Definitief parkeer- en verkeersontwikkelplan

Parkeer- en verkeersontwikkelplan

Definitief rapport

Opgesteld in opdracht van: Gemeente Enkhuizen

Amersfoort, 19 november 2020 Projectnr: GM117 Kenmerk:

Inhoudsopgave 1.

2.

3.

4.

5.

6.

Inleiding ................................................................................................................................................ 1 1.1 Waarom een nieuwe visie op parkeren? .................................................................................. 1 1.2 Het ontstaan van dit parkeer- en verkeersontwikkelplan ........................................................ 2 De ambities van de gemeente Enkhuizen ............................................................................................ 3 2.1 Leidende keuzes en ambities voor het parkeer- en verkeersontwikkelplan ............................ 3 2.2 Vier ambities voor het parkeer- en verkeersontwikkelplan ..................................................... 5 Knelpunten in huidige parkeer- en verkeersbeleid .............................................................................. 6 3.1 Alle vier ambities staan onder druk .......................................................................................... 6 3.2 Hoge parkeerdruk in de binnenstad ......................................................................................... 6 3.3 Onveilige situaties in de binnenstad ......................................................................................... 9 3.4 Toekomstige ontwikkeling autobezit binnenstad Enkhuizen .................................................

10 Visie op hoofdlijnen............................................................................................................................ 11 4.1 Autovrije schil waarin wandelaars en fietsers de ruimte krijgen............................................ 12 4.2 Parkeer- en autoluwe schil waarin de auto te gast is en parkeren wordt beperkt ................ 13 4.3 Buitenschil waarin bezoekers en bewoners van de binnenstad parkeren ............................. 14 Strategie uitgewerkt in elf maatregelen ............................................................................................ 16 5.1 Slimmere regulering én groter parkeerareaal aan de randen ................................................ 16 5.2 Beperken autoverkeer in de binnenstad en stimuleren van alternatieven ............................ 19 Contouren uitvoeringsagenda ............................................................................................................ 26 6.1 Actie 1: Haalbaarheidsonderzoek naar uitbreiding parkeerareaal ......................................... 26 6.2 Actie 2: Parkeerverordeningen en -besluiten vaststellen ....................................................... 26 6.3 Actie 3: Onderzoek om alternatieven auto te stimuleren ......................................................

27 6.4 Actie 4: Fysieke aanpassingen binnenstad en monitoren verkeersafwikkeling en parkeersituatie ........................................................................................................................ 27

xxx

1.

Inleiding

1.1

Waarom een nieuwe visie op parkeren?

Enkhuizen is een van de meest karakteristieke steden van Nederland. De geschiedenis van de stad is lang en rijk – en dat is goed zichtbaar in de prachtige oude binnenstad met z’n vele historische monumenten, smalle straten en karakteristieke vestigingswal. Enkhuizen is ook een stad waar het heerlijk winkelen is. Het aanbod van horeca is rijk en gevarieerd. Én de stad beschikt over meer dan uitstekende watersportfaciliteiten. Geen wonder dat Enkhuizen jaarlijks vele tienduizenden bezoekers trekt. De gemeente Enkhuizen zet in op een groei van het aantal bezoekers, maar kiest ook nadrukkelijk voor behoud – behoud van het unieke, historische karakter en van het prettige leefklimaat. Dat vereist duidelijke keuzes, waarbij rekening wordt gehouden met de wensen en belangen van inwoners, ondernemers, bezoekers en overige gebruikers van de stad. De keuzes betreffen ook de mobiliteit en het auto parkeren in de stad. Figuur 1: Hoge kwaliteit Enkhuizen met historie en water.

Het historisch ontwikkelde stratenpatroon van Enkhuizen is niet gemaakt voor auto’s en de parkeerruimte voor auto’s is er dan ook schaars. Dat leidt al jaren tot discussie over het parkeerbeleid in de binnenstad. Zo is er altijd spanning tussen enerzijds het voordeel van het gemakkelijk parkeren voor inwoners en bezoekers en anderzijds de overlast die het parkeren en rondrijdende automobilisten in de binnenstad veroorzaken voor andere groepen die belangrijk zijn voor de stad. Deze problemen worden in de toekomst alleen maar groter. De verwachting is dat het autobezit en -gebruik in de toekomst toenemen. Ook ontstaan er nieuwe problemen door de groei van bakfietsen en andere hybride vervoerwijzen en de groei van stadsdistributie door het online bestelgedrag van inwoners. Bij ongewijzigd beleid zou de overlast daardoor stijgen – wat de binnenstad uiteindelijk minder aantrekkelijk maakt voor de bewoners, voor bezoekers en daardoor weer voor bedrijven die baat hebben bij veel bezoekers. Wat dat aangaat kan Enkhuizen niet anders dan duidelijke nieuwe keuzes maken, waarbij ruimtelijke kwaliteit boven het faciliteren van de auto komt. Die insteek past ook in deze tijd. In veel Nederlandse steden is er een herwaardering van groene en historische woonomgevingen in en om historische binnensteden. Steeds meer mensen kiezen er bewust

voor om te wonen in een karakteristieke omgeving met een levendige openbare ruimte, waar het prettig vertoeven is en in nabijheid van diverse voorzieningen.

1.2

Het ontstaan van dit parkeer- en verkeersontwikkelplan

In 2018 is het raadsbreed akkoord in Enkhuizen vastgesteld. In het uitvoeringsprogramma wordt gesteld dat het College het initiatief neemt om een integraal plan voor parkeren en verkeerscirculatie op te stellen. Het startpunt was de raadsbijeenkomst in het najaar van 2019, waarbij zijn de raadsleden meegenomen in de ontwikkelingen in de mobiliteitswereld. Daarbij is verkend wat dat zou betekenen voor specifiek Enkhuizen. De aanwezige raadsleden waren het erover eens dat de huidige én verwachte mobiliteit van negatieve invloed is op (de ruimtelijke kwaliteit van) Enkhuizen en dat hieraan gewerkt moet worden. Hierbij zijn geen no-go’s opgeworpen: alle maatregelen inclusief betaald parkeren zijn bespreekbaar. In de maanden januari en februari in 2020 heeft MuConsult verschillende sessies gehouden met stakeholders en de gemeenteraad. In januari en februari waren er vier verkennende sessies gehouden met (vertegenwoordigers van) bewoners, de retail, horeca/toerisme en de Raad. In september 2020, verlaat vanwege corona, was er een plenaire terugkoppelsessie met alle stakeholders. Zie verder figuur 2. Figuur 2: Schematische weergave van de stappen in het participatieproces.

Bij de vier verkennende sessies heeft MuConsult ervoor gekozen om groepen belanghebbenden eerst apart te betrekken, om per groep de belangen en doelen te peilen. Tijdens deze sessies zijn de groepen bevraagd over hun wensen voor de stad. Vervolgens hebben zij circa veertig maatregelen gericht op mobiliteit en parkeerbeleid beoordeeld. De aanwezigen konden per maatregel aangeven of zij dit een slecht of juist een goed idee vonden. Aansluitend was er ruimte voor discussie. Bij de sessies is gebruikgemaakt van de interactieve tool Mentimeter. Met deze tool konden deelnemers via hun smartphone vragen beantwoorden en maatregelen beoordelen. In totaal hebben 70 mensen deelgenomen aan deze sessies. Voor het ontwikkelen van dit parkeer- en verkeersontwikkelplan is niet alleen geput uit het participatieproces met stakeholders: er is ook gebruikgemaakt van de (door de gemeenteraad) vastgestelde visies Routekaart naar de Toekomst (2014) en Stadsvisie 2030 (2009). Uit de sessies bleek dat de keuzes die in beide documenten worden beschreven, nog steeds worden ondersteund.

