EP LIOR 106 Nota steigers en walkanten

INHOUDSOPGAVE 1 1.1 1.2 1.3

INLEIDING Aanleiding Doelstelling Opzet en status

1 1 1

2 2.1 2.2 2.3 2.4

UITGANGSSITUATIE Betekenis water in Enkhuizen Huidige situatie Regelgeving Algemene hoofdregels

3 3 4 5

3 3.1 3.2 3.3

BINNENSTAD Ruimtelijke en functionele analyse Vigerend beleid Beleidsregels binnenstad

7 7 8

4 4.1 4.2 4.3

BUITENSTAD Ruimtelijke en functionele analyse Vigerend beleid Beleidsregels buitenstad

9 9 11

5 5.1 5.2 5.3

UITBREIDINGSWIJKEN Ruimtelijke en functionele analyse Vigerend beleid Beleidsregels uitbreidingswijken

13 13 13

BIJLAGE Kaartbeeld indeling waterlopen Enkhuizen

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

1

INLEIDING

duidelijkheid en zorgen ervoor dat alle aanvragen op dezelfde eenduidige wijze worden afgehandeld.

1.1

Aanleiding

Als algemeen uitgangspunt voor het beleid geldt dat het uit het oogpunt van levendigheid en recreatiebevordering wenselijk is om aanlegmogelijkheden voor bootjes (palen of steigers) toe te staan, maar dat de kwaliteit van het stadsbeeld en de doorvaarbaarheid hierdoor niet teveel mag worden aangetast. Bovendien moet opgepast worden voor het ‘in de privé-sfeer trekken van openbaar water’. De prominente rol die water voor de ruimtelijke structuur en cultuurhistorische ontwikkeling van de stad speelt, moet ook in de toekomst gewaarborgd blijven.

Enkhuizen ontleent haar ruimtelijke structuur en identiteit in belangrijke mate aan het water. Het vele water vormt een essentiële drager van zowel de binnenstad als de buitenstad en heeft een groot aantal functies. Om deze kwaliteiten en functies te beschermen, gelden er regels voor activiteiten langs en in het water, zoals het bouwen van steigers en vlonders. Deze regels zijn vastgelegd in de Algemene Plaatselijke Verordening, de Keur van het Hoogheemraadschap en bestemmingsplannen. Bij de gemeente komen regelmatig verzoeken van particulieren binnen om steigers aan te leggen aan particuliere (én publieke) walkanten in het water. Een actuele en adequate planologische regeling om deze aanvragen te beoordelen, wordt echter gemist. De praktijk leert bovendien ook dat, met name door particulieren met eigendom tot de waterkant, steigers zonder bouwvergunning en ontheffing van het Hoogheemraadschap zijn aangelegd. Mede door gebrekkige handhaving is hierdoor in de loop der jaren een wildgroei aan steigertjes, vlonders en dergelijke ontstaan en is de kwaliteit van het stadsbeeld op sommige plekken aangetast. Voor de gemeente is dit aanleiding geweest om eenduidig beleid te formuleren om de aanleg van steigers langs/in het water te kunnen reguleren en te toetsen.

Deze beleidsregels zijn opgenomen in voorliggende notitie en vormen het kader voor de (nieuw op te stellen) bestemmingsplannen in de binnen- en buitenstad.

1.2

Doelstelling

In voorliggende notitie zijn beleidsregels opgenomen voor de bouw van steigers bij woningen aan private en publieke walkanten binnen de bebouwde kom van Enkhuizen. Deze beleidsregels scheppen

Het voorgaande betekent dat de gemeente aanlegmogelijkheden zoveel mogelijk wil toestaan, maar regels stelt aan bijvoorbeeld de situering en afmeting van steigers om geen afbreuk te doen aan de kwaliteit van het stadsbeeld, de doorvaarbaarheid en het openbare karakter van het water. Voorliggende beleidsnotitie geeft een inhoudelijk toetsingskader (criteria en randvoorwaarden) in welke situatie en onder welke voorwaarden een verzoek voor een steiger kan worden toegelaten.

1.3

Opzet en status

Uitgangspunt voor deze beleidsnotitie zijn algemeen toepasbare hoofdregels voor alle steigers binnen dit gebied, welke zijn afgestemd op het beleid van het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier. Als aanvulling op deze hoofdregels worden nadere beleidsregels opgesteld voor de specifieke deelgebieden, te weten: de binnenstad, de buitenstad en de nieuwe uitbreidingswijken Kadijken en Gommerwijk West-West. De beleidsnotitie levert de informatie voor de toelichting en de voorschriften van de geactualiseerde bestemmingsplannen in de buitenstad en de kaders voor de te zijner tijd vast te stellen bestemmingsplannen in de binnenstad. De notitie zoals deze nu is opgesteld, vormt de basis (het handvat) om de discussie over steigers in het water in Enkhuizen te kunnen voeren.

