Bijlage 3 Bestuurlijke reactie aan Participatieraad Enkhuizen

uw brief van:

2 augustus 2022

ons kenmerk:

xxxx

behandeld door:

I. Ruitenberg

bijlagen:

3

Datum: Onderwerp:

17 januari 2022 Reactie op het advies over beleidsuitgangspunten regionale inkoop jeugdhulp en Wmo

Geachte leden van de Participatieraad Enkhuizen, Op 2 augustus jl. hebben wij uw advies op de Beleidsuitgangspunten inkoop jeugdhulp en Wmo 2024 en verder ontvangen. Wij willen u bedanken voor uw advisering over dit onderwerp. U geeft aan moeilijk ‘uit de voeten’ te kunnen met dit beleidsstuk en u heeft diverse opmerkingen en vragen. Hieronder willen wij een korte reactie geven op de door u gestelde vragen en opmerkingen Voorafgaand adviseert u over primaire toetsing betrouwbaarheid en integriteit. Wij onderschrijven uw zorg en advies en zien het inperken van het aantal zorgaanbieders en het stellen van strengere (kwaliteits-) eisen bij inschrijving als noodzakelijk. Wij zullen dit advies meenemen in onze gesprekken met de regio gemeenten en de Netwerkorganisatie Zorg in regio Westfriesland. De komende periode wordt regionaal ingezet op de verdere uitwerking van de inkoopstrategie en inkoopdocumenten. De kwaliteitseisen voor inschrijving door zorgaanbieders en de contracten zijn hier onderdeel van. Opmerkingen en vragen over de beleidsuitgangspunten:  Het is een boodschappenlijstje waarvan we bang zijn dat er veel te veel boodschappen op staan. En wat wordt bedoeld met zinnen als “datagedreven werken wordt steeds meer een uitgangspunt”? In de beperking toont zich de meester.

Welke (maatschappelijke) problemen vragen nu echt om een oplossing in het inkoopproces, hoe laten deze zich prioriteren, wat is de analyse en hoe gaan we die oplossen? Wat is er veranderd in het speelveld (bijvoorbeeld wetgeving) dat vraagt tot aanpassing van het beleid? De tekst waar u naar verwijst is in het document ‘beleidsuitgangspunten inkoop jeugdhulp en Wmo 2024 en verder’ welke u op 11 november heeft ontvangen, niet opgenomen.  Wat is de scope: gaat het sec om het proces om zorg in te kopen of betreft het de hele levenscyclus (definiëren van de wensen/eisen, leveranciersselectie, onderhandelen, contracteren, leveren en exit)? We kunnen ons voorstellen dat er voor alle fasen van het proces specifieke uitgangspunten kunnen worden opgeschreven. We zouden ook willen weten waar in dit proces zich nu de grootste uitdagingen manifesteren (met impact op de burgers, (potentiële) ontvangers van de zorg).  Hoe ziet het (huidige) inkoopproces er uit en wat is daarbij het huidig inkoopbeleid?  Wat zijn de “lessons learned”, wat heeft de evaluatie van het huidig beleid en de procesuitvoering opgeleverd (met name vanuit het perspectief van de burger), wat willen we (of de spelers in dit veld) anders doen, hoe zien wij dat gerealiseerd?  Wij zien eigenlijk niets terug van de problemen van vandaag die vragen om een oplossing. Als voorbeeld noemen we de zorgfraude.

In de beleidsuitgangspunten komt het woord “zorgfraude” niet voor. Er wordt geschreven dat het zorglandschap wordt uitgebreid met meer gecontracteerde aanbieders. Kan je bijvoorbeeld (als je kampt met capaciteitsproblemen op het gebied van contractmanagement en toezicht) niet beter streven naar een beperking van het aantal aanbieders. Beter een aantal grote

aanbieders (met eventueel onderaannemers, laten die grote spelers de kleintjes maar managen) dan een hele waaier aan kleintjes? De tekst waar u naar verwijst is in het document ‘beleidsuitgangspunten inkoop jeugdhulp en Wmo 2024 en verder’ welke u op 11 november heeft ontvangen, niet opgenomen. De beleidsuitgangspunten zijn hoogover en daarmee kaderstellend voor de verdere inkoopstrategie en inkoopdocumenten. Dit betekent dat de inrichtingskeuzes, waaronder welke financieringssytematiek, op welke wijze gaan we knelpunten oplossen, welke contracteisen gaan wij als regio stellen aan de aanbieders etc. nog genomen gaan worden bij de verdere uitwerking en inrichting van de inkoop. De beleidsuitgangspunten gelden voor de brede scope van het inkopen. Het inkoopbeleid wordt uitgewerkt zodra de beleidsuitgangspunten zijn vastgesteld door de zeven Westfriese gemeenteraden. In het document ‘beleidsuitgangspunten inkoop jeugdhulp en Wmo 2024 en verder’ staat vermeldt met welke ontwikkelingen (waaronder de wettelijke) er rekening gehouden moet worden in de verdere inkoop. Diverse maatschappelijke ontwikkelingen zijn in dit document tevens opgenomen. Daarnaast heeft onderzoeksbureau AEF in november 2022 de evaluatie van het ResultaatGestuurd Werken opgeleverd. Dit rapport geeft een duidelijk beeld van de knelpunten, analyse en oplossingsrichtingen binnen het huidige stelsel.