2 / 29

xxx

2.

De ambities van de gemeente Enkhuizen

2.1

Leidende keuzes en ambities voor het parkeer- en verkeersontwikkelplan

Enkhuizen heeft twee belangrijke doelen: de gemeente wil de economische clusters leisure, maritiem en agribusiness versterken en wil een aantrekkelijke woon-, werk- en recreatiestad zijn. Om gericht aan deze doelen te kunnen werken, heeft de gemeenteraad in 2014 het rapport Routekaart naar de toekomst vastgesteld. In het onderstaande kader lichten we de drie strategische keuzes uit de Routekaart naar de toekomt toe.

De eerste strategische keuze is dat Enkhuizen een flexibele stad wil zijn met een zomer- en een winterbeeld. In de zomer ligt de nadruk op de belevingsstad Enkhuizen, waar bezoekers ongestoord kunnen wandelen, flaneren en op verschillende plekken in de stad wat kunnen beleven. De toeristische sector krijgt in die periode veel ruimte. In de winter verandert de stad naar een ondernemende stad. Deze twee beelden vragen elk om een andere bereikbaarheid: in de zomer moet de stad autoluw zijn, waarbij het historische stadsbeeld centraal staat en met voldoende ruimte voor evenementen. In de winter daarentegen vervalt de noodzaak van een autoluwe binnenstad en kunnen auto’s in nabijheid dan wel voor de deur geparkeerd worden. Figuur 2: Schematische weergave van het zomer- en winterbeeld.

De tweede strategische keuze is dat Enkhuizen een dynamische stad wil zijn. In de visie van Enkhuizen zijn bedrijven en bewoners dan verbonden met de binnenstad, waarbij de ondernemende samenleving de ruimte krijgt om zich te ontwikkelen en te tonen. De derde strategische keuze is dat Enkhuizen op land en op water ruimte geeft aan verblijf en mobiliteit. Enkhuizen heeft een HUB-functie voor de regio. Hierbij gaat het om goede verbindingen, aanbod van (modern) vervoer en attractieve ruimtes, programma’s en gebouwen.

Voor het stimuleren van het toerisme in Enkhuizen zijn voldoende instrumenten aanwezig: de historische binnenstad, het intieme karakter van de vesting, de grootschalige attracties en het zicht over het water. Om het centrum aantrekkelijk te laten zijn is wel belangrijk dat detailhandel, toerisme, horeca en

3 / 29

evenementen in evenwicht blijven. Ook de bewoners en de economische clusters (leisure, maritiem en agribusiness) hebben hier een rol in. Ook de Stadsvisie 2030 benoemt deze drie strategische keuzes van de Routekaart. Het visiedocument beschrijft echter ook bepaalde (afgeleide) ambities. De volgende zijn relevant voor het parkeer- en verkeersontwikkelplan.

1. 2. 3. 4. 5.

Enkhuizen gaat uit van haar kernkwaliteiten en benut haar cultuurhistorisch erfgoed en de unieke ligging aan het water. Enkhuizen brengt samenhang aan in de fysieke structuur van de stad door voor concentratiegebieden en goede verbindingen te kiezen. Enkhuizen zet in op verbetering van de openbare ruimte en verbindende routes en op versterking en uitbreiding van het groen in de hele stad. Enkhuizen stimuleert het gebruik van alternatieve vervoerswijzen zodat de binnenstad autoluw kan zijn. In Enkhuizen worden parkeermogelijkheden aan de rand van de binnenstad gecreëerd en deze worden vervolgens verbonden met de binnenstad door middel van bijzondere vormen van transport.

4 / 29

2.2

Vier ambities voor het parkeer- en verkeersontwikkelplan

In een stad als Enkhuizen móéten er wel keuzes worden gemaakt over het gebruik van de openbare ruimte. Er zijn meerdere claims op de ruimte terwijl elke vierkante meter toch maar één keer kan worden gebruikt en bestemd. Geparkeerde en rijdende auto’s nemen momenteel kostbare ruimte in en hebben invloed op het aanblik en de leefbaarheid in de stad. Sturen op parkeren is dan een manier om de binnenstad aan te passen. In samenspraak met het College, de Raad, stakeholders en het ambtelijk apparaat van Enkhuizen zijn op basis van bovenstaande strategische keuzes uit de Routekaart naar de Toekomst en de aanvullende ambities uit de Stadsvisie 2030 vier ambities voor dit parkeer- en verkeersontwikkelplan geformuleerd.

Ambitie 1: Historische kwaliteit behouden en versterken De eeuwenlange geschiedenis van Enkhuizen is zichtbaar in de binnenstad. Dit historische karakter trekt toeristen aan. Ook de bewoners en andere stakeholders waarderen de historische kenmerken van de binnenstad. De gemeente Enkhuizen wil deze historische kwaliteit behouden en versterken. Dit betekent een vrij zicht op monumentale panden en een binnenstad met zo min mogelijk auto’s.

Ambitie 2: Leefbaarheid en duurzaamheid verbeteren Leefbaarheid kent verschillende facetten. De gemeente Enkhuizen wil een leefbare binnenstad creëren waarbij wordt ingezet op verbetering van de openbare ruimte en minder autoverkeer. Dit betekent allereerst dat het groen wordt uitgebreid, wat past bij de klimaatadaptieplannen voor Enkhuizen. Daarnaast is veiligheid een belangrijk aspect van de leefbaarheid. Wanneer verkeersonveilige situaties ontstaan, tast dit de leefbaarheid aan. De inzet is dan ook om veilige fiets- en wandelroutes in de binnenstad te creëren.

Ambitie 3: Bereikbaarheid van alternatieve vervoerswijzen stimuleren De gemeente Enkhuizen zet in op een binnenstad die goed bereikbaar is voor alternatieve vervoerwijzen, zoals fietsen en wandelen. De gemeente wil hiermee het fietsen en wandelen stimuleren, onder meer door het creëren van veilige en autoluwe fietsroutes en aantrekkelijke wandelpaden naar de binnenstad.

Ambitie 4: Toegankelijke binnenstad voor iedereen De binnenstad van Enkhuizen dient volgens de gemeente Enkhuizen voor iedereen gemakkelijk toegankelijk te zijn. Juist voor bewoners en bezoekers van doelgroepen die minder mobiel zijn, is het belangrijk dat zij toegang hebben tot hun woning in de binnenstad of de toeristische trekpleisters in de binnenstad.

5 / 29

xxx

3.

Knelpunten in huidige parkeer- en verkeersbeleid

Het huidige parkeerbeleid en verkeerssysteem kent verschillende knelpunten. Uit data-analyses blijkt dat de parkeerdruk in bepaalde gebieden van de binnenstad van Enkhuizen hoog is. Daarnaast blijkt uit de discussies die zijn gevoerd met de stakeholders en uit de workshop met de ambtenaren dat de verbindingen van het huidige verkeerssysteem niet overal optimaal zijn. Het gevolg is dat de vier ambities van de gemeente Enkhuizen momenteel onvoldoende worden ingevuld.