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

1

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

2

2

UITGANGSSITUATIE

2.1

Betekenis water in Enkhuizen

Enkhuizen zou niet bestaan zonder het water. Water heeft altijd een belangrijke rol gespeeld in de ontwikkeling van de stad en vormt de drager van de landschappelijke structuur in en rondom Enkhuizen. De polder het Grootslag was altijd een vaarpolder, waarin men alleen per boot zijn weg kon vinden. De vaarten van deze polder stonden in verbinding met de binnenstad van Enkhuizen. Enkhuizen was de plaats waar de aanvoer en overslag van producten uit de polder plaatsvond. Deze plaats was gericht op de zee en duidelijk begrensd door bastions ste en gracht. Bij de herkaveling in de jaren zeventig van de 20 eeuw is van de polder Het Grootslag een rijpolder gemaakt. De oorspronkelijke vaarsloten dienen momenteel nog slechts tot afwatering en kavelscheiding en de sloten in de binnenstad van Enkhuizen zijn in de loop van de tijd op sommige plaatsen smalle grachtjes geworden. Het water vormt echter nog steeds een verbindende structuur tussen stad en land. Ook bij de naoorlogse woningbouw in de buitenstad is het vaarwater gehandhaafd als dragende structuur van de woonbuurten. Met de hoge bruggen en vele tuinen aan het water levert dit een karakteristieke nieuwbouwsituatie op. Ook voor toekomstige uitbreidingswijken als Kadijken en Gommerwijk West-West vormt het creëren van veel water bij het wonen in de wijk een belangrijk uitgangspunt.

Hiermee kan de karakteristiek en identiteit van Enkhuizen versterkt worden. Aan het water kan, naast functies als waterberging en -afvoer, ecologie, cultuurhistorie, herkenbaarheid en leefbaarheid van de wijk, een belangrijke recreatieve waarde toegekend worden. In de gemeente zijn relatief veel tuinen van woningen direct aan het water gelegen en zijn veel recreatieve vaarroutes aanwezig. Vanuit de binnenstad kan men zo de buitenstad invaren en verdergaan tot aan het Streekbos. Dit is een zeer bijzondere kwaliteit die voor de toekomst gewaarborgd moet blijven.

2.2

Huidige situatie

Enkhuizen en de gemeenten uit de regio verrichten veel inspanningen voor het verbeteren van de vaarroutes en de natuurrecreatie in het algemeen. Hierdoor wordt het steeds drukker op het water. Het kunnen genieten van het vele water in Enkhuizen is een belangrijk gemeentelijk uitgangspunt. Een aanlegplaats, al dan niet in de vorm van een steiger, bij de eigen woning en recreatieve steigers/aanlegplaatsen aan publieke walkanten zijn daarbij belangrijke aspecten. Voor de aanleg van steigers is, naast de gemeentelijke bouwvergunning, een vergunning van het Hoogheemraadschap noodzakelijk. De praktijk leert dat lang niet in alle gevallen een vergunning is/wordt aangevraagd. Mede door de gebrekkige

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

3

handhaving is hierdoor in de loop der jaren een wildgroei aan steigers en vlonders ontstaan. In het najaar van 2005 heeft een inventarisatie van alle steigers, vlonders en palen binnen de bebouwde kom van Enkhuizen plaatsgevonden. Hierbij zijn zo’n 600 bouwwerken aangetroffen in veel verschillende soorten en maten en staat van onderhoud. Door deze hoeveelheid en diversiteit is de structuur- en beeldbepalende betekenis van het water op sommige plekken aangetast en wordt de doorstroming en doorvaarbaarheid van het water belemmerd.

2.3

Regelgeving

In artikel 40 lid 1 van de Woningwet staat dat het verboden is te bouwen zonder of in afwijking van een vergunning van burgemeester en wethouders. Onder dit bouwen wordt verstaan: het plaatsen, geheel of gedeeltelijk oprichten, vernieuwen of veranderen en het vergroten van een bouwwerk of standplaats. Voor een bouwwerk als een steiger is aldus een gemeentelijke bouwvergunning noodzakelijk. Voor het bouwen van een steiger in water en/of op grond dat in gemeentelijke eigendom is, dient naast een bouwvergunning, ook altijd privaatrechtelijk toestemming te worden gevraagd aan de gemeente. Voor de toetsing van de aanvragen voor steigers zijn diverse bestemmingsplannen in Enkhuizen leidend. Dit vigerend beleid komt in de navolgende hoofdstukken aan de orde. Het water binnen de bebouwde kom van Enkhuizen kent twee belangrijke beheerders. De waterlopen die onderdeel uit maken van het hoofdwatersysteem (de poldersloten) én de zogenaamde artikel 4c-sloten worden onderhouden door het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier. De overige waterlopen en alle oevers worden onderhouden door de gemeente, met uitzondering van de oevers in particulier bezit.