De grootste impact zit in diverse fasen van de inkoop. Maar in ieder geval in de inkoopstrategie, daarbij kiest het college voor de financieringssystematiek, de inrichting daarvan voor de praktijk en de contracteisen aan de zorgaanbieders. De insteek is om het aantal gecontracteerde zorgaanbieders terug te dringen en in te zetten op meer strategisch partnerschap met cruciale zorgaanbieders. Voor het huidige inkoopbeleid verwijs ik u graag naar de bijlage ‘uitvoeringskader inkoop sociaal domein West-Friesland 2019-2021’. Daarnaast stuur ik u de tussenevaluatie ResultaatGestuurd Werken en de evaluatie door onderzoeksbureau AEF toe als bijlagen bij deze brief. Het coalitieakkoord vermeldt het volgende: ‘We onderzoeken wat de meerwaarde is van één gemeentelijke stichting om de Wmo, welzijn, huishoudelijke hulp, dagbesteding en dergelijke in onder te brengen.’ Het onderzoek naar de meerwaarde van één gemeentelijke stichting om de WMO, welzijn, huishoudelijke hulp, dagbesteding e.d. onder te brengen gaat gevolgen hebben voor de aanbesteding, met name de termijn van aanbesteding. Graag de nodige aandacht hiervoor. Wij zullen hier zeker aandacht voor hebben met de inkoop. In de beleidsuitgangspunten wordt rekening gehouden met de wensen en ontwikkelingen van de individuele gemeenten. Het stuk heet “beleidsuitgangspunten inkoop jeugdhulp en WMO 2024 SED”.

Zijn de beleidsuitgangspunten voor Stede Broec Enkhuizen en Drechterland gelijk? Hoeveel ruimte heeft een SED gemeente als men wil afwijken van de andere gemeenten/gemeenten in de regio? Is de financiële vertaling al bekend van de regionale inkoop naar de individuele gemeenten, wordt er gewerkt met een verdeelsleutel? (gelet op het gesteggel van S, E en D onderling) Zo ja, wat is de basis hiervan? De tekst waar u naar verwijst is in het document ‘beleidsuitgangspunten inkoop jeugdhulp en Wmo 2024 en verder’ welke u op 11 november heeft ontvangen, niet opgenomen. Waarom geen inleiding met daarin: - evaluatie, heeft die plaatsgevonden? - heeft het vorige beleid gewerkt, wat moet anders? - terugblik waarin je uitlegt waarom de nieuwe inkoop noodzakelijk is. - gewijzigde wettelijke kaders, hoe gaan we het uitvoeren, wanneer en op welke punten we evalueren en vooral met wie?

gaan

Op 11 november 2022 heeft u het concept van de beleidsuitgangspunten inkoop jeugdhulp en Wmo, zoals deze in regionaal verband is opgesteld, ontvangen van de beleidsadviseur Jeugd. Op 28 november 2022 heeft u laten weten bij uw advies op het bespreekdocument ‘beleidsuitgangspunten inkoop jeugdhulp en Wmo 2024 SED’ te blijven. De regionale ‘beleidsuitgangspunten inkoop jeugdhulp en Wmo 2024 en verder’ zijn voor de regio gemeenten gelijk. Het gezamenlijk vaststellen van de beleidsuitgangspunten door de Westfriese gemeenten draagt bij aan een uniforme werkwijze binnen de regio. Daar waar de regio verplicht is om gezamenlijk in te kopen zal overeenstemming over daaraan verbonden uitgangspunten noodzakelijk zijn, mede om regionaal opdrachtgeverschap uit te kunnen voeren zoals opgenomen in de Norm voor Opdrachtgeverschap. Dit geldt niet voor de punten waar ruimte is voor ‘couleur locale’. De beleidsuitgangspunten zijn overkoepelend geformuleerd. Daarbij is ruimte opgenomen voor lokale wensen en ontwikkelingen. In het regionale document ziet u dat er een inleiding is opgenomen met de door u aangegeven punten. De inzet voor de benodigde capaciteit regionaal, waaronder een projectleider, gaat op basis van inwonersaantal en reeds in het college besloten.