3.1

Alle vier ambities staan onder druk

In het huidige parkeer- en verkeerssysteem van de binnenstad van Enkhuizen staan de vier ambities onder druk. Met de voortzetting van het huidige beleid worden die niet behaald. Om die ambities wél te kunnen behalen staat de gemeente voor een aantal opgaven die in dit parkeer- en verkeersontwikkelplan worden ingevuld. Onderstaande tabel benoemt per ambitie de bedreigingen en de opgaven. Tabel 2: Ambities parkeer- en verkeersontwikkelplan, met bedreigingen en opgaven Ambitie Historische kwaliteit behouden en versterken

Leefbaarheid en duurzaamheid verbeteren

Bereikbaarheid van alternatieve vervoerswijzen stimuleren

Toegankelijke binnenstad voor iedereen

3.2

Bedreiging Opgaven Rondrijdende auto’s en geparkeerde Ruimte scheppen voor de beleving auto’s voor monumenten van historische waarden door belemmeren het historische aanzicht vermindering autoverkeer en parkeermogelijkheden in oude delen van de binnenstad De ruimte in de binnenstad beperkt. Ruimte scheppen voor groen door Hierdoor ontstaan onveilige situaties het aantal auto’s te reduceren in de door de auto’s in smalle straten. binnenstad. Vergroting belevingswaarde binnenstad met aantrekkelijke straatbeelden Smalle straten en smalle trottoirs Cruciale verbindingen verbeteren en bieden weinig ruimte aan fietsers en ruimte scheppen voor fietsers en voetgangers. Daarnaast ontstaan voetgangers als alternatief voor auto. voor de fietsroutes vanuit de Vermindering zoektijd naar buitenwijk onveilige situaties bij het parkeerplaats door duidelijkheid oversteken van de Dreef over mogelijkheden Mindervalide doelgroepen kunnen Verbetering bereikbaarheid voor niet zich niet overal gemakkelijk specifieke doelgroepen, zowel met verplaatsen in de binnenstad auto als specifieke vervoermiddelen voor mindervaliden

Hoge parkeerdruk in de binnenstad

In 2016 heeft adviesbureau Goudappel Coffeng een verkeersplan opgesteld voor Enkhuizen. Voor dit plan zijn meerdere verkeersonderzoeken gedaan, waaronder een parkeertelling. Hieruit bleek dat het kernwinkelgebied en de schil om het kernwinkelgebied samen een parkeercapaciteit van bijna 6.000 parkeerplaatsen hebben. Dit is het totaal, dus zowel parkeerplaatsen waarbij een vergunning nodig is, als parkeerplaatsen in de blauwe zone en parkeerplaatsen waar vrij mag worden geparkeerd. De piekbelasting van deze parkeercapaciteit zit in het zomerseizoen. Vooral tijdens evenementen stijgt de parkeerdruk en is de parkeercapaciteit in sommige gebieden ontoereikend.

6 / 29

Figuur 3: Hoge parkeerdruk in de binnenstad.

In een groot aantal straten in het centrum is de parkeerdruk echter ook hoog in situaties zónder grote evenementen De gemiddelde parkeerdruk was 68%. Inwoners en bezoekers ervaren parkeeroverlast bij een parkeerdruk van boven de 80%, dus voor de totale binnenstad inclusief schil was de parkeercapaciteit tijdens de metingen in 2016 in principe voldoende. Maar die 68% is wel een gemiddelde. De figuren 4 en 5 tonen de variatie in parkeerdruk. In figuur 4 zijn de straatdelen met een parkeerdruk van meer dan 100% rood gearceerd (de winkelstraat in het centrum is aangegeven in blauw). Al met al blijkt dat bijna een kwart van de straatdelen in het centrum een parkeerdruk heeft die hoger is dan 100%. Ruim de helft van de straten zit tijdens de piekbezetting op zaterdagmiddag boven de 80% bezetting. In de schil rond het centrum is de parkeerdruk lager, maar ook hier is de parkeerdruk in een derde van de straten tijdens de piek hoger dan 80%.

7 / 29

Figuur 4: Kaart met straten met hoge parkeerdruk (rood) en winkelstraat centrum (blauw). Gebied rechts van de paarse lijn is het centrumgebied. (Bron: Parkeertellingen Goudappel Coffeng, 2016.)

Figuur 5: Parkeerdruk Enkhuizen verdeeld naar categorieën.

28%

33%

30%

34% 23%

23% 19%

10% Centrum

Schil <50%

50-80%

80-100%

>100%

De hoge parkeerdruk wordt versterkt doordat Enkhuizen in vergelijking met andere steden relatief veel inwoners in de binnenstad heeft wonen. Een bijkomende bijzonderheid van de parkeersituatie in Enkhuizen is het verschil in de zomer- en wintermaanden. In de zomermaanden kent de stad veel evenementen en bezoeken er ook veel meer toeristen de stad, wat zorgt voor een hoge parkeerdruk. In de wintermaanden is het rustiger. De hoge parkeerdruk in de binnenstad zorgt ervoor dat bezoekers moeite hebben een vrije parkeerplek te vinden. Ook is het huidige parkeerbeleid onduidelijk voor bezoekers. Dit alles zorgt voor ‘zoekverkeer’: rondrijdend verkeer dat op zoek is naar een parkeerplaats. Verder gaan bezoekers parkeren op plaatsen waar dat onwenselijk is. Dit schaadt niet alleen de kwaliteit van de binnenstad, maar ook de beleving van

8 / 29

de binnenstad voor bezoekers en winkelaars, wat negatief doorwerkt op de economie. Ook voor veel bewoners is het autoverkeer in de binnenstad een aantasting van het woongenot.

3.3

Onveilige situaties in de binnenstad

Uit de sessies met stakeholders en de workshop met het ambtelijk apparaat bleek dat het huidige verkeerssysteem zorgt voor knelpunten. De binnenstad van Enkhuizen kent op de meeste plekken geen scheiding tussen gemotoriseerd verkeer en fietsers. Op de smalle straten, zoals de Vissersdijk, ontstaan daardoor onveilige situaties, vooral wanneer auto’s fietsers willen passeren. Ook voetgangers ondervinden hinder. Op bepaalde plekken zijn er geen of alleen smalle trottoirs, omdat de beperkte ruimte dan aan auto’s is gegund. Het gevolg is dat wandelaars elkaar niet kunnen passeren of op de weg moeten lopen. Ook zorgen de smalle trottoirs ervoor dat mindervaliden zich niet overal goed door de binnenstad kunnen verplaatsen. Figuur 6: Smalle straten in de binnenstad van Enkhuizen.

De smalle straten veroorzaken ook problemen voor voertuigen en hulpdiensten. Op bepaalde plekken in de binnenstad kunnen grotere voertuigen elkaar niet of nauwelijks passeren. Er kunnen dan gemakkelijk chaotische situaties ontstaan, waarbij automobilisten zich niet altijd aan de regels houden. Zo worden borden met een inrijverbod regelmatig genegeerd. Een ander punt dat naar voren is gekomen in de sessies met de stakeholders en de workshop met ambtenaren is dat de verbindingen tussen Enkhuizen-Noord en de binnenstad niet optimaal zijn. Voor fietsers en wandelaars ontstaan er gevaarlijke situaties zoals bij de oversteek op de Dreef. Bovendien zijn de routes in Enkhuizen-Noord naar de binnenstad niet fietsvriendelijk. Ook dit heeft negatieve gevolgen voor de economie (mensen gaan makkelijk naar andere winkelgebieden), bezoekers (minder uitwisseling met bijvoorbeeld het Zuiderzeemuseum) en bewoners.

