Afsluiten grondexploitatie Gommerwijk West-west - raadsVOORSTEL
Tekst van het document
Voorstel aan de gemeenteraad Onderwerp: Zaaknummer:
Afsluiten van de grondexploitatie Gommerwijk West-west 472251
Commissie: Raad:
6 oktober 2025 28 oktober 2025
Portefeuillehouder: J. Franx Programma: 7: Volkshuisvesting, Ruimtelijke ordening en Stedelijke vernieuwing Karakter:
Besluitvormend
Bijlagen:
Koop- en Realisatieovereenkomst Financieel resultaat (GEHEIM)
Voorgesteld besluit: 1. De grondexploitatie Gommerwijk West-west af te sluiten; 2. Het positief resultaat van de verkoop van de gemeentegronden in Gommerwijk West-west ten gunste te brengen van de Reserve grondexploitaties tot de maximale hoogte van deze reserve; 3. Het resterende deel ten gunste laten komen van de Algemene Reserve. Inleiding De voorgenomen verkoop van deze gronden door de gemeente Enkhuizen is onderdeel van dit proces en is begin 2024 gepubliceerd om eerlijke mededinging te waarborgen (Didam-arrest). Het haalbaarheidsonderzoek is positief afgerond, wat het college heeft doen besluiten een Koop en Realisatieovereenkomst (KRO) te sluiten met de vennootschap van de ontwikkelaars. De gemeente heeft nu haar gronden verkocht, en de vennootschap zal het project op eigen risico realiseren. Deze overeenkomst is op 11 maart 2025 ondertekend. Als gevolg van de verkoop verandert de rol van de gemeente naar faciliterend en moet de in 2022 geopende grondexploitatie formeel worden gesloten door de raad. De KRO stelt dat het gebied tussen Weelenpad en De Haling ontwikkeld wordt volgens het huidige planologisch kader, terwijl tussen Weelenpad en De Gouw meer woningen worden beoogd om zowel aan de vraag naar nieuwbouwwoningen te voldoen als een sluitende grondexploitatie voor de vennootschap te realiseren.
De raad ontvangt binnenkort een voorstel voor de planologische aanpassing, waarbij de raad volledig vrij is in zijn besluitvorming. Goedkeuring van de raad, inclusief een voorbehoud, is in de KRO vastgelegd. Het sluiten van de grondexploitatie en de bestemming van financiële middelen zijn bevoegdheden van de raad en worden daarom met dit voorstel aan de raad voorgelegd. Beoogd effect De bouw van woningen in het plangebied Gommerwijk West-west. Beleidsvrijheid / -ruimte (wettelijk kader) Op 21 juni 2022 besloot de raad tot het ‘vaststellen en openen van de grondexploitatie Gww’ (zaaknr. 978094). In de notitie ‘Grondbeleid in begrotingen en jaarstukken van de commissie Besluit Begroting en Verantwoording’ (2023, hierna: BBV) zijn onder 5.2.1. de regels beschreven voor onder andere het openen en sluiten van een grondexploitatie. Zowel het openen als het sluiten van een grondexploitatie is een formele bevoegdheid van de raad.
1
Vanuit de ondertekening van de KRO door het college op 25 september 2025 (besluit 16 september 2025) is er echter nu geen sprake (meer) van beleidsvrijheid, en is het sluiten van de grondexploitatie een rechtstreeks gevolg van de KRO en de hieruit voortvloeiende grondverkoop. De allocatie (bestemming) van het positieve financiële resultaat dat voortvloeit uit de verkoop van de gemeentegronden is een bevoegdheid van de raad. Argumenten Het aangaan van de (privaatrechtelijke) KRO is een bevoegdheid van het college, zoals ook is beschreven in de Notitie Grondbeleid 2016. Met het aangaan van deze overeenkomst geeft het college binnen de kaders van haar opdracht invulling aan haar rol om de beoogde gebiedsontwikkeling Gww tot uitvoering te brengen. Daarnaast is de grondexploitatie Gww in 2022 uitsluitend geopend omdat dit een verplichting was vanuit de destijds door de raad vastgestelde uitwerkingsbestemmingsplan (hierna: UWBP) en het exploitatieplan (hierna: EP) voor Gww. Het EP is door de Raad van State vernietigd (beroepsprocedure UWBP/EP). Op dat moment lag de feitelijke uitwerking en de keuze voor de toekomstige (beste) ontwikkelstrategie voor Gww nog open. Met het aangaan van de KRO heeft het college haar keuze gemaakt om de gronden te verkopen en zo te kiezen voor een faciliterende en minder risicovolle rol voor de gemeente.
Kanttekeningen / alternatieven De regels op het gebied van grondexploitatie volgens de BBV laten geen ruimte voor een alternatief dan het sluiten van de grondexploitatie bij of na het aangaan van de KRO (ondertekening door alle drie de partijen). Voor het alloceren van het positieve resultaat vanuit de verkoop tot de maximale hoogte van de Reserve grondexploitatie zijn er alternatieven: 1. het positieve resultaat volledig ten gunste van de Algemene Rekening laten komen; 2. het positieve resultaat ten gunste te brengen van de Reserve grondexploitaties tot een hoogte van een half miljoen euro boven het maximum van deze reserve. AD1. In deze situatie wordt vanuit de grondverkopen van Gww de buffer voor het opvangen van eventuele financiële risico’s vanuit deze en andere gebiedsontwikkelingen niet vergroot. Zie ook de (geheime) financiële bijlage. AD2. In deze situatie neemt de buffer voor het opvangen van eventuele financiële risico’s vanuit deze en andere gebiedsontwikkelingen toe. Met deze reserve kunnen financiële risico’s en tegenslagen van de gebiedsontwikkelingen opgevangen worden. Dit heeft onze voorkeur, maar is een politieke keuze. Draagvlak De aard van dit besluit leent zich niet voor participatie. Planning, evaluatie en verantwoording In het vierde kwartaal van 2025 ontvangt de raad nadere informatie c.q.
een voorstel over de optimalisatieslag die met name in het zuidelijke plandeel plaatsvindt. Financiën In de bijlage bij dit raadsvoorstel treft u de financiële onderbouwing en resultaten aan van zowel de lopende/te sluiten grondexploitatie als van de grondverkoop onder de KRO.
2
Vanwege de economische belangen van de gemeente is deze bijlage door ons college op 16 september 2025 geheim verklaard. Enkhuizen, 15 september 2025. Burgemeester en wethouders van Enkhuizen De locosecretaris, De burgemeester,
J.Dekker
J. Hoekstra-Sikkema
3