Langs de polder- en schouwsloten geldt de keur van het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier. Deze ‘speciale verordening’ heeft ten doel een goede waterhuishouding te garanderen. De keur bevat gebods- en verbodsbepalingen. Met de ‘geboden’ worden derden verplicht het aan hen toegewezen onderhoud aan waterstaatswerken uit te voeren. De ‘verboden’ zijn er om te voorkomen dat wijzigingen worden aangebracht in waterstaatswerken, waardoor ze niet (goed) meer functioneren. Zo is het bijvoorbeeld verboden om zonder toestemming van het Hoogheemraadschap een steiger in het water aan te leggen. Onder bepaalde voorwaarden kan van de regels in de keur worden afgeweken en kan een keurontheffing worden verleend. Zowel het Hoogheemraadschap als de gemeente hebben behoefte aan duidelijkheid over het te voeren beheer van het water en eventuele inrichtingswerkzaamheden. Om deze reden hebben zij gezamenlijk een ‘Beheervisie waterlopen en oevers gemeente Enkhuizen’ opgesteld. Deze visie geeft een basis voor een aanpak van het beheer en onderhoud van de waterlopen. Tevens dient het als leidraad voor de beoordeling van aanvragen voor ontheffing van de keur. Het Handboek ontheffingen Waterbeheer 2003 van het Hoogheemraadschap geeft het ontheffingenbeleid ten aanzien van steigers.

Hierbij gelden de volgende relevante vuistregels: Het plaatsen van een steiger in het water is in principe toegestaan als dit werk geen negatieve invloed heeft op de doorstroming van de waterloop; Per perceel wordt in principe slechts één ontheffing verleend; Om varend onderhoud te kunnen plegen, is het in wateren met een breedte van 6 meter of smaller niet toegestaan om een steiger in het water te maken. Indien de wateren een breedte hebben van 6 meter of meer is het toegestaan om een steiger in het water te maken. De waterbreedte tussen de steiger(s) mag echter niet minder worden dan 6 meter. Particuliere steigers mogen niet verder dan maximaal 1 meter uit de oever worden aangelegd. De lengte van een steiger mag niet meer zijn dan 6 meter.

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

4

2.4

Algemene hoofdregels

Onder een ‘steiger’ wordt verstaan: een bouwkundige plateauvormige constructie aan een oever welke deels over het water hangt.

Het is van belang om ruimte te bieden aan het gebruiken en beleven van het water in Enkhuizen, zowel aan de publieke als particuliere oevers. Daarbij dienen echter wel beperkingen gesteld te worden aan het ‘in de privé-sfeer trekken van openbaar water’. De toegankelijkheid, doorvaarbaarheid, natuurwaarde en de ruimtelijke relatie tussen de walkant en het water dient behouden te blijven. Het recreatieve gebruik van het water door bootjes wordt gestimuleerd.

Naast deze algemene hoofdregels zijn nadere beleidsregels te formuleren voor de specifieke deelgebieden in Enkhuizen. Deze regels zijn gebaseerd op het onderscheid in soorten waterlopen en de eigendomssituatie. Deze worden hierna, per deelgebied, weergegeven.

Als algemene hoofdregels gelden: 1. Het bouwen van steigers in het water aan walkanten in particulier eigendom is in principe toegestaan als dit geen negatieve gevolgen heeft voor de doorstroming, bevaarbaarheid en natuurwaarde van de waterloop. 2. Per perceel, in particulier eigendom, wordt in principe slechts 1 steiger toegestaan. 3. In het geval van een lange walkant (meer dan 10 meter breed), in één particulier eigendom, kan, onder voorwaarden, vrijstelling gegeven worden voor maximaal 2 steigers. 4. De afstand tussen de steiger en de perseelsgrenzen mag nooit minder dan 1 meter bedragen. 5. Om varend onderhoud te kunnen plegen, is het in wateren met een breedte van 6 meter of smaller niet toegestaan om een steiger in het water te maken. 6. De waterbreedte tussen steiger(s) mag nooit minder dan 6 meter worden. 7.

8.