9 / 29

3.4

Toekomstige ontwikkeling autobezit binnenstad Enkhuizen

Het toekomstbeeld is dat zonder aanvullende maatregelen de problematiek in het parkeer- en verkeerssysteem in de binnenstad van Enkhuizen wordt verergerd. De bovenstaande problemen worden vergroot doordat het aantal bezoekers naar verwachting zal toenemen in de binnenstad. Een voorbeeld is de ontwikkeling van Enkhuizerzand wat voor meer mobiliteitsstromen gaat zorgen van zowel fietsers, wandelaars als automobilisten. Ook wordt door de vergrijzende trend een toename verwacht in het autobezit in de binnenstad van Enkhuizen. Dit zorgt voor een toename van de parkeerdruk en vergroot het aantal onveilige situaties. Figuur 7: Beperkte toegang voor auto’s en vrachtwagens.

10 / 29

xxx

4.

Visie op hoofdlijnen

Het doel van het parkeer- en verkeersontwikkelplan is om de ambities uit paragraaf 2.2 te helpen verwezenlijken en – in het verlengde daarvan – de opgaven uit paragraaf 3.1 te realiseren. De rode draad hierbij is een optimale invulling van de schaarse ruimte en het verbeteren van de loop- en fietskwaliteit in de binnenstad. Het startpunt van het plan is een drie-schillensysteem met een autovrije schil, een parkeer- en autoluwe schil en een buitenschil. Het kernidee is dat de gemeente autoverkeer en parkeren in delen van de binnenstad beperkt en dat aan de randen van de binnenstad juist additionele capaciteit wordt gerealiseerd. Dit vraagt aanpassingen van het verkeerssysteem: verbindingen naar en in de binnenstad moeten fiets- en voetgangersvriendelijk worden gemaakt, zodat de bereikbaarheid van winkels en andere voorzieningen in de binnenstad wordt gegarandeerd. Daarmee wordt een aantrekkelijk verblijfklimaat in de binnenstad gerealiseerd voor winkelaars, andere bezoekers én bewoners. Figuur 8 toont de drie schillen. Figuur 8: Verschillende schillen (rood is de autovrije schil, oranje is parkeer- en autoluwe schil en groen is de buitenschil).

11 / 29

4.1

Autovrije schil waarin wandelaars en fietsers de ruimte krijgen

In de autovrije schil is de auto niet welkom. Er zijn geen parkeerplaatsen te vinden in het gebied en er worden ook geen reguliere vergunningen uitgegeven. Uitgezonderd zijn enkele bewoners met een bestaande ontheffing. Ook laden- en lossen is op specifieke tijdstippen mogelijk, waarbij er voorwaarden worden gesteld aan het logistieke verkeer qua lengte en duurzaamheid. De autovrije schil bestaat in dit plan uit de Westerstraat. In de periode tussen 1 april en 1 november kunnen de Melkmarkt en delen van de Van Bleiswijkstraat worden toegevoegd aan de autovrije schil. Voor voetgangers en fietsers komen aantrekkelijke routes vanuit de buitenschil naar het autovrije gebied. In de autovrije schil krijgen zij alle ruimte, zodat bezoekers en bewoners kunnen flaneren door het gebied. Dit maakt het winkelgebied aantrekkelijk voor beide doelgroepen. Uit ervaringen elders blijkt dat daarmee aanzienlijke voordelen kunnen worden gerealiseerd voor de detailhandel (‘winkelen is fun’) en voor bewoners (rustiger straatbeeld in en om de woning). Figuur 9: Autovrije delen van de binnenstad (rood is het hele jaar autovrij; donkerrood tussen 1 april en 1 november autovrij).

12 / 29

4.2

Parkeer- en autoluwe schil waarin de auto te gast is en parkeren wordt beperkt

Om de autovrije schil in de binnenstad heen wordt een parkeer- en autoluwe schil gerealiseerd. In deze schil is de auto te gast en worden de routes voor fietsers en wandelaars aantrekkelijker gemaakt. Het plan maakt hierbij onderscheid tussen twee soorten gebieden. Het eerste gebied is een autoluwe schil waarin het verkeersysteem wordt aangepast zodat ruimte beschikbaar komt voor alternatieven en waar parkeren alleen is toegestaan voor bepaalde doelgroepen. Het tweede gebied is een parkeerluwe schil waarin parkeren mogelijk blijft maar waar wel het aantal parkeerplaatsen wordt gereduceerd en mensen die er willen parkeren moeten betalen voor het gebruik van de ruimte. In beide gebieden zijn vrachtwagens langer dan tien meter niet meer welkom. In de parkeerluwe schil, donkeroranje in figuur 10, wordt het autogebruik beperkt. Straten als de Havenweg, een gedeelte van de Breedstraat en een gedeelte van Paktuinen worden eenrichtingsverkeer. Parkeren is alleen mogelijk voor doelgroepen als mindervaliden. In de autoluwe schil, lichtoranje in figuur 10, is parkeren wel toegestaan, maar wordt het minder aantrekkelijk gemaakt. Het totaal aantal vergunningen gaat omlaag en ook is het niet meer mogelijk om voor monumentale panden te parkeren. Een overzicht van de monumentale panden is in figuur 11 weergegeven.

Figuur 10: Autoluwe schil (donkeroranje gemarkeerd) en parkeerluwe schil (licht oranje gemarkeerd). De mogelijke parkeerlocatie aan de Vijzelstraat is zwart gestippeld.

13 / 29

Figuur 11: Monumentale panden (rood gemarkeerd).

De nog beschikbare vergunningen worden als eerste uitgegeven aan de kwetsbare doelgroepen. De overige vergunningen worden door middel van marktwerking over de overige aanvragers verdeeld. Wij adviseren om voor bedrijven en huishoudens een tweede vergunning niet te verstrekken. Voor de parkeerplaatsen waar geen vergunningen voor zijn, wordt een vorm van betaald parkeren ingevoerd. In de zomer wordt hier een hoger tarief gehanteerd dan in de winterperiode. Uitzondering van de invoering van betaald parkeren zijn de blauwe zones bij de Hema, de Albert Heijn en de Deen. Deze worden in stand gehouden. Verder is bij de Vijzelstraat een mogelijke locatie voor de ontwikkeling van parkeerplekken. Door het autogebruik in de parkeer- en autoluwe zone in te dammen, wordt ruimte gecreëerd voor voetgangers en fietsers. Ook komt meer ruimte voor groen beschikbaar en is het zicht op de monumentale panden vrij.

4.3

Buitenschil waarin bezoekers en bewoners van de binnenstad parkeren

In de buitenschil wordt het aantal parkeerplaatsen op een aantal specifieke locaties uitgebreid om het parkeerruimteverlies uit de parkeer – en autoluwe schil op te vangen. De parkeerplaatsen worden zowel ten zuidzijde als ten noordzijde van de binnenstad uitgebreid. Daarnaast worden aantrekkelijke fiets- en wandelroutes aangelegd naar de autoluwe en autovrije binnenstad.