Uitvoering: Alles te benoemen wordt te veel, de grote vraag is: Hoe geef je de “nogal hoog over" uitgangspunten daadwerkelijk handen en voeten? Wat is bijvoorbeeld een dekkend zorglandschap? Kan dat verschillen per gemeente? Wat zijn precies administratieve lasten? Sommige zaken worden niet/nauwelijks concreet gemaakt, bijvoorbeeld t.a.v. het terugbrengen van de administratieve lasten; welk bedrag of welk % denkt men aan? Op basis van de beleidsuitgangspunten in het regionale document stellen we de komende periode een Inkoopstrategie en nemen we het adviesrapport van onderzoeksbureau AEF en de aanbevelingen over het resultaatgestuurd werken mee. In deze strategie komen de keuzes terug over de inhoud en samenstelling van de verschillende opdrachten, de wijze van aanbesteden en bekostigen en de specifieke keuzes in regionale en lokale invulling van de verschillende onderdelen. Beleid: Wat wordt verstaan onder “lokaal beleid”? Wie heeft dat bepaald? Meer gezinnen geholpen, wat betekent dat? Heeft dat consequenties voor de inkoop? Bepaalt de gemeente dat zelf? De tekst waar u naar verwijst is in het document ‘beleidsuitgangspunten inkoop jeugdhulp en Wmo 2024 en verder’ welke u op 11 november heeft ontvangen, niet opgenomen.

En uiteraard: welke gegevens zijn beschikbaar en voor wie? In de raadsbrief “Aanbevelingen Rekenkamerrapport onderzoek Jeugdzorg SED” van 17 november 2020 wordt gesproken over kwartaalrapportages. Is er voor ons een jaarrapportage beschikbaar? Daarnaast wordt hierin aangegeven dat "een professionele data analyse van toegevoegde waarde kan zijn” is hier iets mee gedaan? U wordt binnenkort geïnformeerd over de vraag of het mogelijkheid is interne rapportage te ontvangen in de vorm van een kwartaalrapportage of jaarrapportage. Daarnaast is er een data-analist aangenomen voor de SED organisatie. Zelfredzaamheid: wat betekent dat en hoe doe je dat? Dit betekent toch ook dat je je “gemeentelijke loketten” zo moet inrichten dat dit mogelijk is? Weet men wat er nodig is? (opnieuw: welke data zijn beschikbaar) Wat geeft uiteindelijk de doorslag, het regionale dan wel het lokale beleid? De tekst waar u naar verwijst is in het document ‘beleidsuitgangspunten inkoop jeugdhulp en Wmo 2024 en verder’ welke u op 11 november heeft ontvangen, niet opgenomen.

Inkoop en contractmanagement: Hoe kunnen we de PGB’s minimaliseren c.q. uitsluiten? Deze zijn pas echt fraudegevoelig. Daarnaast zou, ook op basis van hetzelfde artikel en de vele andere beschikbare informatie, de screening (Bibob) zonder meer overgenomen moeten worden. Wat zorgen baart is dat aangegeven wordt dat het zorglandschap is uitgebreid met meer gecontracteerde aanbieders. Moet niet juist gestreefd worden naar minder gecontracteerde zorgaanbieders? In de gemeente Enkhuizen wordt beperkt gebruik gemaakt van de PGB. Dit betreft een minimaal bedrag op de gehele begroting jeugdhulp en Wmo. Uitsluiten is geen mogelijkheid, gezien de Algemene Wet Bestuursrecht voorschrijft dat een inwoner de keuze vrijheid voor een PGB. De gemeente heeft wel eisen gesteld in haar verordeningen over PGB’s. De insteek is om het aantal gecontracteerde zorgaanbieders terug te dringen en in te zetten op meer strategisch partnerschap met cruciale zorgaanbieders. Randvoorwaarden: Wie zijn de “kritische ervaringsdeskundigen? (hopelijk cliënten en ouders van cliënten) Hoe worden de diverse participatieraden betrokken bij dit geheel? Wat is precies een transparant inkoopproces? De tekst waar u naar verwijst is in het document ‘beleidsuitgangspunten inkoop jeugdhulp en Wmo 2024 en verder’ welke u op 11 november heeft ontvangen, niet opgenomen.

Komen er afspraken over tussentijdse evaluaties en bijstelling in inkoop? In de inkoopstrategie komen we met een voorstel voor een participatietraject per opdracht. Gezien de ontwikkelingen en de transformatie die nog in volle gang is, is een participatietraject, breder dan alleen een marktverkenning en marktconsultatie, van groot belang om te zorgen voor de inhoudelijk correcte en uitvoerbare opdrachten. Per opdracht kan de participatiewijze verschillen, waarbij ons uitgangspunt is om dit zo zorgvuldig als mogelijk te doen en alle relevante partners hierbij te betrekken. Dat zijn niet alleen de huidige en mogelijk nieuwe aanbieders, maar ook onze lokale, maatschappelijke partners, onze adviesraden en de collega’s van onze eigen uitvoering. Wij vinden de mening van onze inwoners hierbij belangrijk en gaan waar mogelijk gebruik maken van ervaringsdeskundigen. Bij de verdere uitwerking worden er afspraken gemaakt over de evaluaties van de inkoop. Hopende u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, Namens burgemeester en wethouders, Irma Ruitenberg Beleidsmedewerker Jeugd

Pagina 4 van 4