De maximale afmetingen van een steiger bedragen 1 meter breedte (vanuit de oever) en 3 meter lengte (langs de oever). Alleen in bepaalde gevallen (bijvoorbeeld t.b.v. gehandicapten, bij een complex voor bijzondere woongroepen of voor een bijzonder bedrijfsmatig gebruik) kan van de maatvoering worden afgeweken. Vlonders en andere drijvende objecten zijn niet toegestaan.

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

5

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

6

3

BINNENSTAD

3.1

Ruimtelijke en functionele analyse

In het verleden was het functioneren van de binnenstad afhankelijk van het functioneren van de waterwegen in de stad. Tegenwoordig hebben de waterlopen met name een toeristisch-recreatieve waarde en zijn van belang voor de cultuurhistorische afleesbaarheid van de stad. De grachten, singels en walkanten in de binnenstad van Enkhuizen vormen karakteristieke, openbare ruimten door het diepliggende water, het profiel van de kade, de bomen, de bruggen, de leuningen en het hekwerk. De grachten en singels van de stad staan nog steeds in open verbinding met het buitengebied, de vroegere vaarpolder. Om het contact met het water levend te houden, is het van belang dat de waterwegen gebruikt kunnen worden en dat ze zich manifesteren in het beeld van de stad. Voor het gebruik van het water is het belangrijk bootjes aan te kunnen leggen en te kunnen varen. Voor de beleving van en het contact met het water moet worden voorkomen dat overal langs de oevers verschillende steigers liggen en dat de grond en/of het water in de privé-sfeer getrokken wordt, ook als de walkanten in particulier eigendom zijn. De beeldkwaliteit van het water in de binnenstad dient bewaakt te worden en de relatie tussen de walkanten en het water moet blijven bestaan, fysiek en visueel. Aan de bebouwing in de binnenstad worden veel eisen gesteld qua inpassing in het Enkhuizense beeld.

Dit geldt ook, in beperkte mate, voor het water en de walkanten.

Het vaarwater in de Enkhuizense binnenstad grenst met name aan walkanten in particulier eigendom met een openbaar karakter. Deze groene oevers van het water, de zogenaamde overtuinen, hebben een openbare uitstraling, maar zijn privé-eigendom. Veel eigenaren van de overtuinen hebben hier, aan de overkant van de weg, een steigertje liggen met een bootje. Soms staat er ook een bankje, een hekje, etc. Slechts op een aantal plaatsen grenst het water in de Enkhuizense binnenstad aan privé-achtertuinen. In de binnenstad zijn verder maar weinig walkanten in eigendom van de gemeente. Het grootste deel van de walkanten van de waterlopen in de binnenstad is begroeid. Slechts op een aantal plaatsen is sprake van een echte kade. De helling van de groene oevers en de breedte varieert, waardoor op sommige steile oevers een voorziening (trapje, steiger) noodzakelijk is om een aangelegde boot te bereiken.

3.2

Vigerend beleid

De bestaande planologische regeling in de bestemmingsplannen voor de binnenstad is erop gebaseerd dat het uit een oogpunt van levendigheid en recreatiebevordering wenselijk is om steigers in de vaarten toe te staan. De omvang van de steigers is hierbij beperkt tot 1 bij 3 meter. Het aantal steigers wordt beperkt tot 10% van de lengte van de bestemming ‘Talud’. Deze regeling is erg arbeidsintensief. Bij elk talud moet immers nagerekend worden hoeveel lengte aan steigers reeds aanwezig is. Daarnaast werkt deze regeling een niet goed te motiveren ongelijkheid in de hand. Degene die toevallig al een steigertje heeft en binnen de 10% valt, heeft geluk. Degene die later komt en mogelijk al een bezetting van 10% aantreft, kan geen steiger meer realiseren. Deze planologische regeling heeft in de praktijk van de afgelopen decennia dan ook niet goed gewerkt. Over de meeste stroken walkant is reeds meer dan 10% aan steigers aanwezig, zonder dat dit over het algemeen tot hinder heeft geleid. Voorgesteld wordt dan ook om de huidige systematiek van percentages te verlaten en te komen tot een meer praktisch bruikbare regeling in de nieuw op te stellen bestemmingsplannen. Hiervoor is een nieuwe planologische regeling voorgesteld, welke in deze notitie is opgenomen.

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

7

3.3

Beleidsregels binnenstad

Beleidsregels: • Het bouwen van steigers aan walkanten in particulier eigendom is in de gehele binnenstad toegestaan, met inachtneming van de algemene hoofdregels. • Het bouwen van steigers en/of aanleggen van boten aan walkanten in publiek eigendom is niet toegestaan. • Voor bezoekers van de binnenstad kan een gemeenschappelijke steiger / aanlegplaats gemaakt worden.