14 / 29

De precieze locaties voor de parkeeruitbreidingen moeten nog worden vastgesteld, maar voorbeeldlocaties – zie figuur 12 – zijn de Ossenmarkt (uitbreiding van de huidige parkeervoorzieningen) en de Flevolaan. Mogelijk zoekgebied voor nieuwe parkeervoorzieningen is het gebied ten noorden van de binnenstad. Verder wordt onderzocht of het parkeerterrein van de Compagniehaven openbaar toegankelijk kan worden gemaakt. Bij deze parkeerlocaties wordt betaald parkeren ingevoerd. De tarieven worden lager dan in de parkeerluwe schil, om de automobilisten te verleiden om niet in de binnenstad te parkeren. Ook wordt het vergunningensysteem ingevoerd in de buitenschil. Cruciaal element in dit beleid is dat de verbindingen naar de binnenstad aantrekkelijk worden gemaakt voor wandelaars vanaf de parkeerlocaties. Het gaat hier met name om de voetgangersverbinding vanaf de Ossenmarkt naar de binnenstad, vanaf het Recreatiegebied het Enkhuizerzand en de routes vanaf de nieuwe parkeerlocaties. Om deze straten voetgangersvriendelijk te maken, zijn maatregelen als het verbreden van de trottoirs nodig. Ook de fietsverbindingen vanuit Enkhuizer-Noord en richting Stede-Broec kunnen worden verbeterd. Hiermee wordt het aantrekkelijk voor bewoners en bezoekers om naar de binnenstad te fietsen.

Om de alternatieven voor de auto verder te faciliteren in de buitenschil zal de gemeente ook deel-e-bikes en/of elektrische stepjes plaatsen bij de parkeerterreinen. Die voorzieningen zijn vooral bedoeld voor recreanten en andere bezoekers. Figuur 12: Buitenschil (groen) met parkeerlocaties (zwart gestippeld zijn mogelijke zoekgebieden voor parkeerlocaties).

15 / 29

xxx

5.

Strategie uitgewerkt in elf maatregelen

De parkeer- en verkeersvisie uit hoofdstuk 4 is een beschrijving van het eindbeeld voor de binnenstad van Enkhuizen. Dit hoofdstuk gaat in op het hoe: welke strategie en welke maatregelen zijn nodig om de ambities in te vullen en op dat eindbeeld uit te komen? De maatregelen vormen de basis van het voorliggende parkeer- en verkeersontwikkelplan. In paragraaf 5.1 gaan wij in op de maatregelen binnen het expertiseveld parkeren. In paragraaf 5.2 volgen flankerende maatregelen die nodig zijn om het autobezit en -gebruik te reguleren. De maatregelen worden in paragraaf 5.3 getoetst aan de ambities uit voorgaande hoofdstukken.

5.1

Slimmere regulering én groter parkeerareaal aan de randen

Om het parkeersysteem in Enkhuizen in lijn te brengen met de ambities zijn enkele grote veranderingen nodig. Zo dient de gemeente het vergunningenbeleid aanpassen en in de binnenstad betaald parkeren invoeren. Verder is er additionele parkeercapaciteit aan de randen van de binnenstad nodig, zodat inwoners en bezoekers worden verleid om buiten de autovrije en autoluwe schil te parkeren.

Maatregel 1: Realiseren extra parkeergelegenheid De buitenschil krijgt extra parkeercapaciteit. Deze parkeerplekken zijn bedoeld voor toeristen, bezoekers, werknemers en bewoners. Wel zijn vervolgonderzoeken nodig hoe deze parkeerterrein worden ontwikkeld en hoeveel parkeerplaatsen deze moeten hebben. Het gaat om de volgende locaties: 1) Ossenmarkt: uitbreiden bestaande capaciteit (haalbaarheid onderzoeken). 2) Flevolaan: parkeercapaciteit aanleggen. 3) Parkeerterrein Compagniehaven: overleg met de eigenaar over het openbaar maken van het parkeerterrein. De eigenaar staat hiervoor open. Om ook een parkeerlocatie te ontwikkelen ten noorden van de binnenstad zijn haalbaarheidsonderzoeken nodig. Op deze parkeerterreinen wordt een laag parkeertarief ingevoerd om bezoekers te stimuleren om op afstand te parkeren in plaats van door te rijden naar de binnenstad. Voor bewoners worden bij deze stadsrandvoorzieningen goedkopere vergunningen aangeboden. Dit is interessant voor bewoners die een auto hebben die zij minder frequent gebruiken.

Maatregel 2: Aanpassen vergunningenbeleid centrum Het aanleggen van de parkeercapaciteit aan de randen van de binnenstad is bedoeld om het aantal geparkeerde auto’s en verkeersbewegingen in de binnenstad te verminderen. Om automobilisten te verleiden op bovenstaande parkeerterreinen te parkeren, dient de gemeente het parkeren in de binnenstad te reguleren. Op deze manier wordt ruimte gecreëerd voor de historische kwaliteit van de binnenstad én wordt de leefbaarheid van het centrum verbeterd. Een van de reguleringsmaatregelen is om het vergunningenbeleid aan te passen. Zo wordt parkeren in de autovrije schil en in de autoluwe schil verboden. Voor de parkeerluwe schil worden wel vergunningen uitgegeven, voor parkeren op alle dagen en mogelijk binnen een tijdsvak. In de huidige situatie zijn in de binnenstad in totaal 3.611 vergunningen uitgegeven. Hiervan zijn 622 een tweede vergunning voor huishoudens. Dit levert naast geparkeerde auto’s ook

16 / 29

verkeersbewegingen op die niet bijdragen aan de ambities van de gemeente. In dit plan wordt het dan ook niet mogelijk om nog een tweede vergunning in de parkeerluwe schil aan te vragen. Naast het vergunningenbeleid voor bewoners kan het vergunningenbeleid voor andere doelgroepen worden aangepast. Voor bedrijven en (incidentele) bezoekers gelden dezelfde voorwaarden als voor bewonersvergunningen.

Uitzonderingen vergunningenbeleid Voor bepaalde doelgroepen zijn uitzonderingen mogelijk in het vergunningenbeleid. In de autoluwe schil blijft het mogelijk om te parkeren met een gehandicaptenkaart. Ook voor mantelzorgers zijn uitzonderingen mogelijk. Aanvragen voor een gehandicaptenparkeerkaart1 worden door de gemeente getoetst. Figuur 13: Uitzondering in vergunningenbeleid voor mindervalide.

Maatregel 3: Invoeren parkeerbelasting met zomer- en wintertarief In de binnenstad van Enkhuizen heeft de huidige vorm van regulering met de blauwe zones niet het gewenste effect. Parkeerders verschuiven tussendoor de tijd op de parkeerschijf, zodat zij voor een langere tijd kunnen parkeren dan eigenlijk de bedoeling is. In het nieuwe plan komen de blauwe zones dan ook grotendeels te vervallen. Alleen bij de Hema, de Albert Heijn en de Deen worden de blauwe zones instant gehouden. Om toch aan de ambities van het College te kunnen voldoen en ruimte te scheppen voor het versterken van zowel de historische kwaliteit als leefbaarheid wordt ervoor gekozen om de blauwe zones te veranderen in betaald parkeergebieden. Ook de parkeerterreinen aan de randen van de binnenstad worden ‘beprijsd’. De betaald-parkeerplekken zijn vooral bedoeld voor toeristen en (zakelijke) bezoekers. Met gedifferentieerde parkeerbelasting kan de gemeente automobilisten verleiden om in de buitenschil te parkeren: het tarief op de parkeerterreinen in de buitenschil wordt dan lager zijn dan de betaaldparkeerplekken in de parkeerluwe schil. In lijn met het vergunningenbeleid geldt het betaald parkeren op alle dagen. Er zal verder onderscheid worden gemaakt tussen de zomer- en de winterperiode. In de zomer liggen de tarieven hoger (zoals nu ook al het geval is) in de parkeerluwe schil.

