Bijlage 14 ENK Richtlijn participatietrajecten over bomen

BIJLAGE 14 HANDREIKING PARTICIPATIETRAJECTEN OVER BOMEN ENKHUIZEN

BIJLAGE 14 RICHTLIJN PARTICIPATIETRAJECTEN OVER BOMEN

GEMEENTE ENKHUIZEN

BIJLAGE 14 HANDREIKING PARTICIPATIETRAJECTEN OVER BOMEN ENKHUIZEN

De wijze van participatie ten aanzien van bomen kan verschillen per project of activiteit. In deze handreiking vinden we manieren voor het in kaart brengen van de belanghebbenden en hoe zij op een passende wijze worden betrokken.

Zelf aan de slag Een groene woonomgeving is niet alleen vóór bewoners, maar vooral een omgeving die dóór bewoners ingevuld kan worden. Gemeenten en ook bedrijven kunnen een zeer belangrijke bijdrage leveren en inspirerend werken. Maar dat zal niet voldoende zijn als de inwoners zelf geen actieve rol vervullen. Alleen een door de bewoners gedragen vergroening zal voldoende duurzaam zijn. Want een groene omgeving is iets van lange adem. Met betrekking tot een groene woonomgeving zou de rol van de gemeente zich kunnen concentreren op een ruimtelijk beleid dat ruimte schept voor initiatieven van bewoners om vervolgens de uitvoering gezamenlijk ter hand te nemen.1 Bewoners worden gefaciliteerd om met hun initiatieven te komen, die uit te voeren en te onderhouden. De belangrijkste voorwaarde is dat de overheid, c.q. de gemeente kiest voor een andere, meer faciliterende rol. De belangrijkste taak van de gemeente is visievorming en beleid zowel voor de ruimtelijke ordening als de rol van de bewoners in de samenleving. Bij de voorbereiding van een participatietraject stelt de initiatiefnemer, in dit geval de gemeente, vast wat het doel is van de participatie, wie de betrokkenen zijn en in hoeverre zij invloed kunnen uitvoeren. Uiteindelijk kan een vorm gekozen worden die hierop aansluit.

Het doel van participatie Participatie kan om verschillende redenen worden ingezet: - Draagvlak vergroten. - Kwaliteit vergroten. - Zelfwerkzaamheid van inwoners vergroten. - Sociale cohesie versterken. - Ideeën of informatie genereren.

1

‘Bewoners maken de stad groen’door Martin Knol, Stadswerk magazine 03/2016

Pagina 1 van 4

BIJLAGE 14 HANDREIKING PARTICIPATIETRAJECTEN OVER BOMEN ENKHUIZEN

De participatieladder De participatieladder laat zien welke mate van invloed betrokkenen kunnen uitoefenen. Het is belangrijk om te bepalen wat het doel van een participatietraject is en welke mogelijkheden er zijn voor het meenemen van input. Hoe hoger op de participatieladder, hoe meer invloed de participant kan uitoefenen. In gemeente Enkhuizen wordt gebruik gemaakt van een 3-traps ladder. Adviseren

Raadplegen

Informeren

De meest betrokken partijen vormen een klankbord. Zij geven advies in een open gesprek. De initiatiefnemer maakt keuzes over de invulling en uitvoering van het plan. Bijvoorbeeld via een expertmeeting of door een raad van wijzen in te stellen. De initiatiefnemer is in contact met alle belanghebbenden. De meest betrokken partijen delen hun standpunt. De initiatiefnemer maakt hierin keuzes en deelt deze. De initiatiefnemer houdt alle belanghebbenden op de hoogte van het verloop van het project. Er is geen ruimte voor beïnvloeding.