Het is wel wenselijk dat er in de binnenstad een voorziening wordt gemaakt waar bezoekers aan kunnen leggen om zodoende het gebruik van de waterwegen als route naar de stad te stimuleren. Het Rad is hiervoor bijvoorbeeld een goede locatie. Deze locatie ligt direct aan de route vanuit de buitenstad en zo dicht mogelijk bij de voorzieningen in de binnenstad. Bovendien is er ruimte om, aan de zuidkant, een dergelijke voorziening aan te leggen.

In de binnenstad is het bouwen van steigers aan particuliere walkanten (privé achter- of overtuinen) toegestaan. Hierbij gelden de algemene hoofdregels, zoals maximaal één steiger per perceel, met een minimale afstand vanaf de perceelsgrenzen (dus de naastgelegen walkanten) van 1 meter. Hierbij mag de steiger maximaal een afmeting hebben van 1 x 3 meter. Alleen in bepaalde gevallen (bijvoorbeeld t.b.v. gehandicapten, bij een complex voor bijzondere woongroepen of voor een bijzonder bedrijfsmatig gebruik) kan van deze maatvoering worden afgeweken. Daarnaast mag de minimale waterbreedte tussen steigers nooit minder dan 6 meter worden. In het geval van een lange walkant (meer dan 10 meter breed), in één eigendom, kan vrijstelling verleend worden voor maximaal 2 steigers (met een afmeting van 1x3 m), mits: het karakteristieke straat- en bebouwingsbeeld niet onevenredig wordt geschaad; tussen de steigers tenminste 2 meter tussenruimte zit; de steigers 1 meter of meer vanaf beide perceelsgrenzen zijn gelegen. Bootjes in het water zijn een belangrijk beeldkenmerk van de Enkhuizense binnenstad en moeten dat ook blijven. Het is echter ook belangrijk om het contact vanaf de walkant met het water op verschillende plekken te behouden.

Om deze reden is ervoor gekozen het bouwen van steigers voor particulier gebruik en/of aanleggen van boten aan, het beperkt aantal, publieke walkanten in de binnenstad niet toe te staan.

Opgemerkt dient te worden dat het vanuit de beeldkwaliteit van de binnenstad en de behoedzaamheid waarmee met de stad wordt omgegaan, denkbaar is om verdergaande maatregelen te nemen dan de conserverende beleidsregels welke hier zijn opgenomen. Hierbij kan gedacht worden aan een beleid dat (op sommige plekken) alleen palen toestaat en/of een beperktere maatvoering van de steigers in de kleinschalige binnenstad.

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

8

4

BUITENSTAD

4.1

Ruimtelijke en functionele analyse

In de bestaande buitenstad is er veel aandacht geschonken aan het doortrekken en handhaven van de vaarten die onderdeel uitmaken van het vaartenpatroon van de polder Het Grootslag. Een bijzonder kwaliteit van de buitenstad is dan ook de grote hoeveelheid water in de wijken en de mogelijkheid om zich over het water te verplaatsen naar de binnenstad of naar het Streekbos. Het gebruik van bootjes moet ook hier gestimuleerd worden. Het visuele en fysieke contact met het water vanaf de openbare oevers moet echter gehandhaafd blijven. De vaarwegen in de bestaande buitenstad zijn onderverdeeld in: hoofdvaarwegen, subvaarwegen, kleine vaarwegen, water van 6 à 7 meter en water smaller dan 6 meter. De hoofdvaarroute is een brede vaarsloot die de hoofdverbinding vormt van de buitenstad met de binnenstad en het Streekbos. Deze route wordt gevormd door de Zuiderkadijk, de Hoeksloot, de Noordersloot en de Zandsloot en komt via het schootsveld in bolwerk rondom de binnenstad. Het is denkbaar dat deze route in de toekomst uitgebreid wordt met de sloten langs de Weeshuispolder en de Meindertsloot langs het tweede bolwerk. Zeker wanneer over een aantal jaar de wijk Gommerwijk West-West gebouwd wordt, zal dit een alternatieve route zijn voor bewoners van de nieuwe uitbreidingswijk naar de binnenstad.

De subvaarwegen zijn alternatieve routes door de wijken en bestaan met name uit de voormalige, brede poldersloten, zoals de Kapellesloot en de Zandsloot. Ook de dwarsverbinding door Gommerwijk-West behoort tot de subvaarroute. De resterende vaarwegen behoren tot de groep van zogenoemde kleine vaarwegen waarbinnen de sloten van 6-7 meter en de sloten smaller dan 6 meter aparte groepen vormen.