’s Winters trekt de binnenstad immers minder bezoekers.

1 Enkhuizen kent twee typen kaarten: Bestuurderskaart (als de aanvrager zelf een auto of brommobiel bestuurt) en Passagierskaart

(als de aanvrager reist als passagier).

17 / 29

Het invoeren van parkeerbelasting zorgt in eerste instantie voor het reguleren van de parkeervraag in de stad. Studies tonen aan dat dit niet komt doordat er minder mensen naar de stad komen, maar doordat bezoekers uitwijken naar andere parkeergelegenheden en vervoerwijzen. Betalen voor parkeren is in Nederlandse steden ondertussen meer regel dan uitzondering en een gemeente kan vooral het verschil maken met duidelijke regels, goede verwijzing en gebruiksvriendelijkheid. Specifiek bij het onderdeel betaald parkeren betekent dit dat het belangrijk is om mobiel parkeren in te voeren direct wanneer het betaald parkeren ingaat. Met mobiel parkeren kunnen parkeerders via een app op de smartphone een parkeerplaats betalen. Zo wordt het betaalsysteem gebruiksvriendelijk en laagdrempelig.

Maatregel 4: Duidelijkheid in verwijzingen naar parkeerlocaties Met bovenstaande maatregelen ontstaan gebieden met verschillende ‘parkeerregimes’. Dit kan voor onduidelijkheid zorgen en het is dan ook belangrijk borden te plaatsen die duidelijk aangeven welke vorm van regulering ergens van kracht is. Om zoekverkeer naar parkeerplaatsen in de binnenstad terug te dringen, zal de gemeente ook dynamische borden plaatsen die bezoekers naar de drie parkeerterreinen buiten de binnenstad leiden. Die borden geven dan ook het aantal vrije plekken aan – zie figuur 14. Figuur 14: Voorbeeld van een verwijsbord naar vrije parkeerplaatsen.

18 / 29

5.2

Beperken autoverkeer in de binnenstad en stimuleren van alternatieven

De maatregelen van het verkeersysteem hebben ook als doel – conform de ambities van het College – om het autogebruik in de oude binnenstad te reduceren en gebruik van alternatieven voor de auto te stimuleren. De gemeente zal straten aanwijzen waarin de auto niet welkom is of waar eenrichtingsverkeer geldt. Daarnaast worden er maatregelen genomen om het wandelen en fietsen te stimuleren, zowel infrastructureel als door middel van communicatie.

Maatregel 5: Autovrije straten realiseren In de autovrije schil van de binnenstad zijn auto’s en vrachtwagens niet langer welkom. De Melkmarkt en het brede gedeelte van de Van Bleiswijkstraat zullen in de periode tussen 1 april en 1 november autovrij zijn (rood gestippeld in figuur 15). De Westerstraat is het hele jaar autovrij. Uitzonderingen worden gemaakt voor vrachtwagens die winkels bevoorraden tussen 08:00 – 11:00. Deze vrachtwagens mogen niet langer zijn dan zes meter. Ook bewoners met een bestaande ontheffing blijven toegang houden. Om ervoor te zorgen dat verder niemand met de auto of vrachtwagen de autovrije straten inrijdt, is intelligente handhaving nodig. Dit bestaat uit een camerasysteem dat registreert of de voertuigen die het autovrije gebied inrijden toegang hebben. Wanneer dit niet het geval is, volgt automatisch een boete. Figuur 15: Autovrije straten (rood gestippelde straat alleen autovrij tussen 1 april en 1 november).

19 / 29

Maatregel 6: Autoverkeer beperken in de autoluwe straten In de autoluwe schil zijn meerdere historische monumenten te vinden. Om van de straten rondom deze monumenten prettige verblijfsgebieden te maken, zal de gemeente verschillende (delen van) straten eenrichtingsverkeer maken. Dit zijn voornamelijk straten in het zuidoosten van de binnenstad: delen van de Paktuinen, de Havenweg en de Brugstraat, en delen van de straten Dijk, Zuider Havendijk, Breedstraat en Oosterhavenstraat. In figuur 16 zijn deze straten oranje gemarkeerd. De straten met eenrichtingsverkeer krijgen geen parkeerplekken, behoudens voor de uitzonderingen zoals beschreven onder maatregel 2. De ruimte die vrijkomt, kan de gemeente invullen met groen en ruimte voor wandelaars en fietsers. Figuur 16: Autoluwe straten (oranje gemarkeerd).

Maatregel 7: Wandelinfrastructuur verbeteren In de binnenstad van Enkhuizen zijn momenteel veel smalle straten die (te) weinig ruimte bieden aan voetgangers. Met het nieuwe plan gaat dat veranderen: op meerdere cruciale verbindingen wordt extra ruimte gecreëerd voor voetgangers. Zo krijgen de straten die eenrichtingsverkeer worden, brede trottoirs waarop voetgangers kunnen flaneren. Ook de routes vanaf de parkeerterreinen krijgen brede trottoirs zodat de binnenstad veilig en aantrekkelijk te bereiken is voor voetgangers. Vooral de route vanaf het station richting de binnenstad is een prioriteit. Deze route wordt een multifunctioneel gebied. Het aantal auto’s op deze route wordt gereduceerd doordat de automobilisten worden verleid om te parkeren op de parkeerplaatsen van de Ossenmarkt en de Flevolaan. Hiermee wordt

20 / 29

ruimte gecreëerd voor een aantrekkelijke wandelroute vanaf het station richting de binnenstad. Dit past bij de ambitie van de gemeente om de historische kwaliteit te versterken en de leefbaarheid te verbeteren. In figuur 17 zijn de verbindingen waar de wandelinfrastructuur wordt verbeterd paars gemarkeerd. Naast de routes vanaf de (mogelijke) parkeerlocaties, betreft het ook de route van het recreatiegebied het Enkhuizerzand richting de binnenstad. Figuur 17: Wandelroutes (paars gemarkeerd).

21 / 29

Maatregel 8: Fietsinfrastructuur verbeteren Het is in de huidige situatie voor fietsers gevaarlijk om de Dreef over te steken. In dit plan is dan ook voorzien deze oversteken fietsvriendelijk te maken, onder meer door drempels aan te leggen bij de oversteken. Deze maatregel is eerder genoemd in de Actualisatie Verkeersplan Enkhuizen 2017-2025 van Goudappel Coffeng uit 2017. Daarnaast worden de routes in Enkhuizen-Noord en de route naar Stede Broec fietsvriendelijk gemaakt. In figuur 18 zijn de verbindingen waar de fietsinfrastructuur wordt verbeterd blauw gemarkeerd. Voor bewoners betekent dit dat de toegankelijkheid vanuit de woonwijken naar de binnenstad voor fietsers wordt verbeterd. Het is hierbij cruciaal dat voldoende fietsparkeergelegenheid is in de binnenstad van Enkhuizen. Deze plekken dienen goed te worden aangegeven door bebording en ook dient er ruimte te worden gecreëerd voor fietsparkeren. Figuur 18: Fietsroutes (blauw gemarkeerd).

