28.835

per m2 €

11.214

1 1 1 1 5 5 1

€ 0,11 € € 0,03 € € -0,05 € € 0,60 € € € € € € 0,10 €

21.816 € € 1.442 € € -404 € € 4.486 € € € 5,00 € € 15,00 € 1.495 € 0,25 €

7.476 3.738

jaar

per m2 € € 0,02 € 0,02 €

-

56.000

121,00 uur 121,00 uur €

34.300

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/11597458/1