Bron: https://aandeslagmetdeomgevingswet.nl/participatieomgevingswet/kompas-aanpak-maat/

De participant Als betrokkenen voor een participatietraject komen de volgende stakeholders in aanmerking: Doelgroep

Voorbeeld Georganiseerde Dorpsraad, wijkplatform of bewonerscomité. bewonersgroepen voor het algemeen belang Belangengroepen met affiniteit Bomenpanel, Natuurwerkgroep, Vleermuiswerkgroep, voor groen en bomen imkers of Bijenhoudersvereniging, Vlinderstichting, Agrarische Natuurvereniging, IVN of Landschapsbeheer. Aanwonenden, particulieren en Bewoners en ondernemers waarop het project impact bedrijven heeft. Gebruikers Personen die het gebied regelmatig bezoeken voor recreatie, rust, ontmoeting, spelen of sporten. Mensen op persoonlijke titel Personen waarvan bij de gemeente bekend is dat zij graag meedoen bij projecten over groen en bomen. Ongedefinieerd: iedereen mag Iedere inwoner, ondernemer of belanghebbende is aansluiten een potentiële deelnemer voor het participatieproces. In de afweging om hen als betrokkene aan te wijzen, spelen de volgende aspecten mee: - De impact van het project op de doelgroep. - De kennis die en het netwerk dat de doelgroep kan aanboren. - Het maatschappelijk draagvlak dat de doelgroep kan creëren.

Pagina 2 van 4

BIJLAGE 14 HANDREIKING PARTICIPATIETRAJECTEN OVER BOMEN ENKHUIZEN

Welke vorm past bij het project? De vorm van participatie is afhankelijk van 1) De mate van invloed die de betrokkenen krijgen; 2) De beleidsfase waarin het project zich bevindt; 3) Het doel van de participatie (hierbij wordt informeren buiten beschouwing gelaten om tot een geschikte werkvorm te komen). In de participatiewijzer van ProDemos (https://www.participatiewijzer.nl/DeParticipatiewijzer.html) worden na deze selectie geschikte vormen van participatie aangedragen, zie volgende pagina.

Beleidsfases naast projectfases realisatie en beheer Projectfases realisatie en beheer

Initiatief fase I

Voorbereidende fase

• Initiatief opstellen • Initiatief voorleggen • Stakeholders bepalen

Agendavorming Beleidsimplementatie

• Projectdefinitie • Haalbaarheidstoets • Structuurontwerp

Besluitvorming

• Voorontwerp • Definitief ontwerp • Werkvoorbereiding Realisatie fase • Uitvoering

Beheer fase

Initiatief fase II

Beleidsfases

• Onderhoud • Renovatie • Sloop

• Initiatief opstellen • Initiatief voorleggen

Uitvoering

Evaluatie

Agendavorming

Pagina 3 van 4

BIJLAGE 14 HANDREIKING PARTICIPATIETRAJECTEN OVER BOMEN ENKHUIZEN

Participatievormen; klik voor link naar meer informatie: ABCD-METHODE

DIALOOGMETHODIEK

OLYMPIADE-CONFERENTIE

ADVIESRADEN

DIGITAAL OF THUIS MEE

OPINIEWIJZER (ENQUETE)

AMBASSADEURSNETWERK ONTWERPEN

OUDERENPROOF

BEGROTINGSWIJZER

DORPSWAARDERING

PALED-METHODE

BRONMETHODIEK

(DORPSBLIK)

PARTICIPATIEF BEGROTEN

BURGERADVIESKRING

DRIETRAPSRAKET

PRAATCAFÉ

BURGERJURY

ENERGYPARTY

RAADSPANEL

BURGERPANEL

(TUPPERWARE-PARTY)

SCENARIOMETHODE

CHARETTE

E-PARTICIPATIE

SCHOUW

(DESIGNWORKSHOP)

FOCUSGROEP

STADSDEBAT

CONSENSUSCONFERENTIE GIBSON-METHODE

(STADSGESPREK)

CREATIEVE

INSPIRATIEBEZOEK

VEILING

CONCURRENTIE

INTERNETPANEL

VERSNELLINGSKAMER

DEBATWEDSTRIJD

LERENDE GEMEENSCHAP

WIJKCHEQUES

DELIBERATIEVE PEILING

METAPLAN

DELPHI-METHODE

MOTIEMARKT OASIS GAME

Pagina 4 van 4