Maatregel 9: Deelmobiliteit voor bezoekers De toeristen en bezoekers die parkeren op de drie grote parkeerterreinen zullen gebruik kunnen maken van deelmobiliteit. Zo komen er deelfietsen bij de parkeerterreinen, zodat bezoekers van de stad niet alleen van lopen afhankelijk zijn. Naast deelfietsen wordt ook voorzien in micromobiliteit, zoals e-steps. In andere toeristische steden is hiermee al geëxperimenteerd en daaruit bleek dat bezoekers en toeristen graag gebruik maken van deze nieuwe vorm van mobiliteit. Bij het aanbieden van deelmobiliteit hoort een dienstverlening via een mobiele applicatie.

22 / 29

Maatregel 10: Maximale lengte vrachtwagens Om de veiligheid in de binnenstad te vergroten wordt geadviseerd een maximale lengte voor vrachtwagens in te voeren. In de parkeer- en autoluwe schil zijn dan alleen nog vrachtwagens welkom met een maximale lengte van tien meter. In de autovrije straten waar een uitzonderingspositie voor bevoorrading wordt gehanteerd, mogen de bevoorradingsvrachtwagens een maximale lengte hebben van zes meter.

Maatregel 11: Autodelen en parkeren op afstand bij nieuwe ontwikkelingen De laatste maatregel in dit parkeer- en verkeersontwikkelplan gaat over het parkeerbeleid bij nieuwe ontwikkelingen. In Enkhuizen vinden kleinschalige transformaties plaats, waarbij bijvoorbeeld winkels worden omgebouwd tot een aantal appartementen. Bij deze kleinschalige ontwikkelingen kan niet worden gegarandeerd dat een parkeerplek beschikbaar is bij de ontwikkeling. Momenteel krijgen nieuwe ontwikkelingen tijdelijk geen parkeervergunningen. Deze situatie wordt in dit plan definitief gemaakt. Nieuwe ontwikkelingen krijgen geen parkeervergunning meer toegewezen. Om goede bereikbaarheid en toegankelijkheid met de auto van de woningen te garanderen, wordt het voor ontwikkelaars mogelijk om bij te dragen aan een parkeerplaats op één van de parkeerterreinen aan de randen van de binnenstad. De bewoners van de nieuwe ontwikkelingen krijgen dan een goede vergunning op één van de parkeerterreinen aan de randen van de binnenstad. Daarnaast wordt het eveneens voor ontwikkelaars mogelijk om te participeren in een autodeel concept. Dit biedt vooral kansen op de lange termijn. Verschillende onderzoeken wijzen op een toenemend gebruik van deelauto’s op de lange termijn. De gemeente kan dit faciliteren door een goedkope of gratis vergunning aan te bieden bij de ontwikkeling voor een deelauto.

23 / 29

In onderstaande tabel staat beschreven hoe elke maatregel bijdraagt aan het realiseren van de ambities. Tabel 3: Bijdrage van maatregelen op de ambities. Maatregelen Maatregel 1: Realiseren extra parkeergelegenheid Maatregel 2: Aanpassen vergunningenbeleid

Bijdrage aan gemeentelijke ambities Het aanbieden van extra parkeergelegenheid in de buitenschil vermindert het zoekverkeer in de autoluwe schil en zorgt voor minder auto’s in de binnenstad. Hiermee wordt zowel de historische kwaliteit, leefbaarheid als de duurzaamheid verbeterd Met het aanpassen van het vergunningenbeleid worden automobilisten via prijsbeleid verleid om de auto buiten de oude binnenstad te parkeren. Er zullen daardoor minder auto’s door de autoluwe schillen rijden. Dit zorgt voor het versterken van historische kwaliteit en het versterken van de leefbaarheid en duurzaamheid in de binnenstad

Om een toegankelijke binnenstad te creëren is het belangrijk dat ook mindervalide doelgroepen toegang hebben tot de binnenstad. Voor deze doelgroepen wordt een uitzondering gemaakt in het vergunningenbeleid Maatregel 3: Door in de autoluwe schil een hoger tarief te hanteren dan op de parkeerterreinen Invoeren betaald parkeren in de buitenschil, worden automobilisten verleid te parkeren in de buitenschil. Dit met zomer- en wintertarief verlaagt het zoekverkeer en het aantal auto’s in de oude binnenstad, wat een positief effect heeft op de historische kwaliteit, leefbaarheid en duurzaamheid in de autoluwe schillen Maatregel 4: Duidelijkheid Bij een toegankelijke binnenstad behoort ook duidelijke bebording zodat toeristen in bebording parkeren en bezoekers snel weten waar zij de auto kwijt kunnen. Hiermee wordt ook het zoekverkeer gereduceerd, wat de ambitie ondersteunt om de leefbaarheid en duurzaamheid van de binnenstad te verbeteren Maatregel 5: In het autovrije gedeelte zijn geen vrachtwagens en auto’s welkom, met alleen Autovrije straten realiseren uitzonderingen voor bewoners met een ontheffing en voor bevoorrading van vrachtwagens van zes meter. In deze straten krijgen wandelaars en fietsers meer ruimte.

Dit past bij de ambities om de bereikbaarheid voor alternatieven van de auto te verhogen en de leefbaarheid te verbeteren Maatregel 6: Om ruimte te scheppen voor de historische waarden wordt een aantal straten Autoluwe straten realiseren autoluw, oftewel: geen parkeervoorzieningen en eenrichtingsverkeer. Verder zijn alleen vrachtwagens van maximaal 10 meter welkom. Het verminderen van auto’s behoort bij de ambitie om de historische kwaliteit te behouden en te versterken. Ook wordt ruimte geschept voor het wandelaars, fietsers en groen Maatregel 7: Met het verbeteren van de wandelinfrastructuur wordt het aantrekkelijk om te Wandelinfrastructuur wandelen. De ambitie om alternatieve vervoerswijzen te stimuleren wordt onder verbeteren andere met deze maatregel ingevuld Maatregel 8: Door de fietsroutes te verbeteren en veiliger te maken wordt de fiets gestimuleerd. Fietsinfrastructuur Dit sluit aan bij de ambitie om alternatieve vervoerswijzen te stimuleren verbeteren Maatregel 9: Deelmobiliteit Het plaatsen van deelmobiliteit bij parkeerlocaties in de buitenschil zorgt ervoor dat voor bezoekers bezoekers langere afstanden kunnen afleggen in kortere tijd dan wanneer zij dezelfde afstand wandelend afleggen.