Allereerst is er verschil tussen de walkanten in particulier en in publiek eigendom. Dit zegt veelal iets over de zichtbaarheid van het water en de oevers. Daarnaast zijn er vaarwegen met oevers in publiek eigendom die het karakter hebben van een singel met aan beide kanten een groenstrook en straten of het karakter van een gracht met kades en aan weerszijden straten én de vaarwegen die meer een parkachtig karakter hebben met een groenstrook met een langzaamverkeersroute. Aan de randen van de buitenstad tenslotte liggen vaarwegen langs het tweede bolwerk. Deze hebben een natuurlijk karakter met soms begroeide oevers. Deze vaarwegen hebben een zodanige kwaliteit dat men hier terughoudend moet zijn met het toestaan van steigers en aanlegplaatsen.

4.2

Vigerend beleid

In het voorontwerpbestemmingsplan voor de wijken Enkhuizen-Noord en Oude Gouw is een algemeen verbod op het bouwen van steigers en vlonders opgenomen. In het ontwerp-bestemmingsplan Gommerwijk is in artikel 24 ‘Water’ van de voorschriften opgenomen dat steigers, vlonders en plankieren en naar de aard daarmee gelijkt te stellen bouwwerken, geen gebouwen zijnde, uitsluitend mogen worden gebouwd binnen gronden die op de kaart zijn voorzien van de aanduiding ’havens’. Op de plankaart is een 5-tal locaties voorzien van deze aanduiding. De praktijk leert dat een algemeen verbod op steigers en het regulerend aanwijzen van een enkele locatie waar steigers zijn toegestaan geen goede oplossing biedt voor de wijken in de buitenstad. Gezocht wordt dan ook naar een nieuwe, praktisch bruikbare regeling, welke in de nieuwe bestemmingsplannen kan worden overgenomen. Voorliggende beleidsnotitie vormt hiervoor het kader.

De bovenstaande indeling is met name gebaseerd op de breedte van de sloten en daarmee de doorvaarbaarheid en is weergegeven op de kaart in de bijlage van deze nota. Qua profiel en karakter kunnen de vaarwegen binnen een groep zeer verschillen.

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

9

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

10

4.3

Beleidsregels buitenstad

Beleidsregels: • Het aanleggen van boten aan walkanten in publiek eigendom is alleen door middel van palen toegestaan (m.u.v. het tweede bolwerk en waterlopen < 6 meter). • Het bouwen van steigers aan walkanten in particulier eigendom is in de gehele buitenstad toegestaan, met inachtneming van de algemene hoofdregels. • Op een aantal plaatsen langs de hoofdvaarroute kan aan de walkanten in publiek eigendom een gemeenschappelijke steiger / aanlegplaats gemaakt worden. Ter bevordering en stimulering van het recreatief gebruik van de vaarwegen in de buitenstad geldt in het algemeen dat aanlegplaatsen voor bootjes overal zijn toegestaan, behalve aan het tweede bolwerk en in waterlopen die kleiner zijn dan 6 meter. In het water grenzend aan de walkanten in publiek eigendom kan echter alleen aangelegd worden door middel van palen (m.u.v. het tweede bolwerk en waterlopen < 6 m). Hier is het niet toegestaan om steigers voor particulier gebruik te bouwen. De afstand tussen twee palen is, afhankelijk van afmeting van de aan te leggen boot, minimaal 5 meter. Het bouwen van steigers wordt in de buitenstad alleen aan particuliere gronden toegestaan, met inachtneming van algemene hoofdregels, welke in 2.4 zijn aangegeven. Langs de hoofdvaarroute is een aantal plaatsen aanwezig waar een gemeenschappelijke voorziening voor bootjes kan worden gemaakt.

Vrijstelling voor het bouwen van een steiger of een steiger met grotere afmeting dan in het algemeen is toegestaan, kan worden verleend voor een aanlegplaats voor gehandicapten of een aanlegplaats op een locatie waar de walkant erg steil is of waar het hoogteverschil tussen water en kade erg groot is. Hier kan een op- of afstapplek gecreëerd worden.