Dit stimuleert het gebruik van alternatieve vervoerswijzen Maatregel 10: Maximale Om de binnenstad van Enkhuizen veiliger en leefbaarder te maken wordt het lengte vrachtwagens verboden voor vrachtwagens langer dan tien meter om de parkeer- en autoluwe schil in te rijden. De bevoorradingsvrachtwagens in de autovrije straten mogen maximaal zes meter zijn. Dit verbetert de leefbaarheid van de binnenstad Maatregel 11: Beleid bij Door geen vergunningen uit te geven bij nieuwe ontwikkelingen, blijft het aantal nieuwe ontwikkelingen parkeerders en het aantal verkeersbewegingen in de binnenstad gelijk. Dit heeft een positief effect op de versterking van de historische waarden en op de leefbaarheid van de binnenstad

24 / 29

5.3

Draagvlak voor maatregelen

De elf maatregelen zijn getoetst aan de ambities van Enkhuizen, maar ook is onderzocht of ze op draagvlak bij de stakeholders kunnen rekenen. Uit de sessies met de bewoners, ondernemers en publiektrekkers bleek dat de meerderheid openstaat voor het invoeren van strengere regulering in de binnenstad, indien dit wordt gecombineerd met alternatieve parkeerlocaties aan de rand van de binnenstad en veilige fiets- en wandelroutes. Met de aanleg en uitbreiding van parkeerterreinen en het fiets- en wandelvriendelijk maken van de routes naar de binnenstad, wordt aan die ‘voorwaarden’ voldaan. De ruimte in de binnenstad van Enkhuizen is schaars. Vele bewoners en andere stakeholders realiseren zich dat duidelijke keuzes nodig zijn om de specifieke kwaliteiten van Enkhuizen te versterken. In de sessies bleek ook dat de deelnemers snelle voortgang willen. Met een spoedige realisatie van dit plan komt de gemeente tegemoet aan die wensen.

25 / 29

xxx

6.

Contouren uitvoeringsagenda

Het voorgaande hoofdstuk benoemde de maatregelen die nodig zijn om de visie van het College te realiseren. Voor deze maatregelen moet de gemeente een uitvoeringsagenda opstellen: een beschrijving van de concrete acties, met bijbehorende planning en budget, om de maatregelen door te voeren. Dit hoofdstuk beschrijft de contouren van deze agenda.

6.1

Actie 1: Haalbaarheidsonderzoek naar uitbreiding parkeerareaal

De eerste pijler van het parkeer- ontwikkelplan is de uitbreiding van het parkeerareaal aan de buitenranden van de binnenstad. Het voorgaande hoofdstuk noemde hiervoor een aantal mogelijkheden, te weten: bestaande locaties uitbreiden (bijvoorbeeld de Ossenmarkt), bestaande locatie openbaar maken (Compagniehaven) en nieuwe parkeerlocaties ontwikkelen (bijvoorbeeld ten noorden van de binnenstad en de Flevolaan). Voor deze plannen zijn haalbaarheidsonderzoeken nodig. Die moeten duidelijkheid geven over vier punten:  





6.2

Behoefte: Hoeveel parkeerplekken zijn nodig om te voldoen aan de parkeervraag? Locatie: Onderzoek naar de precieze locaties, met als belangrijkste afwegingen de mogelijkheden binnen bestemmingsplannen en het draagvlak onder bewoners. Type aanleg: Hoe moet het extra parkeerareaal worden aangelegd? Mogelijke opties zijn op het maaiveld, een parkeerdek, een bovengrondse garage of een ondergrondse garage. Financiële haalbaarheid: Een onderzoek naar het kostenplaatje, waarbij ook rekening wordt gehouden met het type aanleg, zoals hierboven beschreven.

Actie 2: Parkeerverordeningen en -besluiten vaststellen

De tweede pijler van het parkeer- en ontwikkelplan is het aanscherpen van de parkeerregulering in de binnenstad met het bijbehorende ‘schillensysteem’. Hiervoor moet de gemeente het vergunningensysteem aanpassen en betaald parkeren invoeren. Om dit te verankeren in het beleid, moeten de volgende verordeningen en besluiten worden vastgesteld:  



Parkeerverordening: Heeft betrekking op het gebruik van parkeerplaatsen en parkeervergunningen. Verordening parkeerbelastingen: Met deze verordening geeft de gemeente aan welke tarieven worden geheven voor parkeren. Het gaat om twee soorten belasting:  Parkeerbelasting voor bezoekers: In de verordening wordt vastgelegd waar deze parkeerbelasting wordt ingevoerd, op welke tijdstippen en op welke wijze.  Parkeervergunningen: De verordening beschrijft de kosten en locaties (zones) van de parkeervergunningen voor bewoners en bedrijven. Vergunningen worden vooraf betaald voor een vastgestelde periode. Besluit nadere regels parkeerverordening: Dit collegebesluit geeft invulling aan een aantal ‘nadere bepalingen’. Deze regels kunnen eenvoudig worden aangepast wanneer de wensen van de raad wijzigen. Regels die het college kan stellen:  Regels met betrekking tot de geldigheid van de vergunningen en het maximum aantal vergunningen.  Procedurele regels met betrekking tot de bezoekersvergunningen en bezoekersvergunningen mantelzorg.  Procedurele regels met betrekking tot het proces van vergunningverlening.

26 / 29





6.3

Aanwijzingsbesluit: In het aanwijzingsbesluit wijst het college de weggedeelten en gebieden aan waar de regels uit de verordening gelden. (Optioneel) Bouwbesluit: Dit betreft een aanpassing van het bouwbesluit, waarin de regels voor nieuwe ontwikkeling worden vastgelegd.

Actie 3: Onderzoek om alternatieven auto te stimuleren

De derde pijler van het plan is het aantrekkelijker maken van alternatieven voor de auto. Voordat de gemeente deze acties in kan zetten, moet er onderzoek worden gedaan naar de volgende punten: 





6.4

Fietsparkeerlocaties: Momenteel zijn de parkeerlocaties voor fietsers moeilijk te bereiken of niet aantrekkelijk om te gebruiken. Om dit te verbeteren is onderzoek nodig naar alternatieve fietsparkeerlocaties. Wandelroute NS-station en binnenstad: De belangrijkste wandelroute in dit parkeer- en verkeersontwikkelplan is de route tussen het NS-Station en de binnenstad. In het plan wordt deze route aantrekkelijker gemaakt voor voetgangers. Een van de mogelijke acties is het verleggen van de wandelroute naar het terrein van de Waterpolitie. Onderzoek is nodig in hoeverre deze actie haalbaar is. Auto-alternatieven voor bezoekers: Om bezoekers te verleiden gebruik te maken van autoalternatieven om de binnenstad te betreden, kan de gemeente deelfietsen en andere vormen van micromobiliteit (zoals elektrische stepjes) bij de parkeerterreinen plaatsen. Voordat de gemeente deze voorzieningen treft, is er een marktonderzoek nodig om te bepalen hoeveel deelfietsen en andere vormen van micromobiliteit nodig zijn om de vraag op te vangen.

Actie 4: Fysieke aanpassingen binnenstad en monitoren verkeersafwikkeling en parkeersituatie

De gemeente zal enkele ‘fysieke maatregelen’ moeten nemen om de binnenstad aantrekkelijker te maken voor bewoners en bezoekers. Denk hierbij aan het creëren van eenrichtingsstraten en aan het verbreden van trottoirs. Er moeten ook duidelijke verwijsborden komen om zoekverkeer te verminderen. Deze set aan maatregelen draagt bij aan de ambities van de gemeente om auto-alternatieven te faciliteren en (mede daarmee) de historische kwaliteit van de binnenstad te versterken. Voor deze fysieke aanpassingen in de binnenstad zal de gemeente een nieuw ruimtelijk plan voor de binnenstad moeten uitwerken. Een gevolg van de aanpassingen is dat de routering van automobilisten zal veranderen. Om ervoor te zorgen dat elders in Enkhuizen geen verkeersoverlast ontstaat, moet de verkeersafwikkeling in de nieuwe situatie goed gemonitord worden: op welke straten wordt het rustiger of juist drukker? Ook de parkeersituatie dient gemonitord te worden. Mocht het nodig zijn, dan kan de gemeente op basis van deze monitoring aanvullende maatregelen treffen.

27 / 29