Consequenties Genoemd beleid is tamelijk streng, maar helder en goed te handhaven, wanneer het een nieuwe situatie zou betreffen. De bestaande situatie is echter niet in overeenstemming met het beschreven beleid. Dit betekent dat er overgangsbeleid moet zijn, waarbij er sprake is van een uitstervingsbeleid van steigers aan walkanten in publiek eigendom. Dit vraagt tijd en geld ten aanzien van de handhaving. Uiteraard geldt dat er een vergunning aangevraagd moet worden voor het bouwen van een steiger en er zal opgetreden moeten worden tegen het illegaal bouwen van steigers. In water grenzend aan walkanten in publiek eigendom mogen geen steigers gebouwd worden. Handhaving ten aanzien van vorm en staat van onderhoud zijn hier niet aan de orde. Ten aanzien van de aanschaf en het slaan van palen wordt voorgesteld dit over te laten aan de gebruiker. Gezien de beschikbare hoeveelheid oever en de beperkte invloed van de palen op het beeld van de openbare ruimte, is het niet nodig als gemeente regulerend op te treden. Alternatief beleid Vanwege het grote verschil tussen de bestaande situatie en het beschreven beleid, is het denkbaar dat er vanuit de bewoners protest komt tegen het beleid. Weinig draagvlak zal het uitvoeren en handhaven van het beleid niet ten goede komen.

Een mogelijkheid om het beleid te verruimen is: • Het bouwen van steigers aan de walkanten in publiek eigendom toegestaan, m.u.v. de hoofdvaarroute en waterlopen < 7 meter. Dit betekent dat het in de ‘subvaarwegen’ en de ‘kleine vaarwegen’ toegestaan is om steigers aan publieke oevers te bouwen. Vanwege de breedte van de vaarwegen zal dit geen/weinig invloed hebben op de doorvaarbaarheid. De aantasting van het beeld zal beperkt zijn, mits het deugdelijke steigers betreft, omdat de privé-gronden en publieke gronden langs deze vaarwegen zich continue afwisselen.

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

11

Consequenties Met dit alternatieve beleid komt men voor een deel tegemoet aan de wens van bewoners, maar er zullen nog steeds bouwwerken zijn die niet binnen het genoemd beleid passen. Dit betekent dat er alsnog overgangsbeleid geformuleerd moeten worden. Er moeten vergunningen worden aangevraagd en verleend voor bestaande en nieuwe steigers. Meer mogelijkheden voor steigers betekent meer kans op vervallen bouwsels en misbruik van de oevers in publiek eigendom door het plaatsen van bankjes, hekjes, etc. én dus ook meer aanschrijving voor onderhoud/beheer. Illegale steigerbouw moet worden voorkomen. Wanneer steigers aan oevers in publiek eigendom toegestaan zijn, is dit moeilijker te handhaven dan wanneer alleen steigers aan particuliere walkanten toegestaan zijn. Walkanten in publiek eigendom Hoofdvaarroute - alleen palen toestaan m.u.v. het + uitbreiding 2de bolwerk

-

Walkanten in particulier eigendom steigers toestaan (met inachtneming algemene hoofdregels)

Subvaarwegen/ - alleen palen toestaan Kleine waterlopen - Alternatief: ook steigers toestaan

-

steigers toestaan (met inachtneming algemene hoofdregels)

Waterlopen 6-7 meter

- alleen palen toestaan

-

steigers toestaan (met inachtneming algemene hoofdregels, zoals 6 meter-regeling)

Waterlopen < 6 meter

- niets toestaan

-

niets toestaan

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

12

5

UITBREIDINGSWIJKEN

5.1

Ruimtelijke en functionele analyse

5.3

In de uitbreidingswijken Kadijken en Gommerwijk West-West is/wordt het karakter van Enkhuizen met zijn vele vaarwegen doorgezet. Ook vanuit deze nieuwe wijken kan naar het Streekbos en naar de bestaande buitenstad en binnenstad gevaren worden. Ten opzichte van de profielen van de waterwegen en oevers van de huidige buitenstad zijn (worden) de waterwegen en oevers van de uitbreidingswijken eenduidiger qua karakter en vormgeving binnen één sloot. Waar in de bestaande woonwijken in de buitenstad het eigendom van de oevers van een sloot continue varieert van privé naar publiek, blijft het eigendom van de oevers van een sloot in de uitbreidingswijken over de gehele lengte in het algemeen of publiek of privé. Dit maakt het op te stellen beleid ook duidelijker en inzichtelijker en het maken van een alternatief beleid minder logisch. Ook in de uitbreidingswijken zijn de vaarwegen op te delen in de categorieën gelijk aan de bestaande buitenstad. De hoofdvaarroute gaat grotendeels langs de uitbreidingswijken. Alleen in Gommerwijk West-West doorsnijdt deze het gebied. De subvaarroutes zijn de vaarroutes die vanuit de wijken aanhaken op de hoofdvaarwegen. Dit zijn veelal oude poldersloten. De kleine vaarwegen bevinden zich binnen de diverse deelgebieden in de uitbreidingswijken.

5.2

Vigerend beleid

Het bestemmingsplan Kadijken geeft geen regels over steigers en vlonders. Uit de inventarisatie is bovendien gebleken dat in deze nieuwe wijk nog relatief weinig steigers gebouwd zijn. Voor de nieuw te bouwen wijk Gommerwijk West-West is nog geen bestemmingsplan opgesteld.

Beleidsregels uitbreidingswijken

Beleidsregels: • Het aanleggen van boten aan walkanten in publiek eigendom is alleen d.m.v. palen toegestaan (m.u.v. het tweede en derde bolwerk, de oevers langs het Weelenpad en waterlopen < 6 meter). • Het bouwen van steigers aan walkanten in particulier eigendom is in de uitbreidingswijken toegestaan, met inachtneming van de algemene hoofdregels. • Op een aantal plaatsen langs de hoofdvaarroute kan aan de walkanten in publiek eigendom een gemeenschappelijke steiger/ aanlegplaats gemaakt worden. Ter bevordering en stimulering van het recreatief gebruik van de vaarwegen geldt in het algemeen dat aanlegplaatsen overal zijn toegestaan, behalve aan openbare oevers langs het tweede en derde bolwerk, de oevers langs het Weelenpad en waterlopen < 6 meter. Aan de walkanten in publiek eigendom van de overige waterlopen kan alleen worden aangelegd door middel van palen. De afstand tussen twee palen is, afhankelijk van afmeting van de aan te leggen boot, minimaal 5 meter. Het bouwen van steigers aan walkanten in publiek eigendom is niet toegestaan. Het bouwen van steigers wordt alleen aan particuliere walkanten toegestaan, met inachtneming van de algemene hoofdregels. Omdat dit deel van de stad nog in ontwikkeling is, is het mogelijk gemeenschappelijke voorzieningen aan te leggen, waarvan de kosten in de exploitatie van het gebied worden meegenomen.

Zo kan op een aantal plaatsen langs de hoofdvaarroute en/of de subvaarroute aan oevers in publiek eigendom een gemeenschappelijke voorziening worden aangelegd. In Kadijken is een soort jaagpad aangelegd direct langs het water, zodat bootjes die hier aanliggen makkelijk bereikbaar zijn.

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

13

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

14

Vrijstelling voor het bouwen van een steiger of een steiger met grotere afmeting dan algemeen toegestaan, kan worden verleend voor een aanlegplaats voor gehandicapten of een aanlegplaats op een locatie waar de walkant erg steil is of waar het hoogteverschil tussen water en kade erg groot is. Hier kan een op- of afstapplek gecreëerd worden. Consequenties Het beleid is tamelijk streng, maar helder en goed te handhaven. Uiteraard geldt dat er een vergunning aangevraagd moet worden voor het bouwen van een steiger en er zal opgetreden moeten worden tegen het illegaal bouwen van steigers en het bouwen van te grote steigers. Wanneer een te grote steiger gebouwd wordt of de steiger vervallen is, is het duidelijk wie er aangeschreven moet worden. In water grenzend aan oevers in publiek eigendom mogen geen steigers gebouwd worden. Handhaving ten aanzien van vorm en staat van onderhoud zijn hier dan ook niet aan de orde. Bij het ontwikkelen van een nieuwe wijk kunnen op bepaalde plekken al palen geslagen worden als algemene voorziening. De kosten kunnen in de ontwikkeling worden meegenomen. Wanneer op termijn blijkt dat deze voorzieningen niet voldoende zijn, of mensen willen een aanlegplek op een andere locatie, dan bestaat de mogelijkheid om aan publieke walkanten een paal te slaan (m.u.v oevers langs het tweede en derde bolwerk, de oevers langs het Weelenpad en waterlopen < 6 meter.

Omdat het hier grotendeels een nieuwe situatie betreft, is dit beleid goed in te voeren, zonder dat er sprake hoeft te zijn van een overgangsbeleid. Bovenstaand beleid is helder en goed te handhaven. Een alternatief beleid wordt hier dan ook niet voor gesteld.

Walkanten in publiek eigendom alleen palen Hoofdvaarroute toestaan m.u.v. het + 2de bolwerk en uitbreiding Weelenpad Subvaarwegen/ - alleen palen toestaan Kleine (m.u.v. 3de bolwerk) waterlopen

-

Walkanten in particulier eigendom steigers toestaan (met inachtneming algemene hoofdregels)

-

steigers toestaan (met inachtneming algemene hoofdregels)

Waterlopen 6-7 meter

- alleen palen toestaan

-

steigers toestaan (met inachtneming algemene hoofdregels, zoals 6 meter-regeling)

Waterlopen < 6 meter

- niets toestaan

-

niets toestaan

Nota steigers en walkanten in Enkhuizen, concept oktober 2006

15